IV SAB/Po 107/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-12-21
Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Donata Starosta, Anna Jarosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej jest dopuszczalna, jeśli wniosek o udzielenie informacji nie został skierowany do organu, któremu zarzuca się bezczynność?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, jeśli wniosek o udzielenie informacji nie został skierowany do organu, któremu zarzuca się bezczynność. Brak skierowania wniosku do właściwego podmiotu oznacza, że nie wszczęto postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia informacji publicznej, a tym samym brak jest przedmiotu, który mógłby zostać poddany kontroli sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Zakładu Gospodarki Komunalnej (ZGK) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący twierdził, że dwukrotnie wysłał drogą elektroniczną wnioski o udzielenie informacji, jednak ZGK nie zareagował. ZGK w odpowiedzi na skargę zaprzeczył, jakoby otrzymał wnioski, wskazując, że zostały one skierowane do innego podmiotu gospodarczego. Sąd wezwał skarżącego do wykazania, że wniosek został doręczony ZGK, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi.Rozstrzygnięcie
Odrzucenie skargi oraz zwrot uiszczonego wpisu skarżącemu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. Ź. na bezczynność Zakładu Gospodarki Komunalnej w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis w kwocie 100 zł (słownie złotych: sto).
Pismem z [...] września 2016 r. T. Ź., reprezentowany przez pełnomocnika r.pr. A. W., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Zakładu Gospodarki Komunalnej w [...] w zakresie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058 z późn. zm.; dalej w skrócie "u.d.i.p.") oraz wnosząc o:
1) zobowiązanie organu reprezentującego bezczynny podmiot do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności;
2) stwierdzenie, iż bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa;
3) zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych (w tym uzasadnione koszty opłaty skarbowej 17 zł, prowizji za przekazy pieniężne 2 ( 3,50 zł + przesyłka pocztowa 4,20 zł);
4) rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a.").
W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący współpracuje z organizacją pozarządową, która monitoruje m.in. wydatki publiczne przeznaczone na obsługę prawną i bada stan zaległości obywateli względem podmiotów publicznych. W związku z powierzonym zadaniem skarżący zwrócił się do bezczynnego podmiotu za pośrednictwem poczty elektronicznej (dwukrotnie) o udzielenie informacji publicznej (do skargi zostały załączone wydruki z poczty elektronicznej skarżącego mające potwierdzać przesłanie dwóch korespondencji: z [...] sierpnia 2015 r. i [...] czerwca 2016 r.). Wobec braku reakcji ze strony organu i konsultacji tego faktu z prawnikiem organizacji pozarządowej, skarżący zdecydował się [na] powierzenie prowadzenia sprawy profesjonalnemu pełnomocnikowi.
W ocenie autora skargi w przedmiotowej sprawie bezspornym winno być, iż wskazany podmiot jest obowiązany do udzielenia informacji publicznej związanej z jej działalnością. Zgodnie z art. 7 ustawy o samorządzie gminnym zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy, które w szczególności obejmują sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz. Pełnomocnik skarżącego podkreślił, że na podstawie treści przytoczonych w skardze przepisów, tez z orzecznictwa oraz faktu, iż spółka jest spółką komunalną, skarżący miał prawo skierować przedmiotowy wniosek, a dokumenty związane z postępowaniem o udzielenie zamówienia publicznego są informacją publiczną, natomiast organ bezczynnego podmiotu jako upoważniony do reprezentowania na zewnątrz obowiązany jest do udzielenia odpowiedzi.
Zdaniem strony skarżącej w chwili wniesienia skargi organ obowiązany do udzielenia odpowiedzi w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej pozostawał w bezczynności co do wniosku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Autor skargi ocenił, że bezspornym w sprawie jest, iż skarżący skutecznie i w sposób prawnie dopuszczalny zwrócił się drogą poczty elektronicznej do strony przeciwnej o udostępnienie mu informacji publicznej. Adres poczty elektronicznej jest adresem powszechnie udostępnionym przez organ – przeznaczonym do odbioru korespondencji tą drogą. Z uwagi zaś na fakt, że od złożenia wniosku minęło już kilkanaście miesięcy, w ocenie skarżącego bezczynność obowiązanego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Zakład Gospodarki Komunalnej w [...] (dalej też w skrócie jako "ZGK") wniósł o jej oddalenie bądź odrzucenie. Wyjaśnił, że przedmiotem skargi jest bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosków z dnia 7 sierpnia 2015 r. i 10 czerwca 2016 r. W wymienionych wnioskach T. Ź. wniósł o udzielenie odpowiedzi w następującym zakresie:
1. Czy korzystacie Państwo ze stałej lub doraźnej pomocy prawnej przez adwokata lub radcę prawnego.
2. Jakie są koszty roczne brutto oraz miesięczne brutto obsługi prawnej realizowanej na Państwa rzecz.
3. Jaka część (podać w procentach) środków przeznaczonych na Państwa funkcjonowanie pochodzi ze źródeł publicznych (w tym samorządowych).
4. Czy wystąpiło, a jeżeli tak, to ile wyniosło łącznie zadłużenie brutto odbiorców usług komunalnych w obrębie Państwa działania.
5. Ilu łącznie dłużników z tytułu świadczonych usług komunalnych oraz o ile osób / podmiotów wzrosło zadłużenie w relacji roku 2014 do roku 2013.
Autor odpowiedzi na skargę podkreślił, że niestety przedmiotowe wnioski nie były skierowane do ZGK, ale do innego podmiotu gospodarczego. Również ze skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej nie wynika, iżby omawiane wnioski skierowane zostały do ZGK. Mając to na uwadze – skoro wnioski nie zostały skierowane do ZGK – wniosek o oddalenie skargi, bądź jej odrzucenie jest, zdaniem autora odpowiedzi na skargę, zasadny i konieczny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.).
Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058 z późn. zm.) informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Złożenie takiego wniosku wszczyna postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej, które jest szczególnym postępowaniem administracyjnym o częściowo tylko sformalizowanym charakterze, i które, co do zasady, nie toczy się w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego – gdyż nie wskazuje na to ani u.d.i.p., ani też nie są spełnione przesłanki z art. 1 § 1 k.p.a. – a ustawa o dostępie do informacji publicznej normuje je tylko fragmentarycznie (por. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 59). A contrario, w przypadku niezłożenia podmiotowi zobowiązanemu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, nie dochodzi w ogóle do wszczęcia postępowania administracyjnego w tej sprawie, a co za tym idzie – brak jest przedmiotu, który mógłby zostać poddany kontroli sądu administracyjnego.
Skarga z [...] września 2016 r., z którą wystąpił T. Ź. , dotyczyła zarzucanej ZGK bezczynności w udzieleniu – jak wynika z załączonych do skargi dokumentów – informacji publicznych określonych we wniosku z 7 sierpnia 2015 r., który został ponowiony wnioskiem z 10 czerwca 2016 r. Oba te wnioski zostały wysłane przez skarżącego drogą elektroniczną na adres mail-owy: "[...]" (k. 8 i 9 akt sądowych), a więc ich adresatem była spółka [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (zob. k. 9 akt sądowych). Pomimo wezwania Sądu (k. 17 akt sądowych) skarżący nie wykazał, aby wniosek o udostępnienie żądanych informacji został doręczony Zakładowi Gospodarki Komunalnej w [...] (wezwanie Sądu pozostało bez odpowiedzi), zaś ZGK zaprzecza, aby taki wniosek otrzymał.
Wszystko to daje podstawy do uznania, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej (z 7 sierpnia 2015 r. ponowiony w dniu 10 czerwca 2016 r.) – którego niezałatwienie jest przedmiotem skargi T. Ź. z 26 września 2016 r. – nie został nigdy złożony podmiotowi (ZGK), któremu bezczynność jest w skardze zarzucana.
W konsekwencji, wobec faktu niezłożenia w ZGK wniosku o udostępnienie żądanych informacji publicznych, skarga na bezczynność tego podmiotu jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu (pkt 1 sentencji postanowienia), na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 22.05.2012 r., I OSK 973/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
O zwrocie uiszczonego wpisu (pkt 2 sentencji postanowienia), Sąd orzekł stosownie do treści art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło