IV SA/Po 642/10

PostanowienieWSA w Poznaniu2010-08-10

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody pochodzą z emerytur, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że skarżący, pomimo posiadania pewnych dochodów z emerytur i ponoszenia stałych opłat, nie jest w stanie z własnych środków pokryć kosztów pełnomocnika z wyboru. Decydujące znaczenie miało wykazanie przez stronę braku możliwości zgromadzenia środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania, nawet po poczynieniu oszczędności.
Stan faktyczny
Skarżący C.Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w postępowaniu dotyczącym odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Skarżący wraz z żoną utrzymują się z emerytur, posiadają mieszkanie i ponoszą stałe opłaty. Sąd ocenił sytuację materialną skarżącego pod kątem możliwości pokrycia kosztów pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi C.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu C.Z. na urzędowym formularzu zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, a źródłem ich utrzymania są należne im emerytury wynoszące łącznie [...] zł. Skarżący oświadczył również, że posiada mieszkanie o pow. [...]m2 oraz na czynsz i opłaty przeznacza [...] zł./mc. Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej uregulowane są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Zauważyć należy jednak, iż zgodnie z ogólną zasadą, strona która wniosła skargę do sądu powinna gromadzić środki finansowe na pokrycie kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Dla uznania wniosku za uzasadniony decydujące znaczenie ma więc brak możliwości zgromadzenia środków finansowych w dłuższym okresie, o ile istniały podstawy do przewidywania tego wydatku. Potwierdza to orzecznictwo sądowe z którego wynika, że ubiegający się o zwolnienie od kosztów sądowych w każdym przypadku powinien poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdy poczynione w ten sposób oszczędności okazały się nie wystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa (zob. postanowienie SN z dnia 24 września 1984r. II CZ 104/84). Obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie zgromadzić odpowiednich środków na opłacenie kosztów koniecznych do prowadzenie postępowania przed sądem administracyjnym, w tym również w drodze oszczędności we własnych wydatkach spoczywa jednak na wnioskodawcy. W świetle powyższego, mając na uwadze sytuację materialną Skarżącego, a w szczególności deklarowany dochód wynoszący [...] zł., uwzględniając deklarowane wydatki związane ze stałymi opłatami w wysokości [...] zł. stwierdzić należy że C.Z. nie może z własnych środków pokryć wydatków związanych z opłaceniem pełnomocnika z wyboru. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 161 §1 pkt 3 i §2 ppsa, postanowiono jak w sentencji. ja

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło