I SA/Rz 154/14
WyrokWSA w Rzeszowie2014-04-15
Skład orzekający: Grzegorz Panek, Jacek Surmacz, Jarosław Szaro
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością może zostać pociągnięty do solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość lub nie wskazał mienia spółki pozwalającego na zaspokojenie zaległości?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo orzekły o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako byłego członka zarządu spółki za jej zaległości podatkowe. Skarżący nie wykazał przesłanek uwalniających go od odpowiedzialności, w szczególności nie udowodnił braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki we właściwym czasie ani nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja mogłaby zaspokoić zaległości. Sąd podkreślił, że nawet świadome oddanie faktycznego zarządzania spółką innej osobie nie zwalnia członka zarządu z jego obowiązków i odpowiedzialności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako byłego członka zarządu spółki "A" za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2007 r. do grudnia 2008 r. Skarżący kwestionował bezskuteczność egzekucji wobec spółki oraz zarzucał naruszenie zasad postępowania podatkowego i administracyjnego. Organy uznały, że egzekucja była bezskuteczna, a skarżący nie wykazał przesłanek uwalniających go od odpowiedzialności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek /spr./ Sędziowie NSA Jacek Surmacz WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2014r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako byłego członka zarządu spółki "A" za zaległości podatkowe tej spółki w podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2007r. do grudnia 2008r. - oddala skargę-
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...][, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], którą orzeczono o solidarnej odpowiedzialności podatkowej G.G. jako byłego członka zarządu spółki "A" za zaległości podatkowe tej spółki w podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2007 r. do grudnia 2008 r.
Jako podstawę prawną powyższej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy) wskazał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze. zm.) - powoływana dalej jako Ordynacja podatkowa.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej: organ I instancji) wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej G.G. (dalej: skarżący) jako członka zarządu Przedsiębiorstwa "A"., wraz ze spółką, za zaległości podatkowe tej spółki z tytułu podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2007 r. do grudnia 2008 r. wraz z odsetkami za zwłokę.
Organ I instancji ustalił, że G.G., w okresie kiedy przypadał termin płatności zobowiązań podatkowych spółki "A" w podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2007 r. - grudzień 2008 r. pełnił funkcję prezesa zarządu wskazanej spółki. Egzekucja tych zobowiązań, prowadzona w stosunku do spółki, okazała się bezskuteczna. G.G. został wezwany do przedłożenia dowodów uwalniających od odpowiedzialności. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi.
W tej sytuacji wskazaną na wstępie decyzją organ I instancji orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej G.G. jako członka zarządu spółki za zaległości podatkowe tej spółki z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od grudnia 2007 r. do grudnia 2008 r. w łącznej kwocie 1.720.392,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę od tych zaległości w łącznej kwocie 1.063.334,00 zł.
W toku przeprowadzonego postępowania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania spółki ustalono, że nie zaszły przesłanki uwolnienia się G.G., jako członka zarządu, od odpowiedzialności za zaległości podatkowe przewidziane w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej.
Od tej decyzji G.G. złożył odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej wnosząc o uchylenie decyzji w całości. W jego ocenie w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły jakiekolwiek przesłanki jego odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania spółki. Zakwestionował kwestię bezskuteczności egzekucji. Organ egzekucyjny stwierdził bowiem, że należności są nieściągalne a majątek i źródła dochodu spółki nie przewyższają kwoty kosztów i wydatków egzekucyjnych. W ocenie odwołującego się przyczynę umorzenia postępowania egzekucyjnego nie stanowił brak środków w majątku spółki, lecz zaniechanie ze strony wierzyciela.
Skarżący podkreślił, że organ ograniczył się jedynie do egzekucji z rachunku bankowego dłużnika, a na skutek braku możliwości zaspokojenia wierzyciela z egzekucji tego typu, wykazał brak dostatecznej rzetelności w swoich działaniach skierowanych w kierunku uzyskania informacji w zakresie innego majątku spółki "A". Zdaniem skarżącego rzeczowe działania organu powinny charakteryzować się dużą skrupulatnością, dokładnością i wnikliwością, których efektem powinno być ujawnienie całego majątku dłużnika, gdy tymczasem organ, wobec uzyskania informacji o nieskuteczności egzekucji z rachunków bankowych spółki, zaniechał ustaleń we wskazanym zakresie. Skarżący nadmienił, że w dacie prowadzenia egzekucji istniały inne poza świadczeniami pieniężnymi składniki majątku spółki. Na tę okoliczność w odwołaniu wskazał dowód, w postaci przesłuchania samego skarżącego, jak również powoływanych przez podatnika świadków. Dowód ten nie został przez organ dopuszczony. Podkreślił, że przez zaniechania organu, naruszone zostały przepisy określające podstawowe zasady prowadzenia postępowania podatkowego, a to: art. 123 § 1, art. 180 § 1, art. 187 § 1 oraz art. 183 Ordynacji podatkowej.
W jego ocenie skoro organ egzekucyjny doprowadził przez zaniechanie do bezskuteczności egzekucji, gdy tą drogą mógł skutecznie uzyskać zaspokojenie swoich roszczeń, to uznać należy, że nie wykazał on, że egzekucja przeciwko spółce okazała się bezskuteczna co skutkuje tym, że podatnik jako członek zarządu takiej spółki nie może odpowiadać za jej zobowiązania na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej.
Skarżący podkreślił również, że nie ponosi winy za niezłożenie wniosku o upadłość, gdyż jedynie figurował w Krajowym Rejestrze Sądowym jako prezes zarządu a faktycznie spółką zarządzał R.A., który zapewniał go o należytej kondycji finansowej spółki. Wobec takiego stanu rzeczy nie może ponosić odpowiedzialności za zobowiązania spółki jako osoba trzecia, gdyż niezgłoszenie wniosku o upadłość spółki nie nastąpiło z jego winy.
Podniósł, że Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału co miało istotny wpływ na końcowe rozstrzygnięcie sprawy.
Dyrektor Izby Skarbowej, po przeanalizowaniu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., opisaną powyżej, utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] sierpnia 2013 r.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że świetle art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1. nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;
2. nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Zgodnie z art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu.
W ocenie organu odwoławczego, bezskuteczność egzekucji wobec spółki, którą zakwestionował skarżący, została przez organ I instancji prawidłowo udowodniona.
Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej organ egzekucyjny podjął z należytą starannością wszelkie możliwe w danej sprawie działania zmierzające do ustalenia majątku zobowiązanego podatnika i wyegzekwowania zaległości.
W ocenie organu odwoławczego G.G. nie wykazał żadnej przesłanki uwalniającej go od odpowiedzialności. Skarżący nie wykazał jakiejkolwiek aktywności w próbie uprawdopodobnienia chociażby braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie. Nie wskazał z jakich powodów nie mógł skutecznie i we właściwym czasie samodzielnie lub współpracując z innymi osobami dokonać tej czynności. Poza tym nie wskazał mienia spółki z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych spółki.
W ocenie organu bezspornym jest, że G.G. wchodził w skład zarządu spółki w dacie powstania zobowiązania podatkowego spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2007 r. - grudzień 2008 r. co zobowiązuje go do ponoszenia solidarnie odpowiedzialność ze spółką za zaległości podatkowe wraz z odsetkami za zwłokę, powstałe wskutek ich nieuiszczenia w ustawowym terminie płatności.
W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji w decyzji orzekającej o odpowiedzialności podatkowej podatnika jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki prawidłowo przyjął, że w sprawie występują przesłanki orzeczenia o tej odpowiedzialności.
G.G. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania organowi II instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przewidzianych.
W skardze zarzucił:
1. naruszenie zasad postępowania podatkowego, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a to:
- art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na wydaniu kwestionowanej decyzji mimo niewykazania, że egzekucja prowadzona z majątku spółki okazała się bezskuteczna, nadto poprzez przyjęcie przez organ, że skarżący w niewystarczający sposób wykazał, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości albo brak wszczęcia postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiło bez winy skarżącego,
- art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez dopuszczenie się przez organ uchybień, na skutek których rzeczowe postępowanie prowadzone było w sposób podważający zaufanie obywateli do organów podatkowych,
- art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zwłaszcza w zakresie stwierdzenia bezskuteczności egzekucji z majątku spółki, oraz zbadania, kto faktycznie kierował i zarządzał spółką w przedmiotowym okresie,
- art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu i uniemożliwienie wypowiedzenia się w zakresie zebranych w postępowaniu dowodów przed wydaniem zaskarżonej decyzji,
- art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej wskutek wydania rozstrzygnięcia w oparciu o niepełny materiał dowodowy,
- art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej przez brak zebrania całego materiału dowodowego, w szczególności dokumentów finansowych obrazujących sytuację spółki,
- art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków i przesłuchania skarżącego,
- art. 191 Ordynacji podatkowej przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, w szczególności w odniesieniu do przyjęcia przez organ II instancji, że organ I instancji słusznie stwierdził brak możliwości dokonania egzekucji z majątku spółki, w przypadku, gdy organ ten przyjął za podstawę wydania decyzji niepełny materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu,
- art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej wskutek niewskazania w uzasadnieniu decyzji faktów uznanych za udowodnione, dowodów, którym organ dał wiarę oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności.
2. naruszenie zasad postępowania administracyjnego, a to art. 7 w zw. z art. 77, i art. 80 k.p.a. poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie dana okoliczność została udowodniona i wydanie decyzji nastąpiło w oparciu o dokładne wyjaśniony stan faktyczny oraz z uwzględnieniem interesu społecznego, a nadto po wyczerpującym zebraniu i zinterpretowaniu całego materiału dowodowego sprawy, przy czym istnieją dowody potwierdzające, że niektóre okoliczności sprawy, a mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie w ogóle nie zostały wyjaśnione.
W uzasadnieniu skargi zarzucił, że decyzje organów podatkowych I i II instancji są błędne z uwagi na bezzasadne przyjęcie, że zachodzą przesłanki do orzeczenia o jego odpowiedzialności za zobowiązania spółki.
Podkreślił, że nie kwestionuje, że zaległości podatkowe wykazane w zaskarżonej decyzji stanowią zobowiązanie spółki "A" z siedzibą w P., której był prezesem. Zaprzeczył jakoby w przedmiotowej sprawie wystąpiły jakiekolwiek przesłanki jego odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania spółki wobec jej niewypłacalności, a to zarówno wobec nieistnienia przesłanki pozytywnej określonej dyspozycją art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, jak i istnienia po jego stronie przesłanki egzoneracyjnej, określonej dyspozycją przepisu art. 116 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej.
W jego ocenie odpowiedzialność za zaległości spółki z o.o. nie może być przenoszona na osobę trzecią automatycznie. Podał, że figurował w rejestrze KRS jako członek zarządu spółki "A" ale faktycznie spółką tą zarządzał R.A., który niejednokrotnie zapewniał go o należytej kondycji finansowej spółki. Nadto skarżący podkreślił, że składał rezygnację z w/w funkcji w niedługim czasie po jego powołaniu na prezesa na ręce R.A., który zapewnił go, że zostanie z przedmiotowego rejestru wykreślony. Podał, że organ jest w posiadaniu jego pism w przedmiocie rezygnacji z funkcji prezesa skierowanych najpierw w dniu 8 grudnia 2008 roku do Zgromadzenia Wspólników, złożonego na ręce R.G., a następnie pisma obejmującego rzeczową rezygnację z dnia 6 września 2011 r., skierowanego do Przedsiębiorstwa "A" sp. z o.o.. Skarżący przekonany był, że rezygnacja przez niego kilkakrotnie wystosowana do osób zajmujących się sprawami spółki, była skuteczna, zważywszy na treść art. 202 § 5 k.s.h. zgodnie z którym członek zarządu może zrezygnować w każdym czasie ze swojej funkcji. Ponadto wyeksponował, że nigdy nie zostały mu udostępnione jakiekolwiek dokumenty, z których wynikałoby, że spółka nie realizuje swoich zobowiązań, w związku z czym nie miał on wiedzy na temat złej kondycji finansowej spółki.
W jego ocenie organy podatkowe bezpodstawnie orzekły o jego solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania spółki w podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2007 r. do grudnia 2008 r..
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 108 § 2 pkt 2 lit. a, pkt 3 w zw. z § 3 Ordynacji podatkowej, postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, a w razie wystawienia tytułu wykonawczego na podstawie deklaracji, przed dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Z kolei stosownie do art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1) nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;
2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu (§ 2).
Należy zauważyć, że art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 stycznia 2009 r. stanowił, że odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. Podnieść trzeba, że przepisy ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 209, poz. 1318) - (art. 8) - przewidują, że do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich za zaległości podatkowe powstałe przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej stosuje się art. 112, art. 114a i art. 115 § 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej. Żaden z przepisów ustawy zmieniającej nie odnosi się do art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej, co oznacza, że w tym zakresie ustawodawca przyjął zasadę bezpośredniego działania nowych przepisów, w tym art. 116 § 2 (tak też w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 10 lipca 2012 r. I SA/Rz 336/12 oraz wyroku SN z dnia 24 sierpnia 2010 r. I UK 87/10). W końcu należy podnieść, że zastosowanie przepisu w nowym brzmieniu (od 1 stycznia 2009 r.) jest - co do zasady - z punktu widzenia podstaw odpowiedzialności osoby trzeciej - korzystne, albowiem ogranicza tę odpowiedzialność tylko do tych zaległości, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia przez nią obowiązków członka zarządu (wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 22 lutego 2011 r. I SA/Rz 423/10).
Skarżący próbował uwolnić się od tej odpowiedzialności starając się wykazać, że zrezygnował z pełnionej funkcji prezesa zarządu. Jak jednak wynika z uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego w R. z dnia 7 marca 2013 r. oddalającego wniosek o ustanowienie kuratora dla "A" skarżący w żaden sposób nie wykazał by złożył rezygnację z pełnionej funkcji istniejącej w spółce Radzie Nadzorczej bądź wspólnikom. Rzekome złożenie rezygnacji R.G. nie mogło wywołać żadnych skutków już chociażby z tego powodu, że nie był on ujęty w rejestrze przedsiębiorców jak i aktach rejestrowych jako wspólnik spółki czy członek rady nadzorczej. Nawet jeżeli uwzględni się w tej mierze zbycie udziałów w spółce przez R.A. na rzecz R.G. to prowadzi to do wniosku, że ostatni z wymienionych nie był jedynym wspólnikiem spółki a co najwyżej wspólnikiem większościowym. Ponadto jak wynika z odpisu pełnego z rejestru przedsiębiorców wg stanu na dzień 6 marca 2008 r., w pozycji: organ uprawniony do reprezentacji podmiotu widnieje: zarząd, w pozycji: dane osób wchodzących w skład organu widnieje: G.G. Ponadto należy tutaj zauważyć, że Sąd Rejonowy Sąd Gospodarczy w R. XII Wydział Krajowego Rejestru Sądowego umorzył postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. postępowanie prowadzone na wniosek G.G. w sprawie zmiany wpisu w związku ze złożoną rezygnacją z funkcji Prezesa Zarządu Przedsiębiorstwa "A" sp. z o.o. ponieważ skarżący nie złożył wyjaśnień co do złożonej rezygnacji, a w sprawie brak jest dokumentów o skutecznym złożeniu rezygnacji organowi, który powołał prezesa zarządu G.G.
Prawidłowo zatem organy orzekające w sprawie uznały, że skarżący pełnił funkcję członka zarządu spółki z o.o. "A" w okresie w którym przypadł termin płatności zaległości spółki z tytułu VAT objętych zaskarżoną decyzją.
Skarżący powoływał się także na okoliczność, że w rzeczywistości nie kierował sprawami spółki. Okoliczność ta przemawia jednak wyłącznie na jego niekorzyść. Mając bowiem świadomość pozorności swoich uprawnień kierowniczych w spółce mógł i powinien podjąć odpowiednie działania zmierzające do zmiany tego stanu rzeczy. Argumentacja przedstawiona przez skarżącego, że jako członek zarządu nie miał żadnego wpływu na działalność spółki, nie zasługiwała na uwzględnienie. Znamienne w tej mierze są jego zeznania złożone w postępowaniu dotyczącym wyjawienia majątku spółki. Podał w nich, że był kierowcą i mechanikiem R.A., który zaproponował mu funkcję prezesa spółki. W siedzibie spółki był tylko raz przy okazji podwiezienia R.A.. Nie miał wglądu w jakąkolwiek dokumentację spółki, wpływu na jej działalność, nie podejmował żadnych decyzji. Nie wiedział w jakiej kondycji znajduje się spółka, czy ma długi i czy toczą się przeciwko spółce jakieś postępowania. Wszystkimi sprawami spółki zarządzał R.A. o skarżący o niczym nie wiedział i na nic nie miał wpływu. Zgodnie z poglądami wyrażanymi w orzecznictwie charakter prawny funkcji członka zarządu oznacza nie tylko obowiązek wykonywania czynności zarządzających (obowiązek wykonywania powierzonych zadań), ale też zwiększony zakres odpowiedzialności, w tym odpowiedzialności za skutki działań kierowanej spółki, a więc i skutki działań osób dopuszczonych do faktycznego zarządzania spółką. (...) Inną natomiast kwestią jest to, czy brak możliwości faktycznego zarządzania spółką uznany być może za przesłankę uwalniającą członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości składkowe. Co do zasady, na tak postawione pytanie można odpowiedzieć pozytywnie. W istocie jednak zasadnicze znaczenie będzie miała przyczyna, dla której członek zarządu w okresie, w którym powstała zaległość, ograniczał się do biernego piastowania funkcji w organie. Wina członka zarządu spółki prawa handlowego w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości powinna być oceniana według kryteriów prawa handlowego, czyli według miary podwyższonej staranności oczekiwanej od osoby pełniącej funkcje organu osoby prawnej prowadzącej działalność gospodarczą, miary staranności uwzględniającej pewne (podwyższone) ryzyko (gospodarcze) związane z prowadzeniem tej działalności. Osoba, która (bez przymusu, groźby lub podstępu) wyraziła zgodę na powołanie do zarządu spółki ze świadomością, że pełnić będzie jedynie rolę "figuranta", a następnie godziła się na taki stan rzeczy, w pełni ponosi ryzyko działalności tej spółki i odpowiedzialność za nietrafne przedsięwzięcia gospodarcze czy też wręcz działania na szkodę spółki osób dopuszczonych za jej zgodą do faktycznego zarządzania spółką. W rezultacie zatem świadome i dobrowolne oddanie faktycznego zarządzania spółką osobie spoza zarządu nie zwalnia członka zarządu ani z jego obowiązków wynikających z pełnienia funkcji w tym organie, ani od odpowiedzialności za ich niedopełnienie. Jednym z takich obowiązków jest monitorowanie zadłużenia spółki pozwalające na zgłoszenie w odpowiednim czasie wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego, co z kolei uwalnia go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe. Zatem w takim przypadku niezgłoszenie we właściwym czasie stosownego wniosku jest wynikiem zawinionego zaniechania obowiązków członka zarządu. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. II UK 174/10). Z powyższego wynika, że brak podejmowania przez wnioskodawcę działań mających na celu zapewnienie mu rzeczywistego egzekwowania praw i realizacji obowiązków przypisanych im z racji piastowanej funkcji, nie może stanowić okoliczności wyłączającej odpowiedzialność za zobowiązania spółki.
Odnośnie bezskuteczności egzekucji wobec spółki w sprawie wykazano w sposób nie budzący wątpliwości, że spółka nie posiada majątku pozwalającego na skuteczną egzekucję zaległości podatkowych Organ I instancji podjął szereg czynności zmierzających do wyegzekwowania należności podatkowych. W wyniku podjętych działań nie uzyskano pozytywnych informacji dotyczących jakiegokolwiek majątku spółki. Majątku tego nie wskazał również sam G.G. W toku procedury o wyjawienie majątku przedsiębiorstwa "A" sp. z o.o. o której była już mowa wyżej zeznał on, że nie posiada wiedzy na temat jakiegokolwiek majątku spółki, podobnie nie wskazał majątku w toku postępowania podatkowego w sprawie orzeczenia o jego odpowiedzialności za zobowiązania spółki. Z zeznań zalegających w aktach sprawy wynika, że G.G. w ogóle nie orientował się w bieżącej sytuacji finansowej i majątkowej spółki oraz nie wykazywał zainteresowania sprawami spółki. Ponadto postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku spółki na podstawie wystawionych tytułów wykonawczych, uzasadniając, że w toku administracyjnego postępowania egzekucyjnego stwierdzono, że zaległości podatkowe objęte tytułami wykonawczymi o numerach [...] oraz o numerach [...], są nieściągalne. Majątek i źródła dochodu spółki nie przewyższają kwoty kosztów i wydatków egzekucyjnych. W trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał szeregu czynności egzekucyjnych mających na celu ustalenie składników majątkowych spółki. W szczególności wystąpiono do Starostwa Powiatowego i Urzędu Miejskiego Wydziału Geodezji i Katastru w P., Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych w Warszawie, Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców w Warszawie oraz do wszystkich Urzędów Skarbowych o udzielenie informacji o posiadanym majątku spółki. Z uzyskanych informacji wynikało, że spółka nie posiada żadnego majątku.
W związku z powyższym zasadnie organy orzekły o odpowiedzialności G.G. za zobowiązania podatkowe spółki, powstałe w okresie wskazanym z zaskarżonej decyzji.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że zostały spełnione przesłanki odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki. Jednocześnie skarżący nie wykazał takich okoliczności, które mogłyby go uwolnić od tej odpowiedzialności - art. 116 § 1 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Jak ustaliły organy wniosek o ogłoszenie upadłości, którego zgłoszenie we właściwym czasie mogłoby zwalniać od tej odpowiedzialności, w ogóle nie został zgłoszony. Nie zachodzi także w sprawie inna okoliczność egzoneracyjna z art. 116 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej, polegająca na wykazaniu braku winy podatnika w niezłożeniu wniosku pomimo, że zachodziły przesłanki by taki wniosek złożyć. W rozpoznawanej sprawie tej przesłanki uwalniającej od odpowiedzialności w żaden sposób nie wykazano. Skarżący nie wykazał jakiejkolwiek aktywności w próbie uprawdopodobnienia chociażby braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie. Nie wskazał z jakich powodów nie mógł skutecznie i we właściwym czasie samodzielnie lub współdziałając z innymi osobami dokonać tej czynności.
Z przedstawionych powodów zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów prawa a podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.
Wobec tego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło