IV SA/Po 656/04
WyrokWSA w Poznaniu2006-03-15
Skład orzekający: Paweł Miładowski, Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pieniężne przysługujące osobom deportowanym do pracy przymusowej może być przyznane za okres wsteczny, poprzedzający miesiąc zgłoszenia wniosku?Ratio decidendi
Przepisy ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej nie przewidują przyznania świadczenia za okres wsteczny. Wypłata świadczenia następuje za okres nie dłuższy niż 3 miesiące kalendarzowe poprzedzające miesiąc zgłoszenia wniosku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku J. K. o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej w okresie II wojny światowej. Organ I instancji przyznał świadczenie za 10 miesięcy, odmawiając przyznania za początkowy i końcowy okres represji. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ II instancji uchylił swoją poprzednią decyzję i przyznał świadczenie w maksymalnym wymiarze za okres od 19.05.1943r do 30.03.1945r. Skarżąca wniosła skargę, domagając się wyrównania świadczenia od dnia złożenia pierwszego wniosku w 1999 r. Sąd oddalił skargę, uznając, że przepisy ustawy nie przewidują wypłaty świadczenia za okres wsteczny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak As. Sąd. Izabela Kucznerowicz (spr.) Protokolant ref-staż. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2006 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...]kwietnia 2004r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczeń pieniężnych przysługujących osobom deportowanym do pracy przymusowej oddala skargę /-/ I. Kucznerowicz /-/ P. Miładowski /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak KP
Sygn. IV SA /Po 656/04
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...].12.2003r , nr [...]Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych , na podstawie art. 1ust. 1 i art. 4 ust.1i 2 oraz art.2 i art. 3 ust.1 ustawy z dnia 31.05.1996r o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych \Republik Radzieckich przyznał J. K. uprawnienie pieniężne przewidziane w ustawie łącznie 10 miesięcy. W pozostałej części wniosku odmówiono przyznania uprawnienia do wyżej wymienionego świadczenia. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art.2 i art.3 ust.1 cytowanej ustawy, które stanowią
Represją w rozumieniu ustawy jest :
1) osadzenie w obozach pracy przymusowej w okresie wojny (...)
2) deportacja ( wywiezienie ) do pracy przymusowej (...) na terytorium :
a) III Rzeszy i terenów przez nią okupowanych w okresie wojny (...)
b) ZSRR i terenów przez niego okupowanych (...)
Świadczenie przysługuje (...) za każdy pełny miesiąc trwania pracy, o której mowa w art.2 (...).
Zdaniem organu nie jest możliwe przyznanie uprawnienia do świadczenia za początkowy i końcowy , wnioskowany okres represji.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. K. prosi o wypłacenie jej świadczenia za pełen okres tj. od maja 1943r do lutego 1945r.
Decyzją z dnia [...].04.2004r , nr [...]Kierownik Urzędu Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych , na podstawie art.138 § 1 pkt 2 kpa oraz art.2 pkt.2 lit. " a" , art. 4 ust.1,2 i 4 i art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 31.05.1996r o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich w punkcie 1 uchylił swoją decyzję z dnia [...].12.2003r., nr [...]. W punkcie II decyzji przyznał J. K. uprawnienie do świadczenia pieniężnego przewidzianego w powołanej ustawie z tytułu deportacji do pracy przymusowej, w maksymalnym wymiarze określonym w art.3 ust.1 cytowanej ustawy. W uzasadnieniu Kierownik Urzędu po przeanalizowaniu sprawy, uwzględniając argumenty zawarte we wniosku oraz nadesłany materiał dowodowy ,jak m.in. : zaświadczenie pracodawcy, zaświadczenie z IPN w Warszawie, zaświadczenie z ITS Arolsen, protokół z przesłuchania strony przez Urząd Gminy, przyznał stronie uprawnienie do świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej w maksymalnym wymiarze. Kierownik uznał za udowodniony okres pracy przymusowej od 19.05.1943r do 30.03.1945r w miejscowości Bingenheim, pow. Budingen.
Skargę na powyższą decyzję wniosła J. K. W uzasadnieniu skargi Strona wnosi o wyrównanie świadczenia od dnia złożenia w 1999r pierwszego wniosku o przyznanie świadczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie twierdząc, że po złożeniu przez Stronę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Kierownik Urzędu uchylił decyzję z dnia [...].12.2003r i przyznał stronie decyzją z dnia [...]r uprawnienie do świadczenia w maksymalnym wymiarze. Artykuł 5 ust. 1 tejże ustawy stanowi : Świadczenie wypłaca właściwy organ emerytalno-rentowy, na wniosek osoby uprawnionej złożony w tymże organie wraz z decyzją stwierdzającą uprawnienie do tego świadczenia..." Wypłata świadczenia następuje za okres nie dłuższy niż 3 miesiące kalendarzowe poprzedzające miesiąc zgłoszenia wniosku, o którym mowa a ust. 1 ( art.5 ust.3 ). Zgodnie z treścią tego przepisu nie przewiduje się przyznania uprawnienia za okres wsteczny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie jest zasadna , a zaskarżona decyzja jest wolna od uchybień , które pociągałyby za sobą konieczność jej uchylenia.
W niniejszej sprawie bezsporne jest to, że Skarżąca licząca 3 lata i jej siostra T. zostały wraz z matką wywiezione do Rzeszy. Z zaświadczenia Głównej Komisji Badania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu - Instytut Pamięci Narodowej z dnia 30.06.1990r wynika, że matka Skarżącej S. J. przebywała na pracach przymusowych w Rzeszy i od maja 1944r była zatrudniona jak robotnica u W. F. R. w B. w H. Wraz z nią przebywały małoletnie córki T. i J..
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci : zaświadczenia pracodawcy, zaświadczenia z ITS Arolsen oraz przesłuchania strony w pełni potwierdza tę okoliczność.
W myśl art. 2 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 31.05.1996r o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich ( Dz. U. nr, 87. poz.395 ze zm.) represją w rozumieniu ustawy jest deportacja ( wywiezienie ) do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy z terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed dnia 1 września 1939r.,na terytorium III Rzeszy i terenów przez nią okupowanych w okresie wojny w latach 1939-1945.
Zaskarżoną decyzją organ II instancji uznał za udowodniony okres pracy przymusowej od 19.05.1943r do 30.03.1945r w miejscowości B., pow. B. i przyznał przedmiotowe świadczenie w maksymalnym wymiarze.
Zgodnie z art. 5 cytowanej ustawy " świadczenie wypłaca właściwy organ emerytalno- rentowy, na wniosek osoby uprawnionej złożony w tymże organie wraz z decyzją stwierdzającą uprawnienie do tego świadczenia..." Wypłata świadczenia następuje za okres nie dłuższy niż 3 miesiące kalendarzowe poprzedzające miesiąc zgłoszenia wniosku, o którym mowa w ust. 1 ( art.5 ust.3 ).
A zatem przepisy ustawy nie przewidują przyznania świadczenia za okres wsteczny.
Brak zatem jakichkolwiek podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji.
W związku z powyższym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art.97§ 1 ustawy z dnia 30.08.2002r Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz.1270 ) orzeczono jak w sentencji.
/-/ I. Kucznerowicz /-/ P. Miładowski /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak
KP
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło