I SA/Rz 1092/15
WyrokWSA w Rzeszowie2016-07-28
Skład orzekający: Piotr Popek, Małgorzata Niedobylska, Jacek Surmacz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej stanowi "wzgląd techniczny" uniemożliwiający wykorzystanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, skutkujący zastosowaniem niższej stawki podatku od nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak podłączenia do sieci kanalizacyjnej, który jedynie utrudnia gospodarcze wykorzystanie nieruchomości, nie stanowi "względu technicznego" w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeśli nieruchomość jest faktycznie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Względy techniczne muszą mieć charakter trwały i uniemożliwiać wykorzystanie nieruchomości do działalności gospodarczej, a nie tylko ją utrudniać. Intensywne wykorzystanie nieruchomości do działalności gospodarczej, nawet przy utrudnieniach, wyklucza zastosowanie niższej stawki podatku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2010 i 2011. Po wznowieniu postępowania, organy podatkowe uchyliły pierwotne decyzje i ustaliły nowy wymiar podatku, uwzględniając korekty informacji podatkowych złożone przez podatników. Podatnicy argumentowali, że brak podłączenia do kanalizacji stanowił względy techniczne uniemożliwiające prowadzenie działalności gospodarczej i skutkujące niższym opodatkowaniem. Organy podatkowe i Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały, że mimo problemów z kanalizacją, nieruchomości były faktycznie wykorzystywane do działalności gospodarczej (m.in. organizacja imprez w salach weselnych), co uzasadniało zastosowanie wyższej stawki podatku.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek / spr. / Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska NSA Jacek Surmacz Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2016 r. sprawy ze skargi P. J., K. J. i W. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2010 i 2011 oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania P. J., K. J., W. J. i M. J.- S. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] grudnia 2014r., nr [...], uchylającą ostateczną decyzję tego organu z dnia [...] lipca 2011r. nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 25 178 zł. i za rok 2011 w kwocie 25 534 zł. oraz ustalającą wymiar podatku od nieruchomości za rok 2010 w kwocie 15 553 zł. i za rok 2011 w kwocie 15 753 zł.
Za podstawę prawną wydanej decyzji organ przyjął art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 dalej: o.p.)., oraz art. 1a ust 1 pkt 3, art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.; dalej: u.p.o.l.).
Z treści zaskarżonej decyzji oraz akt postępowania wynika, że pierwotną decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. organ podatkowy I instancji - Wójt Gminy ustalił podatnikom podatek od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 25 178 zł. i w kwocie 25 534 zł. za rok 2011.
Podatnicy, twierdząc iż wyszły na jaw nowe okoliczności, nieznane organowi w chwili wydawania tej decyzji, zwrócili się o wznowienie przeprowadzonego postępowania podatkowego oraz przedłożyli w dniu 6 czerwca 2012r. korekty uprzednio złożonych informacji podatkowych za lata 2010 i 2011, w których zadeklarowali posiadanie na działkach oznaczonych nr 804/5 oraz 805/7 :
- 1428 m2 gruntu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej,
- 800 m2 pozostałych gruntów
- 250 m2 budynku wykorzystywanego do celów mieszkalnych,
- 684,70 m2 budynku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej,
- 577,05 m2 budynku wykorzystywanego do innych celów.
- budowli o wartości 30 tys. zł.
Uzasadniając wniosek o wznowienie, podatnicy podkreślili że część posiadanych przez nich nieruchomości nie mogła być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, z uwagi na brak ich podłączenia do kanalizacji ściekowej, w związku z czym działalność gospodarcza prowadzona na nieruchomości nie miała takiego zakresu, jak przedstawił to organ w decyzji podatkowej. Podkreślili (pismo z dnia 6 luty 2012 r.), że działalność w zakresie przetwórstwa mięsa nie jest już prowadzona od kilku lat, stąd ta część obiektu nie jest związana z podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012r. nr [...] organ I instancji, zgodnie z wnioskiem podatnika, oraz ostateczną korektą informacji podatkowej z dnia 6 czerwca 2012 r. uchylił uprzednio wydaną decyzję własną z dnia [...] lipca 2011 r. i ustalił podatnikom nowy wymiar podatku od nieruchomości w kwocie 15 553 zł. za rok 2010 i w kwocie 15 753 zł. za rok 2011.
Do ustalenia wymiaru podatku przyjął powierzchnię gruntów i budynków wynikającą ze złożonych przez podatników w dniu 6 czerwca 2012r. korekt informacji podatkowych.
W wyniku złożonego odwołania, SKO, decyzją z dnia [...] kwietnia 2013r. nr [...] uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, przychylając się do zarzutu podatników, iż organ I instancji zaniechał ustaleń w zakresie istnienia przesłanki względów technicznych uniemożliwiających wykorzystanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej.
W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania, organ I instancji decyzją z dnia [...] września 2013r. nr [...] uchylił ostateczną decyzję własną z dnia [...] lipca 2011 r. i ustalił podatnikowi wymiar podatku od nieruchomości w kwocie 15 553 zł. za rok 2010 oraz w kwocie 15 753 zł. za rok 2011.
Decyzja ta została ponownie uchylona decyzją SKO z dnia [...] lipca 2014r. nr [...] i przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Formułując wytyczne, organ odwoławczy wskazał, iż istnieje konieczność zweryfikowania twierdzeń podatników, co do braku możliwości gospodarczego wykorzystania nieruchomości, zwłaszcza jeśli chodzi o działalność gastronomiczną i zobowiązał organ I instancji do przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji ustalił, że zgodnie z informacją z Krajowego Rejestru Sądowego, na nieruchomości położonej w T. pod nr [...], prowadzili działalność gospodarczą "A" sp. z o.o. od 9 października 2007r., a także J. K. – "A". Zakład mięsny [...] od 21 grudnia 2006r. również działał na terenie nieruchomości oznaczonej jako T. Z wpisów w rejestrach wynika, że działalności te prowadzone były w sposób ciągły, a wymienione podmioty zarówno w 2010 jak i 2011 r. były podatnikami podatku dochodowego oraz złożyły odpowiednie zeznania podatkowe. Dodatkowo podatnik K. J. w skierowanym do gminy piśmie z 27 lutego 2009 r. oświadczył, że prowadził działalność gospodarczą pod nazwą "B" na terenie innych miast, natomiast od początku roku 2009r. również w T.
W kwestii dostępu do kanalizacji organ ustalił, że budynki związane z działalnością gospodarczą, posadowione na nieruchomości oznaczanej umownie jako T., miały możliwość podłączenia się do kanalizacji sanitarnej ciśnieniowej, gdyż Gmina w czerwcu 2010 r. wykonała nowe przyłącze kanalizacji ciśnieniowej do działek zabudowanych budynkami niemieszkalnymi, gdzie prowadzona była działalność gospodarcza. Uprzednio wykonane przez gminę przyłącze również umożliwiało włączenie się do gminnej kanalizacji i zrzut ścieków z nieruchomości podatników zabudowanych Zakładem Mięsnym oraz innymi budynkami, w których prowadzona była działalność gospodarcza, jednakże podatnicy dopiero w dniu 30 czerwca 2011 r., po wielokrotnych monitach gminy, wystąpili o wydanie warunków technicznych włączenia tych budynków do kanalizacji gminnej.
Odnosząc się do zarzutów podatników w kwestii pozbawienia ich możliwości zrzutu ścieków, co rzekomo wyłączyło posiadane przez nich nieruchomości z możliwości wykorzystania do prowadzenia działalności gospodarczej, organ podkreślił, że właściciele nieruchomości prowadzący działalność gospodarczą mieli możliwość skorzystania z innych rozwiązań związanych z wywozem nieczystości ciekłych do oczyszczalni ścieków funkcjonujących na terenie gminy.
Organ ustalił także, że zarówno w 2010 jak i 2011 roku w salach weselnych "[...]" mieszczących się w budynkach podlegających opodatkowaniu i związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, organizowane były m.in.: bale charytatywne, przyjęcia weselne i komunijne oraz inne imprezy okolicznościowe.
Wobec tego opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] grudnia 2014r. organ podatkowy I instancji uchylił pierwotną decyzję z dnia [...] lipca 2011 r. oraz ustalił podatnikowi wymiar podatku od nieruchomości za rok 2010 w kwocie 15 553 zł., i za rok 2011 w kwocie 15 753 zł. W uzasadnieniu podkreślił, że przy wymiarze podatku wziął pod uwagę przede wszystkim dane wynikające ze złożonych przez podatników w dniu 6 czerwca 2012r. informacji w sprawie podatku od nieruchomości, które zawierają dane skorygowane w stosunku do informacji, jaką podatnik składał w roku 2011, na podstawie której wydana została pierwotna decyzja z dnia [...] lipca 2011r. Porównując te dane, organ stwierdził że powierzchnia związana z działalnością gospodarczą w latach 2010 i 2011 jest zdecydowanie niższa od tej jaką podatnik wykazał w informacji złożonej w 2011 roku.
Odnosząc się do zarzutu istnienia względów technicznych uniemożliwiających prowadzenie działalności gospodarczej, organ uznał że w ustalonym stanie faktycznym przesłanka ta nie istnieje. Podkreślił, że brak możliwości wykorzystania nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej można uwzględnić jedynie w razie zaistnienia przeszkód technicznych o charakterze trwałym i ciągłym, faktyczne uniemożliwiających prowadzenie działalności - nie zachodzi zaś w przypadku zaistnienia przeszkód o charakterze przemijającym, bądź jedynie utrudnień w gospodarczym wykorzystaniu nieruchomości.
Podkreślając, iż na spornej nieruchomość w latach 2010 i 2011 działalność gospodarcza faktycznie była prowadzona, wykazywane były przychody z działalności gospodarczej oraz koszty jej prowadzenia, organ uznał że opodatkowane nieruchomości wchodziły w skład przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 KC i związane były z prowadzoną działalnością gospodarczą, a nie istniały przy tym względy techniczne uniemożliwiające gospodarcze wykorzystanie spornych nieruchomości.
Organ wskazał, że w latach 2010, 2011 na terenie opodatkowanych nieruchomości – w salach weselnych "[...]" organizowane były imprezy okolicznościowe, bale charytatywne, przyjęcia weselne i komunijne, które to dane wynikają z powszechnie dostępnych materiałów prasowych oraz są okolicznością powszechnie znana pracownikom organu oraz okolicznym mieszkańcom. Nie istnieją wobec tego przesłanki do kwestionowania możliwości prowadzenia na terenie opodatkowanych nieruchomości działalności gospodarczej z uwagi na jakiekolwiek względy techniczne.
Organ podkreślił dodatkowo, że 19 października 2009r. zawarta została umowa dzierżawy pomiędzy gminą a zakładem mięsnym "[...]" oraz "B"., dotycząca części drogi gminnej w celu wykorzystania jej jako parkingu służącego potrzebom prowadzonej działalności gospodarczej. Powierzchnia dzierżawionego pasa drogowego została uwzględniona przez podatników w składanej przez nich deklaracji. Organ wywnioskował, że gdyby na nieruchomości faktycznie nie była prowadzona działalność gospodarcza to podatnik dążyłby do rozwiązania wiążącej go umowy – zaniechanie w tym względzie powoduje wniosek że nieruchomości te były jednak wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej.
Opierając się na wyjaśnieniach K. J. organ uznał, że w latach 2010, 2011 działalność gospodarcza obu podmiotów miała miejsce na opodatkowanej nieruchomości. "A" sp. z o.o. zajmowała się transportem i organizacją wesel, a firma "B" K. J. prowadził działalność w zakresie ciastkarni, wesel i nieruchomości. Organ uznał, iż nie ma w tej sytuacji przesłanki do uznania, iż jakiekolwiek względy techniczne stały na przeszkodzie prowadzeniu działalności gospodarczej na terenie opodatkowanych nieruchomości.
W odwołaniu od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, podatnik zarzucił naruszenie przepisów art. 122, art. 187, art. 210 i art. 245 § 1 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. poprzez naruszenie zasad prowadzenia wznowionego postępowania oraz niewystarczające ustalenia faktyczne w sprawie. Wskazał również, że zgodnie z art 1a § 1 pkt 3 u.p.o.l. nie podlegają opodatkowaniu budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, oraz powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że brak podłączenia do sieci wodno-kanalizacyjnej jest okolicznością decydującą o niższym obciążeniu podatkowym. Podniósł, że organ podatkowy dopuścił się zaniechania odbioru ścieków, co skutkowało tym, że nieruchomości nie nadawały się do wykorzystania dla działalności gospodarczej. Zdaniem skarżącego organ podatkowy nie też zebrał w wystarczającym zakresie materiału dowodowego dotyczącego pozbawienia nieruchomości podatnika możliwość zarzutu ścieków do sieci kanalizacyjnej - co było bezwzględnym obowiązkiem.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło zarzutów odwołania, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję.
Zarzut naruszenia art. 245 § 1 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. na skutek nieprawidłowego uchylenia decyzji z dnia [...] lipca 2011r. – uprzednio już uchylonej, organ podatkowy uznał za nieporozumienie i wyjaśnił, że decyzja wymiarowa z [...] lipca 2011r. została co prawda uchylona decyzją z dnia [...] sierpnia 2012r., jednakże decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego, w konsekwencji czego w obrocie prawnym nadal pozostawała ostateczna decyzja wymiarowa z dnia [...]lipca 2011r. Analogiczny skutek odniosło kolejne uchylenie przedmiotowej decyzji, decyzją z dnia [...] września 2013r., wyeliminowanej następnie z obrotu prawnego rozstrzygnięciem SKO z dnia [...] lipca 2014r. W dalszym ciągu zatem w obrocie prawnym pozostała decyzja wymiarowa z [...] lipca 2011r., której uchylenie było konieczne dla zapewnienia prawidłowości postępowania podatkowego w sprawie.
Odnosząc się do problemu zaistnienia kwestii technicznych, uniemożliwiających gospodarcze wykorzystanie nieruchomości, organ odwoławczy podzielił ocenę organu I instancji, że względy te w niniejszej sprawie nie występują. Podkreślił, że w salach weselnych "[...]", mieszczących się w budynku użytkowanym na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej organizowano liczne imprezy - bale charytatywne, przyjęcia weselne, komunijne, prymicyjne oraz szereg innych imprez okolicznościowych, co stanowi niewątpliwy dowód na to, że na przedmiotowej nieruchomości w latach 2010 - 2011 faktycznie prowadzona była działalność gastronomiczna znacznych rozmiarów. Tym samym w ocenie organu nie została spełniona przesłanka negatywna określona w art.1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Organ nie podzielił też zarzutów odwołania w zakresie braków w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym, uznając zgromadzony materiał dowodowy za kompletny i wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie.
W skardze na powyższą decyzję podatnicy K. J., W. J. i P. J., wnosząc o jej uchylenie w całości, zarzucili naruszenie art. 233 §1 pkt 1, art. 122 w zw. z art. 121§1 w zw. z 187, art. 240§4, art. 190 w zw. z art. 123§1 oraz art. 188 o.p. poprzez brak dokładnego ustalenia stanu faktycznego i wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, niewyjaśnienie przesłanek jakimi kierował się organ oraz przyczyn dla których pominął przedkładane przez skarżącego dowody o wyłączeniu z działalności gospodarczej posiadanej przez niego nieruchomości, naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu oraz odmowę przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów.
W treści uzasadnienia skargi skarżący zarzucili również naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, a także braki w ustaleniach faktycznych organu wyrażające się w powoływaniu na działalność sal weselnych "[...]" podczas gdy pomiot taki nie istnieje oraz odwoływaniu się do danych Krajowego Rejestru Sądowego, których rejestr ten nie obejmuje, a także pominięcie faktu, iż z uwagi na brak możliwości przyłączenia do kanalizacji ściekowej, niemożliwe było wykorzystanie budynków do działalności gospodarczej.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2015r. odrzucono skargę skarżącej M. J.- S. z przyczyn formalnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) kompetencją sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zakres tej kontroli wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), której art. 134 § 1 wskazuje, że sąd, orzekając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami podnoszonymi w skardze, ani też powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli we wskazanym wyżej zakresie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a tym samym wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Dla ustalenia istnienia obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości istotne znaczenie mają przepisy art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 2 ust. 1 i 2 u.p.o.l. zgodnie z którymi opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki, budowle oraz grunty lub ich części stanowiące własność osób fizycznych, a także art. 1a ust 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015r., stanowiący o względach technicznych wyłączających traktowanie nieruchomości, posiadanej przez przedsiębiorcę, jako związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Wznowienie postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 i 2011 rok, a także samo istnienie obowiązku podatkowego w podanych latach, nie budzi wątpliwości w przedmiotowej sprawie. Kwestią sporną jest wysokość podatku, wynikająca z zastosowania stawki obowiązującej dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W ocenie organu, zgodnie z informacją o nieruchomościach złożoną przez podatnika, część nieruchomości podatnika związana była w podanych latach z prowadzeniem działalności gospodarczej, wobec czego podlegała opodatkowaniu według wyższych stawek. W ocenie zaś podatników niewłaściwym jest zastosowanie podwyższonych stawek, z uwagi na brak dostępu nieruchomości do gminnej sieci kanalizacyjnej, która to okoliczność stanowi względy techniczne, o których mowa w art. 1a ust 1 pkt 3 u.p.o.l. wykluczające traktowanie nieruchomości jako związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W związku z nieuwzględnieniem przez organy podatkowe, merytorycznego stanowiska skarżących, podnieśli oni szereg zarzutów natury procesowej, zarzucając niekompletność ustaleń poczynionych przez organy podatkowe, naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu oraz szereg uchybień, które w jego ocenie skutkują koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
Zarzutów tych nie sposób podzielić. Strony bowiem aktywnie uczestniczyły w prowadzonym w sprawie postępowaniu na każdym jego etapie, wnosząc kolejne pisma procesowe, uzasadniając swoje stanowisko i załączając dowody, które były przez organy wielokrotnie rozpatrywane i oceniane, a postępowanie uzupełniane. Fakt, iż organ podatkowy w sposób odmienny od oczekiwań podatników ocenił zgromadzony materiał dowodowy, nie może uzasadniać negatywnej oceny przeprowadzonego postepowania. Również kwestionowana przez skarżącego dokładność przeprowadzonego postępowania dowodowego i kompletność zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego nie budzi zastrzeżeń Sądu. Zakres przeprowadzonego postępowania dowodowego postrzegany przez pryzmat koniecznych do rozstrzygnięcia sprawy przesłanek natury merytorycznej – jest wystarczający dla ustalenia okoliczności istotnych dla sprawy. Stan faktyczny sprawy został ustalony na tyle dokładnie, że możliwe jest przesądzenie w kwestii zastosowanej wobec podatnika stawki podatku od nieruchomości. Fakt iż organy podatkowe oceniają zebrany materiał dowodowy inaczej aniżeli oczekiwałby tego podatnik, nie może świadczyć o istnieniu nieprawidłowości w ustaleniach faktycznych.
Zarzuty skarżących, oczekujących od organu podatkowego przeprowadzenia szczegółowego postępowania dowodowego, zdają się ignorować fakt, że okoliczność posiadania przez skarżących konkretnego areału oraz metrażu zdatnego do gospodarczego wykorzystania, wynika w pierwszej kolejności z samego oświadczenia podatników, którzy w korekcie informacji podatkowej złożonej w dniu 6 czerwca 2012r. towarzyszącej wnioskowi o wznowienie postępowania podatkowego za lata 2010, 2011 własnoręcznym podpisem potwierdzili, iż w podanych latach podatkowych posiadali nieruchomości gruntowe i budynkowe w konkretnych wielkościach oraz o konkretnym przeznaczeniu. Jak wynika z akt sprawy administracyjnej te kwestie były wyjaśniane przez organ przy współudziale podatników, czego pokłosiem były właśnie ostateczne korekty informacji podatkowych za lata 2010 i 2011 z dnia 6 czerwca 2012 r.
Zadeklarowali wtedy, że na działkach nr 804/5 oraz 805/7 położonych w Trzebownisku jest:
- 1428 m2 gruntu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej,
- 800 m2 pozostałych gruntów
- 250 m2 budynków lub ich części wykorzystywanych do celów mieszkalnych,
- 684,70 m2 budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej,
- 577,05 m2 budynków lub ich części wykorzystywanych do innych celów (pozostałe).
- budowli o wartości 30 tys. zł.
Z akt sprawy nie wynika, aby informacja ta została przez podatników ponownie skorygowana. Organ podatkowy przyjął zadeklarowane wartości bez zastrzeżeń i stosownie do nich, uwzględniając wniosek o wznowienie postępowania podatkowego z uwagi na ujawnienie nowych faktów i dowodów - skorygował pierwotną wysokość podatku od nieruchomości za lata 2010 i 2011. Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, że przyjęto za skarżącymi, że w latach podatkowych 2010 i 2011 przetwórstwo mięsa nie było prowadzone i pomieszczenia zajęte pierwotnie pod te działalność zostały wyłączone z opodatkowania według stawek najwyższych.
