IV SAB/Po 51/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-09-04
Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Donata Starosta, Anna Jarosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy "materiał końcowy" będący efektem zlecenia przygotowania materiału publicystycznego, podsumowującego funkcjonowanie gminy, stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że "materiał końcowy" o charakterze publicystycznym, stanowiący wytwór zlecenia i przeznaczony do upublicznienia w ramach większej publikacji, nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym, pismo informacyjne organu o braku możliwości udostępnienia informacji jako niebędącej informacją publiczną nie podlega kognicji sądów administracyjnych, co skutkuje odrzuceniem skargi na bezczynność organu.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, żądając "Materiału końcowego" będącego efektem zlecenia przygotowania materiału publicystycznego. Organ odpowiedział, że materiał ten będzie elementem szerszej publikacji i jego wcześniejsze udostępnienie podważyłoby sens tej publikacji. Organ argumentował również, że przedmiot opracowania nie stanowi informacji publicznej. Sąd uznał, że żądany materiał nie jest informacją publiczną i odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącemu uiszczony wpis.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 września 2014 r. sprawy ze skargi P. R. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis w kwocie [...] ([...]) zł.
Pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. P. R. (zwany dalej: skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność organu – Wójta Gminy [...] (zwanego dalej: Wójt) w przedmiocie udzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem skarżącego z dnia [...] maja 2014 r.
Wnioskiem tym zwrócił się skarżący do organu o "udostępnienie "Materiału końcowego" będącego efektem zlecenia powstałego na podstawie umowy [...] z dnia [...].10.2013 r." (zwane dalej odpowiednio: Umowa, materiał końcowy). Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP i art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez nie udostępnienie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem w określonym terminie. Skarżący podkreślił, że wniosek złożył drogą elektroniczną dnia [...] maja 2014 r. i pomimo ustawowego obowiązku wykonania wniosku w terminie do 14 dni organ pozostawał w bezczynności.
Pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. Wójt w odpowiedzi na wniosek skarżącego poinformował, że materiał opracowany w ramach w/w Umowy będzie elementem "szerszej publikacji podsumowującej działalność samorządu Gminy [...] w latach 2011-2014. Całość zostanie przekazana Komisji niezwłocznie po opublikowaniu. Wcześniejsze przekazanie, a co za tym idzie , upublicznienie, stawiałoby pod znakiem zapytania sens przygotowywanej publikacji".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W ocenie Wójta nie doszło do bezczynności, ponieważ organ udzielił odpowiedzi na zapytanie skarżącego w terminie – [...] czerwca 2014 r. drogą mailową tj. zgodnie z wnioskiem skarżącego. Organ wskazał ponadto, że w dniu [...] czerwca 2014 r. skarżący wezwał Wójta do wydania decyzji odmownej w zakresie odmowy udostepnienia działa wykonanego w ramach w/w Umowy z dnia [...] października 2013 r. zawartej pomiędzy Gminą [...] a [...] Stowarzyszeniem im. [...] [...] [...] z siedzibą w [...]. W ocenie organu przedmiot opracowania nie stanowi informacji publicznej, a ponadto jest częścią szerszej publikacji, która ukaże się na początku IV kwartału 2014 r. Upublicznienie zaś dzieła w chwili obecnej – w ocenie organu – niweczyłoby ideę całej planowanej publikacji, o czym skarżącego informowano.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 z późn. zm., dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art. 1 § 1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem - art. 1 § 2 u. s. a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Wskazana powyżej kontrola merytoryczna, dotycząca istoty sprawy możliwa jest dopiero, gdy skarga wnoszona przez stronę spełnia warunki określone przepisami prawa - w tym w szczególności w ustawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej – Ppsa).
Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 Ppsa kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Orzecznictwo i doktryna zgodnie przyjmują, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności.
W ocenie sądu istota niniejszej sprawy sprowadza się do ustalenia zakresu pojęciowego wyrażenia "informacja publiczna". Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. nr 112 poz. 1198 ze zm. – dalej: InfPublU) każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy.
Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 05 sierpnia 2010 r. sygn. akt IV SAB/Po 34/10 (dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl), którego poglądy sąd w niniejszym składzie podziela i czyni własnymi, podstawy dostępu do informacji publicznej ustanawia art. 61 Konstytucji RP określając, jakie informacje obywatel może uzyskać (ust. 1 i 2). Dotyczy to mianowicie obywatelskiego prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej, a także osób pełniących funkcje publiczne. Z pewnym uproszczeniem należy przyjąć, że chodzi tu o informacje warunkujące świadomy i racjonalny udział obywateli w życiu publicznym, łącznie z podejmowaniem w tym zakresie decyzji w celu realizacji zasady zwierzchnictwa narodu (por. W. Skrzydło: Konstytucja RP, Komentarz, Zakamycze 1999, s. 58) lub ułatwienie sprawowania społecznej kontroli "nad procesami sprawowania władzy" (por. P. Winczorek: Konstytucja RP, Komentarz, Liber 2000, s. 83).
Ratio legis regulacji zawartej w art. 61 Konstytucji RP, a także w ustawie o dostępie do informacji publicznej wynika, jak już podkreślono - z powołaniem się na literaturę, z zasady udziału obywateli w życiu publicznym i sprawowania społecznej kontroli. W celu zaś realizacji tej zasady obywatel ma prawo uzyskania wiedzy o sprawach publicznych.
Przepis art. 1 ust. 1 InfPublU stanowi, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a nadto że podlega ona udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. W doktrynie i orzecznictwie przyjęła się rozszerzająca wykładnia tego pojęcia, obejmująca swoim zakresem nie tylko wiadomości wytworzone przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące takie funkcje, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji, ale również wiadomości niewytworzone przez podmioty publiczne lecz odnoszące się do tych podmiotów (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 181/02 niepubl. i wyrok NSA z 30 października 2002 r. sygn. akt II SA 1956/02, publ. LEX nr 78062, M.Prawn. 2002/23/1059).
Powyższą definicję ustawodawca uzupełnił poprzez przykładowe wyliczenie w art. 6 ust. 1 InfPublU rodzajów informacji podlegających udostępnieniu, w pewnym stopniu konkretyzując w ten sposób zakres przedmiotowy pojęcia informacji publicznej.
Zgodnie z przepisem art 14. ust. 2 ustawy o dostępie jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.
W przedmiotowej sprawie skarżący w ramach InfPublU żądał udostępnienia mu ""Materiału końcowego" będącego efektem zlecenia powstałego na podstawie umowy [...] z dnia [...].10.2013 r."
W tym miejscu należy wyjaśnić, że umowa ta została zawarta pomiędzy Gminą [...] i [...] Stowarzyszeniem im. [...] [...] [...] z siedzibą w [...], a jej przedmiotem jest przygotowanie materiału informacyjnego o charakterze publicystycznym, podsumowującego funkcjonowanie Gminy [...] w okresie od wyborów samorządowych w 2010 r. do [...] 2013 r.
W ocenie Sądu częściowy materiał publicystyczny, opracowanie publicystyczne danych, (które są informacją publiczną), nie jest - jako wytwór - informacją publiczną. Charakter informacji publicznej mogą mieć dane udostępnione zleceniobiorcy na potrzeby wykonania zlecenia, ale mogą one podlegać udostępnieniu według przepisów InfPublU bezpośrednio od zleceniodawcy - Gminy. Natomiast materiał końcowy, o którym mowa w Umowie, stanowiący przeznaczony do upublicznienia materiał publicystyczny nie jest informacją publiczną. Sąd abstrahuje w tym miejscu od tego, że wbrew logice byłoby wcześniejsze upublicznienie materiału przeznaczonego do finalnego opublikowania w ramach większej publikacji, jak również, że publikacja materiału końcowego podlega reżimowi prawa autorskiego. Kwestie te nie wymagają rozważenia z uwagi na fakt, że żądane przez skarżącego informacje nie mają charakteru informacji publicznej, w konsekwencji nie podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w InfPublU.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, wedle którego pismo informacyjne o tym, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, nie podlega kognicji sądów administracyjnych, nie mieści się bowiem w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa (por. postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 2006 roku sygn.akt. I OSK 928/05).
Dlatego też sąd skargę na bezczynność organu administracyjnego odrzucił , gdyż jak wskazuje się w orzecznictwie, wobec stwierdzenia, że sprawa nie jest objęta kognicją sądu administracyjnego sąd jest zobligowany na podstawie art. 58 § 1 skargę odrzucić. (por. postanowienie WSA we Wrocławiu sygn. akt IV SA/Wr 372/10, postanowienie WSA w Warszawie sygn. akt II SAB/Wa 196/10, postanowienie WSA w Poznaniu sygn. akt IV SAB/Po 66/09 opubl.cbois.nsa.gov.pl)
Z powyższych względów skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Ppsa orzeczono jak w sentencji postanowienia.
O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło