IV SA/Po 979/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2010 r. przy udziale sprawy ze skargi E. W. i H. W. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego, działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej prawo budowlane), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej kpa) nakazał E. i H. W. - współwłaścicielom budynku mieszkalnego jednorodzinnego, położonego na działce [...], zamurować dwa otwory okienne w pomieszczeniu pokoju dziennego na parterze budynku. W uzasadnieniu napisał, że przeprowadzona dnia [...] października 2008 r. przez pracowników inspektoratu kontrola wykazała, iż w ścianie zewnętrznej przedmiotowego budynku, zlokalizowanej w odległości 3,55 m od granicy z działką o nr [...] znajdują się dwa otwory okienne. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że inwestorami przedmiotowego budynku mieszkalnego byli K. i J. W. Inwestorzy w dniu [...] września 2004 r. zawiadomili organ nadzoru budowlanego – Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...], o zakończeniu budowy tego budynku. Organ nadzoru budowlanego nie wniósł sprzeciwu odnośnie przystąpienia do użytkowania obiektu. Projekt budowlany budynku zatwierdzony decyzją Starosty [...] z dnia [...] grudnia 1999 r. nr [...] nie przewidywał umiejscowienia otworów okiennych w ścianie budynku od strony granicy z działką nr ewidencyjny [...], przewidywał dwa otwory o szerokości 121 cm każdy zamurowane pustakami szklanymi – luksferami. Takie wykonanie przedmiotowych okien w ścianie znajdującej się w odległości mniejszej niż 4,00 m od granicy z sąsiednią działką narusza przepis § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (j. t. Dz. U. z 1999 r. nr 15 poz. 140 ze zm.) obowiązujący w dniu przystąpienia do budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego (15 lutego 2000 r.). Narusza również przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 ze zm.) obowiązującego zarówno w dacie zakończenia budowy oraz w dacie zawiadomienia o zakończeniu budowy przedmiotowego obiektu. W związku z tym obecni współwłaściciele działki, E. i H. W. zostali zobowiązani do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Od opisanej decyzji E. i H. W. złożyli odwołanie. Napisali, że nieruchomość nabyli z pełnym przekonaniem o zgodności realizowanej budowy z przepisami prawa, albowiem był to jeden z warunków zawarcia umowy sprzedaży. Przedmiotowe okna zostały zamontowane przez inwestora, na co wskazują wpisy w dzienniku budowy dotyczącej montażu stolarki ściennej, oraz brak jakiegokolwiek wpisu o murowaniu pustakami szklanymi. Odwołujący się wyrazili zdziwienie, że sąsiedzi złożyli swój wniosek o kontrolę około 8 lat od chwili posadowienia budynku z oknami oraz po około 4 latach od zamieszkania tam przez odwołujących. W ocenie stron zamurowanie okien w istotny sposób pogorszy dostęp światła dziennego do pokoju i spowoduje jego zaciemnienie, a postawiony przez sąsiadów płot z pełnych płyt betonowych o wysokości 2,5 m w znacznej części rozwiązuje problem. Odwołujący się wnieśli o odstąpienie od wydanej decyzji i wyrażenie zgody na zachowanie istniejącego stanu rzeczy lub podjęcie próby polubownego rozwiązania sąsiedzkiego problemu. Decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...] Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu napisał, że nie jest możliwe ani odstąpienie od wydanej decyzji ani polubowne rozwiązanie problemu, bowiem istniejący stan faktyczny narusza obowiązujące prawo. Sporne okna znajdują się w ścianie budynku zlokalizowanej 3,55 m od granicy z sąsiednią działką, podczas gdy zgodnie z przepisem § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 ze zm.) jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 tego rozporządzenia lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Zgodnie z przepisami ustawy prawo budowlane rozdział 6, zobowiązanymi do utrzymania obiektu budowlanego we właściwym stanie technicznym są właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Poza sporem jest, że współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości są E. i H. W., którzy w związku z tym ponoszą wszelkie obowiązki z tym związane. Zawarcie ugody nie jest możliwe bowiem, zgodnie z art. 114 kpa w sprawie, w której toczy się postępowanie przed organem administracji publicznej, strony mogą zawrzeć ugodę - jeżeli przemawia za tym charakter sprawy, przyczyni się to do uproszczenia lub przyspieszenia postępowania i nie sprzeciwia się temu przepis prawa. Zgodność z przepisami prawa jest zatem warunkiem koniecznym dla zawarcia ugody, co wyklucza zastosowanie przepisów dotyczących ugody w niniejszej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący napisali, że Państwowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nie powinien był wydawać zaświadczenia z dnia [...] października 2004 r. o zgłoszeniu zakończenia budowy przez K. i J. W. a to z powodu ponad trzyletniej przerwy w budowie, wynikającej z dwóch ostatnich wpisów w dzienniku budowy. W ocenie skarżących pomimo tego, że organ nadzoru budowlanego nie był zobowiązany do przeprowadzenie kontroli obiektu, należało przeprowadzić formalną weryfikację przyjętego zawiadomienia o zakończeniu budowy wraz ze wszystkimi załącznikami, w tym z dziennikiem budowy. Wydając zaświadczenie o zgłoszeniu zakończenia budowy Państwowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wziął odpowiedzialność za skutki wydania zaświadczenia. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji koncentruje się na naruszeniu jednego parametru wynikającego z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 ze zm.). Skarżący mają świadomość jego nieznacznego przekroczenia, jednak uzasadnienie decyzji nie uwzględnia złożoności problemu, na który składają się aspekty formalne, społeczne i finansowe. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, wskazując na argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria skarga powinna zostać oddalona, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W przedmiotowej sprawie stan faktyczny jest jednoznaczny, bowiem niespornym jest, że zatwierdzony projekt budynku decyzją nr [...] z [...] grudnia 1999 r. przez Starostę[...], przewidywał od strony granicy z działką o numerze ewidencyjnym [...] luksfery (vide: k. 33 i 24). Jest również niespornym, że odległość ściany zewnętrznej przedmiotowego budynku od granicy z działką nr [...] wynosi 3.55 m, przy czym inwestorzy – poprzednicy prawni skarżących zamiast luksferów zamontowali okna. Konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 r. nr 156 poz. 1118 ze zm.) w szczególności zwrot "właściwy organ wydaje decyzję nakazującą..." wskazuje, że w przypadku wystąpienia którejkolwiek przesłanki z art. 66 ust. 1 pkt 1 do 4, organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz obligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. nr 75 poz. 690 ze zm.) stanowi, że budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszą niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Ponieważ organ w trakcie kontroli obiektu w dniu [...] października 2008 r. stwierdził, że zamiast luksferów zamontowane są okna, a odległość budynku od granicy wynosi 3.55 m, stąd zasadnie nakazał zamurowanie otworów okiennych. Należy podkreślić, że Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 13 stycznia 2006 r. sygn. akt II OSK 1275/05 (dostępny na stronie internetowej Naczelnego Sądu Administracyjnego), że "otwór okienny wypełniony luksferami nie jest otworem o jakim mowa w § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie – Dz. U. z 1999 r. 15 poz. 140 ze zm. Natomiast, nie jest istotnym, dla oceny kontrolowanego rozstrzygnięcia, kto obecnemu stanowi rzeczy zawinił. Adresatem decyzji wydawanych na podstawie art. 66 Prawa budowlanego jest aktualny właściciel lub zarządca. Natomiast ocena, kto ponosi winę za stwierdzone nieprawidłowości wykracza poza granicę właściwości organów nadzoru budowlanego, a wszelkie sprawy pomiędzy współwłaścicielami, czy jak w niniejszej sprawie pomiędzy inwestorem a jego następcami prawnymi podlegają kognicji sądu powszechnego. Nie można również podzielić zarzutu skarżących, że organ nadzoru budowlanego wydając zaświadczenie o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego przez K. i J. W. przejął na siebie odpowiedzialność za obecny stan obiektu. Zgodnie z art. 54 Prawa budowlanego do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. W przedmiotowej sprawie nie było koniecznym uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu, nie było też uzasadnionych podstaw do przeprowadzenia kontroli, o której mowa w art. 59a Prawa budowlanego. Należy zresztą wskazać, że składając zawiadomienie o zakończeniu budowy obiektu budowlanego w dniu [...] września 2004 r. inwestorzy dołączyli oświadczenie kierownika robót i projektanta, że obiekt wykonano m. in. zgodnie z projektem i obowiązującymi Polskimi Normami. Zarzut skarżących, że organ nadzoru winien przed wydaniem zaświadczenia badać również przerwy w budowie wykracza poza zakres kontrolowanej sprawy. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić. MZ