IV SAB/Po 42/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Donata Starosta po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 lutego 2013 r. wniosków B. P. i P. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie na bezczynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej postanawia pozostawić wnioski o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania Zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2013 r., sygn. akt IV SAB/Po 42/12, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w P. pozostawił bez rozpoznania wnioski B. P. i P. P. (dalej skarżący) o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu referendarz sądowy opisując dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie wyjaśnił, że skarżący wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, składając w trakcie postępowania wnioski o przyznanie prawa pomocy. Powyższe wnioski o przyznanie prawa pomocy złożono jednak z uchybieniem art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa), zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Mając powyższe na uwadze, Sąd pismami z [...] listopada 2012 r. przesłał Skarżącym urzędowy formularz i pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania wezwał do jego wypełnienia i złożenia w terminie 7 dni. Korespondencja kierowana do P. P. została odebrana w dniu [...] grudnia 2012 r. Skarżący nie odpowiedział na powyższe wezwanie. Z kolei wezwanie zaadresowane do B. P. pomimo dwukrotnego awizowania w dniach [...] grudnia 2012 r. i [...] grudnia 2012 r. nie zostało odebrane, w związku z czym odesłano je na adres Sądu (k. 83 akt sądowych). Sprzeciw od zarządzenia pismem z dnia [...] lutego 2013 r. wnieśli skarżący (k. 91 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sprzeciw skarżących nie zasługiwał na uwzględnienie. Wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego skutkuje tym, że traci ono moc, a wniosek strony skarżącej podlega ponownemu rozpatrzeniu - art. 260 ppsa. Ogólną zasadą dotyczącą kosztów postępowania sądowoadministracyjnego wyrażoną w art. 199 ppsa jest obowiązek ich ponoszenia przez każdą ze stron, w związku z jej udziałem w sprawie. Wyjątkiem od przedmiotowej zasady są przepisy rozdziału 3 działu V ppsa, zatytułowanego "Zwolnienie od kosztów sądowych". Obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, stanowiących element składowy kosztów postępowania, nie mają zarówno podmioty wprost wymienione w art. 239 ppsa, jak i osoby, którym zostało przyznane prawo pomocy. Przesłanki jego przyznania osobie fizycznej określono w art. 246 § 1 ppsa. Dla ich zaistnienia niezbędne pozostaje zapoznanie się przez Sąd z sytuacją majątkową wnioskodawcy. Temu celowi służy obligatoryjne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru, o czym stanowi art. 252 § 2 ppsa. Formularz ten stanowi ułatwienie zarówno dla wnioskodawcy, który dzięki niemu uzyskuje orientację odnośnie niezbędnych okoliczności, jakie należy przedstawić celem uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika procesowego, jak i dla Sądu, który na podstawie faktów podanych w wypełnionym formularzu w szybki i precyzyjny sposób może określić zasadność przyznania tego prawa. Poza tym, wprowadzenie do postępowania sądowoadministracyjnego urzędowego formularza podyktowane jest potrzebą stosowania jednolitych kryteriów dla wszystkich podmiotów ubiegających się o prawo pomocy, a nadto wymuszeniem na wnioskodawcy zawarcia we wniosku informacji niezbędnych do podjęcia rozstrzygnięcia (postanowienie NSA z dnia 01.02.2011 r. sygn. akt II FZ 9/11, lex nr 742773). Niezachowanie określonego w art. 252 § 2 ppsa wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 257 ppsa, który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, bez względu na to, czy wniosek złożyła osoba fizyczna, czy osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej (uchwała NSA z 21.4.2008 r. I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008/5/74). Stosownie do art. 257 ppsa, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W rozpoznawanej sprawie skarżącym wezwaniami z [...] listopada 2012 r. (k. 74-75 akt sądowych) doręczono urzędowe formularze wniosku o przyznanie prawa pomocy (dalej formularz PPF) wraz z pouczeniem o następstwie niezłożenia oświadczenia na urzędowym formularzu (k. 78-79 akt sądowych). P. P. odebrał wezwanie dnia [...] grudnia 2012 r. (k. 80 akt sądowych). Mimo tego Skarżący zaniechał dopełnienia powyższego obowiązku. Z kolei wezwanie zaadresowane do B. P. pomimo dwukrotnego awizowania w dniach [...] grudnia 2012 r. i [...] grudnia 2012 r. nie zostało odebrane, w związku z czym odesłano je na adres Sądu (k. 81 akt sądowych). Skarżący we wniesionym sprzeciwie nie wykazali w jakikolwiek sposób swojej sytuacji majątkowej, nie załączając tym bardziej wypełnionych urzędowych formularzy wniosków o przyznanie prawa pomocy, przez co Sąd zobowiązany było do pozostawienia złożonych wniosków o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 257 ppsa orzekł jak w sentencji. MZ