IV SA/Po 99/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-07-15
Skład orzekający: Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód stanowi zasiłek dla bezrobotnych, może zostać uznana za osobę niezdolną do poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 538,30 zł, nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego związanych z opłaceniem pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie. W związku z tym, na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznano jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
Po oddaleniu przez WSA w Poznaniu skargi J.A. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w przedmiocie zwolnienia ze służby, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Z wniosku wynikało, że J.A. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada majątku, a jego jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek dla bezrobotnych w wysokości 538,30 zł. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J.A. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka /-/D.Mataczyński
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w dniu 7 maja 2008r. wydał wyrok, w którym oddalił skargę J.A. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby. Skarżący w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż J.A. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie ma żadnego majątku a jego jedyne źródło utrzymania stanowi zasiłek dla bezrobotnych w wysokości 538,30 zł.
Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej uregulowane są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Zauważyć należy jednak, iż zgodnie z ogólną zasadą, strona która wniosła skargę do sądu powinna gromadzić środki finansowe na pokrycie kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Dla uznania wniosku za uzasadniony decydujące znaczenie ma więc brak możliwości zgromadzenia środków finansowych w dłuższym okresie, o ile istniały podstawy do przewidywania tego wydatku. Potwierdza to orzecznictwo sądowe z którego wynika, że ubiegający się o zwolnienie od kosztów sądowych w każdym przypadku powinien poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdy poczynione w ten sposób oszczędności okazały się nie wystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa (zob. postanowienie SN z dnia 24 września 1984r. II CZ 104/84). Obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie zgromadzić odpowiednich środków na opłacenie kosztów koniecznych do prowadzenie postępowania przed sądem administracyjnym, w tym również w drodze oszczędności we własnych wydatkach spoczywa jednak na wnioskodawcy.
W świetle powyższego, mając na uwadze sytuację materialną Skarżącego, a w szczególności deklarowany dochód wynoszący 538,30 zł., stwierdzić należy że J.A. nie może z własnych środków pokryć wydatków związanych z opłaceniem pełnomocnika z wyboru. Stwierdzić należy więc, iż Skarżący może zostać uznany za osobę, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
/-/D.Mataczyński
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło