I SA/Rz 375/17
WyrokWSA w Rzeszowie2017-09-05
Skład orzekający: Jacek Surmacz, Grzegorz Panek, Jarosław Szaro
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie projektu, w szczególności kryterium wykonalności instytucjonalnej i finansowej, została przeprowadzona w sposób rzetelny i zgodny z prawem, jeśli organ oceniający zakwestionował możliwość sfinansowania projektu, nie uwzględniając harmonogramu płatności, refundacji wydatków i możliwości odzyskania VAT?Ratio decidendi
Ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, ponieważ organ zarządzający nie uwzględnił harmonogramu realizacji inwestycji, możliwości refundacji poniesionych wydatków oraz odzyskania podatku VAT, co miało istotny wpływ na wynik oceny. Kryterium wykonalności finansowej nie może być oceniane w oderwaniu od etapowego charakteru finansowania i możliwości przepływu środków w trakcie realizacji projektu.Stan faktyczny
Skarżący Z. W. złożył wniosek o dofinansowanie projektu. Po negatywnej ocenie merytorycznej wniosku, wniósł protest, który został nieuwzględniony uchwałą Zarządu Województwa. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy wdrożeniowej poprzez nierzetelną ocenę kryterium wykonalności instytucjonalnej i finansowej, wskazując na błędne założenia organu dotyczące posiadania przez niego środków na pokrycie całości inwestycji.Rozstrzygnięcie
Sąd uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa. Zasądził również od Zarządu Województwa na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Grzegorz Panek / spr./ WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2017 r. sprawy ze skargi Z. W. na uchwałę Zarządu Województwa [.] z dnia [.] maja 2017 r. nr [.] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu pn. "..." 1) uwzględnia skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa [.], 2) zasądza od Zarządu Województwa [.] na rzecz skarżącego Z. W. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi Z. W. jest uchwała Zarządu Województwa [.] Nr [.] z dnia [.] maja 2017 r. w sprawie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu pn. "Wzrost konkurencyjności firmy poprzez wprowadzenie na rynek wielkogabarytowych kompozytowych basenów rekreacyjnych metodą infuzji".
Z akt sprawy wynika, że Zarząd Województwa [.], jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020, ogłosił konkurs nr [...] naboru projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020, Oś priorytetowa I. Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP, Poddziałania 1.4.1 Dotacje bezpośrednie.
Z. W. zgłosił do naboru o dofinansowanie ww. projekt, który zarejestrowano pod nr [...].
W piśmie z dnia 30 sierpnia 2016 r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia i wyjaśnienia wniosku. Natomiast w piśmie z dnia [.] października 2016 r. poinformowano go o negatywnej merytorycznej ocenie projektu. Uznano, że projekt nie spełnia kryterium dopuszczającego "Wykonalność instytucjonalna oraz finansowa projektu". W uzasadnieniu eksperci podali, że wnioskodawca nie dysponuje odpowiednimi środkami na sfinansowanie inwestycji.
Przeciwko ww. informacji wniesiono protest, w którym nie zgodzono się z oceną ww. kryterium uznając, że zostało ono spełnione. Podkreślono, że opisana w projekcie inwestycja została zaplanowana w sposób przemyślany, w oparciu o posiadaną wiedzę i wieloletnie doświadczenia. Jest wynikiem realizacji długoterminowej strategii rozwoju przedsiębiorstwa i skrupulatnie zaplanowanych działań. W projekcie zwrócono uwagę na etapowość realizacji inwestycji i przedstawiono analizę finansową, której poprawność nie została zakwestionowana. Tymczasem Ekspert I błędnie przytoczył wysokość wskazanych przez niego środków własnych, która podana była w uzupełnieniu projektu, jak też liczbę przewidzianych do zatrudnienia nowych pracowników. Nie uwzględniono też harmonogramu realizacji inwestycji. Rzeczone kryterium nie wymagało zaś posiadania środków na pokrycie całości kosztów projektu, ponieważ wydatek ten nie będzie jednorazowy, lecz rozłożony w czasie (25 miesięcy). Zwrócono ponadto uwagę, że wnioskodawca posiada dodatkowe zabezpieczenia, ale nie przedstawiał ich, ponieważ nie wzywano go do udokumentowania środków ponad, te które wskazał w punkcie B.3 biznesplanu. Prace budowlane rozpoczęto w październiku 2016 r.
Zaskarżoną do Sądu uchwałą z dnia 29 maja 2017 r. Zarząd Województwa Podkarpackiego protestu nie uwzględnił, podzielając w całości stanowisko ekspertów powołanych do ponownej oceny zakwestionowanego kryterium.
W uzasadnieniu uchwały wyjaśniono, że kryteria wyboru projektów określił Komitet Monitorujący uchwałą nr 20/III/2015 z dnia 13 października 2015 r. w sprawie zmiany Uchwały nr 19/III/2015 Komitetu Monitorującego Regionalny Program Operacyjny Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020 z dnia 25 września 2015 r. w sprawie zatwierdzenia kryteriów wyboru projektów dla osi priorytetowych I - VI Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020, współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego; kryteria stanowią załącznik do Regulaminu konkursu. Postępowanie prowadzone było w oparciu o obowiązujące przepisy prawa polskiego i unijnego oraz Szczegółowy Opis Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020 przyjętego uchwałą Zarządu Województwa Podkarpackiego nr 103/2270/15 z dnia 14 października 2015 r. w sprawie zmiany uchwały nr 76/1709/15 z dnia 14 lipca 2015 r. oraz Regulamin konkursu przyjęty uchwałą Zarządu Województwa Podkarpackiego nr 124/2732/15 z dnia 15 grudnia 2015 r. w sprawie przyjęcia Regulaminu konkursu zamkniętego dla naboru wniosków o dofinansowanie projektów ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach I osi priorytetowej, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP, Poddziałanie: 1.4,1 Dotacje bezpośrednie, Typ projektu: Rozwój MŚP Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020 - nabór 2015.
Powołani eksperci ponownie ocenili projekt w zakresie zakwestionowanego kryterium. Przyznano, że z organizacyjnego punktu widzenia projekt jest wykonalny. Stwierdzono natomiast, że wnioskodawca powinien wykazać, że dysponuje całą kwotą na sfinansowanie projektu, a nie tylko częścią. Posiadane środki oceniono zaś jako "stosunkowo niskie".
W skardze Z. W., domagając się stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także orzeczenia o kosztach postępowania, zarzucił naruszenie:
1) art. 37 ust. 1 i 41 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 217 ze zm. - dalej określanej jako "ustawa wdrożeniowa") poprzez nieprecyzyjne, nieprzejrzyste i nierzetelne skonstruowanie kryterium wyboru projektów merytorycznego dopuszczającego "Wykonalność instytucjonalna oraz finansowa" o treści "Czy wnioskodawca dysponuje odpowiednimi środkami finansowymi umożliwiającymi realizacje projektu biorąc pod uwagę zaplanowany budżet oraz harmonogram jego realizacji" poprzez brak wyjaśnienia co organ rozumie pod pojęciem "odpowiednich środków finansowych" i ograniczenie się jedynie do ogólnego sformułowania zawartego w biznesplanie w części B.3. "określenia źródeł pochodzenia środków niezbędnych na pokrycie całości inwestycji ...", co spowodowało:
a) niezapewnienie rzetelnej, bezstronnej i obiektywnej oceny projektu oraz analizy protestu,
b) nierozpatrzenie protestu w sposób wnikliwy i rzetelny, a w konsekwencji jego nieuwzględnienie
podczas gdy zasługiwał on na uwzględnienie z uwagi na spełnienie kryterium "Wykonalności instytucjonalnej oraz finansowej projektu", ponieważ uwzględniał założenia dotyczące zarówno samego podmiotu wnioskującego, jak i finansowania projektu w działaniu 1.4 wsparcie MŚP - dotacje bezpośrednie, zawarte w Szczegółowym Opisie Osi Priorytetowych RPO WP na lata 2014-2020, Kryteriach wyboru projektów dla poszczególnych osi priorytetowych, działań, poddziałań RPO WP 2014-2020, Regulaminie konkursu oraz załączniku nr 10 do Regulaminu Konkursu - wzoru umowy o dofinansowanie projektu wraz z załącznikami, w szczególności w części dotyczącej § 7 umowy - Przekazywanie i rozliczanie dofinansowania w formie zaliczki i refundacji, który przewiduje możliwość uzyskania dofinansowania w formie płatności pośrednich kwartalnych zgodnie z harmonogramem płatności i harmonogramem realizacji projektu załączonym do protestu, a stanowiącym odzwierciedlenie wskaźników i prognoz finansowych określonych w biznesplanie stanowiącym załącznik nr 1 do wniosku o dofinansowanie,
2) art. 37 ust. 1 i art. 44 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez nierzetelną, pozbawioną uzasadnienia w dokumentach aplikacyjnych ocenę wniosku w zakresie uznania, że nie spełnia on kryterium wykonalności instytucjonalnej oraz finansowej projektu, poprzez dokonanie błędnej oceny informacji przedstawionych przez skarżącego, jak również naruszenie przepisów dotyczących procedury naboru wniosków i uznanie, że według kryterium merytorycznego IX dopuszczającego standardowego wnioskodawca powinien posiadać środki na pokrycie całości inwestycji, podczas gdy dokumentacja konkursowa nie definiuje pojęcia "odpowiednich grodków finansowych", w związku z czym skarżący był uprawiony do oparcia się o ogólnie przyjęte rozumienie tego terminu, wskazując źródła pochodzenia środków niezbędnych na pokrycie całości inwestycji (w okresie 25 miesięcy realizacji projektu) i nie może ponosić konsekwencji braku precyzyjności dokumentacji konkursowej,
3) art. 53 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 57, art. 58 ust. 3 i ust. 4 pkt 2 ustawy wdrożeniowej poprzez błędną wykładnię i przyjęcie ponownej negatywnej oceny kryterium wykonalności instytucjonalnej oraz finansowej projektu, a w konsekwencji nieuwzględnienie protestu, podczas gdy z okoliczności sprawy wynikających z dokumentów: wniosku, załącznika nr 1 do wniosku o dofinansowanie - Biznesplanu, pozostałych dokumentów finansowych oraz powołanych jako dowody uzupełniające z dokumentów - opinii niezależnych ekspertów wynika, że wykonalność finansowa projektu nie jest zagrożona i pozwala na pozytywną ocenę ww. kryterium,
4) Wytycznych Instytucji Zarządzającej RPO WP na lata 2014-2020 w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach RPO WP 2014-2020 (EFRR) - załącznika Nr 1 do uchwały nr 117/2547/15 Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 24 listopada 2015 r. - stanowiących załącznik nr 12 do Regulaminu Konkursu - w części dotyczącej wydatków niekwalifikowanych - podatku VAT w zw. z art. 87 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług poprzez błędną ich wykładnię i przyjęcie, że skarżący nie będzie w stanie pokryć ze środków własnych podatku VAT, podczas gdy zgodnie z przyjętym harmonogramem realizacji projektu, analizą finansową projektu zawartą w biznesplanie, w tym wskaźnikami finansowymi, jak też osiągniętą nadwyżką środków finansowych na początku realizacji projektu w wysokości 500 000,00 zł, wydatki na pokrycie podatku VAT są możliwe do sfinansowania przy założeniach dokumentacji aplikacyjnej z dochodu generowanego podczas realizacji projektu, który to podatek następnie zostanie odzyskany w trybie przyśpieszonym (25 dni), co również wpływa pozytywnie na ocenę wykonalności instytucjonalnej i finansowej projektu oraz świadczy o płynności inwestycji,
5) § 5 pkt 4 ppkt 4 oceny merytorycznej dopuszczającej Regulaminu konkursu w związku załącznikiem nr 6 do Regulaminu - "Kryteriami wyboru projektów wraz z metodologią obliczania kryteriów merytorycznych jakościowych Oś priorytetowa I Konkurencyjna innowacyjna gospodarka, Działanie 1.4 Wsparcie MŚP, Poddziałanie 1.4.1. Dotacje bezpośrednie, typ projektu: Rozwój MŚP", poprzez błędną wykładnię i przyjęcie negatywnej oceny kryterium wykonalności instytucjonalnej oraz finansowej projektu z uwagi na fakt, że zdaniem ekspertów wnioskodawca powinien wykazać, że dysponuje całą kwotą na sfinansowanie projektu w momencie składania wniosku, podczas gdy z opisu biznesplanu stanowiącego załącznik nr 1 do wniosku do dofinansowanie w pkt B.3. na s. 8 w części dotyczącej kryterium merytorycznego dopuszczającego standardowego wynika, że wnioskodawca powinien wskazać źródła pochodzenia środków niezbędnych na pokrycie całości inwestycji w trakcie jej realizacji, co też uczyniono,
6) postanowień załącznika nr 10 do Regulaminu Konkursu - wzoru umowy o dofinansowanie projektu, w części dotyczącej § 7 umowy - Przekazywania i rozliczania dofinansowania w formie zaliczki i refundacji, poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie przez ekspertów braku możliwości etapowego rozliczania inwestycji, co w konsekwencji wpłynęło na negatywną ocenę płynności finansowej projektu, podczas gdy umowa przewiduje możliwość uzyskania dofinansowania w formie refundacji, zgodnie z harmonogramem wniosków o płatności, wynikającym z harmonogramu realizacji projektu, a stanowiącym odzwierciedlenie wskaźników i prognoz finansowych określonych w biznesplanie, co przy uwzględnieniu wszystkich źródeł finansowania inwestycji nie spowoduje zagrożenia wykonalności finansowej i instytucjonalnej inwestycji.
W uzasadnieniu skargi podkreślono, że wnioskodawca dysponuje przeszło 30% wkładem własnym na realizację inwestycji w zakresie wydatków kwalifikowanych określonych na 7 051 595 zł. Wniosek o dofinansowanie dotyczył kwoty 4 583 536,75 zł, a zatem nie przekraczał dopuszczalnego poziomu 70 % takich wydatków. Wydatki niekwalifikowane w wysokości 1 621 866,85 zł pokrywane będą zaś z bieżących dochodów, także uzyskanych tytułem zwrotu podatku VAT. W projekcie wskazano źródła finansowania całej inwestycji, przy uwzględnieniu harmonogramu jej realizacji, jednak instytucja zarządzająca uznała, że wymóg posiadania "odpowiednich środków finansowych" nie został spełniony. Nie wyjaśniono mu jednak, co należy pod tym pojęciem rozumieć. Żaden z ekspertów nie dokonał analizy finansowej projektu pod kątem zachowania płynności w trakcie jego realizacji. Jako pozbawione podstaw i uzasadnienia ekonomicznego uznał twierdzenia ekspertów, że powinien dysponować całą kwotą na sfinansowanie projektu w dniu złożenia wniosku, ponieważ nie uwzględniają one charakteru dotacji jak i specyfiki prowadzenia działalności gospodarczej. W ogóle nie odnieśli się do przedłożonych dokumentów finansowych, których rzetelna ocena pozwalałaby na ocenę wykonalności finansowej projektu. Nie uwzględnili też planowanych dochodów z realizacji projektu i błędnie założyli, że nie będzie on w stanie pokryć podatku VAT w momencie zakupu towarów, a później go odzyskać zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług. Koszty określone we wniosku będą ponoszone okresowo, w całym przewidzianym okresie realizacji inwestycji, tak ze środków własnych, jak i dotacji. Zabezpieczony wkład własny spełnia warunki konkursu, a wnioskowana kwota dofinansowania nie przekracza 70% wydatków kwalifikowanych. Posiadanie więc niezbędnych środków zostało odpowiednio wykazane. Ponadto już na wstępnym etapie realizacji inwestycji udało się z planowanych wydatków zaoszczędzić 500 000 zł.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa [.] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie, a zarzuty skargi uznając za bezzasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 61 ustawy wdrożeniowej w związku z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.); dalej: "p.p.s.a.".
W myśl art. 61 ustawy wdrożeniowej, sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego.
Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a tej ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Praktyka sądów administracyjnych wypracowana na podstawie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2014 r. poz. 1649 ze zm.) wskazywała, że przy interpretacji przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, przyjąć należy stanowisko, które dopuszcza możliwość posługiwania się, w ramach sądowej kontroli ocen projektów ubiegających się o dofinansowanie - postanowieniami systemu realizacji programu, łącznie z odpowiednimi przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W ocenie Sądu tę wypracowaną praktykę należy stosować w odniesieniu do rozpoznawania spraw na podstawie ustawy wdrożeniowej, z uwzględnieniem zmian wskazanych w tej ustawie.
Należy podkreślić, że prawo, wedle którego badana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy ustawy, ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego.
Ocena Sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania instytucji zarządzającej z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z:
- ustawą wdrożeniową,
- regulaminem konkursu o dofinansowanie projektów ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020 w ramach osi priorytetowej I Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka, działania 1.4. Wsparcie MŚP, Poddziałanie: 1.4.1 Dotacje bezpośrednie, Typ projektu: Rozwój MŚP
- Szczegółowym Opisem Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020.
Przeprowadzając ocenę dokonanej oceny projektu przez instytucję zarządzającą, Sąd doszedł do przekonania, że ocena ta nie została przeprowadzona w sposób prawidłowy i z uwagi na przedstawione poniżej uwagi nie może być uznana za ocenę rzetelną.
Należy wskazać, że podstawowym przepisem regulującym zasady prowadzenia postępowania konkursowego i oceny wniosków złożonych przez poszczególnych uczestników konkursu jest przepis art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, który stanowi, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.
Z przepisu tego wynika zatem zasada równości dostępności do pomocy publicznej, a jej realizacja odbywa się w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Dokonując zatem kontroli aktu wydanego w trakcie konkursu sąd administracyjny jest zobowiązany ocenić czy działanie administracji w trakcie konkursu względem wniosku objętego skargą było przejrzyste, bezstronne i rzetelne i czy skarżący miał równy dostęp do środków publicznych, jak inni uczestnicy konkursu.
Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów wymieniona w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest natomiast z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 22 czerwca 2017 r. I SA/Ke 287/17 ).
W przedmiotowej sprawie szczególnego znaczenia nabiera kontrola działania Instytucji Zarządzającej w ramach zasady rzetelnego postępowania przy ocenie projektu, w tym zakresie oceny merytorycznej dopuszczającej projektu.
Zasada rzetelności postępowania w zakresie oceny projektów nabiera szczególnego znaczenia bowiem tylko rzetelna ocena, czyli zgodna ze stanem faktycznym wszystkich wniosków umożliwia realizację równego dostępu wnioskodawców do środków publicznych.
Celem przeprowadzenia oceny rzetelności działania organów w tym zakresie należy zatem przyjąć kryteria, przy których ocena taka będzie mogła być uznana za rzetelną a więc ocenę prawidłową uwzgledniającą wszelkie okoliczności mające znaczenie dla wyboru wniosku do finansowania i uznania spełnienia ocenianego kryterium dopuszczającego.
Po pierwsze ocena taka musi się opierać na pełnym i wyczerpującym zgromadzeniu danych odnośnie danego, podlegającego ocenie kryterium. Dane w tym zakresie muszą być kompletne i pozwalać instytucji oceniającej (ekspertom) na prawidłową ocenę wartości wniosku w danym parametrze. Nie jest rzetelną ocena bazująca na danych niepełnych (zarówno dokonana na korzyść , jak i na niekorzyść wnioskodawcy), w tym obniżająca wartość punktową w przypadku oceny jakościowej, czy też stwierdzająca niespełnienie kryterium dopuszczającego. Organ zauważając niepełność danych lub uznając potrzebę ich uzupełnienia (co może być niezauważone przez wnioskodawcę, mogącego uważać dane za pełne) powinien zwrócić się do wnioskodawcy o ich uzupełnienie (oczywiście nie może to prowadzić do zmiany wniosku) i po jednorazowym uzupełnieniu może dokonać oceny.
Wykorzystywanie braków do dokonania oceny, wskazywanie na niepełność danych jako element niekorzystny dla beneficjenta, przy braku wezwania o uzupełnienie, stanowi o nierzetelności oceny.
Nie jest bowiem oceną rzetelną ocena dokonana w oparciu o częściowy materiał dowodowy czy częściowe dane obrazujące jakiś parametr podlegający ocenie.
Po drugie ocena rzetelna musi być oceną kompletną, odnosić się do wszystkich aspektów danego parametru i musi bazować na posiadanym w danym zakresie np: przez eksperta doświadczeniu zawodowym i wiedzy eksperckiej, jak też musi być dokonana zgodnie z zasadami logiki.
Pełność takiej oceny (dokonywanej na etapie rozpatrywania protestu) wymaga, aby odnosiła się ona do wszelkich argumentów podnoszonych przez wnioskodawcę kwestionującego ocenę pierwotną. Ocena rzetelna opiera się na wiedzy z danej dziedziny, w ramach której zawiera się parametr podlegający ocenie. I tak ocena parametru ekonomicznego musi wynikać z wiedzy z zakresu ekonomii, ocena parametru technicznego z odpowiedniej dyscypliny technicznej itp.
Po trzecie ocena rzetelna to ocena w sposób pełny i prawidłowo uzasadniona. To ocena wskazująca na stanowisko zajmowane przez ekspertów czy organ w danym zakresie oraz argumenty, jakie stanowisko to pozwalają zaprezentować, ze szczególnym uwzględnieniem wiedzy, o czym wspomniano powyżej. Argumentacja zawarta przez organ nie powinna pozostawiać żadnych wątpliwości do tego, że jego ocena wniosku znajduje naukowe potwierdzenie i jest zgodne z aktualnym stanem wiedzy czy badań w danej dziedzinie.
Tylko kompleksowe wyjaśnienie stanowiska organu może wyczerpywać pojęcie oceny rzetelnej. Tylko wtedy sąd będzie mógł ją tak ocenić.
Przenosząc powyższe rozważania teoretyczne na realia niniejszej sprawy należy wskazać, że dokonując oceny merytorycznej dopuszczającej w niniejszej sprawie organ - instytucja zarządzająca nie ma racji jeżeli chodzi o uznanie, że strona skarżąca nie dysponuje środkami na realizację projektu. Instytucja Zarządzająca oceniając kondycję finansową, posiadane zasoby majątkowe skarżącego, co do zasady nie podważyła bowiem zdolności do zrealizowania przez niego projektu i utrzymania go przez wymagany okres czasu, jednakże poddała w wątpliwość harmonogram jego realizacji, tj. możliwości wykonania sfinansowania związanych z nim prac. Organ w tym zakresie stoi na stanowisku, że z zapisów regulaminu wynika, że wnioskodawca powinien określić źródła pochodzenia środków na realizację całości inwestycji, a nie poszczególnych jej etapów. Powinien wykazać, że dysponuje całą kwotą na sfinansowanie całości projektu w momencie składania wniosku.
W tym zakresie organ nie wziął pod uwagę, co słusznie wytyka mu skarżący, że w tym czasie będzie on już dysponował środkami pochodzącymi z refundacji wcześniej poniesionych wydatków, między innymi w 2016 r. Mając na uwadze kwartalne rozliczanie wydatków, co w ocenie Sądu jest dopuszczalne, a co Instytucja Zarządzająca z niewiadomych względów kwestionuje, dysponowanie tymi środkami przez skarżącego jest okolicznością realną i w dużym stopniu prawdopodobną, tak więc pominięcie przez organ tych możliwości pozyskania finansowania należy oceniać w kategorii dokonania oceny projektu z naruszeniem wskazań płynących z art. 37 ustawy wdrożeniowej, tj. zasady rzetelności i przejrzystości postępowania.
Kwestionując spełnienie przez skarżącego kryteriów merytorycznych, dopuszczających standardowych, Zarząd Województwa Podkarpackiego forsuje tezę, że inwestycja realizowana w ramach zgłoszonego projektu nie może być finansowana z dotacji. Odnosząc się to tego stwierdzenia na wstępie należy zauważyć, że przedmiotowego zakazu nie sposób wyprowadzić z jakiejkolwiek regulacji dotyczącej zasad przeprowadzania naboru, konkursu, ani przepisów stanowiących podstawę tychże regulacji. Niemniej jednak nie sposób też kategorycznie wykluczyć powoływania się na przedmiotową okoliczność, zwłaszcza w sytuacji, w której zarówno skala działalności konkretnego wnioskodawcy, jego stan majątkowy i poziom obrotów oraz dochodów pokazują w sposób wyraźny, że dotacja stanowić będzie podstawowe (kluczowe) i w zasadzie jedyne źródło realizacji projektu. W takiej sytuacji przedmiotowa okoliczność nie może pozostawać beż wpływu na ocenę właściwości wnioskodawcy, w kontekście wykonalności i trwałości projektu.
W niniejszym przypadku z taką sytuacją nie mamy do czynienia, albowiem Zarząd Województwa [.] wytknął skarżącemu jedynie brak środków i nierealność harmonogramu wydatków na pewnym etapie realizacji inwestycji, niebędącym etapem początkowym, pomijając całkowicie to, że będzie on w tym czasie dysponował środkami otrzymanymi z tytułu refundacji wcześniej poczynionych wydatków. Instytucja zarządzająca nie uwzględniła także, że realizowany projekt ma być realizowany przez okres 25 miesięcy. Podczas dokonywania ponownej oceny nie odniesiono się także, do wyjaśnień wnioskodawcy, który wskazywał szczegółowy harmonogram finansowania inwestycji. Odnośnie zaś zwrotu podatku VAT naliczonego to wnioskodawca wskazywał jedynie, że zwrot ten dokonywany w przyśpieszonym trybie poprawi płynność finansową projektu. Nie wskazywał on zatem, że VAT będzie źródłem finasowania inwestycji.
Takie podejście organu nie może zostać zaakceptowane jako rzetelne i właściwe, gdyż nie można oczekiwać od przedsiębiorcy, działającego w warunkach konkurencji rynkowej, zamrażania niejako pozostających w jego dyspozycji środków, poprzez niewykorzystywanie ich chociażby w ramach realizowanych inwestycji. W niniejszej sprawie będą to środki pochodzące z refundacji wcześniej poczynionych wydatków, co do których nie zachodzą żadne przeciwskazania do ponownego ich wykorzystania w ramach tej samej inwestycji.
Odmienne stanowisko Instytucji Zarządzającej w tym zakresie należy uznać na nieuprawnione i nierzetelne, a zatem podjęte z naruszeniem prawa.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 a ustawy wdrożeniowej uwzględnił skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa [.].
Na zasądzoną kwotę kosztów postępowania sądowego składają się: wpis od skargi w wysokości 200,00 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480,00zł - na podstawie § 14 ust.1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło