IV SA/Po 860/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. M. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Wojewody z dnia 18 lipca 2017 r., nr [...] składając jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 - dalej "Ppsa"), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji przywołanej normy prawnej wynika, iż to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno się zatem odnosić do konkretnych okoliczności świadczących, że w odniesieniu do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne. W związku z powyższym wnioskujący musi dokładanie określić okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, czy też trudnych do odwrócenia skutków, zależy orzeczenie sądu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2005 roku, sygn. akt II OZ 201/05, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd nie orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu z urzędu, a wobec tego nie może stwierdzić, czy wykonanie aktu zagraża powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeżeli strona nie przytoczy w tym zakresie wystarczających okoliczności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2008 roku, sygn. akt II OSK 1041/08, Baza Orzeczeń LEX nr 527673). Należy również zgodzić się z poglądem, zaprezentowanym przez J. P. Tarno w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz" (Wydawnictwo LexisNexis Warszawa 2008, wydanie 3, str. 218), że do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Nadto argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonywujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem jej zagrożeń z art. 61 § 3 Ppsa. W orzecznictwie sądów administracyjnych sformułowano pewne wymogi, jakie powinien spełniać wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Przede wszystkim należy podkreślić, że wniosek winien zawierać uzasadnienie – jego brak uniemożliwia bowiem Sądowi merytoryczną ocenę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06). Uzasadnienie wniosku powinno być szczególnie wnikliwe, aby przekonać Sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Wnioskodawca, powołując w uzasadnieniu określone fakty, powinien również uprawdopodobnić ich wystąpienie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 666/06). Strona wnioskująca o udzielenie ochrony tymczasowej nie może przenosić na Sąd ciężaru poszukiwania okoliczności, wskazujących na zasadność złożonego wniosku. Nieuzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, bądź jego nienależyte uzasadnienie nie stanowi braku formalnego, którego uzupełnienia winien żądać Sąd (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2007 r. sygn. akt II OZ 189/07). Odnosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że strona nie wykazała istnienia przesłanek warunkujących skuteczne domaganie się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Strona skarżaca oprócz zawarcie w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie przytoczyła żadnych argumentów na jego poparcie. W tym miejscu podkreślić należy, iż zarzuty dotyczące wadliwości decyzji nie mogą przesądzać o zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Przesłanki wstrzymania wykonania decyzji określone zostały w art. 61 Ppsa, w którym nie została wymieniona wadliwość zaskarżonego aktu. Argumentem przemawiającym za wstrzymaniem nie jest też potencjalna nielegalność zaskarżonej decyzji (na co zdaje się zwracać uwagę skarżąca powołując się na ewentualne uwzględnienie skargi), ocena tejże legalności w ramach badania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji byłaby bowiem przedwczesna (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt I FZ 525/06). W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż skarżąca nie wykazała aby zaistniały przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Na marginesie Sąd wskazuje, iż postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę stanowić może dużą dolegliwość dla inwestora mogącą nierzadko spowodować większą szkodę niż szkoda, jaka może wyniknąć z kontynuowania robót budowlanych prowadzonych w oparciu o zaskarżoną decyzję. Zatem inwestor, który prowadzi proces budowlany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, narażony jest na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie tylko w przypadku uwzględnienia skargi, ale również w razie wstrzymania wykonania decyzji. To inwestor ponosi wyłączne ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi przez Sąd i na nim spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego, w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi decyzja zostanie uchylona. Nie bez znaczenia w tym kontekście jest przepis art. 35a ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji (ust. 1). W przypadku uznania skargi za słuszną w całości lub w części kaucja podlega zwrotowi (ust. 2). W przypadku oddalenia skargi kaucję przeznacza się na zaspokojenie roszczeń inwestora (ust. 3). Z treści tego przepisu oraz hipotetycznej możliwości jego zastosowania także w tej sprawie wynika jednoznacznie, że bezpodstawny wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zezwalającej na budowę może spowodować skutek odwrotny tj. powstanie szkody inwestora, a nie strony składającej taki wniosek. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 Ppsa orzekł jak w sentencji.