IV SA/Po 806/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor sądowy WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Y. R. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 3 września 2024 r. znak sprawy [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego postanawia umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. Y. R. (dalej również: skarżący;) wniósł w dniu 1 października 2024 r. (k. 7) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: Prezes ZUS; organ II instancji) z dnia 3 września 2024 r. znak sprawy [...], postępowanie nr [...], wydaną w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego. Decyzją tą Prezes ZUS utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) z dnia 30 listopada 2023 r. znak sprawy [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego za okres od 1 czerwca 2023 r. do 31 maja 2024 r. i uznania za nienależnie pobrane świadczenia wychowawczego za ten okres. Prezes ZUS, reprezentowany przez pełnomocnika procesowego, wraz z odpowiedzią na skargę przesłał do Sądu decyzję Prezesa ZUS z dnia 16 października 2024 r. znak sprawy [...], postępowanie nr [...] oraz decyzję Prezesa ZUS z dnia 16 października 2024 r. znak sprawy [...], postępowanie nr [...]. Wskazując na powyższe, organ II instancji wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. W pierwszej decyzji z dnia 16 października 2024 r. Prezes ZUS uchylił w całości decyzję własną z dnia 3 września 2024 r. i stwierdził, że przedmiotowa decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Jednocześnie organ II instancji uchylił decyzję ZUS z dnia 30 listopada 2023 r. znak sprawy [...] i przyznał skarżącemu prawo do świadczenia wychowawczego na okres: 1) od 1 czerwca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. w kwocie [...]zł miesięcznie; 2) od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. w kwocie [...]zł miesięcznie. Natomiast drugą z wymienionych decyzji z dnia 16 października 2024 r. Prezes ZUS uchylił decyzję ZUS z dnia 30 listopada 2023 r. i przyznał świadczenie wychowawcze na okres od 1 lipca 2022 r. do 31 maja 2023 r. r. w kwocie [...]zł miesięcznie. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, Prezes ZUS w piśmie z dnia 6 sierpnia 2024 r. (k. 60) wyjaśnił, że Y. R. nie wniósł skargi na decyzję Prezesa ZUS z dnia 16 października 2024 r. Ponadto organ dołączył do tego pisma informację potwierdzającą wypłacenie skarżącemu całego należnego świadczenia "za okres świadczeniowy 2023/2024" (k. 61). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - dalej: p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłosi osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania; 3 ) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W rozpoznawanej sprawie zaszła ostatnia z wymienionych przesłanek umorzenia postępowania. Decyzją Prezesa ZUS z dnia 16 października 2024 r. znak sprawy [...], postępowanie nr [...] uchylono w całości zaskarżoną decyzję własną z dnia 3 września 2024 r. i stwierdzono, że przedmiotowa decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Jednocześnie organ II instancji uchylił decyzję ZUS z dnia 30 listopada 2023 r. znak sprawy [...] i przyznał skarżącemu prawo do świadczenia wychowawczego na okres: 1) od 1 czerwca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. w kwocie [...]zł miesięcznie; 2) od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. w kwocie [...]zł miesięcznie. W ten sposób wyeliminowano z obrotu prawnego akt stanowiący przedmiot kontroli sądowej w niniejszej sprawie, tj. decyzję Prezesa ZUS z dnia 3 września 2024 r. znak sprawy [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego. Organ II instancji zastosował w tej sprawie tryb autokontroli z art. 54 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Poza tym, uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Uwzględnienie przez organ na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. wniesionej skargi czyni zaś takie postępowanie bezprzedmiotowym (patrz: postanowienie NSA z dnia 17 marca 2010 r. sygn. akt II OZ 200/10, dostępne w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.