I SA/Rz 193/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-02-19

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co jest przesłanką do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Posiadane przez niego oszczędności, nawet uszczuplone w połowie, pokryją wymagane koszty sądowe. Ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej wniosek, a skarżący nie wykazał braku możliwości finansowych, a wręcz przeciwnie – wykazał posiadanie takich możliwości.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Jako podstawę wniosku podał zakończenie działalności gospodarczej z powodu nadania decyzjom rygoru natychmiastowej wykonalności i zabezpieczenia majątku. Określił się jako bezrobotny na utrzymaniu żony, z którą pozostaje w rozdzielności majątkowej, ale we wspólnym gospodarstwie domowym. Posiada oszczędności w kwocie 1500 zł i nieruchomość. Żona osiąga dochody z działalności gospodarczej i umowy o pracę.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku J.J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad 2008 r. i grudzień 2008 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Wnosząc skargę na opisaną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję J.J. (dalej: skarżący) wniósł równocześnie o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku powołał się na fakt dotyczący nadania wydanym wcześniej decyzjom podatkowym rygoru natychmiastowej wykonalności (w 2012 r.) i decyzji o zabezpieczeniu majątku przez organ podatkowy (w 2013 r.), a z uwagi na ciąg zdarzeń związanych z postępowaniem podatkowym – na konieczność zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący swój status zawodowy określił jako bezrobotny, na utrzymaniu żony, z którą pozostaje w rozdzielności majątkowej. Z treści wniosku wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córką, posiada mieszkanie o pow. 57 m² i nieruchomość rolną o pow. 0,64 ha, jego oszczędności wynoszą 1500 zł, nie ma cennych rzeczy ruchomych o wartości powyżej 3000 euro. Żona osiąga dochody z działalności gospodarczej w kwocie 4.230 zł i z tytułu umowy o pracę w wysokości 210 zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdzono: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., osobie fizycznej przyznane zostaje prawo pomocy z jej wniosku w zakresie częściowym (o taki ubiega się w tej sprawie skarżący żądając zwolnienia od kosztów sądowych), jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek. W ocenie rozpoznającego wniosek skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, które - z uwagi na fakt, że w tej kategorii spraw wymagany jest wpis stosunkowy, zależący od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżoną decyzją, nie spowodują uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego rodziny; skarżący zadeklarował bowiem posiadanie oszczędności w kwocie 1500 zł, które uszczuplone tylko w połowie, pokryją wymagane na obecnym etapie sprawy koszty sądowe (wpis od skarg) i mogą zabezpieczyć inne ewentualne koszty sądowe, powstałe w przyszłości w tej sprawie. Zatem skarżący nie spełnia koniecznej przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ nie tylko nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, a wręcz odwrotnie- wykazał, że posiada takie możliwości finansowe. Także rozdzielność majątkowa pomiędzy małżonkami, którzy przecież zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zobowiązani są do wzajemnej pomocy, obejmującej elementy majątkowe i to, że ciężar utrzymania rodziny spoczywa teraz wyłącznie na żonie, czy fakt zabezpieczenia przez organ na majątku podatnika wykonanie zobowiązań podatkowych, nie mogą skutkować automatycznie koniecznością przyznania preferencji w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Na marginesie należy dodać, że w takiej samej sytuacji faktycznej i materialnej skarżący był w stanie w innych sprawach, które zostały rozpoznane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w 2014 r. (sygn. I SA/Rz 132/14, I SA/Rz 277/14) ponieść w połowie koszty sądowe o wiele wyższe niż wymagane w przedmiotowej sprawie, co z kolei nie pozostawia wątpliwości co do prawidłowości niniejszego rozstrzygnięcia. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło