I SA/Rz 793/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2017 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego, w związku z wnioskiem skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi - postanawia - odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. A. P. (określana dalej jako skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2017 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 6 grudnia 2017 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 196,00 zł, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma znajdującego się w aktach sprawy powyższe wezwanie zostało skarżącej prawidłowo doręczone w dniu 21 grudnia 2017 r. Termin do uiszczenia wpisu upłynął z dniem 28 grudnia 2017 r. W piśmie z dnia 29 grudnia 2017 r. (nadanym tego samego dnia) skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi wskazując, że przez wzgląd na liczne przedświąteczne wydatki, mnóstwo przygotowań i zajęć oraz świąteczne wolne dni i zamknięte instytucje "nie mogła dokonać wymienionej opłaty sądowej w terminie do 28 grudnia 2017 r." Wyjaśniła, że opłaty dokonała w najbliższym terminie tj. 29 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.), przy czym równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wyjaśnić w tym miejscu również należy, że strona w postępowaniu o przywrócenie terminu nie jest obowiązana do udowodnienia braku winy. Wystarczy bowiem jedynie uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie jest instytucją mniej restrykcyjną od udowodnienia i oznacza, że strona powinna jedynie w sposób wiarygodny uzasadnić okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie, bez konieczności wykazywania ich w sposób ostateczny. Przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 86 § 2 p.p.s.a. mówi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, biorąc pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku oraz gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy (por.: postanowienie NSA z dnia 16 września 2011 r., sygn. akt II OZ 882/11; postanowienie NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OZ 996/09; postanowienie NSA z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt I OZ 989/09; postanowienie NSA z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt I OZ 738/09). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy po swojej stronie w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu skarżąca podniosła, że przyczyną uchybienia terminu były liczne przedświąteczne wydatki, mnóstwo przygotowań i zajęć oraz świąteczne wolne dni i zamknięte instytucje. W ocenie Sądu tego rodzaju okoliczności nie mogą świadczyć o braku winy po stronie skarżącej, ponieważ przedstawiona przez nią sytuacja, mająca uzasadnić wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, świadczy o braku dołożenia przez nią należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw, a więc niedbalstwie, które spowodowało uchybienie terminowi do uiszczenia wpisu od skargi. Nie jest prawdą, że skarżąca nie miała możliwości zapłacenia wpisu ze względu na świąteczne wolne dni. Sąd zauważa, że w wyznaczonym przepisami prawa terminie do uiszczenia wpisu wypadały dni świąteczne, ale dzień 27 i 28 grudnia 2017 r. były dniami roboczym, w których normalne funkcjonowały urzędy pocztowe, banki i inne instytucje. Powyższe wyłącza natomiast możliwość uznania, że do uchybienia terminu doszło bez winy strony. Z brakiem winy mamy bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia okoliczności niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia. Nadmienić należy, że Sąd w niniejszej sprawie wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 6 p.p.s.a., zgodnie z którego dyspozycją sąd administracyjny w razie uzasadnionej potrzeby udziela stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych i skutków ich zaniedbań. Jak wynika z analizy akt sprawy skarżąca została prawidłowo wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz pouczona o wysokości, terminie oraz skutkach przekroczenia wskazanego terminu do uiszczenie wpisu a także o możliwości złożenia wniosku o przyznanie praw pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.