I SA/Rz 277/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Szaro po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2014 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i listopad 2009 r. - postanawia – odmówić zmiany postanowień referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 kwietnia 2014 r. o sygnaturach I SA/Rz 277/14, I SA/Rz 278/14 I SA/Rz 279/14 w przedmiocie zwolnienia skarżącego J. J. od kosztów sądowych w ½ części. Wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. I SA/Rz 277/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargi J. J. (dalej: skarżący) na decyzje opisane w sentencji niniejszego postanowienia. W skardze kasacyjnej, zawarto wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tegoż wniosku skarżący powołał się decyzje o zabezpieczeniu majątku przez organ podatkowy, a z uwagi na ciąg zdarzeń związanych z postępowaniem podatkowym – na konieczność zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej. W obecnej chwili, jak podał skarżący, jest on osobą bezrobotną, na utrzymaniu żony, z którą pozostaje w rozdzielności majątkowej. Z wniosku wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córką, posiada mieszkanie o pow. 57 m² i nieruchomość rolną o pow. 0,64 ha, jego oszczędności wynoszą 1500 zł, nie ma cennych rzeczy ruchomych o wartości powyżej 3000 euro. Żona osiąga dochody z działalności gospodarczej w kwocie 3.116 zł i z tytułu umowy o pracę w wysokości 210 zł. Obecnie rozpoznawany wniosek jest kolejnym wnioskiem o prawo pomocy w tej sprawie. Poprzedni, złożony wraz ze skargą (z dnia 31 marca 2014 r.) został rozpoznany przez referendarza sądowego, który postanowieniami wymienionymi w sentencji zwolnił skarżącego od kosztów sadowych w ½ części. Od powyższych postanowień skarżący nie wniósł sprzeciwu, zatem stały się one rozstrzygnięciami prawomocnymi. Do rozpoznania pozostaje kolejny wniosek skarżącego dołączony do skargi kasacyjnej od wyroku sądu pierwszej instancji, w którym skarżący domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Dane i informacje w nim zawarte są zgodne z treścią uprzednio rozpoznanego wniosku. Treść obu wniosków, dane o sytuacji materialnej i majątkowej, w tym użyte w nich sformułowania językowe są identyczne. Jedyna różnica polega na różnych datach ich sporządzenia. Z tej przyczyny odstąpiono od wzywania skarżącego o podanie informacji czy i jak zmieniła się sytuacja majątkowa skarżącego od czasu rozpoznawania poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:. Dla porządku na wstępie należy zaznaczyć, że sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych została już rozstrzygnięta postanowieniami referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 29 kwietnia 2014 r. (sygnatury I SA/Rz 277 do 279/14). Skarżący został zwolniony od kosztów sądowych w ½ części i postanowienia te stały się prawomocne, ponieważ zakresu przyznanego prawa pomocy skarżący nie zakwestionował. Postanowienie w sprawie prawa pomocy należy do postanowień niekończących postępowania w sprawie, które mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne (art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej P.p.s.a.). Należy podkreślić, że bez owej zmiany okoliczności sprawy sąd nie może zmienić lub uchylić swego postanowienia, nawet gdyby doszedł do wniosku, że jego poprzednia ocena tych okoliczności była błędna (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 listopada 1970 r. , sygn. II CZ 139/70, OSPiKA 1971, nr 10, poz. 178). Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy", zgodnie z orzecznictwem i doktryną, należy rozumieć wszelkie zmiany w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i obowiązujących przepisach prawnych, które uzasadniają wydanie postanowienia odmiennej treści niż uprzednio wydane (por. T.Ereciński, w : T. Ereciński (red)., Komentarz..., Warszawa 1997, s. 514). Zatem w postępowaniu wywołanym kolejnym wnioskiem strony w tej samej sprawie sąd nie zajmuje się ponowną oceną tych samych okoliczności oraz argumentów, już przecież powoływanych. W takiej sytuacji zadaniem rozpoznającego sądu wniosek jest porównanie obu wniosków i ocena, czy nastąpiła istotna zmiana okoliczności. W przypadku sprawy dotyczącej prawa pomocy zmiana musiałaby być tego rodzaju, by przyznanie prawa pomocy stało się zasadne. Mogłoby się to stać tylko w przypadku zmiany polegającej na pogorszeniu się sytuacji materialnej skarżącego (por.: postanowienie NSA z dnia 7 listopada 2007 r., sygn. I GZ 220/07, publ. w bazie CBOSA), co wnioskodawca musiałby wykazać, zgodnie z regułami, jakimi rządzi się postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie wskazał żadnych nowych, istotnych okoliczności, które mogłyby zostać ocenione w korzystny sposób dla skarżącego i tym samym uzasadniałyby ponowne zajęcie się kwestią zwolnienia go od poniesienia kosztów sądowych. W rozpoznawanym obecnie wniosku skarżący podaje dokładnie te same dane, które w poprzednim postępowaniu z zakresu prawa pomocy uznane zostały za wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych w ½ części, tj. połowie wszystkich kosztów sądowych, do których zalicza się wpis od skargi kasacyjnej. Sąd przychyla się do stanowiska, że ponowne złożenie wniosku o udzielenie prawa pomocy w niezmienionych okolicznościach faktycznych, (...) nie może uchylać skutków prawomocności wydanego wcześniej postanowienia oddalającego zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy (lub prawomocnego postanowienia sądu pierwszej instancji oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, bądź przyznającego to prawo w określonym zakresie lub kwocie); - por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, LexisNexis, str. 715. Reasumując, skarżący nie podniósł żadnych argumentów wskazujących na zmianę okoliczności przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia referendarza sądowego. W takiej sytuacji oczywistym jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, związany ustaleniami poczynionymi w poprzednim postępowaniu, nie może uwzględnić wniosku skarżącego. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 165 P.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.