IV SA/Po 970/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Wojewody z dnia [...] września 2021 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zarzutu postanawia odrzucić skargę. Skarżąca K. P., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika ad T., złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Wojewody z [...] września 2021 r. utrzymujące w mocy własne postanowienie z dnia [...] sierpnia 2021 r., stwierdzające niedopuszczalność zarzutu braku wymagalności obowiązku, wniesionego przez skarżącą w sprawie egzekucji administracyjnej. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i uzasadniła, że egzekwowane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego na wniosek Wojewody należności dotyczą nieuiszczonej grzywny w celu przymuszenia do zaszczepienia małoletniej córki zobowiązanej oraz kosztów egzekucyjnych. W toku postępowania egzekucyjnego skarżąca złożyła zarzut braku wymagalności obowiązku pieniężnego, tzn. zapłaty grzywny w celu przymuszenia przed prawomocnym rozpatrzeniem sprawy przez sądy administracyjne, której przedmiotem jest wymagalność obowiązku wykonania szczepień. W dniu [...] sierpnia 2017 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w M. zwrócił się do Wojewody z wnioskiem o przeprowadzenie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym wobec K. P., z uwagi na brak realizacji obowiązku poddania szczepieniom ochronnym małoletniej córki O. P.. Wojewoda, postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r. nałożył na skarżącą grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł. Pismem z dnia [...] lipca 2021 r. K. P. za pośrednictwem pełnomocnika zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej wszczętej tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...] czerwca 2021r. Wnioskodawczyni zarzuciła brak wymagalności obowiązku, wskazując że egzekwowane należności dotyczą nieuiszczonej grzywny w celu przymuszenia do zaszczepienia małoletnie córki zobowiązanej oraz kosztów egzekucyjnych. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r. Wojewoda stwierdził niedopuszczalność zarzutu dotyczącego braku wymagalności obowiązku złożonego w sprawie egzekucji administracyjnej. W wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie zarzutu Wojewoda postanowieniem z dnia [...] września 2021 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] sierpnia 2021 r. stwierdzające niedopuszczalność zarzutu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r., poz. 2325, dalej jako "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: decyzje administracyjne (pkt 1), postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (pkt 3), inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.4)), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4); pisemne interpretacja przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach (pkt 4a), a także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8), bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (punkt 9). Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym przez Wojewodę z dnia [...] września 2021 r. (Nr [...]) o utrzymaniu w mocy własnego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2021 r. stwierdzającego niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej odnoszące się do nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Jak stanowi art. 34 § 2 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r., poz.1427, zwana dalej: "u.p.e.a.") wierzyciel wydaje postanowienie, w którym stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym. Zgodnie z § 3 tego przepisu na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie. Jednakże trzeba mieć na uwadze także art. 17 § 1a u.p.e.a. stosownie do którego o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej, do zażaleń na postanowienia, o których mowa w art. 34 § 2 u.p.e.a., wydanych przez wierzycieli, dla których organem wyższego stopnia jest minister, stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Organem wyższego stopnia w stosunku do wojewodów są właściwi w sprawie ministrowie (art. 17 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, zwana dalej: "k.p.a."). Przepis art. 127 § 3 k.p.a. stanowi, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Skoro, organem wyższego stopnia dla wierzyciela (Wojewody W. w niniejszej sprawie) jest minister, to zgodnie z art. 17 § 1a u.p.e.a. zażalenia na postanowienia będące rozstrzygnięciem Wojewody w sprawie zarzutów (art. 34 § 2 u.p.e.a.) mają charakter wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy w rozumieniu art. 127 § 3 k.p.a., bo przepis ten stosuje się w takim przypadku odpowiednio. Jak wskazano wyżej z art. 3 § 2 ust. 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. Z uwagi na to, że na wydane przez Wojewodę postanowienie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu administracyjnym nie przysługiwało zażalenie, a jedynie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożona w niniejszej sprawie skarga nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd odrzucił skargę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym.