I SA/Rz 540/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Bożena Wieczorska Sędziowie NSA Maria Piórkowska WSA Barbara Stukan-Pytlowany /spr./ Protokolant sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym na rozprawie w dniu 7 lipca 2009r. sprawy ze skargi J.A. na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2007r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2007r. nr [...], 2) określa, że decyzje wymienione w pkt. 1) nie podlegają wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej J. A. kwotę 457 (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Rz 540/09 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania JA od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2007 r. o wstrzymaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podniósł, iż w dniu [...] listopada 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją [...] przyznał JA płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. W dniu 19 maja 2006 r. JA złożyła wniosek o przyznanie renty strukturalnej, a następnie 4 sierpnia 2006 r. przekazała swoje gospodarstwo rolne synowi MA na powiększenie gospodarstwa. Z uwagi na to, że przekazanie gospodarstwa nastąpiło na powiększenie istniejącego gospodarstwa, a nie na następcę Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...]maja 2007 r. wstrzymał JA płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. W odwołaniu od tej decyzji JA podniosła, iż zaskarżona decyzja jest oparta na błędnej decyzji o odmowie przyznania MA płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Zdaniem strony MA przejął jej gospodarstwo jako następca i zobowiązał się do realizacji planu rozwoju gospodarstwa niskotowarowego oraz do nie przenoszenia własności tego gospodarstwa do końca okresu objętego zobowiązaniem, w związku z czym spełnia warunki określone w rozporządzeniu. Skarżąca wskazała również, MA, wbrew jego wcześniejszemu oświadczeniu rozpoczął działalność rolniczą w dniu 4 sierpnia 2006 r., a na posiadanej przez niego działce nie prowadził działalności rolniczej. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji wstrzymał JA płatności dla gospodarstwa niskotowarowego zgodnie z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004 r. nr 286 poz. 2870 z późn. zm.), który stanowi, że płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu i zwrotowi, jeżeli producent rolny przeniósł własność gospodarstwa niskotowarowego przed upływem 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, z zastrzeżeniem § 11, zgodnie z którym, gdy w okresie 5 lat od dnia przyznania płatności nastąpi przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego na rzecz następcy producenta rolnego, któremu przyznano rentę strukturalną, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego przysługuje temu następcy, jeżeli w terminie 35 dni od dnia przeniesienia własności tego gospodarstwa złoży oświadczenie i dołączy wymagane dokumenty. MA złożył wprawdzie oświadczenie, jednakże, Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówił mu decyzją ostateczną przyznania płatności, gdyż uznała, iż nie jest on następcą wnioskodawczyni, ponieważ posiadał wcześniej gospodarstwo o pow. 4,16 ha, które otrzymał na mocy umowy darowizny z dnia 4 czerwca 2002 r. W przypadku zaś gdy producent rolny, któremu została przyznana płatność, przeniesie przed upływem 5 lat własność gospodarstwa w inny sposób niż na następcę, płatność podlega wstrzymaniu i zwrotowi. Konkludując organ odwoławczy podniósł, iż w sytuacji gdy JA składając wniosek o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych podpisała zobowiązanie, iż nie będzie przenosiła własności gospodarstwa niskotowarowego przez 5 lat od dnia przyznania płatności, z zastrzeżeniem, że zobowiązanie to nie dotyczy przeniesienia własności tego gospodarstwa na rzecz następcy, płatność niskotowarowa podlega wstrzymaniu. Na powyższą decyzję JA wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, domagając się uchylenia tej decyzji. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie § 10 i § 11 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r., polegające na nie uznaniu faktu, iż jej synMA, przejął od niej gospodarstwo jako następca producenta rolnego. Zdaniem Skarżącej przejęcie to spełniało wymogi określone w § 2 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczególnych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Skarżąca zarzuciła, iż błędnie zostało uznane, że jej syn przejął gospodarstwo rolne na powiększenie swojego gospodarstwa, gdyż pomimo posiadania przez niego wcześniej gruntów rolnych, nie prowadził na nich działalności gospodarczej, o czym świadczy fakt, iż to Skarżąca występowała we wcześniejszych latach o przyznanie płatności bezpośrednich na przedmiotowe grunty. Skarżąca podniosła również, iż MA rozpoczął działalność rolniczą dopiero w dniu przekazania mu całości posiadanego przez Skarżącą gospodarstwa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalanie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do kwestii pobierania przez Skarżącą płatności bezpośrednich organ odwoławczy wskazał, iż działka nr 615/4 o pow. 4,16 ha, której właścicielem był syn Skarżącej, a którą jak podniosła Skarżąca to ona użytkowała, nie została uwzględniona w jej wniosku o przyznanie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego oraz przy wyliczeniu wielkości ekonomicznej gospodarstwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art.1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270) zwanej dalej jako p.p.s.a, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Spór w niniejszej sprawie dotyczy zasadności wstrzymania producentowi rolnemu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Zgodnie z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004r. nr 286 poz. 2870 z zm. zwane dalej rozporządzeniem z dnia 7 grudnia 2004r.) płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu i zwrotowi, jeżeli producent rolny przeniósł własność gospodarstwa niskotowarowego przed upływem 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego z zastrzeżeniem §11 . Natomiast zgodnie §11 ust. 1 tego rozporządzenia w przypadku gdy w okresie 5 lat od dnia przyznania płatności nastąpi przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego na rzecz następcy producenta rolnego, któremu przyznano rentę strukturalną płatność dla gospodarstwa niskotowarowego przysługuje temu następcy, jeżeli w terminie 35 dni od dnia przeniesienia własności tego gospodarstwa złoży oświadczenie, w którym zobowiąże się do: 1) realizacji planu rozwoju gospodarstwa niskotowarowego oraz 2) nieprzenoszenie własności tego gospodarstwa - do końca okresu objętego zobowiązaniem poprzedniego właściciela tego gospodarstwa. § 11 ust. 2 stanowi, że do oświadczenia o którym mowa w ust. 1 dołącza się: umowę sprzedaży lub inną umowę, w wyniku której nastąpiło przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego oraz 2) kopię decyzji przyznającej płatność dla gospodarstwa niskotowarowego poprzedniemu właścicielowi tego gospodarstwa. Wyżej przywołane Rozporządzenie z dnia 7 grudnia 2004r. nie zawiera definicji następcy. Definicja następcy zawarta jest rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej dla uzyskania rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz.U. z 2004r. nr 114 poz. 1191 z m. zwane dalej rozporządzeniem z dnia 30 kwietnia 2004r.). Następcą w rozumieniu § 2 pkt.3 tego rozporządzenia jest osoba fizyczna rozpoczynająca działalność rolniczą po raz pierwszy z dniem przejęcia gospodarstwa rolnego od producenta rolnego ubiegającego się o rentę strukturalną, która nie ukończyła 40 lat życia w dniu złożenia wniosku o rentę strukturalną. Przenosząc powyższy stan prawny na grunt niniejszej sprawy, należy zaznaczyć, że zaskarżona decyzja o wstrzymaniu Skarżącej płatności dla gospodarstwa niskotowarowego opierała się na ustaleniu, że wypełniona została dyspozycja §10 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r., gdyż uprawniona do płatności niskotowarowej przeniosła własność gospodarstwa przed upływem okresu 5 lat od dnia przyznania płatności, a nie zachodziły przesłanki z §11 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r. tj. przeniesienie własności nie nastąpiło na następcę producenta rolnego. W ocenie organu nie był nim syn Skarżącej MA, gdyż stosowny organ ostateczną decyzją odmówił mu przyznania płatności uznając, że nie jest on następcą w rozumieniu § 2 rozporządzenia z dnia 30 kwietnia 2004r. - posiadał wcześniej 4 ha gospodarstwo rolne. Jednakże ostateczna decyzja organu w tym przedmiocie została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 18 października 2007r. sygn. akt II SA/Rz 489/07 z uwagi na nie wyjaśnienie przez organy czy MA prowadził działalność gospodarczą przed przejęciem w 2006r. gospodarstwa rolnego od matki JA a w konsekwencji nie wyjaśnienie czy jest on następcą producenta rolnego. Skarga kasacyjna wniesiona przez organ od tego wyroku została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 września 2008r. sygn. akt IIGSK 325/08. Mając na względzie wskazania zawarte w powyższym wyroku Dyrektor P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa uchylił decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR dotyczącą odmowy przyznania płatności MA. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ostateczną decyzją z dnia 23 marca 2009r. o przejęciu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego i zobowiązań wynikających z decyzji z dnia 27.11.2005r. - przyznał MA płatność dla gospodarstwa niskotowarowego uznając, że spełniał on przesłanki do bycia następcą zawarte § 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 30 kwietnia 2004r. W związku z czym zdaniem organu MA spełniał również przesłanki do bycia następcą producenta rolnego, o którym mowa w § 11 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r. Mając na względzie, to że organy rozstrzygnęły iż MA jest następcą, to w konsekwencji w niniejszej sprawie przeniesienie przez skarżącą (producenta rolnego, któremu została przyznana płatność decyzją 0179-2005-001352 z dnia 27.11.2005r.) własności gospodarstwa niskotowarowego, nastąpiło na rzecz następcy producenta rolnego rozumieniu §11 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r., który jednocześnie wypełnił dyspozycję z §11 ust. 1 i ust. 2 tego rozporządzenia, bowiem jak wynika z akt sprawy złożył w terminie stosowne oświadczenie i dołączył wymagane rozporządzeniem dokumenty. Tym samym należy stwierdzić, że organy dopuściły się błędu w ustaleniach faktycznych uznając, że w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki zawarte w §10 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r. uzasadniające wstrzymanie Skarżącej płatności dla gospodarstwa niskotowarowego tj. że przeniesienie własności przed upływem 5 lat nastąpiło w inny sposób niż na następcę. Powyższe uchybienie w ocenie Sądu stanowi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tym samym zaskarżona decyzja jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jako wydane z naruszeniem prawa nie mogą pozostać w obrocie prawnym i należało je uchylić na podstawie art. 145 §1 pkt.1 lit.a p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. Na podstawie art. 152 p.ps.a. Sąd orzekł w jakim zakresie uchylone decyzje nie mogą być wykonane . O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Wysokość kosztów to uiszczony wpis w wysokości 200zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 240 zł.