Z akt sprawy faktycznie wynika, iż pierwotnie wartości - zadeklarowane przez skarżących jako korekta informacji z 2011r. - były mniejsze i zostali oni pouczeni o rodzajach powierzchni wchodzących w zakres opodatkowania, po którym to pouczeniu uzupełnili składaną korektę. Nic nie wskazuje jednak na to, żeby podatnicy nie zgadzali się treścią składanej informacji. Jak dowodzi dalszy tok działań skarżących, po tym pouczeniu uzupełnił składaną korektę w kierunku sugerowanym przez organ najwyraźniej zgadzając się z zaprezentowanym im stanowiskiem. W odwołaniu od pierwotnej decyzji wznowieniowej skarżący nie kwestionowali ustaleń co do rodzaju i wielkości współposiadanych przez nich nieruchomości, kwestionując jedynie zastosowaną stawkę podatkową. Co więcej zaznaczyli w przywołanym piśmie procesowym z dnia 6 września 2012 r., że "Wójt Gminy prawidłowo ustalił powierzchnię budynków pod działalność gospodarczą (..)." Czynienie obecnie zarzutu organom podatkowym, że nie poczyniły dodatkowych ustaleń w celu zakwestionowania oświadczeń podatnika, jest zarzutem całkowicie bezpodstawnym i nie uwzględniającym okoliczności, że te okoliczności podczas uchylania wzmiankowanej decyzji przez organ odwoławczy nie były kwestionowane.
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 6 ust 6 u.p.o.l. obowiązkiem podatnika jest złożenie stosownej informacji w zakresie przedmiotów opodatkowania, za której prawidłowość podatnik ponosi odpowiedzialność.
Ponadto z akt sprawy wynika także, że powierzchnia i rodzaje nieruchomości deklarowanych przez skarżących w korektach deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 r. i 2011 r. były weryfikowane przez organ na podstawie zapisów i danych wynikających z dołączonych do akt sprawy wypisów z rejestru gruntów i budynków dla jednostki rejestrowej nr G154 odnoszącej się do nieruchomości będących współwłasnością skarżących, i to, co już wyżej podkreślono, przy współudziale skarżących.
Podnoszenie na obecnym etapie sprawy tych zarzutów w zakresie powierzchni podlegających opodatkowaniu stanowi zatem wyraz dezaprobaty dla niekorzystnych dla skarżącego ustaleń w zakresie zleconym przez organ odwoławczy, który przypomnieć dwukrotnie uchylał decyzje organu I instancji, nakazując pogłębienie postępowania dowodowego, ale w całkowicie innym kierunku.
W ocenie sądu organy podatkowe dokonały także prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego co do wykazania faktu, że budynki lub ich części będące współwłasnością skarżących opodatkowane najwyższą stawką były wykorzystywane do działalności gospodarczej. W tej mierze skarżący poddaje krytyce wymowę i znaczenie dla ustalenia tego faktu przez poszczególne dowody jak np. dane z Krajowego Rejestru Sądowego. Pomijają jednak skarżący, że organ dysponował szerszym spektrum dowodów i takiej oceny dokonywał na podstawie całokształtu dowodów w tym w oparciu o zeznania świadków – pracowników Urzędu Gminy i instytucji współpracujących: R. B., T. G., M. K., K. M., A. P., G.S., A.W., M.Z., M. B. a także oświadczenia samych skarżących.
Co zaś się tyczy zarzutu obrazy przepisu art. 190 o.p. (bez wskazania jednostki redakcyjnej) sygnalizowanego w skardze, to warto zwrócić uwagę skarżących, że zostali oni skutecznie zawiadomieni o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków na wskazaną w zawiadomieniu okoliczność faktyczną. Z treści zawiadomienia wynika też, wbrew twierdzeniom skarżących, że pouczeni zostali także o prawie wzięcia udziału w przeprowadzeniu dowodu, co jasno oznacza także prawo zadawania świadkom pytań. Skarżący nie skorzystali z możliwości wzięcia udziału w czynności, a tym sami zrezygnowali z zagwarantowanych im uprawnień o których mowa w art. 190 § 2 o.p.
Odnosząc się do podnoszonych przez skarżących zarzutów w kwestii względów technicznych o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 p.o.l. należy podkreślić, że zgodnie z powołanym przepisem, za grunty budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, zgodnie z którym dla uznania, że istnieje związek nieruchomości z działalnością gospodarczą wystarczy wykazanie, że nieruchomość ta jest posiadana przez przedsiębiorcę. Już w tym miejscu wymaga podkreślenia, że organy podatkowe przyjęły ściślejsze kryterium do opodatkowania najwyższą stawką, mianowicie kryterium zajęcia pod działalność gospodarczą, zresztą co było już przedmiotem omówienia, w uwzględnieniu stanowiska skarżący.
Względy techniczne o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 p.o.l., to takie okoliczności o charakterze technicznym, które uniemożliwiają podatnikowi prowadzenie działalności gospodarczej, czyniąc nieruchomość ogólnie niezdatną do użytku gospodarczego. Sąd podziela stanowisko organów podatkowych stwierdzających, że okoliczności przemijające, niemające charakteru stałego i ciągłego nie wyczerpują desygnatów opisanej normy prawnej.
Założeniem wyższego opodatkowania jest to, że skoro przedmiot opodatkowania jest w posiadaniu przedsiębiorcy, to przynosi mu większe korzyści niż ten, którym włada podmiot nieprowadzący takiej działalności. Użyte przez ustawodawcę sformułowanie "nie jest i nie może być" wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej, wskazuje jednoznacznie na trwały charakter owych względów technicznych.
Względami technicznymi o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. nie są też absolutnie okoliczności, które jedynie utrudniają gospodarcze wykorzystanie nieruchomości, zmuszając podatnika do poszukiwania alternatywnych metod rozwiązania problemu. Dlatego też istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie ma, nie tyle sam fakt istnienia rzeczywistych przeszkód w podłączeniu nieruchomości podatnika do gminnej ciśnieniowej kanalizacji sanitarnej - na który to fakt podatnik szczególnie zwraca uwagę w toku toczącego się postępowania – ale okoliczność faktycznego wykorzystania nieruchomości w celu prowadzenia działalności gospodarczej. Dlatego kluczowym dla rozstrzygnięcia sprawy jest ustalenie czy podatnicy, mimo istnienia realnych problemów w dostępie do gminnej kanalizacji ściekowej, byli w stanie na spornej nieruchomości prowadzić działalność gospodarczą. Co istotne, dla opodatkowania nieruchomości w wyższej stawce, wystarczającym jest ustalenie, że na nieruchomości prowadzona jest jakakolwiek działalność gospodarcza, nie zaś konkretny rodzaj działalności, dla prowadzenia którego wzniesione zostały budynki. Zgodnie bowiem z treścią, obowiązującego w dacie powstania obowiązku podatkowego, art. 1a ust. 1 pkt 4 p.o.l, przez działalność gospodarczą rozumie się działalność, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. z dnia 17 grudnia 1999 r.) tj. wszelką zarobkową działalność wytwórczą, handlową, budowlaną, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. Innymi słowy, nawet w razie ustalenia, że istnieją względy techniczne sprzeciwiające się wykorzystaniu nieruchomości do konkretnego rodzaju działalności gospodarczej zaplanowanej przez podatnika, jednakże nieruchomość ta, na skutek zaradności przedsiębiorcy, wykorzystywana jest na prowadzenie innej działalności - nie istnieją podstawy do stwierdzenia, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Nie zachodzi zatem negatywna przesłanka z art.1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l..
Skoro zatem wykazano, że na nieruchomości podatnika w latach 2010 i 2011 prowadzona była działalność gastronomiczna znacznych rozmiarów w postaci organizowania przyjęć weselnych, komunijnych, prymicyjnych i okolicznościowych, co wynika zarówno z upowszechnianych przez podatnika materiałów reklamowych sal "[...]", informacji prasowych o mających miejsce imprezach oraz zebranych w toku postępowania zeznań licznych świadków, będących uczestnikami różnorakich uroczystości – nie ulega wątpliwości, iż nieruchomość ta była faktycznie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej przez podatnika. W ocenie Sądu okoliczność gospodarczego wykorzystania nieruchomości została dowiedziona ponad wszelką wątpliwość – sam podatnik K. J. w piśmie z 27 lutego 2009r. oświadczył, że od 2009r. firmę "B". prowadził na terenie T.
