IV SA/Po 994/21
WyrokWSA w Poznaniu2022-01-18
Skład orzekający: Monika Świerczak, Maciej Busz, Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie pobierającej emeryturę przysługuje świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym dzieckiem, jeśli nie wykazała ona związku przyczynowo-skutkowego między tą opieką a niepodejmowaniem zatrudnienia?Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje osobie, która nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Samo pobieranie emerytury stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, chyba że zostanie wykazany związek przyczynowo-skutkowy między opieką a rezygnacją z pracy. W sytuacji, gdy skarżąca pobierała emeryturę od 2014 roku i nie wykazała, że w związku z opieką nad synem nie podejmowała lub rezygnowała z zatrudnienia, nie spełniła pozytywnej przesłanki do przyznania świadczenia.Stan faktyczny
Skarżąca D. P. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem, argumentując rezygnacją z zatrudnienia. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na posiadanie przez skarżącą prawa do emerytury oraz brak rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając, że prawo do emerytury wyklucza przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, a także wskazując, że w przeszłości to mąż skarżącej pobierał wcześniejszą emeryturę z tytułu opieki nad synem. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów i brak pouczenia o możliwości zawieszenia emerytury.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi w całości oraz zwrot skarżącej kwoty uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Maciej Busz Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, 1. oddala skargę w całości; 2. zwraca skarżącej D. P. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Wójt Gminy R. w dniu [...] czerwca 2021 r. na podstawie art. 17, art. 23, art. 24, art. 25, art. 30, art. 32 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 111 z późn. zm., zwana dalej: "u.ś.r.") wydał decyzję Nr [...] odmawiającą przyznania D. P. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad synem P. P..
Organ I instancji argumentował, że jedną z okoliczności wykluczających możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wskazuje przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w myśl którego świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty. W niniejszej sprawie D. P. do wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego dołączyła decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. potwierdzającą ustalenie jej prawa do emerytury od dnia [...] marca 2014 r. Dodatkowo organ I instancji wskazywał, że wnioskodawczyni nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej dla potrzeb sprawowania opieki, co tym bardziej wyklucza ją z grona osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.
Odwołanie od powyższej decyzji w terminie ustawowym złożyła D. P. zarzucając błędną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, a także naruszenie art. 6 w związku z art. 7a w związku z art. 8 i art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepoinformowanie jej przez organ prowadzący postępowanie o możliwości zawieszenia wypłaty emerytury z ZUS.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] sierpnia 2021 r. czerwca 2021 r. nr [...] na podstawie 17 ust. 1 pkt 1, ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 111 z późn. zm.) utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Kolegium przywołało stan faktyczny sprawy. Następnie organ wskazał na treść art. 17 ust. 1 i ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Organ odwoławczy zauważył, że ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika, że Odwołująca się od dnia [...] marca 2014 r. ma ustalone prawo do emerytury i od tego czasu nie podejmuje zatrudnienia. Zgodnie zaś z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone m.in. prawo do emerytury. SKO w P. odnosząc się do oświadczenia strony o gotowości do zawieszenia emerytury na rzecz ustalenia jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wyjaśniło, że w przedmiotowej sprawie, poza ustalonym prawem do emerytury, nie są spełnione wszystkie przesłanki warunkujące ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W przedmiotowej sprawie brak jest bowiem związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub jej niepodejmowaniem a koniecznością zapewnienia opieki synowi. Dlatego też zdaniem Kolegium pomimo, że Odwołująca się faktycznie opiekuje się chorym synem, brak jest podstaw do ustalenia stronie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Dodatkowo w związku z tym, że mąż strony od [...] stycznia 1999r. do [...] października 2017r. pobierał wcześniejszą emeryturę EWK z tytułu sprawowanej opieki nad synem to trudno mówić, że strona w tym okresie nie podejmowała lub rezygnowała z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad synem.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła Skarżąca D. P., która zaskarżonej decyzji zarzuciła niewłaściwe zastosowanie przepisu z art. 17 ust. 5 pkt 1 do 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych i uznanie przez organ, że w danym stanie faktycznym zachodzą negatywne przesłanki co do przyznania jej ww. świadczenia.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w całości, zobowiązanie organu stosownie do art. 145a par. 1 p.p.s.a. do wydania decyzji w sprawie w przedmiocie przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego, a także o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.
Skarżąca wskazała, że w dniu [...] czerwca 2021 r. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawnym synem - P. P.. Dalej Skarżąca przywołała treść decyzji organów I i II instancji. D. P. stwierdziła, że twierdzenia organów są błędne, gdyż w odwołaniu do SKO oświadczyła o gotowości do zawieszenia emerytury. Zdaniem Skarżącej samo przyznanie i pobieranie przez nią emerytury nie może stanowić przesłanki negatywnej do nieprzyznania świadczenia, co jest zgodne z obowiązującą linią orzeczniczą.
Dodatkowo D. P. wskazała, że Wójt Gminy R. winien poinformować ją o możliwości rezygnacji z pobierania emerytury, a brak poinformowania strony o jej uprawnieniu w celu załatwienia sprawy nie może prowadzić do pozbawienia strony uprawnienia.
Końcowo odnosząc się do sytuacji swojego męża wskazała, że według niej fakt, że pobierał on od dnia [...] stycznia 1999 r. wcześniejszą emeryturę EWK z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym nie ma związku z niniejszą sprawą.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w odpowiedzi na skargę podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z [...] sierpnia 2021r. i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej, co oznacza, że w zasadzie sąd administracyjny rozpoznając merytorycznie skargę nie przyznaje wnioskowanych świadczeń. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwanej dalej – "p.p.s.a."). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie było rozstrzygnięcie dotyczące odmowy przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym synem.
Organ administracji publicznej II instancji prawidłowo i w stopniu wystarczającym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ustalił stan faktyczny sprawy, który Sąd przyjmuje i uznaje za podstawę do swoich dalszych rozważań.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111), zwanej dalej: "u.ś.r." obowiązujące na dzień wydania zaskarżonej decyzji, a w szczególności art. 17 ust. 1 pkt 1 tej ustawy.
W przedmiotowej sprawie nie budziło wątpliwości, że niepełnosprawność osoby wymagającej opieki została stwierdzona orzeczeniem wydanym [...] marca 2010 r. Zgodnie z nim niepełnosprawność P. P. (ur. [...] r.) datuje się od urodzenia, a ustalony znaczny stopień niepełnosprawności datuje się na [...] czerwca 1995 r. (k. 5 akt adm.)
Bezsporne w niniejszej sprawie było także i to, że skarżąca D. P. (ur. [...] r.) z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z uwagi na opiekę nad niepełnosprawnym synem wystąpiła [...] czerwca 2021 r. mając ustalone prawo do emerytury od [...] marca 2014 r. (decyzja o przyznaniu emerytury z ZUS na k. 16 akt adm.). Organ nie kwestionował także tego, że D. P. sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym synem, co ustalono podczas wywiadu środowiskowego (k. 23-24 akt adm. I inst.).
Wskazać więc należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności
- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Nie budziło zatem wątpliwości, że Skarżąca należy do kręgu osób, na których ciąży obowiązek alimentacyjny wobec syna w pierwszej kolejności, zatem to ona zobowiązana jest opiekę sprawować i po spełnieniu pozostałych przesłanek uprawniona jest do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z tą opieką.
Zdaniem Sądu słusznie organ II instancji ustalił, że w sprawie nie została spełniona przesłanka pozytywna do przyznania świadczenia z art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. dotycząca niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, co wykluczało przyznanie Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego.
Świadczenie pielęgnacyjne jest świadczeniem dla osób rezygnujących z pracy zawodowej, którzy przejmują na siebie realizację zadań państwa w zakresie opieki nad osobami niepełnosprawnymi.
Wskazać należy, że z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] czerwca 2021 r. (k. 28 i nast. akt adm.) wynika, że ze względu na chorobę nowotworową D. P. również we wcześniejszym okresie nie mogła w pełni opiekować się niepełnosprawnym synem. Od 1998 r. przez ok. 5 lat przebywała na rencie chorobowej i była niezdolna do pracy. Z akt sprawy wynika, że to mąż Skarżącej J. P., właśnie z powodu sprawowanej opieki nad chorym synem, i rezygnacji z zatrudnienia w związku ze sprawowaniem tą opieki nad synem uprawniony był począwszy od dnia [...] stycznia 1999 r. do wcześniejszej emerytury EWK z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym (decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. z dnia [...] stycznia 1999r. znak [...] k. 14 akt adm.). Świadczenie to pobierał do czasu osiągnięcia wieku emerytalnego tj. do [...] listopada 2017 r., kiedy to nabył prawo do świadczenia emerytalnego ZUS (k. 17 akt adm.). Słusznie wskazał organ II instancji, że w związku z tym, że mąż strony od [...] stycznia 1999r. do [...] października 2017 r. pobierał wcześniejszą emeryturę EWK z tytułu sprawowanej opieki nad synem to trudno twierdzić, że Skarżąca w tym okresie nie podejmowała lub rezygnowała z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad synem tym bardziej, że od [...] marca 2014 r. uprawniona jest do emerytury ZUS.
Sąd w tym miejscu wskazuje na szczególną sytuację rodziców, którzy uzyskali prawo do świadczenia emerytalnego będąc wieku produkcyjnym, zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 15 maja 1989 r. w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opieki (Dz.U.1989.28.149). Przyznanie prawa do wcześniejszej emerytury na podstawie tego rozporządzenia wskazuje na istnienie związku przyczynowego między rezygnacją z zatrudnienia i koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym. Jest to jednak wyjątek, który zgodnie z zasadami wykładni nie może być interpretowany rozszerzająco. Jak słusznie wskazało SKO, w badanej sprawie nie ulega wątpliwości, że to mąż Skarżącej, zapewniając niepełnosprawnemu synowi stałą i osobistą opiekę, z tego właśnie powodu zaprzestał aktywności zawodowej uzyskując wcześniejszą emeryturę, a zatem w jego wypadku zaistniał związek przyczynowy między koniecznością sprawowania opieki, a rezygnacją z zatrudnienia. Powyższe okoliczności bezspornie miały miejsce do czasu uzyskania przez męża skarżącej świadczenia emerytalnego z ZUS, tj. do [...] października 2017r.
Jakkolwiek, w niniejszej sprawie ocenie podlegają aktualne okoliczności sprawy z dnia wniesienia wniosku z [...] czerwca 2021r. Podkreślić należy, że przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest związane z pobieraniem innego świadczenia w niższej wysokości, ale z niepodejmowaniem lub rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Przesłanka ta musi mieć ścisły związek z koniecznością sprawowania opieki nad członkiem rodziny wymagającym opieki. Świadczenie pielęgnacyjne, nie jest bowiem przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym, gdyż wynika ona z prawnego obowiązku, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. Nie może być ono traktowane jako zastępcze źródło dochodu. W sytuacji więc, w której Skarżąca od 2014 r. uprawniona była do pobierania emerytury z tytułu osiągnięcia wymaganego wieku, a nie wykazała, aby od tego czasu, i także aktualnie, nie podejmowała jakiekolwiek zatrudnienie lub rezygnowała z podjęcia takiego zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem, to stwierdzić należy, że nie zachodzi w niniejszej sprawie związek przyczynowo-skutkowy między niepodejmowaniem zatrudnienia lub rezygnacją z pracy, a opieką nad niepełnosprawnym synem Skarżącej.
D. P. ograniczyła się jedynie do stwierdzenia, bez wskazania dodatkowych wyjaśnień, że sprawuje opiekę nad synem od urodzenia, która to opieka wiąże się z rezygnacją przez nią z zatrudnienia. Podkreślić należy, że konieczność stałej lub długotrwałej opieki nad osobą niepełnosprawną wynika z orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, natomiast Skarżąca nie wykazała związku przyczynowego, że ilość i charakter tych czynności uniemożliwia jej podjęcie i wykonywanie pracy zarobkowej lub innego zatrudnienia, zwłaszcza że orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu znacznym wydano w dniu [...] marca 2010 r., a Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w czerwcu 2021 r.
Dodatkowo, Sąd zauważa, że z treści przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, że P. P. przez wiele lat był uczestnikiem Warsztatów Terapii Zajęciowej w W. , a od [...] lutego 2019 r. jest uczestnikiem Środowiskowego Domu Samopomocy w R.. Z powyższego wynika, że Skarżąca miała możliwość podjęcia pracy lub innego zatrudnienia, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Nie sposób, w ocenie Sądu zgodzić się z tezą, że Skarżąca będąca na emeryturze nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej tylko i wyłącznie w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawnym synem.
Zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę: ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym. W oparciu o powyższy przepis organy orzekające w niniejszej sprawie uznały, że w okolicznościach sprawy dodatkowo zachodzi przesłanka negatywna wskazana ww. przepisie, wynikająca z jego literalnego brzmienia, albowiem Skarżąca pobiera świadczenie emerytalne. Zdaniem organów administracji cel ustawy o świadczeniach rodzinnych, jak i istota samego świadczenia pielęgnacyjnego zostały natomiast jasno zdefiniowane przez samego ustawodawcę, na etapie procesu legislacyjnego. W uzasadnieniu projektu ustawy o świadczeniach rodzinnych wskazano, że celem projektu ustawy o świadczeniach rodzinnych była budowa nowego, wyraźnie odrębnego od systemu pomocy społecznej, systemu pozaubezpieczeniowych świadczeń rodzinnych, służących wspieraniu rodziny w realizacji jej funkcji, głównie opiekuńczej, wychowawczej i edukacyjnej. Wolą ustawodawcy było przeznaczenie świadczenia pielęgnacyjnego dla osób rezygnujących z aktywności zawodowej by opiekować się dzieckiem. W projekcie ustawy wyraźnie wskazano też, że "za osoby korzystające z tej formy świadczenia rodzinnego opłacana będzie składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od kwoty tego świadczenia. Składka ta będzie, podobnie jak obecnie, opłacana przez okres niezbędny do uzyskania uprawnień emerytalnych. Nabycie prawa do emerytury wyklucza możliwość dalszego korzystania z tej formy świadczenia" (por. Uzasadnienie do projektu ustawy Sejmu RP IV kadencji o świadczeniach rodzinnych, druk nr 1555). Intencje ustawodawcy co do adresata i istoty świadczenia pielęgnacyjnego nie pozostawiają żadnych wątpliwości. Wolą ustawodawcy było zabezpieczenie rodziców rezygnujących z aktywności zawodowej, w celu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem - do czasu - nabycia przez nich prawa do emerytury. W wyniku prowadzonego postępowania ustalono, że Skarżąca uzyskała prawo do emerytury po osiągnięciu wieku emerytalnego, tj. w roku 2014. D. P. nie podejmowała w tym okresie pracy zarobkowej i pobierała świadczenie emerytalne z uwagi na osiągnięcie wymaganego wieku.
Zagadnienie wykładni przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1a u.s.r. jest aktualnie nadal sporne w orzecznictwie sądów administracyjnych, jakkolwiek jego wynik pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, albowiem nie została spełniona pozytywna przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jak to wyjaśniono powyżej. Dopiero bowiem potwierdzenie, że skarżąca nie podejmuje lub rezygnuje z podjęcia pracy lub innego zatrudnienia w związku ze sprawowaniem koniecznej opieki nad osobą niepełnosprawną otworzyłoby drogę do dalszej analizy i oceny, czy okoliczność pobierania emerytury stanowi negatywną przesłankę do przyznania jej wnioskowanego świadczenia.
Odnosząc się, zatem do zarzutu Skarżącej co do niepouczenia jej o możliwości zawieszenia pobierania emerytury oraz nieuwzględnienia tego, że ona sama złożyła oświadczenie w tym zakresie w treści odwołania wskazać należy, że faktycznie w przypadku zbiegu uprawnień do świadczeń rodzinnych ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną. Taka regulacja znajduje się w art. 27 ust. 5 u.ś.r., w której wskazano, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia rodzicielskiego, pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10 lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustalaniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów – przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną – także w przypadku, gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami. Zbieg uprawnień do świadczeń uregulowany jest również w art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 53), zgodnie z którym w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego.
W tym miejscu podkreślić jednak należy, że jak wskazano powyżej dopiero wystąpienie przesłanki pozytywnej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w postaci niepodejmowania lub rezygnacji z pracy lub innego zatrudnienia otwierałoby drogę do oceny zagadnienia dotyczącego możliwości wyboru jednego ze świadczeń. Skoro organy zasadnie przyjęły, że pozytywna przesłanka nie zaistniała w okolicznościach niniejszej sprawy, to nie można organom czynić skutecznego zarzutu z tytułu braku poinformowania Skarżącej o możliwości złożenia oświadczenia o wyborze jednego z powyższych świadczeń. Należy, bowiem ponownie podkreślić, że na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje matce jeżeli nie podejmuje lub "rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki" nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności. Taka sytuacja nie ma jednak miejsca w okolicznościach badanej sprawy.
Biorąc pod uwagę zawartość akt sprawy należy wskazać, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, organ odwoławczy nie naruszył przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania.
W tym stanie sprawy, Sąd oddalił skargę w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a., jak orzekł w pkt 1 sentencji wyroku.
O zwrocie Skarżącej kwoty [...]zł orzeczono na podstawie art. 225 p.p.s.a., jak w pkt 2 sentencji wyroku. Jak stanowi bowiem art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842, z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału (k. 13). Stronom zapewniono także możliwość złożenia na piśmie ewentualnych wniosków dowodowych lub twierdzeń, które mogłyby być podnoszone na rozprawie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło