I SA/Rz 749/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 3 września 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku JP – syndyka masy upadłości U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi JP – syndyka masy upadłości U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w w [.] z dnia w [.] czerwca 2018 r. nr w [.] w przedmiocie podatku od towarów i usług - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy JP - syndyk masy upadłości U. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, precyzując w skardze, że chodzi o opłaty sądowe. W złożonych oświadczeniach (skarga, formularz) podał, że Spółka od października 2017 r. znajduje się w stanie upadłości, co świadczy o złym stanie finansów masy upadłości. Podstawą ogłoszenia upadłości jest bowiem stan niewypłacalności, a celem postępowania upadłościowego spłata wierzycieli. Z udziałem upadłej Spółki/Syndyka toczy się przed organami administracji skarbowej wiele postępowań, doręczono mu już około 700 decyzji administracyjnych I instancji dotyczących należności celno-podatkowych, a w czerwcu i lipcu 2018 r. 200 decyzji organu odwoławczego (w maju i czerwcu około 150), przeciwko którym będzie wnosić skargi. Z uzyskanych od organów informacji wynika, że przedmiotem ich analizy jest około 1.000 dokonanych przez Spółkę zgłoszeń celnych, co determinuje możliwość wydania około 2.000 decyzji. Z analiz Syndyka wynika, że łączna wartość przedmiotu sporu w tych sprawach może przekroczyć 8,5 mln zł, a wartość opłat sądowych może wahać się jednorazowo od 100 do przeszło 1.000 zł. Każda łączy się również z koniecznością uregulowania opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Suma opłat liczona będzie zatem w setkach tysięcy złotych, a obowiązek pokrycia wszystkich może zniweczyć cele postępowania upadłościowego. Aktualny stan rachunku bankowego wynosi około 2.800.000 zł. Upadły nie osiąga dochodu, a stan upadłości agencji celnej wyklucza prowadzenie jej przedsiębiorstwa. Wartość przedmiotu zaskarżenia Przewodniczący Wydziału I określił na 24.719 zł; wpis od skargi powinien zatem wynieść 742 zł. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", osobie prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Analiza wniosku nie pozwoliła na jego uwzględnienie. Opłaty sądowe wprawdzie będą wyższe od minimalnych, ale nie będą stanowić istotnego obciążenia masy upadłości; wpis od skargi wyniesie 742 zł, ewentualny wpis od skargi kasacyjnej połowę tej kwoty. Wydatki takie znajdują w całości pokrycie w zadeklarowanych środkach pieniężnych masy upadłości. Biorąc natomiast pod uwagę, że jedynym kryterium oceny wniosku o prawo pomocy jest stan finansowy wnioskodawcy i jego zdolności płatnicze uznać należało, że Syndyk posiada możliwość zadośćuczynienia w niniejszej sprawie wymaganiu określonemu w art. 199 Ppsa, tj. pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w nim, także przy kumulacji opłat z innych spraw. Syndyk rzeczywiście jest uczestnikiem wielu spraw sądowych, ale każdą należy ocenić indywidualnie. W 2018 r., na dzień 31 sierpnia, zarejestrowanych zostało 255 spraw tego podmiotu. Jednak pomimo regulowania opłat sądowych w licznych wcześniej inicjowanych sprawach stan środków masy upadłości uległ poprawie. Z treści wniosku zgłoszonego m.in. w sprawie zarejestrowanej pod sygn. I SA/Rz 760/18 wynika, że zwiększył się on o 200 000 zł, z kwoty około 2.800.000 zł do około 3.000.000 zł. Dysponując takimi walorami, nawet przy konieczności pokrywania także innych wydatków, poniesienie kosztów niniejszego postępowania sądowego jest w pełni w zasięgu wnioskodawcy, nawet gdyby suma opłat sądowych dotyczących decyzji doręczonych w maju i czerwcu 2018 r. miała wynieść, jak podano we wniosku, 15.000 zł, a tych doręczonych w czerwcu i lipcu miała być liczona w setkach tysięcy. Trudno jednak zweryfikować tę ostatnia wartość, ponieważ Syndyk nie przedstawił w tym zakresie żadnych zestawień, podobnie jak dowodów na istnienie zobowiązań, które uzasadniałyby odmienną ocenę wniosku. Opisany wyżej stan masy upadłości stanowi zaprzeczenie przesłanek prawa pomocy określonych w art. 246 § 2 pkt 2 Ppsa, ponieważ Syndyk posiada dostateczne środki na poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego. Stan środków na rachunku bankowym czynił zbędnym kierowanie do wnioskodawcy wezwania w trybie art. 255 Ppsa, ponieważ informacje zawarte w formularzu oraz fakty znane referendarzowi z urzędu były wystarczające do oceny wniosku. Koszty postępowania sądowoadministracyjnego należy zaś zaliczać do kosztów postępowania upadłościowego na mocy art. 230 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2344) i traktować na równi z innymi podobnymi wydatkami mieszczącymi się w dyspozycji przepisów art. 230 ust. 1 i 2 Prawa upadłościowego. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Ppsa, odmówiłem uwzględnienia wniosku.