I SA/Rz 143/22
WyrokWSA w Rzeszowie2022-06-09
Skład orzekający: Piotr Popek, Grzegorz Panek, Jarosław Szaro
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione przez wydawcę na organizację spotkań autorskich, promocję książki za granicą, tłumaczenie książki oraz inne usługi biznesowe mogą stanowić koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli podatnik nie przedstawił wystarczających dowodów na ich faktyczne wykonanie i związek z uzyskanym przychodem?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe naruszyły prawo procesowe i materialne, nie wyjaśniając kompleksowo wszystkich aspektów sprawy dotyczących kosztów uzyskania przychodu. Sąd wskazał, że organizowanie spotkań autorskich przez wydawcę w celu zwiększenia sprzedaży książki stanowi koszt uzyskania przychodu, nawet przy licencji niewyłączne. Podobnie, wydatki na organizację spotkań za granicą mogą być uznane za koszty, jeśli zostaną odpowiednio udokumentowane i wykażą związek z przychodem. Organy podatkowe zbyt apriorycznie odrzucały przedstawione przez podatniczkę dowody, nie przeprowadzając ich szczegółowej analizy, co naruszało zasady postępowania dowodowego.Stan faktyczny
Skarżąca H.K. zaskarżyła decyzję Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego, która utrzymała w mocy decyzję określającą jej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 rok. Organ zakwestionował koszty uzyskania przychodów poniesione przez skarżącą, związane m.in. z promocją książki za granicą, organizacją spotkań autorskich, tłumaczeniem książki oraz innymi usługami biznesowymi. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez brak dokładnego ustalenia stanu faktycznego i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a także naruszenie art. 22 ust. 1 ustawy o PIT poprzez bezzasadne zakwestionowanie wydatków.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Jarosław Szaro /spr./, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2022 r. sprawy ze skargi H.K. na decyzję Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu z dnia 10 grudnia 2021 r., nr 408000-COP.4102.3.2021.24 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu na rzecz skarżącej H.K. kwotę 7.217 (siedem tysięcy dwieście siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia 10 grudnia 2021 r. nr 408000-COP.4102.3.2021.24 Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 1 lutego 2021 r. nr 408000-408000-CKK-1.3.4102.5.2020 w przedmiocie określenia H. K. (dalej: Skarżąca, Strona) zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. w wysokości [...] zł.
Jak wynika z akt sprawy na podstawie upoważnienia do przeprowadzenia kontroli celno-skarbowej nr 408000- CKK3.500.6.2018.1 z dnia [...] marca 2018 r. wydanego przez Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu, przeprowadzono wobec Skarżącej, kontrolę celno - skarbową w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r.
Ustalono, że w 2015 r. H. K. uzyskiwała przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej prowadzonej jako osoba fizyczna pod firmą E. oraz w ramach spółki cywilnej F. s.c.
W wyniku kontroli stwierdzono nieprawidłowości w zakresie zadeklarowania przez Stronę kosztów uzyskania przychodów, dochodu (podstawy opodatkowania) oraz wysokości podatku należnego wykazanych w zeznaniu PIT-36L o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2015 oraz w informacji PIT/B o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2015.
W dniu 29 czerwca 2020 r. Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno - Skarbowego w Przemyślu przekształcił zakończoną kontrolę celno-skarbową przeprowadzoną wobec Skarżącej w postępowanie podatkowe w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r.
Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2020 r. dopuszczono jako dowód w postępowaniu podatkowym całość akt kontroli celno-skarbowej. Z kolei, w dniu [...] lipca 2020 r. sporządzony został protokół badania ksiąg.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w 2015 r. H. K. prowadząca od dnia [...] października 2014 r. działalność gospodarczą pod firmą E. osiągała przychód z tytułu wysyłkowej sprzedaży książek pt. [...].
W ocenie kontrolujących Skarżąca zawyżyła koszty uzyskania przychodów w 2015 r. zarówno z działalności gospodarczej prowadzonej przez w ramach E. jak i w ramach działalności F. s.c., w której była wspólnikiem.
Organ zakwestionował koszty uzyskania przychodu w kwocie [...] zł z działalności prowadzonej przez H. K. w ramach E. oraz w kwocie [...] zł z działalności prowadzonej przez H. K. w ramach F. s.c.
Jako podstawę zakwestionowania kosztów uzyskania przychodu ujętych w PKPiR prowadzonej w ramach działalności gospodarczej E. organ wskazał:
A) zakup towarów handlowych i materiałów od Z. w listopadzie 2015 r., łącznie w wysokości [...] zł
B) pozostałe wydatki ujęte w PKPiR łącznie w wysokości [...] zł - opisane w PKPiR jako import usług od:
- [...] w kwocie [...] zł
- [...] w kwocie [...] zł
- [...] w kwocie [...] zł.
C) pozostałe wydatki ujęte PKPiR łącznie w wysokości [...] zł dokumentujące koszty podróży służbowej, biletów, wynajmu sal, organizacji spotkań, imprez, konferencji, seminariów, usług hotelowych, poczęstunków, usług marketingowych, rejestracji i retransmisji, usługi adwokackiej, tłumaczenia.
W ocenie kontrolujących nie istniały dowody potwierdzające wykonanie usług na rzecz i w interesie E..
Kontrolowana została wezwana do m. in. faktur zakupu przedmiotowych usług oraz innych stosownych dowodów potwierdzających fakt ich wykonania, a także do wyjaśnienia jaki związek z uzyskanym w 2015 r. przychodem miały wydatki na te usługi.
W odpowiedzi na powyższe Skarżąca wyjaśniła m.in., że:
- usługi świadczone przez [...] realizowane były w związku z wejściem na rynek Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej oraz Kanady książki autorstwa [...]. Przedmiotowe usługi miały obejmować:
- promocję książki, zarządzanie promocją dystrybucyjną na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej oraz Kanady, kontakty w imieniu wydawcy z czytelnikami na terenie Ameryki i Kanady. Głównie miały to być kontakty z Polonią w początkowym okresie dystrybucji,
- utrzymywanie korespondencji z czytelnikami,
- udzielanie odpowiedzi na pytania dotyczące metod terapii opisanych w książce,
- przygotowanie spotkań z czytelnikami na terenie USA i Kanady, która także została wydana w późniejszym terminie,
- penetrację rynku naturalnych suplementów w USA, organizacja próbek do zbadania,
- koordynację badań i zbieranie materiałów do wydania 2 części książki [...].
Usługi miały również dotyczyć kontaktów z mediami polonijnymi w USA i Kanadzie, które promowały książkę [...].
Odnośnie usług świadczonych przez [...] – H. K. wskazała, że przypuszczalnie według niej były to koszty związane z organizacją spotkań autorskich z Polonią w Chicago, jak również obsługa zapytań czytelników książki [...] wyszukania lekarzy naturopatów, którzy chcieli stosować opisane terapie i finalnie przekierowań zapytań czytelników do konkretnych lekarzy.
Składając wyjaśnienia odnośnie usług świadczonych przez [...] – Skarżąca wskazała, że podmiot ten miał świadczyć, m. in. usługi wspomagające wydawanie książki w Chinach, m.in. w zakresie kontroli jakości, organizacji transportu i obsługi eksportu do Polski. Ponadto wyjaśniła, że jako wydawca rozpoczęła poszukiwania sposobu na zabezpieczenie książki przed kopiowaniem, co miało również skutkować współpracą z ww. firmą. Dodatkowo Spółka poszukiwała dla E. tłumacza na język chiński.
W oparciu o ustalenia dokonane w toku kontroli celno-skarbowej, po przeprowadzeniu postępowania podatkowego, organ I instancji decyzją z dnia 1 lutego 2021 r., opisaną na wstępie, określił Skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. w wysokości [...] zł.
Skarżąca nie zgodziła się z rozstrzygnięciem organu i złożyła od niego odwołanie domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. z uwzględnieniem w kosztach uzyskania przychodów wydatków na kwotę [...] zł.
W ocenie odwołującej się w decyzji błędnie przyjęto, wbrew art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1426 ze zm.), dalej: u.p.d.o.f., że wydatki poniesione przez nią bezpośrednio w celu realizacji jej obowiązków - jako wydawcy i promotora książki [...] - nie stanowiły kosztów uzyskania przychodów w 2015 r.
Strona wniosła o:
- ponowne przeprowadzenie dowodów ze wszystkich dokumentów, które zostały przedłożone w toku postępowania kontrolnego i podatkowego, w tym z dokumentów, które zostały przedłożone w odwołaniu;
- przesłuchanie Skarżącej w charakterze strony na okoliczność wyjaśnienia budzących wątpliwości organu wydatków poniesionych w 2015 r. w celu uzyskania przychodów (w tym zagwarantowania funkcjonowania źródła przychodów w okresie, którego dotyczy postępowanie), a także w celu ewentualnego wyjaśnienia, doprecyzowania i odniesienia zapisów w księgach podatkowych do zdarzeń faktycznych;
- przesłuchanie w charakterze świadka [...], działającej w imieniu [...], na okoliczność świadczenia usług organizacyjnych, promocyjnych i marketingowych na rzecz E. i zaangażowania E. w te przedsięwzięcia, jeśli ponowna ocena dowodów zebranych w toku postępowania okaże się niewystarczająca .
W ocenie Strony organ bezpodstawnie uznał, że usługi zakupione przez E. polegające między innymi na promocji książki [...], organizacji spotkań autorskich i kontaktach z czytelnikami, nie zostały wykonane.
W dniu 8 października 2021 r. Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu postanowieniem znak 408000-COP.4102.3.2021.14 odmówił przeprowadzenia wnioskowanych przez pełnomocnika Strony dowodów.
Następnie w tym samym dniu Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu wydał postanowienie wyznaczające Stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Strona skorzystała z przysługującego jej uprawnienia i za pośrednictwem pełnomocnika podtrzymała wszelkie twierdzenia i wnioski przedstawione w odwołaniu oraz w toku postępowania. Dodatkowo pełnomocnik Strony wniosła o przesłuchanie [...], działającego w imieniu [...], na okoliczność świadczenia usług organizacyjnych, promocyjnych i marketingowych na rzecz E. i zaangażowania E. w te przedsięwzięcia.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno- Skarbowego w Przemyślu decyzją znak 408000-COP.4102.3.2021.24 z dnia 10 grudnia 2021 r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji nr 408000-408000-CKK- 1.3.4102.5.2020 z dnia 1 lutego 2021 r. w przedmiocie określenia Stronie zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. w wysokości [...] zł.
W ocenie organu odwoławczego Strona nie wykazała się należytą starannością podczas gromadzenia dowodów dokumentujących wykonanie na rzecz działalności wydawniczej E. usług o charakterze niematerialnym, jakim miały się cechować usługi udokumentowane jedynie fakturami od [...], [...] i [...].
Ponadto organ wskazał też, że Skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów świadczących o celu, charakterze odbytych podróży, ich związku z prowadzoną działalnością wydawniczą w ramach E. oraz wymiernych efektów, jakie przyniosły dla prowadzonej przez nią działalności gospodarczej w 2015 r. Analogicznie ocenione zostały wydatki Skarżącej na bilety lotnicze.
Organ drugiej instancji zakwestionował przydatność dowodową plakatów, ulotek i zaproszeń oraz wydatki związane z szeroko rozumianą organizacją spotkań autorskich i promocyjnych książki z uwagi na rzekomy brak informacji o zaangażowaniu Skarżącej w te przedsięwzięcia.
Jeśli chodzi o transakcje z podmiotem [...], których przedmiotem, jak wynikało z wyjaśnień składanych przez Stronę w toku postępowania, miał być import usług od [...] związany z akcją promocyjno-marketingową dotyczącą książki autorstwa [...], organ wskazał, że H. K. w toku prowadzonej kontroli poza samymi fakturami od kontrahentów o bardzo ogólnym, niedookreślonym charakterze (Business service/U sługi dla biznesu) i sporządzanymi na ich podstawie fakturami wewnętrznymi przez E., nie przedstawiła jakichkolwiek materialnych dowodów na faktyczne wykonanie przedmiotowych usług.