W obliczu zebranego materiału dowodowego, zwłaszcza przywoływanych przez skarżącego orzeczeń Sądu Rejonowego w R, choćby postanowienia z dnia 16 kwietnia 2010 r. sygn. akt [...] w kwestii odbioru ścieków, nie sposób negować twierdzeń skarżących o problemach związanych ze zrzutem nieczystości z terenu posiadanej nieruchomości. Zauważyć jednak należy, że jakiekolwiek problemy związane z odprowadzaniem ścieków, napotkali we wspomnianych latach podatnicy - nie były to względy techniczne uniemożliwiające im gospodarcze wykorzystanie nieruchomości w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 p.o.l. skoro w rzeczywistości nieruchomość była intensywnie wykorzystywana w celach gospodarczych.
Wspomnieć też należy, że sama okoliczność braku dostępu do ciśnieniowej kanalizacji ściekowej nie oznacza automatycznie niemożności odprowadzenia ścieków, gdyż jak słusznie zauważył organ podatkowy, istniała w tamtym czasie możliwość wywozu odpadów płynnych do znajdującej się na terenie gminy oczyszczalni ścieków. Nie można też pominąć okoliczności, że opóźnienia w podłączeniu do sieci wynikły w znacznej mierze z przyczyn istniejących po stronie podatników. To także wskazuje, że owe utrudnienia w prowadzeniu działalności miały charakter przemijający i nie mieściły się w pojęciu "względów technicznych", użytym przez ustawodawcę w komentowanym przepisie u.p.o.l. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w jednym z najnowszych orzeczeń, które wpisuje się w ukształtowana już linię orzeczniczą sądów administracyjnych, przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. może znaleźć zastosowanie tylko w przypadku zaistnienia obiektywnych okoliczności natury technicznej, całkowicie uniemożliwiających wykorzystanie przedmiotu opodatkowania do celów działalności gospodarczej prowadzonej przez dany podmiot i to zarówno obecnie, jak i w przyszłości (zob. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2016 r. II FSK 3337/13). Według ukształtowanego już stanowiska pojęcie "względy techniczne" nie obejmuje więc swoim zakresem technologicznych, ekonomicznych, jak również finansowych przyczyn braku możliwości wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej.
Na marginesie niejako, warto zauważyć że skarżący zdają się sądzić, jakoby samo zaistnienie problemów w dostępie do sieci wodno-kanalizacyjnej, uznane w jednym z orzeczeń sądu administracyjnego (częściowo jedynie przystającym do stanu faktycznego niniejszej sprawy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2005 r. sygn. akt FSK 2319/04) za względy techniczne uniemożliwiające gospodarcze wykorzystanie nieruchomości, winno automatycznie skutkować naliczeniem podatku od nieruchomości według niższych stawek, niezależnie od sposobu faktycznego wykorzystania nieruchomości. Podkreślenia wymaga, że w uzasadnieniu przywołanego wyroku NSA stwierdził, że nie jest możliwe prowadzenie jakiejkolwiek działalności bez zaopatrzenia w wodę, pomijając kwestię kanalizacji. Tymczasem to właśnie sposób wykorzystania nieruchomości przez podatnika, niezależnie od obiektywnych utrudnień, ma pierwszorzędne znaczenie dla stawki podatku. Jedynie w sytuacji gdy nieruchomość, będąca w posiadaniu przedsiębiorcy, nie jest wykorzystywana trwale do prowadzenia działalności, można skutecznie wywodzić, iż przyczyną jej niewykorzystania są względy techniczne czyniące ją niezdolną do gospodarczego wykorzystania. W przypadku intensywnego gospodarczego wykorzystania nieruchomości wniosek taki byłby logicznie sprzeczny.
Na potwierdzenie zaprezentowanej wyżej interpretacji przesłanek z art. 1 a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. nadającej pojęciu "względów technicznych" wąskie, restrykcyjne znaczenie, należy przytoczyć chociażby obecne brzmienie tej ustawy w wersji obowiązującej od dnia 1 stycznia 2016 r. (zmienionej ustawą z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw /Dz. U. z 2015, poz.1045/), która w art. 1 a ust. 2 a pkt 3 stanowi, że do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. W myśl zaś art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło