IV SA/Po 635/07

PostanowienieWSA w Poznaniu2007-10-12

Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną, brak stałego dochodu i wysokie koszty utrzymania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący W.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w celu wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia WSA odrzucającego skargę w przedmiocie zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Wnioskodawca wykazał brak stałego dochodu, prowadzenie gospodarstwa domowego z synem, który również jest bezrobotny, oraz wysokie koszty utrzymania (czynsz, gaz, prąd).
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 12 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi W.S. w przedmiocie zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych /-/D.Mataczyński Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w dniu 7 września 2007r. wydał postanowienie odrzucające skargę wniesioną przez W.S. w przedmiocie zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Skarżący celem skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz z dokumentów przesłanych na wezwanie Sądu wynika, iż W.S. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z synem. Wnioskodawca nie ma żądnego stałego źródła dochodu. Z kolei jego syn do 3 sierpnia 2007 pobierał zasiłek dla bezrobotnych, od 17 sierpnia do 17 września 2007r. pracował na umowę zlecenie a obecnie jest bez pracy. Powyższe oznacza, iż opłaty za czynsz (494 zł.), gaz (63 zł./ 2 m-ce) i prąd (30 zł.) pochłaniają wszystkie środki finansowe. Na potwierdzenie powyższych informacji Wnioskodawca przesłał kopie zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowa, zaświadczenia o wysokości opłat za czynsz, ostatnich faktur za gaz i prąd, umowy zlecenia, decyzji o przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych na okres 6 m-cy. Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, który obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Zauważyć należy jednak, iż zgodnie z ogólną zasadą, strona która wniosła skargę do sądu powinna gromadzić środki finansowe na pokrycie kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Dla uznania wniosku za uzasadniony decydujące znaczenie ma więc brak możliwości zgromadzenia środków finansowych w dłuższym okresie, o ile istniały podstawy do przewidywania tego wydatku. Potwierdza to orzecznictwo sądowe z którego wynika, że ubiegający się o zwolnienie od kosztów sądowych w każdym przypadku powinien poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdy poczynione w ten sposób oszczędności okazały się nie wystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa (zob. postanowienie SN z dnia 24 września 1984r. II CZ 104/84). Obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie zgromadzić odpowiednich środków na opłacenie kosztów koniecznych do prowadzenie postępowania przed sądem administracyjnym, w tym również w drodze oszczędności we własnych wydatkach spoczywa jednak na wnioskodawcy. W świetle powyższego, mając na uwadze sytuację materialną Skarżącego, a w szczególności deklarowany brak dochodu stwierdzić należy że W.S. nie może z własnych środków pokryć wydatków związanych z opłaceniem pełnomocnika z wyboru. Skarżący może zostać uznany więc za osobę, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono więc jak w sentencji. /-/D.Mataczyński

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło