I SAB/Rz 14/17
PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-12-27
Skład orzekający: Sędzia WSA Grzegorz Panek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w zakresie rozpatrywania i dopuszczenia projektu do etapu oceny formalnej w ramach konkursu o dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej, w sytuacji gdy wniosek został pozostawiony bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w zakresie rozpatrywania i dopuszczenia projektu do etapu oceny formalnej w ramach konkursu o dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej, gdy wniosek został pozostawiony bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych, nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Decyzje podejmowane na tym etapie nie są aktami administracyjnymi ani czynnościami z zakresu administracji publicznej w rozumieniu PPSA, a ustawa wdrożeniowa nie przewiduje takiej kontroli sądowej.Stan faktyczny
Skarżąca Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu ze środków UE. Wniosek został pozostawiony bez rozpatrzenia na etapie weryfikacji technicznej z powodu braku oświadczenia o zachowaniu trwałości. Spółka zarzuciła Zarządowi Województwa bezczynność w rozpatrzeniu wniosku i dopuszczeniu go do oceny formalnej, twierdząc, że wniosek zawierał wszystkie wymagane załączniki. Organ argumentował, że wniosek nie przeszedł weryfikacji technicznej, nie był procedowany na etapie oceny kryteriów wyboru projektu, a brakujące oświadczenie zostało wezwane do uzupełnienia, co skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia. Organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. na bezczynność Zarządu Województwa [.] w przedmiocie rozpatrywania i dopuszczenia do etapu oceny formalnej projektu pn. "Instalacje fotowoltaiczne dla firm I." - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę.
I. wystąpiła ze skargą przeciwko Zarządowi Województwa [.], zarzucając mu bezczynność w sprawie rozpatrzenia i dopuszczenia do etapu oceny formalnej opisanego w sentencji projektu.
Uzasadniając skargę podano, że 31 maja 2017 r. Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie realizacji projektu ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020 w ramach naboru RPPK.02.01.00-IŻ-00-18-002/16. W piśmie z 3 sierpnia 2017 r. otrzymała informację, że wniosek został pozostawiony bez rozpatrzenia na etapie weryfikacji technicznej z tego powodu, że nie dołączono do aplikacji oświadczenia o zachowaniu trwałości dla całego projektu. Nie poinformowano ją jednak, czy i jaka przysługuje w takim przypadku ścieżka odwoławcza. Stanowisko organu jest jednak w ocenie Spółki bezpodstawne, narusza art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (obecny tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1460) dalej określanej jako "ustawa wdrożeniowa". Wniosek zawierał bowiem wszystkie wymagane załączniki i dlatego projekt powinien zostać przywrócony do dalszej oceny (oceny formalnej). Organ pozostaje więc w stanie bezczynności.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa [.] wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. W ocenie organu sprawa nie podlega właściwości sądu administracyjnego, zachodzi niedopuszczalność drogi sądowej.
Zarząd Województwa wyjaśnił, że zgłoszony przez Spółkę wniosek podlegał ocenie etapowej, ale nie przeszedł pierwszego z nich – weryfikacji technicznej. Nie stanowiła ona jednak etapu oceny wniosku o dofinansowanie, od której przysługiwałby protest. Pomimo skierowanego wezwania z 30 czerwca 2017 r. do złożenia brakującego załącznika (oświadczenia o zachowaniu trwałości projektu), jak tego wymaga art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, obowiązek ten nie został przez Spółkę dopełniony, wskutek czego pozostawiono wniosek bez rozpatrzenia. O okoliczności tej powiadomiono Spółkę w piśmie z 3 sierpnia 2017 r. Wobec tego, że wniosek nie był procedowany na etapie oceny w zakresie kryteriów wyboru projektu, o której mowa w art. 53 ust. 2 ww. ustawy, informacja z 3 sierpnia 2017 r. nie mogła zawierać wskazań co do środków odwoławczych. Na tym etapie protest nie przysługiwał.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ sprawa, której dotyczy przedmiot zaskarżenia, nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Rację ma Zarząd Województwa [.], że jest ona pozbawiona podstawy prawnej, a droga sądowa jest niedopuszczalna.
Zakres właściwości sądu administracyjnego określać muszą przepisy ustawy, ponieważ wymaga tego art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zakres kontroli sądowoadministracyjnej określa m.in. ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) dalej określana skrótem: "p.p.s.a.". Poza aktami pozytywnymi wydawanymi w sprawach indywidualnych (decyzjami administracyjnymi, postanowieniami, aktami lub czynnościami z zakresu administracji publicznej, sprzeciwami) we właściwości sądu administracyjnego pozostaje także kontrola bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, ale tylko w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. Przepisy te kolejno stanowią, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- pkt 8 - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a,
- pkt 9 - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a., sąd administracyjny orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Należy do nich m.in. ustawa wdrożeniowa. Na jej podstawie przedmiotem skargi nie może być jednak każdy przejaw działalności właściwej instytucji uczestniczącej w przyznawaniu wsparcia z funduszy unijnych, lecz tylko ten, który został wyraźnie określony w ustawie, jeżeli nie jest on decyzją administracyjną albo innym aktem określonym w art. 3 § 2 p.p.s.a. W art. 61 ustawy wdrożeniowej przewidziano, że skarga przysługuje tylko w przypadku:
- nieuwzględnienia protestu (art. 58 ust. 1 pkt 2),
- negatywnej ponownej oceny projektu (art. 58 ust. 4 pkt 2),
- pozostawienia protestu bez rozpatrzenia (art. 59 ust. 1 i 2 oraz art. 66 ust. 2 pkt 1).
Rozstrzygnięcia te nie są jednak podejmowane w formie decyzji administracyjnej lub postanowienia. Nie stanowią także aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu przyjmowanym na gruncie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2017 r. sygn. II GSK 2679/17). Związane są one z wykonywaniem przez samorząd województwa zadań publicznych, ale nie formie władczej.
W p.p.s.a. ani ustawie wdrożeniowej nie przewidziano możliwości poddania kontroli sądu administracyjnego tego, czy właściwa instytucja nie prowadzi naboru wniosków w trybie konkursowym w sposób przewlekły, albo pozostaje bezczynna. Konkurs taki nie jest prowadzony w trybie postępowania administracyjnego lub podatkowego, ani takiego, do którego przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego lub Ordynacji podatkowej znajdowałyby zastosowanie, jak tego wymaga art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. W myśl art. 41 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu, przy uwzględnieniu oczywiście przepisów ustawy wdrożeniowej. Stąd ukonstytuowanie drogi sądowoadministracyjnej nastąpiło w odrębnym od p.p.s.a. akcie prawnym, jakim jest ustawa wdrożeniowa, ponieważ wobec jej braku kontrola sądowoadministracyjna takich postępowań byłaby niemożliwa do przeprowadzenia. Oceny tej nie zmienia dyspozycja art. 64 ustawy wdrożeniowej polecająca w zakresie w tej ustawie nieuregulowanym do postępowania przed sądami administracyjnymi stosować odpowiednio przepisy p.p.s.a. określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150, art. 152. Powołana treść normatywna wskazuje tylko, jakie przepisy znajdować mają zastosowanie przed sądem administracyjnym podczas rozpatrywania dopuszczalnej skargi, a to z powodu uregulowania w ustawie wdrożeniowej pewnych kwestii odmiennie niż w p.p.s.a. Przepis ten nie odnosi się jednak do etapu postępowania przesądowego i w żądnym razie nie wskazuje, że rozstrzygnięcia podejmowane przez właściwą instytucję w toku konkursu są aktami lub czynnościami, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Mając na względzie powyższe przyznać należy rację Zarządowi Województwa, że droga sądowa w sprawie zainicjowanej skargą nie jest dopuszczalna. Skarga podlega zatem odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca Spółka uczestniczyła w naborze wniosków o przyznanie pomocy. Jej projekt nie przeszedł weryfikacji technicznej (etapowe prowadzenie konkursu dopuszcza art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej), wobec czego na podstawie art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej pozostawiono go bez rozpatrzenia. Ten ostatni przepis stanowił, że w razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie projektu braków formalnych lub oczywistych omyłek właściwa instytucja wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku lub poprawienia w nim oczywistej omyłki w wyznaczonym terminie nie krótszym niż 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. W aktach znajdują się dokumenty potwierdzające te okoliczności, ustalenia te nie są sporne. Przedmiot skargi nie podlega jednak kontroli sądu administracyjnego, nie mieści się w granicach kognicji wyznaczanej ustawami, w tym przez przepisy art. 53, 58 i 59 oraz art. 61 ustawy wdrożeniowej, do którego nie można stosować przepisów art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. Skarga podlega więc odrzuceniu, a ewentualnej ochrony sądowej Spółka może dochodzić przed sądem powszechnym, względnie w trybie kontroli konstytucyjnej po wyczerpaniu drogi prawnej związanej z niniejszym postępowaniem. Odrzucenie skargi skutkuje niemożnością oceny sformułowanych w niej zarzutów i skontrolowania kwestionowanej działalności (bezczynności) Zarządu Województwa.
W powodu odrzucenia skargi nie wzywano Spółki do uiszczenia wpisu, stosownie do art. 222 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło