I SA/Rz 741/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Smoleń po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku akcyzowym za listopad 2013 r. na skutek wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji - p o s t a n a w i a - wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. I SA/Rz 741/16 Uzasadnienie A. K. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej (dalej DIC) z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...]. Zaskarżonym rozstrzygnięciem utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] - określającą A. K. zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za listopad 2013 r. w wysokości 13.845 zł. A. K. zawarła w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że jej wykonanie zrodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla niej i jej rodziny. Wskazała, że nie posiada dochodów i oszczędności, które pozwoliłyby jej na zapłatę zobowiązania podatkowego. Wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje najprawdopodobniej zajęcie uzyskiwanych przez nią dochodów, co spowoduje istotny i trudny do odwrócenia uszczerbek w utrzymaniu koniecznym dla niej i rodziny. Nadmieniła, że jest rozwiedziona i utrzymuje się z dochodów z działalności gospodarczej, które wynoszą 600 zł miesięcznie. Jest schorowana i leczy się regularnie. Na leki wydaje około 150 zł miesięcznie. Na zaspokojenie pozostałych potrzeb bytowych pozostaje jej około 450 zł miesięcznie. Najbliższa rodzina skarżącej (matka i córka z którymi mieszka) nie są w stanie jej pomóc finansowo. Podniosła, że wykonanie zaskarżonej decyzji najprawdopodobniej doprowadzi do zakończenia prowadzonej przez nią działalności gospodarczej i zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości jej przedsiębiorstwa, a w konsekwencji utraty jej jedynego źródła utrzymania. Podkreśliła, że w stosunku do niej organy podatkowe wydały szereg decyzji ustalających zobowiązania podatkowe w podatku akcyzowym - za okres od września 2013 r. do maja 2014 r. Zobowiązania te wielokrotnie przewyższają jej stan majątkowy, a potencjalna egzekucja może doprowadzić do trudnych do odwrócenia następstw. DIC postanowieniem z dnia 21 września 2016 r. nr [...] - odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Starszy referendarz sądowy WSA postanowieniem z dnia 8 listopada 2016 r. - zwolnił skarżącą od kosztów sądowych w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; zwanej dalej jako P.p.s.a.), Sąd na wniosek skarżącego może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności (w całości lub w części), jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego jest zatem we wskazanych sytuacjach szczególną, a jednocześnie przejściową formą zabezpieczenia ważnych interesów strony. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Przez sformułowanie "znacznej szkody" należy rozumieć taką sytuację, w której szkoda nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. GZ 138/04, niepubl.). Chodzi zatem m.in. o sytuację, w której wykonanie zaskarżonej decyzji prowadzić będzie do zakończenia prowadzonej przez stronę działalności gospodarczej, a w konsekwencji utraty przez nią jedynego źródła utrzymania dla niej i jej rodziny (por. postanowienie NSA z dnia 18 czerwca 2004 r., sygn. FZ 136/04, niepubl.). Natomiast pojęcie "trudnych do odwrócenia skutków" jest interpretowane w doktrynie jako prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie NSA z dnia 13 maja 2010 r., sygn. II FZ 182/10). Nadto zauważyć należy, że przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki, przy czym art. 61 § 3 P.p.s.a. - zdanie 1 in fine, posługując się zwrotem "zachodzi niebezpieczeństwo", wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia (postanowienie NSA z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. I GZ 196/10). W ocenie Sądu, podniesione przez skarżącą okoliczności, które potwierdzone zostały dokumentami przedłożonymi na skutek wezwania referendarza sądowego w związku z wnioskiem o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych - wskazują, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę wskazany przez A. K. dochód, a także mając na uwadze łączną wysokość jej zobowiązań podatkowych w podatku akcyzowym - wynikających nie tylko z zaskarżonej decyzji, ale i z innych objętych postępowaniami przed WSA - należy uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować konieczność zaprzestania przez skarżącą prowadzenia działalności gospodarczej, co może spowodować dla niej i jej rodziny niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wykonanie decyzji w chwili obecnej może zagrozić jej egzystencji i może skutkować pozbawieniem jej podstawowych potrzeb, gdyż nie będzie miała ona środków na bieżące utrzymanie siebie i rodziny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.