IV SA/Po 628/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Makosz - Frymus (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska WSA Izabela Bąk - Marciniak Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2010 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego, 1. oddala skargę, 2. zasądza na rzecz adwokat I. F. – K. od Skarbu Państwa (Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) wynagrodzenie w kwocie 240 (dwieście czterdzieści) zł podwyższone o kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa i 80/100) zł stawki podatku od towarów i usług przewidzianej dla tego rodzaju czynności – łącznie 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. IV SA/Po 628/10 UZASADNIENIE Działając z upoważnienia Prezydenta Miasta P., Kierownik Filii S. M., Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P., decyzją z dnia [...] lutego 2010r. , na podstawie art.2, art.3, art.7 pkt 5, art.8 ust.1 pkt 1, art.39 ust.1 i 2, art.41, art.106 ust.4, art.107 ust.1 ust z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej( Dz. U. z 2009r nr 175 poz. 1362 ze zm.), § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych oraz świadczeń z pomocy społecznej( Dz. U. nr 127 poz. 1055) i art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego( Dz. U. z 2000r. nr 98 poz. 1071 ze zm.), odmówił K. Z. przyznania zasiłku celowego na pokrycie odsetek ustawowych za opóźnienia w zapłacie za czynsz w łącznej wysokości 1941,01 zł. W uzasadnieniu decyzji podano, że K. Z. w dniu [...] stycznia 2010r. złożył wniosek o udzielenie mu pomocy finansowej w formie zasiłku celowego na uregulowanie odsetek za nieregularne opłacanie czynszu. W związku z tym organ ustalił, że wnioskodawca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną, a źródłem dochodu jest świadczenie emerytalne w wysokości 1016,87 zł. Z tych dochodów K. Z. płaci kwotę 250 zł tytułem dobrowolnych alimentów na córkę A. Z. i dochód jego wynosi 766,87 zł. Kwota ta przekracza ustalone kryterium dochodowe o 289,87 zł i nie kwalifikuje wnioskodawcy do przyznania mu pomocy w formie zasiłku celowego, o którym mowa w art.39 ustawy o pomocy społecznej. Organ rozważył możliwość udzielenia pomocy w formie specjalnego zasiłku celowego lub zasiłku pod warunkiem jego częściowego zwrotu oraz ustalił, że łączny koszt utrzymania mieszkania wynosi średnio 333,85 zł miesięcznie. Wskazano także, że K. Z., ze względu na stan zdrowia, ponosi koszty zakupu niezbędnych leków - w styczniu 2010r. 296,64 zł. Na ten cel otrzymał w lutym 2010r. zasiłek celowy specjalny w kwocie 300,00 zł. Wnioskodawca korzysta bezpłatnie także z jednego posiłku dziennie i tę formę pomocy przyznano mu na okres od stycznia do kwietnia 2010r. W związku z tym organ stwierdził, że dochód wnioskodawcy i uzyskiwana pomoc pozwala mu na bieżące regulowanie opłat za czynsz i rat ustalonych przez Spółdzielnię Mieszkaniową "W." z tytułu odsetek za nieterminowe opłacanie czynszu. Organ podał, że Zarząd P. Spółdzielni Mieszkaniowej "W." uchwałą z dnia [...] grudnia 2009r., na prośbę Filii MOPR, umorzył K. Z. kwotę 1360,78 zł, a pozostałą kwotę zadłużenia (1941,01 zł) rozłożył na 11 rat płatnych miesięcznie po 161,76 zł każda. W ocenie organu, po zapłaceniu przez wnioskodawcę deklarowanych wydatków, z emerytury pozostaje mu do dyspozycji kwota 255,03 zł i jest w stanie z własnych środków finansowych spłacić zobowiązanie wobec Spółdzielni Mieszkaniowej, zwłaszcza przy wsparciu Filii MOPR na inne niezbędne potrzeby życiowe. Powołując się na przepisy art.39 i art.2 ust.1 ustawy o pomocy społecznej organ stwierdził, że nie ma podstaw do przyznania żądanej pomocy wnioskodawcy, gdyż jest on w stanie we własnym zakresie regulować wszystkie należności łącznie z ratami ustalonymi przez Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej dotyczącymi spłaty odsetek. Ponadto organ podkreślił, że przyznanie wnioskowanej pomocy ma charakter fakultatywny i uzależnione jest od indywidualnych okoliczności sprawy oraz możliwości finansowych ośrodka pomocy społecznej. Taki charakter wnioskowanej pomocy nie zobowiązuje organu do przyznawania zasiłków celowych na wszelkie żądane cele. K. Z. od powyższej decyzji wniósł odwołanie wraz z wnioskiem o uchylenie tej decyzji w całości zarzucając, że "została oparta na fałszywych podstawach, na fałszywych przesłankach i na celowo sfałszowanych dowodach." Zdaniem odwołującego się wszystkie podane wyliczenia i kwoty osiąganego dochodu są sprzeczne z płaconymi w rzeczywistości kwotami. K. Z. zarzucił, że nie domagał się zasiłku celowego, a zasiłku zwrotnego niezbędnego do wykupienia i przekształcenia na własność "wyłączne". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ w pierwszym rzędzie zaznaczył, że odwołujący się przekroczył kryterium dochodowe, a wielkość oczekiwanej pomocy przekracza możliwość przyznania zasiłku celowego specjalnego określonego w art.41 ust.1 ustawy o pomocy społecznej. Organ II instancji zwrócił też uwagę na uznaniowy charakter wnioskowanej pomocy. W ocenie SKO organ I instancji słusznie odmówił również przyznania zasiłku celowego pod warunkiem zwrotu. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego spłata odsetek od zadłużenia odwołującego się wobec Spółdzielni Mieszkaniowej nie może być uznana za niezbędną potrzebę bytową. K. Z. wniósł skargę na decyzję organu II instancji domagając się uchylenia tej decyzji w całości. Skarżący podniósł, że wnioskowana kwota była mu "niezbędna na poniesienia opłat w PSM W., która pozwoliłaby mnie...wykupienie mieszkania spółdzielczego PSM W. na własność i na przekształcenie tego mieszkania na własnościowe." Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę podtrzymało swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest bezzasadna. W piśmie z dnia [...] stycznia 2010r. skarżący wniósł o przyznanie mu zasiłku celowego na spłatę w ratach-przelewem bezpośrednio do Banku odsetek od zadłużenia czynszowego. Organy ustaliły, że skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną. Źródłem utrzymania skarżącego jest świadczenie emerytalne w kwocie 1016,87 zł. Zgodnie z art.8 ust.1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej prawo do świadczeń pieniężnych przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł. Zatem dochód skarżącego przekracza ustalone kryterium dochodowe o kwotę 289.87 zł, co uniemożliwiło organowi I instancji przyznania zasiłku celowego określonego w art.39 ustawy o pomocy społecznej. Należy jednak zaznaczyć, że organ rozważył możliwość przyznania pomocy finansowej w oparciu o przepisy art.41 ust.1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Powołując się na konkretne liczby organ ustalił, że koszty miesięcznego utrzymania mieszkania skarżącego wynoszą średnio 333,85 zł. W styczniu 2010r. skarżący zakupił lekarstw za kwotę 296,64 zł, przy czym na ten cel przyznano mu zasiłek celowy specjalny w wysokości 300,00 zł. Na okres od stycznia 2010r. do kwietnia 2010r. przyznano skarżącemu bezpłatnie jeden posiłek dziennie. Z inicjatywy Kierownika Filii, Zarząd P. Spółdzielni Mieszkaniowej "W." w uchwale z dnia [...] grudnia 2009r. umorzył skarżącemu kwotę 1360,78 zł z tytułu odsetek za nieterminowe regulowanie czynszu, a pozostałą kwotę zadłużenia w wysokości 1941,01 zł rozłożył na 11 rat miesięcznych w wysokości 161,76 zł każda. Jak wynika z powyższych ustaleń ośrodek pomocy społecznej mimo przekroczenia przez skarżącego kryterium dochodowego udziela skarżącemu pomocy w różnych formach. W związku z tym Sąd podziela stanowisko organów, że skarżący ma możliwości we własnym zakresie regulować wszystkie należności łącznie z ratami ustalonymi przez Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej dotyczącymi spłaty odsetek. Skarżący ma mieszkanie spółdzielcze, a wniosek o przyznanie zasiłku celowego złożył, by spłacić pozostałe zaległości w Spółdzielni Mieszkaniowej i wykupić to mieszkanie na własność. Skarżący na rozprawie w dniu 20 października 2010r. wyjaśnił, że chciał wykupić mieszkanie na własność, by mógł je przekazać zstępnym. W ocenie Sądu chęć szybkiego spłacenia zaległości w Spółdzielni Mieszkaniowej ze środków pomocowych, by wykupić mieszkanie spółdzielcze na własność nie jest niezbędną potrzebą bytową w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy społecznej. Organy wskazały także, że pomoc społeczna w postaci zasiłku celowego ma charakter fakultatywny i uzależniona jest od indywidualnych okoliczności sprawy oraz możliwości finansowych ośrodka pomocy społecznej. Organy pomocy społecznej nie są zobowiązane do przyznawania zasiłków celowych na wszelkie żądane cele, bo spowodowałoby to w krótkim czasie brak możliwości wsparcia innych świadczeniobiorców, w szczególności nie uzyskujących dochodów. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym' Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. KP