II SA/Rz 100/09

WyrokWSA w Rzeszowie2009-05-13

Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Stanisław Śliwa, Zbigniew Czarnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca uchylenia decyzji rozgraniczeniowej, wydana w postępowaniu wznowieniowym, może zostać utrzymana w mocy, jeśli w postępowaniu rozgraniczeniowym nie wzięli udziału spadkobiercy zmarłego właściciela nieruchomości?
Ratio decidendi
Decyzja odmawiająca uchylenia decyzji rozgraniczeniowej, wydana w postępowaniu wznowieniowym, podlega uchyleniu, jeśli w pierwotnym postępowaniu rozgraniczeniowym nie wzięli udziału spadkobiercy zmarłego właściciela nieruchomości. Brak udziału spadkobierców stanowi wadę formalną, która uniemożliwia utrzymanie w mocy decyzji odmawiającej uchylenia pierwotnej decyzji rozgraniczeniowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą uchylenia decyzji z 2000 r. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Skarżący domagał się uchylenia decyzji, argumentując, że pierwotna decyzja rozgraniczeniowa została wydana bez uwzględnienia nowego, istotnego dowodu, a postępowanie należało wznowić. SKO odrzuciło wniosek o wznowienie, uznając, że przedstawiony plan sytuacyjny z 1922 r. nie jest nowym dowodem. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na brak udziału spadkobierców zmarłej właścicielki nieruchomości w pierwotnym postępowaniu rozgraniczeniowym.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję SKO i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...]. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie NSA Stanisław Śliwa WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Paweł Kozik po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 13 maja 2009 r. sprawy ze skargi R.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w postępowaniu wznowieniowym w sprawie rozgraniczenia nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] września 2008 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz skarżącego R.W. kwotę 200,- zł /dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze /dalej: SKO / utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy B. z dnia [...] września 2008 r., [...] odmawiającą uchylenia decyzji własnej z dnia [...] marca 2000 r., [...] w sprawie rozgraniczenia nieruchomości w części odnoszącej się do działek nr 1276 i nr 1278 z działkami nr 293, nr 299, nr 298 i nr 300 położonymi w miejscowości R. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że odwołanie R. W. nie mogło być uwzględnione, gdyż decyzja SKO nie narusza prawa. Przede wszystkim nie uwzględnienie wniosku Z. W. o uchylenie decyzji rozgraniczeniowej z dnia [...] marca 2000 r. we wznowionym postępowaniu nie mogło mieć miejsca, gdyż w trakcie wznowionego postępowania nie wykazano istnienia przesłanki wznowieniowej. Wprawdzie wniosek o weryfikację decyzji ostatecznej został oparty na przesłance wskazanej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., jednak dołączony przez wnioskującą stronę jako nowy dowód w sprawie, plan sytuacyjny z 1922 roku nie jest nowym nieznanym dowodem w sprawie rozgraniczenia objętego wnioskiem wznowieniowym. Plan taki może pełnić rolę dokumentu stanowiącego podstawę dla ustalania parametrów określających przebieg granicy w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej /Dz.U. nr 45, poz. 453/, jednak w sprawie będącej przedmiotem rozpatrzenia przez SKO nie mógł prowadzić do uchylenia decyzji z dnia [...] marca 2000 r., [...]. W ocenie Burmistrza Miasta i Gminy B. plan sytuacyjny będący wyrysem w skali 1 : 2880 z pierwowzoru mapy katastralnej nie jest nowym dowodem, gdyż w chwili przygotowania dokumentacji geodezyjnej dla rozgraniczenia znajdował się w dokumentacji Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Rz. Zdaniem SKO pogląd przyjęty w uzasadnieniu decyzji organu I instancji jest trafny, gdyż wskazany dokument nie mógł być podstawą rozgraniczania z 2000 roku ze względu na liczne zaszłości prawne objęte jego zakresem. Upływ czasu oraz dokonywane w ewidencji gruntów zmiany przebiegu działek między spornymi działkami muszą prowadzić do uznania za zasadne stanowiska, zgodnie z którym przedstawiony we wznowionym postępowaniu plan sytuacyjny z 1922 roku nie może być dowodem wskazującym na przebieg granicy pomiędzy działkami objętymi decyzją z 21 marca 2000 r. Z tych powodów SKO utrzymało w mocy kwestionowaną odwołaniem decyzję. Z rozstrzygnięciem SKO nie zgodził się R. W. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący wniósł o uchylenie dwóch ostatnich decyzji obu instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia wraz z zasądzeniem kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi R. W. wskazał, że decyzja z dnia [...] marca 2000 r., [...] wydana została bez uwzględnienia nowego, istotnego dla sprawy dowodu, który nie był znany w chwili orzekania. Z tych powodów postępowanie należało wznowić i uchylić decyzję rozgraniczeniową jako wydaną z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie wskazując na argumentację jak w uzasadnieniu własnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną, ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Skarga R. W. zasługuje na uwzględnienie. Z tego powodu zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Miasta i Gminy B. z [...] września 2008 r., [...] odmawiająca uchylenia decyzji własnej z dnia [...] marca 2000 r., [...] podlegając uchyleniu. W rozpoznawanej sprawie w sposób niewątpliwy ustalono, że Z. W., zam. R. 247 nie żyje od 1994 r. Wyrazem tego było orzeczenie WSA w Rzeszowie z dnia 27 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 148/07. W wyroku tym, Sąd stwierdził, że spadkobiercy Z. W. nie wzięli udziału w postępowaniu wznowieniowym i to było przyczyną uchylenia przez Sąd decyzji obu instancji. Wada ta została naprawiona przez organy, w ten sposób, że w kontrolowanym obecnie postępowaniu, w którym zapadła skarżona decyzja udział wzięli spadkobiercy zmarłej Z. W. byłej właścicielki działki nr 301/1. Zatem w tym zakresie organy naprawiły wadliwość wcześniej prowadzonych postępowań. Jednak z ustaleń Sądu wynika, że Z. W.l zmarła w 1994 r., a więc przed wydaniem decyzji rozgraniczeniowej. Dla sprawy ma to o tyle znaczenie, że w jej miejsce powinni brać udział spadkobiercy, których organy ustaliły dopiero na etapie postępowania wznowieniowego. Stwierdzenie tego faktu musi prowadzić do przyjęcia, że spadkobiercy Z. W. nie brali udziału w postępowaniu rozgraniczeniowym, zatem decyzja zapadła w takich warunkach jest wadliwa. Skoro organy we wznowionym postępowaniu ustaliły, że śmierć miała miejsce oraz krąg spadkobierców, to z tych faktów powinny wynikać konsekwencje dla oceny rozstrzygnięcia, co do którego zostało wznowione postępowanie. Nie można było w takich okolicznościach oprzeć decyzji na podstawie wskazanej w art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., gdyż przepis ten wyraźnie wskazuje, że organ odmawia uchylenia dotychczasowej decyzji, jeżeli w postępowaniu wznowieniowym nie zostanie stwierdzone, że zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 1 – 8 k.p.a. W realiach sprawy rozpoznawanej przez Sąd wykazano, że taka przesłanka miała miejsce, zatem nie można było w podstawie prawnej decyzji wskazywać przepisu, który w dyspozycji odwołuje się do braku przesłanki. W ponownym postępowaniu organy ustalą w sposób niewątpliwy moment śmierci Z. W., celem potwierdzenia oświadczeń skarżącego i jeżeli, a na to wskazują akta sprawy, miał on miejsce przed wydaniem decyzji rozgraniczeniowej poprawnie zastosują art. 151 k.p.a. Sąd zauważa, że kwestia uczestnictwa wszystkich osób w postępowaniu wznowieniowym i rozgraniczeniowym została wyjaśniona przez WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 27 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 148/07. Z tego faktu wynikają dla organów określone obowiązki, zwłaszcza w zakresie kwalifikowania i określania podstawy prawnej zapadającego orzeczenia oraz jego charakteru. Organy nie mogą nie brać pod uwagę ustalonych w postępowaniu faktów. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Sąd postanowił orzec jak na wstępie. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do treści art. 200 p.p.s.a. Sąd nie odnosił się do merytorycznej argumentacji skargi, gdyż pierwotnym naruszeniem kontrolowanych decyzji są przepisy formalne, a sam fakt naruszenia ma istotne znaczenie dla zastosowania art. 151 k.p.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło