IV SA/Po 743/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Kręcichwost- Durchowska Sędziowie NSA Ewa Makosz- Frymus ( spr. ) NSA Paweł Miładowski Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Zaporowska po rozpoznaniu w wydziale IV na rozprawie w dniu 25 października 2006 r. sprawy ze skargi K. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego o d d a l a s k a r g ę /-/P.Miładowski /-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/E.Makosz-Frymus KP Decyzją z dnia [...] r. nr [...], Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. odmówił przyznania K. N. zasiłku pieniężnego celowego na zakup pościeli i bielizny pościelowej. W uzasadnieniu decyzji wskazano na wyrok w sprawie ze skargi K.N., wydany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu z dnia [..]grudnia 2004 r., sygn. akt [..]. Wspomnianym wyrokiem została uchylona zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] r. nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że ponowne rozpatrzenie wniosku nastąpiło zgodnie z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku. Przytoczono poczynione ustalenia, zgodnie z którymi skarżąca wspólnie gospodaruje z mężem, udokumentowany dochód skarżącej wynosi [..] złotych miesięcznie. Skarżąca jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. Mąż skarżącej pobiera rentę w wysokości [...] miesięcznie co oznacza, że łączny dochód rodziny wynosi [...] i przekracza kwotę dochodu wzorcowego tj. 691 złotych. Dalej organ I instancji stwierdził, że osobie, która nie spełnia kryterium dochodowego może być przyznany bezzwrotny specjalny zasiłek celowy, przy uwzględnieniu możliwości finansowych pomocy społecznej. Podkreślono, że w 2002 roku Ośrodek dysponował ograniczonymi środkami finansowymi, podając zarazem kwotę przeznaczoną do dyspozycji Ośrodka na rok 2002 oraz liczbę osób, którym udzielono pomocy w pierwszym kwartale tego roku. Wykazano tendencję wzrostową liczby klientów Ośrodka względem roku 2001 r. podnosząc jednocześnie, że przyznana kwota w ograniczonym zakresie wystarczy na pomoc finansową dla rodzin nie posiadających dochodu lub dochód znacznie niższy od kryterium dochodowego. W odwołaniu od decyzji strona wniosła o jej uchylenie i przyznanie zasiłku. Wskazała wydatki, jakie poniosła razem z mężem na zakup leków oraz podkreśliła, że obecnie znajduje się w jeszcze gorszym położeniu, z uwagi na śmierć męża. Uznała, że Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej nie bierze pod uwagę treści uzasadnienia wyroku Sądu oraz oceniła jako upokarzającą konieczność ponownego odwoływania się od decyzji organu I instancji. Podkreśliła, że naprawdę potrzebuje pomocy i wsparcia, jakiego należałoby oczekiwać od instytucji zajmującej się statutowo pomocą społeczną. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji obowiązany był zbadać położenie materialno-bytowe rodziny wnioskodawczyni oraz rozważyć ją na tle sytuacji panującej w obszarze jego działania. Podkreślono, że stanowisko organu I instancji jest w pełni uzasadnione, ponieważ indywidualnej sprawy z zakresu pomocy społecznej nie można rozpatrywać w oderwaniu od sytuacji panującej w gminie. Napisano, że zadaniem pomocy społecznej jest udzielanie wsparcia w pierwszym rzędzie osobom nie posiadającym jakichkolwiek dochodów lub o dochodach na tyle znikomych, że nie pozwalają na samodzielną egzystencję. Podkreślono, że zasiłki celowe należą do świadczeń fakultatywnych, a więc w określonym stanie – przy ograniczonych środkach, którymi dysponuje organ pomocy społecznej, można odmówić przyznania zasiłku nawet osobie czy rodzinie spełniającej kryteria. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego skarżąca przypomniała, że wygrała sprawę i wniosła o załatwienie sprawy zgodnie z wyrokiem jaki zapadł dnia [..] grudnia 2004 r. Stwierdziła, że organ I instancji nie ma nic do rozpatrywania ponownie, skoro pościel była potrzebna w roku 2002. W odpowiedzi na skargę organ administracji powtórzył argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona, a zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wolne są od błędów, które uzasadniałyby uchylenie decyzji. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę na rozprawie w dniu [..] grudnia 2004 r. Sąd uwzględnił skargę z powodu naruszenia prawa materialnego oraz naruszenia przepisów postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd zawarł ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania które, zgodnie z art. 153 wymienionej ustawy, wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Stwierdzić należy, że rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji zastosował się do wskazań Sądu. Postępowanie dowodowe zostało uzupełnione poprzez przeprowadzenie wywiadu środowiskowego a ustalenia faktyczne i prawne zostały dokonane. Ponownie wydając decyzję w sprawie organ I instancji dysponował – w ocenie Sądu – niezbędną wiedzą o sytuacji rodzinnej i finansowej K.N. Jest oczywiste, że - jak wskazał to organ administracji - pomoc społeczna jest udzielana w pierwszej kolejności osobom i rodzinom, które nie posiadają dochodu lub dochód rodziny jest niższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy społecznej. Z zestawienia liczby podopiecznych Ośrodka w roku 2001 (1030 podopiecznych) i liczby osób, którym udzielono pomocy tylko w pierwszym kwartale roku 2002 (592 osoby) wynika niezbicie, że w miejscu zamieszkania skarżącej rośnie ilość osób potrzebujących pomocy społecznej, jak również, że wobec dysponowania ograniczonymi środkami finansowymi nie można było udzielić pomocy finansowej wszystkim potrzebującym. W ocenie Sądu ustalenia i wnioski podjęte przez organ I instancji są spójne. Rolą sądu administracyjnego jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Podstawowym celem tejże kontroli jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień), a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. W ocenie Sądu organy administracji obu instancji nie przekroczyły granic uznania administracyjnego. Słusznie stwierdził organ II instancji, według którego indywidualnej sprawy z zakresu pomocy społecznej nie można rozpatrywać w oderwaniu od sytuacji panującej w gminie. Zasiłek celowy jest świadczeniem fakultatywnym i przy ograniczonych środkach, którymi dysponuje organ pomocy społecznej można odmówić przyznania zasiłku nawet osobie czy rodzinie spełniającej kryteria. W powyższych okolicznościach, uznając skargę za nieuzasadnioną, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić. /-/ P. Miładowski /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus