I SA/Rz 669/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-02-21

Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Tokarz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego, może ubiegać się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w ramach prawa pomocy?
Ratio decidendi
Skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego, nie może ubiegać się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w ramach prawa pomocy, ponieważ przepis art. 246 § 3 Ppsa stanowi, że pełnomocnika z urzędu można ustanowić tylko dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Ponadto, wnioskodawca nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej, nie udzielając odpowiedzi na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń, co uniemożliwiło ocenę jego rzeczywistej sytuacji dochodowej i majątkowej.
Stan faktyczny
Skarżący PK złożył skargę kasacyjną od decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Wnioskodawca podał, że utrzymuje się z działalności gospodarczej, posiada udziały w spółkach i działkę rolną, jednak nie udzielił odpowiedzi na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń majątkowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku PK o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi PK na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] lipca 2017 r. nr [.] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2015 roku oraz za I kwartał 2016 roku - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 7 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę PK na opisaną w sentencji decyzję. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 4930 zł skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego, wystąpił o przyznanie prawa pomocy. W formularzu z dnia 1 lutego 2018 r. (data wpływu) określił jego zakres jako całkowity, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, zaś w formularzu z dnia 20 lutego 2018 r. (data wpływu) poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W piśmie przewodnim opatrzonym datą 15 lutego 2018 r. określił ten zakres jako częściowy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, podobnie jak jego pełnomocnik w piśmie opatrzonym datą 15 stycznia 2018 r. Z uwagi zatem na powstałą rozbieżność co do żądanego zakresu prawa pomocy decydujące znaczenie przyznałem treści formularza i przyjąłem, że skarżący ubiega się o prawo pomocy w zakresie całkowitym. W złożonym w formularzu z dnia 20 lutego 2018 r. oświadczeniu wnioskodawca podał, że utrzymuje się z prowadzonej działalności gospodarczej, z której osiąga dochód netto 2473,84 zł. W skład rodziny wchodzi małoletni syn. Nie jest właścicielem mieszkania ani domu, przysługuje mu własność działki rolnej o pow. 3,89 ha o wartości około 500 000 zł. Nie posiada oszczędności, żadnych pojazdów mechanicznych, żadnych innych wartościowych przedmiotów. Wskazał także na posiadanie udziałów w czterech spółkach prawa handlowego (KRS nr [.],[.],[.],[.]). W polu 11 formularza wymienił zobowiązania z tytułu pożyczek i egzekucji komorniczych. Pomimo skierowania do niego w dniu 5 lutego 2018 r. wezwania do złożenia dodatkowego oświadczenia o stanie majątkowym, rodzinnym i dokumentów, nie udzielił na nie odpowiedzi. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego wnioskodawca nie wykazał żadnych z powyższych przesłanek, a ujawnione informacje nie pozwoliły ustalić jego rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej i uznać go za osobę ubogą. Nie udzielając odpowiedzi na wezwanie z dnia 5 lutego 2018 r. – w jakimkolwiek zakresie, uniemożliwił poznanie jego aktualnej sytuacji dochodowej i majątkowej. Nie dopełniając ciążącego na nim obowiązku współdziałania w wyjaśnianiu sytuacji materialnej oraz wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy uchybił przepisom art. 255 i art. 246 § 1 Ppsa, z negatywnym dla siebie skutkiem (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2017 r. II FZ 989/16; publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto w okolicznościach sprawy, wobec tego, że reprezentuje go doradca podatkowy, wniosek w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu pozostaje w opozycji do art. 246 § 3 Ppsa, a zatem jego uwzględnienie - bez względu na ocenę sytuacji materialno-bytowej, byłoby niedopuszczalne. Pełnomocnika z urzędu można bowiem ustanowić tylko dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Na podstawie ujawnionych danych nie wiadomo m.in., gdzie obecnie skarżący mieszka, jaki przysługuje mu tytuł prawny do zamieszkiwanego lokalu, jakie ponosi wydatki mieszkaniowe, do kogo należą nieruchomości, których adresami się posługiwał w toku postępowania (m.in. ul. [.] 10 w G.), jakie ponosi wydatki związane z obiektami wykorzystywanymi w prowadzonej działalności gospodarczej, z jakiego źródła pozyskał środki na uiszczenie wpisu od skargi (9858 zł wpłacone w UP) i wynagrodzenia pełnomocników. Nie podał też żadnych wydatków związanych z codziennym utrzymaniem siebie i syna, nie przedstawił jego sytuacji majątkowej. Nie odniósł się do pytania o zyski osiągane z tytułu posiadanych udziałów w wymienionych w formularzu Spółkach i pełnionej funkcji prezesa w jednej z nich (nr [.]). Nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych, kopii rachunków opłat mieszkaniowych, deklaracji VAT. Brak było zatem podstaw do przyjęcia, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, albo że poniesienie takich kosztów może odbyć się z uszczerbkiem koniecznego utrzymania (czyli zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych) jego i syna. Z podanych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 255 i art. 258 § 2 pkt 7 Ppsa, odmówiłem uwzględnienia wniosku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło