IV SA/Po 962/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk - Marciniak Sędziowie WSA Maciej Busz WSA Józef Maleszewski (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Walocha po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi E. S–D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji odrzuca skargę Postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na skutek wniosku [...], wskazując na art. 159 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej jako k.p.a.) odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] lipca 2012r. w sprawie [...]. Uzasadniając SKO napisało, że w dniu [...] maja 2015 r. otrzymało pismo od [...], w którym [...] wniósł o: (1) stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza [...] (dalej jako Burmistrz) z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] o uznaniu świadczeń rodzinnych wypłaconych E. S-D. za okres od [...] grudnia 2008 r. do [...] października 2009 r. za nienależnie pobrane, (2) stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...], utrzymującej w mocy ww. decyzję Burmistrza, (3) wstrzymanie wykonania ww. decyzji Burmistrza. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zgodnie z art. 159 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. SKO nie dopatrzyło się przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie przesądzając na tym etapie postępowania, czy dojdzie do stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza. Zdaniem SKO nie można bowiem zapominać, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie w przypadku oczywistego naruszenia jednoznacznego przepisu prawa, które narusza zasadę praworządnego działania organów administracji publicznej. Pojęcie to nie obejmuje natomiast błędnej wykładni przepisów. Postanowienie SKO zostało opatrzone pouczeniem o prawie, sposobie i terminie do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy [...] wniósł o uchylenie postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji i wstrzymanie wykonania decyzji [...]. Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], wskazując na art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 159 § 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniając SKO podtrzymało stanowisko, że o rażącym naruszeniem prawa można mówić wówczas, gdy w oczywistej sprzeczności pozostają treści przepisu prawa z rozstrzygnięciem objętym decyzją. Postanowienie SKO zostało opatrzone pouczeniem o prawie, sposobie i terminie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Na opisane postanowienie skargę do Sądu wniosła E. S-D. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 159 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad, skutkujących stwierdzeniem nieważności decyzji. Kluczowe znaczenie dla oceny zaskarżonego postanowienia ma przepis § 2 art. 159 k.p.a., zgodnie z którym na postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji służy stronie zażalenie. W niniejszej sprawie zażalenie zostało wniesione na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji. Następnie, na kolejno wydane postanowienie, została wniesiona skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności nie kończy postępowania ani nie załatwia sprawy co do istoty. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko zawarte w uzasadnieniu wyroku WSA w Poznaniu z dnia 12 kwietnia 2011 r. sygn. akt II SA/Po 23/11 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej NSA, dalej jako CBOSA), że na postanowienie to nie przysługuje zażalenie, co wprost wynika z art. 159 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi bowiem, że na postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji służy stronie zażalenie. To oznacza, że postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji nie jest osobno zaskarżalne w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. WSA w Poznaniu, w przywołanym wyroku podzielił pogląd prezentowany zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie, iż ze względu na wyraźne brzmienie art. 159 § 2 kpa postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji jest zaskarżalne tylko wówczas, gdy przewiduje wstrzymanie wykonania decyzji (a zatem w razie złożenia wniosku przez stronę w tym przedmiocie chodzi o rozstrzygnięcie pozytywne co do wniosku o wstrzymanie). Użyty w art. 159 § 2 kpa termin wskazuje, iż zażalenie służy tylko na postanowienie "o wstrzymaniu wykonania" i jest zdecydowanie węższe np. od regulacji zawartej w art. 152 § 2 kpa, gdzie mówi się o przysługiwaniu zażalenia "w sprawie wstrzymania", a zatem we wszystkiego rodzaju rozstrzygnięciach, gdy tylko dotyczą one wstrzymania wykonania decyzji (tak NSA w postanowieniu z dnia 9 stycznia 2001 r. sygn. akt IV SA 2254/98 Lex 54729; także NSA w postanowieniu z dnia 17 maja 2002 r. sygn. akt IV SA 2210/00; CBOSA). Cytowanym wyrokiem WSA w Poznaniu oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, o stwierdzeniu niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 1794/11 (CBOSA) oddalił skargę kasacyjną od cytowanego wyroku WSA w Poznaniu. NSA podzielił stanowisko, że postanowienie o odmowie wstrzymania decyzji, wydane na podstawie art. 159 § 2 k.p.a. jest niezaskarżalne. Także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela przywołane stanowisko. Postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji podlegać będzie kontroli instancyjnej – w razie wniesienia środka odwoławczego od decyzji rozstrzygającej wniosek w sprawie nieważności decyzji Burmistrza. Sąd zaznacza, że opatrzenie postanowień wadliwymi pouczeniami, odpowiednio o prawie do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy i prawie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego - nie może mieć wpływu na ocenę zaskarżonego postanowienia. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.), sąd orzeka w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Jak wynika z powyższych rozważań, zaskarżone postanowienie w przedmiocie odmowy wstrzymania decyzji w trybie art. 159 § 1 k.p.a. nie należy do żadnej z kategorii postanowień wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a, a zatem rozpoznanie przez sąd administracyjny skargi na to postanowienie jest niedopuszczalne. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w postanowieniu.