I SA/Rz 742/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-08-10

Skład orzekający: Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), wykazał, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, pomimo posiadania dochodu w postaci renty inwalidzkiej i przekazywania środków żonie, a także pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Złożone przez niego oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym było wybiórcze i budziło wątpliwości co do jego rzetelności, zwłaszcza w kontekście pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki, co stało w sprzeczności z twierdzeniem o braku możliwości zarobkowych.
Stan faktyczny
Skarżący W. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej solidarnej odpowiedzialności podatkowej za zaległości spółki. Złożył oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, wskazując na niską rentę inwalidzką jako jedyne źródło utrzymania i przekazywanie środków żonie, z którą pozostaje w rozdzielności majątkowej. Sąd uznał oświadczenie za niewiarygodne, wskazując na pełnienie przez skarżącego funkcji prezesa zarządu spółki.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy skarżącemu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2015 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku W. S. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia (...) czerwca 2015 r., nr (...), w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego, wraz ze spółką, jako byłego członka zarządu "A." sp. z o.o. w likwidacji, z siedzibą [...], za jej zaległości podatkowe, z tytułu podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2008r. do grudnia 2009 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych. W związku z tym złożył oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, zgodnie z którym pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, a źródłem jego utrzymania jest renta inwalidzka w wysokości 513 zł miesięcznie brutto (po potrąceniu komorniczym). W przedmiotowym oświadczeniu skarżący podkreślił, że ma "orzeczoną" rozdzielność majątkową z żoną, niemniej jednak co miesiąc przekazuje jej 400 zł miesięcznie. Niezależnie od powyższego skarżący nadmienił również, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności, rachunków bankowych, ani kart kredytowych. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 500 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Poprzez owo wykazanie należy rozumieć złożenie pełnego, kompletnego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym Zaznaczyć przy tym należy, że obowiązek przedstawienia wyżej wymienionych informacji obciąża w całości stronę, która na ich podstawie opiera swoje żądanie, odnośnie uzyskania wsparcia w postaci prawa pomocy. W niniejszej sprawie skarżący złożył bardzo wybiórcze i zdawkowe oświadczenie, które budzi uzasadnione wątpliwości, co do jego wiarygodności. I tak, wskazując, że prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i przekazuje jej co miesiąc 400 zł, skarżący uchylił się od przedstawienia jej sytuacji majątkowej oraz wysokości i źródeł dochodów. Okoliczność ta ma zaś kluczowe znaczenie w przedmiotowej sprawie, gdyż to właśnie jego żona faktycznie utrzymuje dom i zapewnia środki na pokrycie bieżących wydatków. Wobec tego obraz jej sytuacji majątkowej pozwoliłby bowiem ocenić, w sposób pełny i rzetelny, kondycję finansową rodziny, w kontekście możliwości pokrycia kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Usprawiedliwieniem nieprzedstawienia tych informacji nie może być to, że małżonkowie pozostają w rozdzielności majątkowej, ponieważ ustrój majątkowy ma wpływ wyłącznie na relacje z osobami trzecimi. Jeżeli zaś chodzi o ich wzajemne relacje to winni się oni wspierać się, również materialnie, a potwierdzeniem tego jest to, że małżonkowie odpowiadają solidarnie za zobowiązania związane z zaspokajaniem potrzeb rodziny (art. 23 i art. 30 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, Dz. U. z 2015 r., poz. 583,). Składając oświadczenie na urzędowym formularzu skarżący starał się przedstawić swoją sytuację materialną jako wyjątkowo ciężką, licząc na uzyskanie wsparcia ze środków publicznych. Dlatego też podał, że utrzymuje się wyłącznie z renty i nie posiada nie tylko innych dochodów, ale również możliwości zarobkowych. Tymczasem jak wynika z informacji zamieszczonych w Krajowym Rejestrze Sadowym (nr ....) pełni on funkcje prezesa zarządu "A." sp. z o.o., z siedzibą [...], której jednym z udziałowców jest jego żona. Na tej podstawie stwierdzić więc należy, że oświadczenie skarżącego rodzi uzasadnione wątpliwości co do jego wiarygodności. Nie może więc stanowić podstawy uwzględnienia wniosku. W związku z powyższym stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżący spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. Z tego więc względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło