IV SA/Po 679/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 stycznia 2011 r. wniosku S. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Wielkopolskiego Kuratora Oświaty w P. z dnia [...] listopada [...] r. nr [...] w przedmiocie oceny dorobku zawodowego postanawia przywrócić termin do wniesienia skargi sygn. IV SA/Po 679/10 U Z A S A D N I E N I E W dniu [...] października 2009 r. Dyrektor Szkoły Podstawowej im. W. B. we W. (dalej Dyrektor Szkoły) dokonała negatywnej cząstkowej oceny nr [...] dorobku zawodowego za okres części stażu odbytego od [...] września 2006 r. do [...] sierpnia 2009 r. (dalej Ocena) przez mgr S. P. Staż przedłużono do [...] października 2009 r. z powodu urlopu macierzyńskiego, z którego S. P. korzystała od [...] marca 2008 r. do [...] lipca 2008 r. (k. 3 akt administracyjnych - w załączeniu do odwołania = k. 182 akt administracyjnych - w załączeniu do wniosku z [...] listopada 2009 r.). Odwołanie z dnia [...] października 2009 r. od powyższej decyzji do Wielkopolskiego Kuratora Oświaty wniosła S. P. Odwołująca się wniosła o ponowne ustalenie oceny cząstkowej dorobku zawodowego na stopień nauczyciela dyplomowanego. S. P. podniosła m.in. że staż, który odbywa, trwa od [...] września 2006 r. do [...] października 2009 r. Okres 2 lat i 7 miesięcy stażu odbywała w Szkole Podstawowej im. W. B. we W.; pozostały okres stażu, od [...] września 2009 r. do [...] października 2009 r., Odwołująca odbywa w Przedszkolu Gminnym we W. Otrzymana ocena negatywna, jest nieadekwatna do pracy Zainteresowanej, wykonywanej podczas odbywania stażu. W punkcie 1 stwierdzono, że plan rozwoju zawodowego był realizowany "nierytmicznie". Tymczasem po wykonaniu zaplanowanych zadań, Zainteresowana składała do teczki załączniki potwierdzające realizację tych zadań. Teczka znajduje się u Dyrektora Szkoły. Odwołująca się nie miała możliwości uzupełniania własnej teczki z dokumentacją w domu - Dyrektor Szkoły nie wyraziła na to zgody. Odwołująca nie zgodziła się z zarzutami punktu 2 Oceny. Dowody w postaci załączników na zrealizowanie tego punktu (§ 8 pkt 1 i 4), znajdują się w teczce u Dyrektora Szkoły. S. P. zgodziła się z punktami 3 i 4 - Dyrektor Szkoły ma prawo mieć swe zastrzeżenia; może uznać, że w opublikowanym materiale są uchybienia. Odwołująca zrobiła to tak, jak najlepiej umiała. Dyrektor Szkoły błędnie uznała, że Zainteresowana nie zrealizowała § 8 ust. 2 pkt 5; mimo że analiza dwu przypadków znajduje się w teczce w postaci załącznika. W ciągu wszystkich lat pracy Dyrektor ani Wicedyrektor Szkoły nie hospitowały lekcji Odwołującej, co uniemożliwia dokonanie obiektywnej oceny pracy nauczyciela. Zainteresowana poniosła, że w ciągu wszystkich staży (od stażysty do nauczyciela dyplomowanego) była źle traktowana przez Dyrektora Szkoły. Dwukrotnie otrzymała wypowiedzenie stosunku pracy; Sąd Pracy dwakroć przywrócił Odwołującą do pracy (k. 1-2 akt administracyjnych). W odpowiedzi na wniesione odwołanie, pismem (nie mającym formy decyzji) z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] Wielkopolski Kurator Oświaty w P. (dalej Kurator), na podstawie art. 9c ust. 9 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (t.j. Dz.U. 97/06/674 ze zm.; dalej KN bądź Karta Nauczyciela) poinformował S. P., że podtrzymał negatywną ocenę dorobku zawodowego, ustaloną przez Dyrektora Szkoły Podstawowej im. W. B. we W. Panią B. M. Tym samym ustalona negatywna ocena dorobku zawodowego za okres stażu jest oceną ostateczną. Kurator poinformował, że w przypadku ponownego złożenia wniosku skierowanego do dyrektora przedszkola, w którym S. P. jest obecnie zatrudniona, winna Ona odbyć staż w pełnym wymiarze (w okresie 2 lat i 9 miesięcy). Pismo nie zostało opatrzone jakimkolwiek pouczeniem o sposobie i terminie zaskarżenia. Pismo Kuratora doręczono Skarżącej dnia 18 listopada 2009 r. (k. 186, 214, 193 akt administracyjnych). Pismem z dnia [...] listopada 2009 r. S. P. wystąpiła do Ministra Edukacji Narodowej za pośrednictwem Wielkopolskiego Kuratora Oświaty, z wnioskiem o wszczęcie postępowania nadzorczego w celu stwierdzenia nieważności czynności ustalenia cząstkowej negatywnej oceny dorobku z [...] października 2009 r., podtrzymanej przez Kuratora dnia [...] listopada 2009 r. (k. 172-173 akt administracyjnych). Pismem z dnia [...] lutego 2010 r. Dyrektor Departamentu Strategii Ministerstwa Edukacji Narodowej, poinformował Skarżącą, że art. 9c ust. 9 KN, od oceny dorobku zawodowego dokonanej przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny nie ma odwołania. Minister Edukacji Narodowej nie posiada kompetencji w zakresie dokonywania oraz zmiany oceny dorobku zawodowego nauczycieli i dyrektorów szkół. Jej weryfikacja może nastąpić na drodze sądowej. Organem właściwym do rozstrzygnięć w ww zakresie jest sąd pracy. "Ocena dorobku zawodowego nauczyciela nie jest dokonywana w trybie administracyjnym, w związku z czym Ministerstwo Edukacji Narodowej nie ma podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności oceny dorobku zawodowego nauczyciela. Powyższe wynika z konieczności przestrzegania z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej, o czym traktuje art. 19 Kodeksu postępowania administracyjnego" (k. 163 akt administracyjnych). Skargą z dnia [...] marca 2010 r. S. P. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. "o wszczęcie postępowania dla dokonania kontroli legalności ostatecznego rozstrzygnięcia Wielkopolskiego Kuratora Oświaty w P." z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...]. Wielkopolski Kurator Oświaty w P. wniósł o oddalenie skargi. Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. IV SA/Po 333/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę datowaną "2010-03-15", nadaną dnia 13 marca 2010 r. w polskim urzędzie pocztowym (k. 2-15, 30, 35-37v akt IV SA/Po 333/10). W uzasadnieniu Sąd wskazał w szczególności, że sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 1 ppsa) a skarga jest co do zasady jest dopuszczalna. Decyzję Kuratora z [...] listopada 2009 r. doręczono Skarżącej dnia [...] listopada 2009 r., przeto termin do wniesienia skargi upłynął dnia [...] grudnia 2009 r. (art. 53 § 1 ppsa). Sąd odrzucił zatem skargę jako wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia (art. 58 § 1 pkt 2 ppsa). Sąd pouczył S. P. ponieważ nie została pouczona przez Kuratora o terminie i sposobie wniesienia skargi, ani przez Dyrektora Departamentu Strategii MEN o możliwości wniesienia skargi (z naruszeniem art. 9 i art. 107 § 1 w zw. z art. 140 kpa), przeto w terminie 7 dni od dnia otrzymania postanowienia z 30 czerwca 2010 r., Skarżąca może złożyć wprost do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi (art. 86 § 1 i art. 87 § 1, 2 i 4 ppsa), uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu – wraz ze skargą. Dnia 15 lipca 2010 r. doręczono S. P. odpis postanowienia z [...] czerwca 2010 r. z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi (k. 30, 35-37v, 42 akt IV SA/Po 333/10). Dnia [...] lipca 2010 r. S. P. nadała w polskim urzędzie pocztowym wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. We wniosku Skarżąca podniosła, że dnia [...] listopada 2009 r. otrzymała pismo Kuratora z [...] listopada 2009 r., nie zawierające pouczenia o jakimkolwiek sposobie i terminie zaskarżenia. Brak było pouczenia o sposobie i terminie zaskarżenia decyzji z [...] listopada 2009 r. także w piśmie Ministerstwa Edukacji Narodowej z [...] lutego 2010 r. O możliwości zaskarżenia decyzji z [...] listopada 2009 r. S. P. dowiedziała się dopiero z uzasadnienia postanowienia z 30 czerwca 2010 r. Skarżąca podniosła, że uchybiła terminowi do złożenia skargi (który upłynął dnia 18 grudnia 2009 r.) na ostateczne rozstrzygnięcie Kuratora bez swej winy, a nadto zachowała tygodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Do wniosku Skarżąca dołączyła skargę datowaną "2010-07-21" (k. 4-8 akt IV SA/Po 679/10). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarżąca należycie uprawdopodobniła, że uchybiła trzydziestodniowemu terminowi do złożenia skargi na decyzję z 16 listopada 2009 r. bez swej winy, bowiem ani w decyzji z 16 listopada 2009 r., ani w żaden inny sposób, nie została pouczona przez Kuratora o sposobie i terminie wywiedzenia skargi na tę decyzję. Organy administracji publicznej czuwają nad tym, by strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im wskazówek (art. 9 zd. 2 kpa). Prawem podstawowym, chronionym przez art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (Dz.U. 78/97/483, sprost. 28/01/319, zm. 200/06/1471, 114/09/946) i art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz.U. 61.93/284 ze zm.), jest prawo do sądu. Z prawa tego realnie korzystać może każdy, kto jest należycie pouczony o terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu. W okolicznościach niniejszej sprawy, S. P. uchybiła terminowi do wniesienia skargi do Sądu bez swej winy, bowiem nie została o sposobie i terminie wywiedzenia skargi pouczona przez organ odwoławczy. O prawie do skargi i możliwości wniesienia o przywrócenie terminu do jej wniesienia, S. P. dowiedziała się dopiero z uzasadnienia postanowienia Sądu z 30 czerwca 2010 r. Ponieważ strona nie może ponosić szkody na skutek nie dopełnienia przez organ odwoławczy, obowiązku pouczenia o terminie i sposobie wywiedzenia skargi, przeto należało ów termin przywrócić (wyrok WSA w Warszawie z 2.3.2006 r., III SA/Wa 3288/05, akceptowany przez akceptowane przez J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Wydanie 4 LexisNexis 2010 s. 242 uw. 2; odpowiednio – orzeczenie SN z 15.6.1957 r., 2 CZ 123/57; NP 3/58/116; W. Siedlecki w Przeglądzie orzecznictwa SN, PiP 1/59/119; glosa K. Lipińskiego w OSPiKA 3/59/71, akceptowane przez J. Krajewskiego w: "Kpc z komentarzem" W.Pr. 1989 t. 1 s. 277 uw. 9). Wobec powyższego należało ów termin do wniesienia skargi przywrócić (art. 86 § 1 ppsa). O sposobie i terminie wywiedzenia skargi na tę decyzję, S. P. nie została pouczona także w piśmie z [...] lutego 2010 r. Dyrektora Departamentu Strategii Ministerstwa Edukacji Narodowej. Skoro także organ nadzoru nie pouczył Zainteresowanej o sposobie i terminie wniesienia skargi, stanowiło to wyjątkowy przypadek o którym mowa w art. 87 § 5 ppsa).