Organ podkreślił, że fakt braku jakichkolwiek wiarygodnych dowodów na okoliczność realizacji analizowanych usług zarówno w zakresie, jaki wynikał z treści faktur dokumentujących te usługi, jak i w zakresie, jaki wynikał z obszernych wyjaśnień Strony składanych w tym zakresie w toku prowadzonej sprawy znalazł również potwierdzenie w zastrzeżeniach do protokołu badania ksiąg z dnia [...] lipca 2020 r. uzupełnionych w dniu [...] lipca 2020 r. Dopiero wówczas bowiem Skarżąca przedłożyła dodatkowe (poza fakturami) dowody, które miały według niej potwierdzić okoliczność świadczenia spornych usług. Dowodami tymi w zakresie usług udokumentowanych fakturami od [...] były m.in. nadanie spółce [...] numeru identyfikacji podatkowej (EIN) przez amerykański Urząd Skarbowy (1RS), potwierdzenie rejestracji spółki [...] wydane przez Stan Floryda w Stanach Zjednoczonych Ameryki, wydruki plakatów i ulotek informujących o spotkaniach [...] z czytelnikami na terenie USA i Kanady, pisemne oświadczenie [...] które zawiera jej zapewnienie o wykonywaniu na rzecz E. usług organizacyjnych, promocyjnych oraz marketingowych wraz z podsumowaniem dotyczącym usług świadczonych na rzecz E., oświadczenie [...] z dnia [...] listopada 2020 r., umowa licencyjna z dnia [...] grudnia 2014 r. Z kolei na okoliczność faktu odbycia się tych spotkań, H. K. odesłała organ podatkowy do licznych adresów internetowych.
Odnosząc się do kwestii zakupu usług od [...] na okoliczność realizacji usług przez [...], mających według wyjaśnień H. K. polegać na organizacji spotkań autorskich z Polonią w Chicago, jak również na obsłudze zapytań czytelników książki [...] oraz wyszukania lekarzy naturopatów, organ wskazał, że H. K. na dowód realizacji ww. usług przedłożyła również faktury o bardzo ogólnym charakterze. Tak, jak w przypadku usług świadczonych przez [...], odesłała również organ wyłącznie do adresów internetowych mających świadczyć o odbytych przez [...] spotkaniach. Przedłożyła także pismo w języku angielskim podpisane przez [...], które według Strony ma stanowić pisemne podsumowanie wykonania usług na rzecz E. i ulotki (zaproszenia) zawierające informacje o spotkaniach.
W kwestii importu usług od [...] mającego dokumentować in.in usługi wspomagające wydawanie książki [...] w Chinach, m.in. w zakresie kontroli jakości, organizacji transportu i obsługi eksportu do Polski, poszukiwania sposobu na zabezpieczenie książki przed kopiowaniem, poszukiwanie tłumacza na język chiński, organ wskazał, że H. K. przedłożyła faktury od kontrahenta oraz faktury wewnętrzne.
Na potwierdzenie świadczenia w/w usług H. K. przedłożyła dokument transportowy nr [...] wystawiony przez [...] oraz Jednolity Dokument Administracyjny (SAD) nr referencyjny [...].
Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że pozostałe przedłożone poza fakturami przez Stronę skarżącą dowody nie zdołały skutecznie dowieść faktycznego wykonania usług przez [...], [...] oraz [...] na rzecz E..
W ocenie organu na podstawie przedłożonych w toku prowadzonego postępowania dowodów, nie sposób ustalić w jakim zakresie i za jaką cenę wykonywane były usługi, udokumentowane spornymi fakturami. Nie sposób bowiem za takowe uznać plakatów, czy ulotek. Na ich podstawie organ nie jest w stanie stwierdzić, jaki był ich związek z przychodem, jakie wydatki na ich podstawie zostały poniesione przez E. Ponadto w żaden sposób nie wskazują one na zaangażowanie w przedsięwzięcia E..
W ocenie Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu takim dowodem nie mogą być również adresy stron internetowych, ponieważ nie wiadomo przez kogo i w jakich okolicznościach zamieszczone na YouTube filmy zostały nagrane oraz jaki był ich związek z prowadzoną przez Skarżącą działalnością E.. Tak więc nie są również wystarczające na potwierdzenie kwestii realizacji usług przez [...] i [...] na rzecz E..
Zdaniem organu dowodu takiego nie stanowiła również umowa licencyjna z dnia [...] grudnia 2014 r. zawarta pomiędzy E1 (zwanego Licencjodawcą) oraz E. (zwaną Licencjobiorcą), której przedmiotem było udzielenie przez Licencjodawcę na rzecz Licencjobiorcy niewyłącznej licencji na korzystanie z utworu literackiego autorstwa [...], w zamian za wynagrodzenie.
Organ wskazał, że z chwilą zawarcia tej umowy Licencjodawca udzielił Licencjobiorcy niewyłącznej, nieograniczonej terytorialnie licencji na korzystanie z utworu.
Zdaniem organu ze względu na fakt, że udzielona firmie E. licencja miała charakter niewyłączny, wątpliwa jest okoliczność, że w badanym okresie H. K. była jedynym podmiotem, w którego interesie było organizowanie spotkań autorskich [...] celem wypromowania książki. Równie dobrze spotkania [...] z czytelnikami na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki mogły odbywać się w jego własnym interesie w celu wypromowania siebie jako autora książki [...].
W ocenie organu na podstawie tych dowodów organ nie jest w stanie stwierdzić, czy sporne usługi zostały rzeczywiście wykonane na rzecz E. oraz przeprowadzić żadnej kalkulacji cenowej w zakresie importu usług od w/w podmiotów, nawet mimo tego, że w umowie licencyjnej jest mowa o wynagrodzeniu należnym H. K.
Zdaniem organu dowodem na realizację przedmiotowych usług nie może być również oświadczenie kontrahenta [...] na okoliczność świadczenia usług przez podmiot [...] na rzecz E. oraz [...] na okoliczność świadczenia usług przez [...] na rzecz E., czy oświadczenie [...] z dnia [...] listopada 2020 r. ponieważ dowody w postaci oświadczeń kontrahenta nie mogą zastąpić dokumentów potwierdzających faktyczne wykonanie usług.
W ocenie organu Strona skarżąca nie dostarczyła stosownych dowodów na to, że były one gospodarczo i racjonalnie uzasadnione w aspekcie prowadzonej działalności gospodarczej, a także czy i jakie wymierne efekty przyniosły one dla prowadzonej w 2015 r. działalności E.
Decyzja Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu znak 408000- COP.4102.3.2021.24 z dnia 10 grudnia 2021 r. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.
W skardze Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie następujących przepisów prawa:
1. art. 122 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 188 oraz w zw. z art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dalej: Ordynacja podatkowa) poprzez brak podjęcia wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz brak rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w zakresie realizacji usług przez spółki [...], [...] oraz [...] na rzecz działalności gospodarczej H. K. pod firmą "E." oraz brak wystarczających ustaleń w zakresie związku tych usług z działalnością "E." i z zagwarantowaniem źródła przychodów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2. art. 122 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 188 oraz w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez brak podjęcia wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz brak rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w zakresie ustalenia okoliczności realizacji usług dotyczących organizacji spotkań autorskich i promocyjnych książki w ramach działalności wydawniczej H. K. (zagranicznych podróży służbowych w 2015 r. tłumaczenia książki "[...] " na język włoski, organizacji spotkań autorskich w Polsce) oraz brak ustalenia związku tych usług z działalnością "E." i z zagwarantowaniem źródła przychodów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
3. art. 199 w zw. z art. 188 oraz w zw. z art. 229 Ordynacji podatkowej poprzez wielokrotne odmowy przeprowadzenia dowodu z przesłuchania H. K. w charakterze strony na okoliczność rzeczywistego wyświadczenia przez kontrahentów usług na rzecz działalności pod firmą "E.", wynagrodzenie za które zostało uwzględnione przez H. K. jako koszty uzyskania przychodów w 2015 r., oraz związku tych usług z zagwarantowaniem źródła przychodów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
4. art. 122 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 188 oraz w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez wielokrotną odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadka [...] oraz odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadka [...] na okoliczność rzeczywistego wyświadczenia przez spółki [...] i [...] usług na rzecz działalności pod firmą E. , wynagrodzenie za które zostało uwzględnione przez H. K. jako koszty uzyskania przychodów w 2015 r., oraz związku tych usług z zagwarantowaniem źródła przychodów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
5. naruszenie art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f., poprzez bezzasadne zakwestionowanie wydatków Skarżącej w wysokości [...] PLN, w tym jako niewłaściwie udokumentowanych, podczas gdy wydatki te powinny zostać uwzględnione w kosztach uzyskania przychodu Skarżącej, zgodnie z żądaniem odwołania.
W uzasadnieniu skargi Strona rozwinęła swoje zarzuty podkreślając, że firma E. była zaangażowana w przedsięwzięcia, których dotyczyły przedmiotowe usługi i usługi te były w istocie świadczone w jej interesie a tym samym wydatki na rzecz [...] i [...], mogą stanowić koszty uzyskania przychodów.
Podniosła, że wbrew twierdzeniom organu, w toku kontroli podatkowej i postępowania podatkowego, przedłożyła również inne niż faktury dowody wykonania zakwestionowanych przedmiotowych usług, tj.:
- pisemne oświadczenie [...], które zawierało opis i zapewnienie wykonaniu przez [...] (kontrahenta) usług organizacyjnych, promocyjnych i marketingowych na rzecz E.;
-pisemne oświadczenia kontrahenta- [...] zawierające opis usług wykonanych na rzecz i w interesie E.,
- nagrania wideo ze spotkań, ulotki i plakaty, odnośniki do artykułów w Internecie oraz korespondencję z kontrahentami.
Wskazała na umowę licencyjną z dnia [...] grudnia 2014 r. zawarta pomiędzy E. i autorem książki [...] na korzystanie z utworu: [...].
Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje:
Skarga jest częściowo uzasadniona, bowiem organy naruszyły prawo procesowe i materialne nie wyjaśniając kompleksowo wszystkich aspektów sprawy w zakresie poniesionych kosztów uzyskania przychodu deklarowanych przez podatniczkę H. K..
Rozważania w sprawie należy niewątpliwie rozpocząć od podjęcia próby zdefiniowania kosztu uzyskania przychodu w aspektach istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy czyli z jednej strony rozumienia tego pojęcia, a z drugiej strony sposobu udokumentowania poniesionych wydatków w sposób dostateczny do wykazania, że spełniają one znamiona kosztu poniesionego w celu uzyskania przychodu.
Przepis art. 22 ust.1 ustawy o PIT stanowi, że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Z przepisu tego wynika, że pomiędzy kosztem poniesionym a osiągnieciem przychodów lub zabezpieczeniem źródeł przychodów musi istnieć pewien związek przyczynowo – skutkowy polegający na tym, że koszty ( wydatki te ) poniesione są w celu uzyskania lub zabezpieczenia źródeł przychodów. Mogą jednak istnieć sytuacje, w których ów związek przyczynowo-skutkowy nie jest wyraźny. Należy je rozwiązywać w oparciu o zasadę zdrowego rozsądku, a każda sytuacja wymaga odrębnego potraktowania.
Ustawodawca określa pojęcie kosztów uzyskania przychodów w sposób generalny, wskazując na określone cechy, jakie musi mieć dany koszt, aby mógł być uznany za koszt uzyskania przychodu, czyni to w sposób lakoniczny, stwierdzając, że są nimi wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, jak również w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Przez koszt należy przy tym rozumieć zarówno wydatek w formie gotówkowej ( pieniężnej ) lecz także każdy inny wydatek prowadzący do pomniejszenia już posiadanego majątku podatnika.
Koszty uzyskania przychodów nie są jednak kosztami uzyskania jakichkolwiek przychodów, lecz zawsze związane są z uzyskaniem przychodu z konkretnego źródła. Koszty uzyskania przychodu z danego źródła pomniejszają przychody z tego właśnie źródła, a nie jakiekolwiek przychody. Koszty uzyskania przychodu są zatem ściśle i funkcjonalnie przyporządkowane do danego źródła przychodów.
Koszty uzyskania danego przychodu mogą pomniejszać tylko ten właśnie przychód. Należy ponadto uznać, że chodzi o ten sam przychód, a nie o taki sam przychód.
Kosztem uzyskania przychodu będzie przy tym tylko koszt poniesiony, a więc taki, który został już wydatkowany ale także mogą to być koszty wynikające z zapisu księgowego.
W końcu kosztem mogą być tylko i wyłącznie takie wydatki, które są celowe. Zagadnienie celowości poniesienia danego wydatku jako kosztu uzyskania przychodu w aspekcie osiągniecia tego przychodu jest jednym z najbardziej spornych zagadnień. Jednak sąd stoi na stanowisku, że sformułowanie "w celu poniesienia przychodów" oznacza taką cechę działania (poniesienia) wydatków, które, obiektywnie rzecz biorąc, mogło (a nawet powinno) przynieść przychód. Nie ma tutaj znaczenia to, czy w istocie z danym wydatkiem wiązało się powstanie przychodu, lecz to, czy dany wydatek powinien był - zgodnie z wiedzą i zamierzeniem podatnika - przynieść przychód. Koszt to taki wydatek, który poniesiony, z dużym prawdopodobieństwem, oceniany zgodnie z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego, doświadczenia przedsiębiorcy, powinien przynieść przychód.
Koszty poniesione w celu uzyskania przychodów to te, które zostały poniesione z zamiarem uzyskania przychodu. Ten zamiar, cel musi być, po pierwsze, obiektywnie możliwy (realny), a po drugie - istniejące okoliczności faktyczne muszą wskazywać na to, że dany wydatek w istocie mógł podatnikowi pozwolić na przewidywanie osiągnięcia przychodów.
Nie mogą być uznane za koszty wydatki, które oceniane w sposób obiektywny, nie mogą prowadzić do osiągnięcia przychodów, ani też nie mogą mieć wpływu na uzyskiwany przychód bądź jego źródło, ani też takie gdy w konkretnej sytuacji związek pomiędzy poniesieniem kosztu a możliwością uzyskania przychodu jest teoretycznie możliwy, wyobrażalny, ale w praktyce poniesienie wydatku jest obojętne dla uzyskiwania przychodów. Sąd jednocześnie odrzuca takie rozumienie celowości kosztów, które pozwalało by na ich uznanie, tylko gdy przychód w rzeczywistości został osiągnięty. W tym zakresie zgadza się z wyrokiem NSA z dnia 10 listopada 1999 r., I SA/Lu 1030/98, LEX nr 46935 w którym stwierdzono, że koszty "celowe" to nie tylko takie koszty, które łączą się z faktycznym osiągnięciem przychodu, ale również i takie, których poniesienie było podporządkowane osiągnięciu przychodu, lecz zamierzony skutek nie został osiągnięty.
Każdorazowo przy ocenie charakteru poniesionego kosztu niezbędna jest obiektywna ocena wszystkich uwarunkowań, które istniały w czasie ponoszenia kosztów, które mogą zmieniać się w czasie i na które mogą oddziaływać także przyczyny niezależne od woli i świadomości podatnika. Jeżeli analiza tych okoliczności prowadzi do wniosku, że podatnik poniósł koszt w celu uzyskania przychodu a działanie takie było w chwili podejmowania wydatku racjonalne, to taki koszt musi zostać uznany za koszt podatkowy. Nie będzie przy tym wystarczające wyłącznie subiektywne przekonanie podatnika, iż dany wydatek ponosił w celu uzyskania przychodu, ale konieczne jest jeszcze ocenienie tego subiektywnego przekonania z punktu widzenia obiektywnego, a więc czy podejmowanie decyzji w przedmiocie wydatku było racjonalne i obiektywne.
Przechodząc do formalnoprawnych zagadnień związanych z kosztami uzyskania przychodu stwierdzić trzeba, że ciężar dowodu - zarówno co do poniesienia danego kosztu, jak i co do poniesienia go w celu uzyskania przychodu - spoczywa na podatniku co wynika z faktu, że ciężar dowodu ciąży na tym, kto z danego stanu wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne.
To podatnik jest zobowiązany posiadać, względnie wskazać przekonywające dowody pozwalające na ustalenia świadczące o poniesieniu kosztów w celu uzyskania przychodów, a więc również wskazanie, na rzecz jakich podmiotów i w jakiej wysokości ponosił w rzeczywistości określone wydatki.
Musi więc on posiadać dokumenty dotyczące poniesienia samego wydatku, a także przedstawić dowody wskazujące na to jaki był przedmiot wydatku ( na co go poniesiono ) oraz jaki był związek poniesionego wydatku z uzyskaniem przychodu.
Oczywiście przedstawione przez podatnika dowody mogą podlegać w pełnym zakresie weryfikacji przez organy podatkowe, zarówno co do faktu ich poniesienia , jak także przeznaczenia i związku z uzyskaniem przychodu. Problemem w niniejszej sprawie na tle omawianego zagadnienia było ustalenie ( szczególnie mocno akcentowane w skardze ) wykazanie poziomu dowodów jakie podatnik ma przedstawić by wykazać spełnienie przez dany wydatek cech określonych w art. 22 ust.1 ustawy o PIT czyli innymi słowy mówiąc, jak bardzo ciężar dowodu obciąża podatnika i kiedy ciężar ten przechodził będzie na organ, który powinien udowodnić, że podatnik bezpodstawnie zaliczył dany wydatek do kosztów uzyskania przychodu.
W ocenie sądu zasadne będzie przyjęcie, że podatnik w tym zakresie musi wykazać ,że rzeczywiście wydatek taki został poniesiony. Zostały zapłacone środki finansowe lub poniesiono go w inny sposób. W dalszej kolejności powinien także wykazać na co ten wydatek został poniesiony i dlaczego taki wydatek służy uzyskaniu przychodu przez podatnika.
Przenosząc te rozważania teoretyczne w realia sprawy należy wskazać, że podatniczka zaliczyła do kosztów uzyskania przychodu wiele poniesionych przez siebie wydatków z których, na obecnym etapie sprawy sporne pomiędzy Nią i Organem są wydatki poniesione w Polsce na organizowanie spotkań z czytelnikami, wydatki na rzecz firm [...] oraz wydatki na zakup biletów lotniczych do USA i państw europejskich, jak także opłat za hotele w Europie i USA. A także wydatki związane z tłumaczeniem książki [...] na język włoski i chiński.
Każde z tych zagadnień musi być rozważone osobno z uwagi na odmienne okoliczności faktyczne tych zdarzeń .
Rozważania te należy poprzedzić niekwestionowanym przez strony stwierdzeniem, że na podstawie umowy z J.Z. podatniczka była wydawcą jego książki [...] terapie i przychody ze sprzedaży tej książki stanowiły przychody jej firmy ( umowa licencyjna z dnia [...] grudnia 2014 r. ). Organ ustalił ( k.5 decyzji ), że w 2015 roku skarżąca uzyskiwała przychody z tytułu sprzedaży wysyłkowej książki [...].
W ocenie sądu nie może być również skutecznie kwestionowane stanowisko skarżącej, że organizowanie spotkań autorskich z twórcą, którego książki są przez danego podatnika sprzedawane i wartość wolumenu sprzedaży stanowi przychód jego przedsiębiorstwa stanowi działalność mającą na celu uzyskanie przychodów, a wydatki ( koszty ) poniesione na organizowanie takich spotkań stanowią koszty prowadzonej działalności gospodarczej. W zupełności jest bowiem przekonując stanowisko podatniczki, że spotkania autorskie w swej istocie są organizowanie w celu zwiększenia sprzedaży książki poprzez spotkanie z autorem i osobistą z nim rozmowę prowadzona przez czytelników. Organizowanie takich spotkań będzie przy tym kosztem działalności także wtedy, gdy dany wydawca posiada licencję niewyłączną, a więc sprzedażą książki zajmują się także inne podmioty. Okoliczność ta nie usuwa bowiem związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy organizacją spotkania podejmowanego w celu zwiększenia sprzedaży, a przychodem przedsiębiorcy ponoszącego koszt spotkania. To, że może być zwiększona także sprzedaż u ewentualnych innych posiadaczy licencji jest obojętne przy rozpatrywaniu tej kwestii przez pryzmat art. 22 ust.1 ustawy o PIT.
W tym zakresie sprawy należy wskazać, że skarżąca przedłożyła cały szereg faktur dotyczących zapłaty za usługi polegające na organizowaniu spotkań, wynajmie sal, zapewnieniu cateringu w Polsce. Co do wszystkich tych faktur ( k. 36-41 zaskarżonej decyzji ) złożyła informację, że zostały one wystawione w związku z organizacja spotkań autorskich związanych z promowaniem książki [...]. Na dokumentach tych znajdowały się czasem zapisy fakt ten potwierdzający ( np.: Organizacja konferencji [...] w Ł. [...] listopada 2015 r., ) najczęściej były to zapisy organizacja wykładu, konferencji, spotkania. Co do zasady można zatem stwierdzić, że przedmiot usługi na jakie opiewały te faktury mógł łączyć się z przedmiotem działalności H. K.. Skarżąca dołączyła w trakcie postępowania cały szereg wskazań co do miejsc internetowych ( portal You Tube ), gdzie miały znajdować się nagrania z tych spotkań. Organ wszystkie te zapisy video odrzucił uznając, że nie stanowią one dowodu powiazania tych spotkań, czy konferencji z przychodami firmy podatniczki.
Nie wziął pod uwagę także innych dokumentów w postaci ulotek czy korespondencji majlowej w sprawie spotkań.
Rozpatrując tę kwestię sąd wziął pod uwagę, że sprawie podatkowej dowodem może być wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Mogą to zatem być dokumenty, zapiski, fragmenty rzeczy ale także zapisy fonii i zapisy obrazu dokonane za pomocą odpowiednich urządzeń. Mogą to być także zapisy utrwalone w formie filmu ze spotkań na okoliczność uczestników spotkania i tematyki tegoż. Odtworzenie zatem takiego zarejestrowanego w postaci obrazu z dźwiękiem spotkania mogłoby wskazać czy rzeczywiście odbyło się ono w miejscu i czasie wskazanym przez podatniczkę, uczestniczyły w nim istotne dla sprawy osoby, zaś jego tematyka wiązała się z przedmiotami stanowiącymi podstawę uzyskiwania przez nią przychodu. Innymi słowy mówiąc pozwoliło by to ustalić czy w czasie wskazanym w zakwestionowanych fakturach i w opisanym przez nie miejscu odbyły się spotkania autorskie, które mogły zwiększać sprzedaż książki Ukryte Terapie, lub inne spotkania mające wpływ na wysokość przychodu firmy podatniczki. Nie może być przy tym zaakceptowany pogląd, a zarazem wymóg wyartykułowany przez organ na karcie 38 zaskarżonej decyzji, że podatniczka nie wykazała jakie wymierne efekty dla jej działalności gospodarczej firmy E. miały te spotkania. Do uznania wydatku za koszt działalności nie jest konieczne wykazanie, jaki przyniósł on konkretnie dochód ( co zresztą w wielu przypadkach nie byłoby możliwe ) ale wykazanie, że w celu uzyskania takiego dochodu został poniesiony.
W przedmiotowej sprawie w tym zakresie organ z jednej strony stawia podatniczce wysokie wymagania w zakresie dokumentowania okoliczności poniesionych kosztów, a z drugiej strony odrzuca apriorycznie przedstawione dowody nie zagłębiając się w ich treść , co czyni ze szkodą dla jakości ustaleń faktycznych.
W ocenie sądu zapoznanie się z tymi dowodami i pełna ich ocena pozwoli na ustalenie czy spotkania miały charakter spotkań autorskich i jako takie miały wpływ na uzyskanie przychodu. Organ będzie przy tym związany poglądem sądu, że spotkania autorskie organizowane przez wydawcę dla autora publikacji są organizowane w celu uzyskania przychodu, w tym przypadku ze sprzedaży książek jego autorstwa.
Rozważenie zapisów spotkań i ulotek informujących o spotkaniach pozwoli jednoznacznie te kwestie rozstrzygnąć. Organ nie przeanalizował tych dokumentów ( dowodów ) i nie wykazał szczegółowo dlaczego nie są one wystarczające do uznania, że dana organizacja eventu, czy wynajem Sali nie jest związana z uzyskaniem przychodu przez firmę skarżącej.
Brak ten jest tym bardziej istotny, że organ nie wskazał jakiego rodzaju dokumenty byłyby dla niego wystarczające dla uznania, że wydatek nie tylko został wykazany ale wykazano też jego związek z uzyskaniem przychodu. Skarżąca nie wie zatem jakie dokumenty w istocie należałoby przedłożyć.
Argumentacja organu zawiera także tego rodzaju sprzeczność, że stwierdza on na karcie 38, że podatniczka nie dostarczyła stosownych wyjaśnień, a jednocześnie, jak podnosi to skarga oddalił wniosek o jej przesłuchanie w tym postępowaniu.
Sąd nie podziela rozważań organu co do e-maili kierowanych do jednej z kontrahentek wynajmujących salę. Organ nie wykazał, że skarżąca nie posługiwała się opisanym tam adresem mailowym, jak też nie wykazał, że należy on do innej firmy. Nie wykazał też aby to nie skarżąca redagowała owe e-mail`e, a to ona jest podpisana pod wiadomościami e-mail. Dlatego też wykazane rozważania nie są wystarczające dla przyjęcia stanowiska organu w zakresie nie uwzględnienia tych kosztów za prawidłowe.
W ponownym postępowaniu w tej części organ , rozważy szczegółowo wszystkie przedstawione mu dokumenty i zapozna się z filmami z portali internetowych i po przyporządkowaniu ich do poszczególnych, wskazywanych zdarzeń rozważy czy były te imprezy czy wynajmy sali związane z działalnością skarżącej i mogą stanowić koszty w myśl art. 22 ust.1 ustawy o PIT. Dotychczas poczynione w tym zakresie ustalenia są zbyt ogólne i nie pozwalają na uznanie ich za prawidłowe i zgodne z przepisami prawa procesowego.
Częściowo uzasadniona jest skarga w zakresie w jakim kwestionuje aprioryczne wyłączenie z kosztów działalności gospodarczej podatniczki wypłat na rzecz firmy [...] i [...].
Jak to ustaliły organy pomiędzy tymi podmiotami zostały wystawione faktury które opiewały na usługi z jakich miała skorzystać H. K. , a usługi te miały polegać z jednej strony na zarządzaniu biznesem ( business service ) ale także na przygotowaniu wizyty ( visit preparation ).
Ten drugi rodzaj usługi, co do którego wykazano konkretne kwoty jako zapłata za tę usługę miał polegać na organizowaniu spotkań [...] w Stanach Zjednoczonych z lekarzami " naturopatami ", ale także potencjalnymi czytelnikami i nabywcami książek.
W tym zakresie sąd odwołuje się do wskazanego powyżej stanowiska, że organizacja spotkań z czytelnikami autora książki sprzedawanej przez wydawnictwo czy innego przedsiębiorcę jest kosztem związanym z uzyskaniem przychodu. W tym zakresie nie były to koszty poniesione na ewentualne spotkania bezpośrednio przez firmę H.K. ale poprzez podmiot amerykański. W ocenie sądu nie stoi to jednak na przeszkodzie za uznanie tych wydatków za koszty ( przy spełnieniu dalszych warunków ) bowiem to przedsiębiorca decyduje czy takie spotkanie będzie organizował sam czy za pomocą wynajętego podmiotu. Fakt poniesienia takich
kosztów na rzecz innego organizatora nie stoi na przeszkodzie uznania ich za takie koszty w myśl art. 22 ust.1 ustawy o PIT. W tym konkretnym przypadku może to być tym bardziej uzasadnione, że organizacja spotkań miała nastąpić w innym państwie i bezpośrednie organizowanie ich przez H. K. z pewnością było utrudnione.
W takim przypadku, gdy spotkania takie zostały rzeczywiście zorganizowane ( o czym niżej ) należy rozważyć czy spotkania te miały na celu uzyskanie przychodu w postaci sprzedaży książek [...] w USA i czy spotkania te miały taki charakter.
Odnośnie uzyskiwania przychodu ze sprzedaży książki konkretne stanowisko zajął organ I instancji, który wskazał, że skarżąca H. K. nie wprowadziła książki na rynek amerykański, a zatem wszelkie poniesione przez nią na tym rynku koszty nie służyły uzyskaniu przychodu. Stanowisko to jakkolwiek by nie ocenić jego merytorycznej trafności było jednoznaczne i w sytuacji, gdyby uznać je za prawdziwe to niewątpliwie nakazywało by nie uznanie wydatków poniesionych w USA przez skarżącą z uwagi na brak ich związku z przychodem.
Jednak organ II instancji nie powtórzył tego stanowiska i nie zawarł wprost stwierdzenia o takiej treści pomimo tego, że samą decyzje utrzymał w mocy. Taka rozbieżność pomiędzy decyzjami jest niejasna i organ II instancji powinien takie stanowisko zaprezentować.
W sytuacji, gdy stwierdził on, że H. K. uzyskiwała przychód z sprzedaży wysyłkowej możliwe jest uzyskiwanie przychodów ze sprzedaży na rynku amerykańskim. Taka sprzedaż skarżącą deklarowała. Brak jednoznacznego stwierdzenia w tej kwestii utrudnia ocenę tych wydatków w kategoriach kosztów .
Organ nie przeanalizował również prze złożonych dokumentów dotyczących odbytych/zorganizowanych spotkań, w tym również filmów stanowiących zapis spotkań. Ocena tych dokumentów pozwoliła by na ustalenie, czy były to spotkania promocyjne. Nie jest zgodnym z prawem postepowaniem organu, gdy z jednej strony domaga się dowodów wskazujących na związek wydatków z uzyskaniem przychodu, a z drugiej strony przedłożone dowody generalnie odrzuca nie przeprowadzając ich szczegółowej analizy.
Przedłożone dokumenty pozwalały na ustalenie, gdzie i kiedy odbyło się spotkanie, kto je zorganizował, kto był jego uczestnikiem.
W tej konkretnej sytuacji należałoby odnieść się do poszczególnych przedłożonych odpisów ulotek ze spotkań, plakatów i zapisów video. To pozwoli odnieść się do charakteru tych spotkań. Rozważania organu w zakresie tego, że spotkania te mogły być organizowane w interesie innych podmiotów nie znajdują oparcia w innych dowodach i maja charakter spekulatywny wobec twierdzeń skarżącej wskazującej na organizacje spotkań w roli wydawcy celem sprzedaży książki na rynku amerykańskim. Rozważenie tych kwestii z uwzględnieniem dotychczas rozbieżnych stanowisk organów i wysyłkowego charakteru sprzedaży jawi się jako szczególnie istotne.
Nie zasługują natomiast na uwzględnienie te argumenty skargi, w których skarżąca kwestionuje tę cześć ustaleń organu, w której odmawia on jej prawa do zaliczenia w koszty działalności gospodarczej zakupu usług w firmie [...] polegającej na usługach biurowych i innych usług biznesowych. Tego typu usługi nie zostały bowiem w żaden sposób przez skarżąca wykazane. Nie ma w tym zakresie żadnych dokumentów, nie przedstawiono żadnych konkretnie wykonanych czynności. Twierdzenia skarżącej są w tym zakresie gołosłowne. Sąd zgadza się w tym zakresie z organem, że przedsiębiorca dokonując importu tego typu usług powinien w sposób szczegółowy zadbać o posiadanie dokumentów wskazujących na to czego one dotyczyły, na czym one polegały i w jaki sposób, poprzez kogo i kiedy zostały wykonane. A także jaki jest ich związek z uzyskanym przychodem. Brak tego typu dokumentów co do zasady nie pozwoli na zaliczenie ich zakupu do kosztów. Nie można bowiem wykazać ich związku z uzyskaniem przychodu. Oczywiście nie można wykluczyć, że w celu osiągniecia przychodu konieczne będzie poniesienie tego typu wydatków, jednakże niematerialny ich charakter przy uwzględnieniu powyżej wykazanych cech kosztu skutkować musi szczególna dbałością przedsiębiorcy przy dokumentowaniu tego typu wydatków zarówno w sferze wydatkowania środków, jak także, co szczególnie istotne, w sferze określenia usług jakie maja być wykonane i sposobu w jaki wykonane zostały. Brak dokumentacji skutkować musi, przy leżącym po stronie podatnika ciężarze dowodowym odmową uznania wydatku za koszt. Samo oświadczenie podatnika, czy też jego kontrahenta, że takie usługi zostały wykonane
mogą zostać pozbawione przez organy mocy dowodowej jako niewystarczające.
Podobnie, jak kwoty uiszczone na rzecz firmy [...] w tym zakresie, należy ocenić wydatki jakie miały być poniesione przez firmę [...]. Organ powinien się w sposób szczegółowy odnieść do dokumentów przedłożonych do akt sprawy co do organizacji spotkania z [...] przez tę firmę. Z ogólnych oględzin tych dokumentów wynika zbieżność dat wynikający z nich z faktami mającymi stanowić podstawę zapłaty za fakturę z [...].01.2015 r. ( business service , car rental, hotel [...] ... )
Druga z kolei faktura nie jest powiązana z konkretnym zdarzeniem, organizacja i jako taka mogła być nie uwzględniona przez organ przy zaliczaniu wydatków w koszty. ( business service, projekt management January 2015 r. ). Pojęcia te są ogólne. Jakkolwiek związek przychodu z kosztem nie może być rozumiany zbyt wąsko, to jednak tak ogólne ujęcie usług niematerialnych mogło stać się podstawa nie uwzględniania tego wydatku jako kosztu firmy p. H. K..
W tym zakresie nie wykazano związku tych wydatków z uzyskaniem przychodu.
Sad podzielił także rozważania organu w części wydatków jakie miały być poniesione przez skarżącą na rzecz firmy [...] tytułem poszukiwania dla E. tłumacza książki na język chiński ( [...] USD ) oraz usłudze wspomagającej wydanie książki w Chinach, czy też tytułem poszukiwania sposobu zabezpieczenia książki przed kopiowaniem i wspomaganiu wydawania książki w Chinach w zakresie kontroli jakości ( kwota [...] zł ). Twierdzenia skarżącej i przedłożone przez Nią dowody są zbyt ogólne, a przedstawione dowody i twierdzenia nie wskazują na związek tych wydatków z uzyskaniem przychodu. Skarżąca nie wykazała, aby podejmowała działalność wydawniczą w Chinach i prowadziła czynności zmierzające do wydania książki na tym rynku. Nie wykazał aby tego typu faktura miała rzeczywiście generować przychód w firmie. Takie stwierdzenia należy tez odnieść do drugiej z faktur. Sąd w tym zakresie całkowicie aprobuje argumentację organów. Fakt przywiezienia książek wydrukowanych w Chinach, co wynika z dokumentów przewozowych przedłożonych przez skarżącą nie dowodzi celowości zakwestionowanych wydatków. Nie są one związane z drukiem książki i przewiezieniem jej do Polski.
Jako nieudokumentowany słusznie uznały organy wydatek na tłumaczenie książki [...] na język włoski. Sam fakt przetłumaczenia tej książki na ten język nie pozwala bowiem uznać wydatku poniesionego na tłumaczeni za koszt działalności. Jak już wyżej było to wspomniane wydatek ten musi być poniesiony w celu uzyskania bądź utrzymania źródła przychodu. Warunek ten w tym konkretnym przypadku może być uznany za zrealizowany tylko w takim przypadku, gdyby wykazano, że tłumaczenie to wpływa na przychody firmy poprzez np.: rozpoczęcie sprzedaży książki dla włoskojęzycznych czytelników. Może się to wiązać z wejściem wydawcy na rynek włoski. Jak jednak podniosły organy, a w skardze także nie zawarto w tym zakresie żadnych wskazań, skarżąca nie wykazała żadnymi dokumentami, że przetłumaczona na język włoski książka miała być przez Nią jako wydawcę wprowadzona do sprzedaży wśród czytelników posługujących się tym językiem, a tym samym nie wykazano związku przyczynowo- skutkowego pomiędzy tłumaczeniem, a uzyskaniem przychodu. Dlatego też w tym zakresie sąd podzielił argumentację organu.
Sąd w końcu nie podzielił zarzutów skarżącej w części dotyczącej nie uwzględnienia jako kosztów wydatków na zakupienie biletów lotniczych i noclegów w różnych miejscach podniesionych w części 2 a,b,d,e skargi. W tym zakresie organ wykazał, że dokumenty przedłożone przez skarżącą, a dotyczące czasu dokonania przelotu nie są jednoznaczne, a jako takie nie mogą być podstawą uznania wydatku za koszt. Tylko nie budzące wątpliwości dokumenty, w tym dowody zakupu i wykorzystania biletów lotniczych mogą stanowić podstawę uznania kosztu. Sąd podzielił również tę argumentację, w której organ wskazał brak wykazania w sposób nie budzący wątpliwości, że usługi opisane w tej części skargi, poza spotkaniem w P., pozostawały w związku z uzyskaniem przychodów. Skarżąca nie wykazała takiego związku w sposób nie budzący wątpliwości.
Odnośnie spotkania z lekarzami w P. organ będzie zobowiązany do szczegółowego odniesienia się do przedstawionego celu spotkania, biorących w nim udział osób i dopiero po takim odniesieniu się do przedstawionych dokumentów będzie mógł podjąć decyzję co do akceptacji bądź odrzucenia tego kosztu.
Odnośnie kosztów związanych z działalnością spółki F. sąd wziął pod uwagę, ze w tym zakresie w skardze nie złożono żadnych zarzutów. Podatniczka nie kwestionowała rozstrzygnięcia organu w tym zakresie. Sąd dokonał analizy stanowiska w tym zakresie i nie znalazł podstaw do jego zakwestionowania.
Sad nie znalazł podstaw do skierowania pytania do Trybunału Konstytucyjnego w zakresie podnoszonym w piśmie procesowym strony. Nie złożyła ona formalnego wniosku, a kwestia dopuszczalności " poziomego odwołania " przewidzianego w niniejszej sprawie nie budzi takich wątpliwości, które należało by poddać ocenie tego organu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono w myśl przepisu art. 200 ppsa. Składają się na nie zwrot wpisu, kosztów zastępstwa procesowego i opłaty od przedłożenia dokumentu pełnomocnictwa. Sąd miarkował te koszty biorąc pod uwagę, że nie wszystkie argumenty skargi zostały uwzględnione ( art.206 ppsa ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło