IV SA/Po 935/16

WyrokWSA w Poznaniu2017-01-11

Skład orzekający: Józef Maleszewski, Izabela Bąk - Marciniak, Maciej Busz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu pierwszej instancji, która uchyla własną wcześniejszą decyzję na podstawie art. 132 § 1 k.p.a. i jednocześnie wydaje nową decyzję odmawiającą udostępnienia informacji, jest zgodna z prawem, a w szczególności z art. 104 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że niedopuszczalne jest wydanie dwóch decyzji tego samego dnia o tym samym numerze, ale o różnej treści rozstrzygnięcia. Ponadto, decyzja organu pierwszej instancji ograniczająca się jedynie do uchylenia poprzedniej decyzji na podstawie art. 132 § 1 k.p.a. nie załatwia sprawy administracyjnej co do istoty, co jest sprzeczne z art. 104 k.p.a. Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego nie było wyczerpujące i nie spełniało wymogów art. 107 § 3 k.p.a.
Stan faktyczny
Polski Klub Ekologiczny domagał się od Nadleśnictwa C. udostępnienia informacji o środowisku. Nadleśnictwo wydało decyzję odmawiającą, następnie uchyliło ją na podstawie art. 132 § 1 k.p.a. z powodu błędnego oznaczenia wnioskodawcy i jednocześnie wydało kolejną decyzję odmawiającą udostępnienia informacji, wskazując, że część informacji została już przekazana, a pozostałe dokumenty nie istnieją. Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych utrzymał w mocy decyzję odmowną. Klub Ekologiczny zaskarżył decyzje organów obu instancji do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i brak wyczerpującego uzasadnienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych oraz poprzedzające ją dwie decyzje Nadleśnictwa C. z dnia 9 marca 2016 r., a także decyzję Nadleśnictwa C. z dnia 15 lutego 2016 r. Zasądził od Dyrektora na rzecz Klubu zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędziowie WSA Izabela Bąk - Marciniak (spr.) WSA Maciej Busz Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi [...] Klubu Ekologicznego - [...] na decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w P z dnia [...] września 2016 r. znak sprawy [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji o środowisku 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją dwie decyzje Nadleśnictwa C. z dnia 09 marca 2016 r. o tym samym numerze [...]; 2. uchyla decyzję Nadleśnictwa C. z dnia 15 lutego 2016 r. nr [...]; 3. zasądza od Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w P na rzecz [...] Klubu Ekologicznego - Wielkopolska kwotę [...](dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygn. akt IV SA/Po [...] Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 16 grudnia 2015r. Polski Klub Ekologiczny – [...] domagał się od Nadleśnictwa C. udostępnienia informacji o środowisku. Decyzją z dnia 15 lutego 2016r. nr [...] Nadleśnictwo C., po rozpatrzeniu wniosku stowarzyszenia Polski Klub Ekologiczny [...] odmówiło udostępnienia żądanej informacji o środowisku. Odwołanie od tej decyzji wniosło stowarzyszenie Polski Klub Ekologiczny [...] Decyzją z dnia 9 marca 2016r. nr [...] Nadleśnictwo C. na podstawie art.132 § 1 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję w całości. W uzasadnieniu organ wskazał, że w treści decyzji z dnia 15 lutego 2016r. błędnie oznaczono wnioskodawcę jako Polski Klub Ekologiczny [...] zamiast Polski Klub Ekologiczny [...]. Takie oznaczenie strony może budzić wątpliwości co do tego kto jest adresatem decyzji. W takiej sytuacji decyzja nie może zostać poddana rektyfikacji w trybie art.113 kpa. Jednocześnie drugą decyzją z dnia 9 marca 2016r. nr [...] Nadleśnictwo C. odmówiło udostępnienia żądanej informacji o środowisku. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 13.01.2016r. Nadleśnictwo przesłało wnioskodawcy zestawienie zadań gospodarczych wykonanych w okresie od 1.07.2014r. do 31.08.2015r. na poszczególnych pododdziałach obszaru Natura 2000 g. w C. oraz leżących poza tym obszarem, w których zinwentaryzowano chronione siedliska przyrodnicze oraz "Katalog norm czasu dla prac leśnych wykonywanych w zagospodarowaniu lasu", w którym opisane są skróty użyte w zestawieniu. Zatem żądanie wnioskodawcy zostało spełnione. Natomiast pozostałe dokumenty żądane przez wnioskodawcę nie znajdują się w posiadaniu Nadleśnictwa C., ani w posiadaniu innego organu administracji. Ponieważ w tym zakresie wniosek jest niemożliwy do zrealizowania, bo żądane dokumenty nie istnieją. W dniu 30 marca 2016r. odwołanie od decyzji z dnia 9 marca 2016r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej złożyło stowarzyszenie Polski Klub Ekologiczny – [...], domagając się jej uchylenia. Odwołujący wskazał, że Nadleśniczy wydając w dniu 9.03.2016r. na podstawie art.132 § 1 kpa decyzję uchylającą w trybie samokontroli własną wcześniejszą decyzję, był nią związany do dnia, w którym decyzja z dnia 9.03.2016r. stałaby się ostateczna. Jednocześnie wydanie drugiej decyzji z tej samej daty i opatrzonej tym samym znakiem w tej samej sprawie odmowy udostępnienia tej samej informacji o środowisku było niedopuszczalne. Ponadto decyzja odmawiająca udostępnienia informacji o środowisku nie spełnia wymogów z art.107 kpa, zwłaszcza nie zawiera wystarczającego uzasadnienia prawnego i faktycznego. Nadleśniczy uniknąłby błędów, gdyby zastosował procedurę określoną w art.10 kpa. Decyzją z dnia 6 września 2016r. nr [...] Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w P utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 9 marca 2016r. o odmowie udostępnienia informacji. W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny i wskazał, że na pierwszą część wniosku odwołującemu została udzielona informacja przekazana w piśmie z dnia 13 stycznia 2016r., czego podmiot wnioskujący o udzielenie informacji o środowisku nie kwestionuje. Natomiast żądanie drugie sformułowane przez wnioskodawcę nie mogło zostać uwzględnione, albowiem wniosek był w sposób oczywisty niemożliwy do zrealizowania. Bowiem obszar Natura 2000 "G. w C." jak na razie jest planowanym obszarem Natura 2000 i niema dla niego sporządzonego Planu Zadań Ochronnych. Odwołującemu zapewniony został czynny udział na każdym etapie prowadzonego postępowania. Pomimo błędnego oznaczenia nazwy wnioskodawcy, zarówno w decyzji z 15 lutego 2016r., jak i w decyzji z 9 marca 2016r. wskazany został jego prawidłowy ten sam adres. Potwierdzeniem tego są załączone do akt sprawy dowody odbioru korespondencji kierowanej do wnioskodawcy, która za każdym razem podejmowana była przez jego przedstawiciela w osobie M. S.. W wydanych dwóch decyzjach z dnia 9 marca 2016r. Nadleśniczy nie zawarł rozstrzygnięcia dotyczącego tego samego przedmiotu postępowania. W decyzji wydanej na podstawie art.132 § 1 kpa organ uchylił rozstrzygnięcie z dnia 15 lutego 2016r., natomiast w drugiej decyzji odmówił udostępnienia żądanej informacji o środowisku, wskazując na takie same ustalenia faktyczne jak te, które stanęły u podstaw wydania decyzji z dnia 15 lutego 2016r. Ustalenia te są nadal aktualne, czego odwołujący nie zakwestionował w złożonym środku zaskarżenia. Zapadłe rozstrzygnięcie o odmowie udostępnienia odwołującemu informacji o środowisku jest zgodne z przepisami u.d.i.ś., a podjęcie innego rozstrzygnięcia było niemożliwe. Zaskarżona decyzja z 9.03.2016r. zawiera wszystkie niezbędne elementy. O których mowa w art.107 § 1 i 3 kpa. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, skarżący Polski Klub Ekologiczny – [...] wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji i dwóch decyzji organu I instancji z dnia 9 marca 2016r., a nadto uchylenie decyzji z dnia 15 lutego 2016r. W uzasadnieniu skarżący opisał stan faktyczny w sprawie i podniósł te same argumenty co w odwołaniu od decyzji wyczerpująco je argumentując. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269, ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wskazanych kryteriów, należy stwierdzić, że nie narusza ona prawo. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych z dnia 6 września 2016r. utrzymująca w mocy decyzję z dnia 9 marca 2016r. o odmowie udostępnienia informacji o środowisku. Na wstępie należy zaznaczyć, iż nie mogą się ostać w obrocie prawnym dwie decyzje administracyjne z tej samej daty opatrzone tym samym numerem, o różnej treści rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie taka sytuacja zachodzi, albowiem w dacie 9 marca 2016r. zostały wydane dwie decyzje przez Nadleśnictwo C. o numerze [...] o różnych rozstrzygnięciach. Pierwsza dotyczy uchylenia decyzji z dnia 15 lutego 2016r. o odmowie udostępnienia żądanej informacji o środowisku oraz druga dotycząca odmowy udostępnienia żądanej informacji o środowisku. Unormowanie przewidziane dyspozycją art. 132 k.p.a. stanowi wyjątek od zasady związania organu administracji własną decyzją administracyjną, pozwala bowiem na autokontrolę wydawanych przez organy administracyjne decyzji. Kontrola ta może jednakże być dokonywana po spełnieniu ściśle określonych przesłanek, określonych w art. 132 k.p.a., którymi są wniesienie odwołania przez wszystkie strony oraz uznanie przez organ administracji, że odwołanie to zasługuje na uwzględnienie w całości. Możliwym jest także wniesienie odwołania przez niektóre strony postępowania oraz wyrażenia zgody na uchylenie lub zmianę decyzji przez pozostałe strony. Możliwość wydania decyzji w trybie art. 132 k.p.a. jest ponadto ograniczona w czasie i może nastąpić w terminie 7 dni od otrzymania odwołania (art. 133 k.p.a.). Przepis cytowanego art. 132 § 1 in fine nie przewiduje wydania nowej decyzji, w której organ pierwszej instancji uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Należy przyjąć, że wbrew brzmieniu tego przepisu niedopuszczalne jest wydanie decyzji kasacyjnej, która ogranicza się do uchylenia zaskarżonej decyzji ani też decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 1 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 675/10). Ponieważ kodeks nie przewiduje w art. 138 kpa decyzji o zmianie zaskarżonej odwołaniem decyzji, należy więc uznać, że organ pierwszej instancji powinien uchylić swoją decyzję i orzec co do istoty sprawy zgodnie z żądaniem odwołania lub umorzyć postępowanie, jeżeli taki był wniosek strony odwołującej się (zob. A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2009 r., s. 132 i n.). Rozstrzygnięcie ograniczające się wyłącznie do uchylenia decyzji objętej odwołaniem nie załatwia sprawy administracyjnej, natomiast decyzja administracyjna co do zasady ma rozstrzygać sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończyć sprawę w danej instancji, co wynika wprost z art. 104 k.p.a.. Organ pierwszej instancji może więc uchylić własną decyzję i orzec co do istoty sprawy zgodnie z żądaniem odwołania lub umorzyć postępowanie, jeżeli taki był wniosek odwołującego się (zob. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 16 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Ol 403/09). Jak wskazuje się w orzecznictwie, rozstrzygnięcie wydane w trybie samokontroli powinno być zawsze korzystne dla strony odwołującej się, jednak niedopuszczalne jest wydanie decyzji kasacyjnej ograniczającej się do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 7 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Go 786/07). W przedmiotowej sprawie w ocenie organu skarżący złożył odwołanie tylko od decyzji z 9 marca 2016r. o odmowie udostępnienia żądanej informacji o środowisku. W ocenie Sądu nie jest to takie oczywiste, bowiem w osnowie odwołania skarżący wnosi o uchylenie decyzji o odmowie udostępnienia informacji, jednakże z treści uzasadnienia odwołania wynika, że zakwestionowano obydwie decyzje wydane w dniu 9 marca 2016r. W przypadku wątpliwości organ winien był dopytać odwołującego o przedmiot i zakres zawartego żądania w odwołaniu. To treść podania przesądza o jego kwalifikacji. Natomiast jeżeli owa treść budzi wątpliwości, to organ jest zobowiązany wyjaśnić te wątpliwości, czego w niniejszej sprawie nie uczynił. Ponadto z akt sprawy nie wynika, by część informacji została skarżącemu udzielona. W aktach brak pisma z dnia 13.01.2016r. lub dowodu jego doręczenia, na co powołuje się organ, dlatego też niemożliwym było zweryfikowanie decyzji Nadleśnictwa C. z dnia 15 lutego 2016r. Nadto stanowisko organu odwoławczego nie zostało uzasadnione w sposób wyczerpujący i odpowiadający wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art.135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art.200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło