II SA/Rz 1043/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa Sędziowie NSA Anna Lechowska AWSA Magdalena Józefczyk /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 12 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów zmiany powierzchni działki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącego S. W. kwotę 455 zł /słownie: czterysta pięćdziesiąt pięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Rz 1043/06 UZASADNIENIE Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 lipca 2005r. sygn. akt OSK 1644/04 na skutek skargi kasacyjnej S. W. uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 23 lipca 2004r. sygn. akt SA/Rz 888/02, którym oddalono skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2002r. nr [...] o wprowadzeniu w operacie ewidencji gruntów wsi J. gm. C. zmian dotyczących powierzchni i konfiguracji działki nr 977/1 w oparciu o mapę uzupełniającą wraz z wykazem zmian gruntowych wpisaną do ewidencji zasobu powiatowego w dniu 3 stycznia 2002r. za nr [...]. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 14 grudnia 2005r. sygn. akt II SA/Rz 797/05 uchylił wymienioną wyżej decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] lutego 2002r. nr [...]. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że wyjaśnienie zarzutu odwołania S. W., odnośnie zmniejszenia powierzchni nieruchomości będzie wymagało przeprowadzenia oględzin nieruchomości skarżącego z udziałem wszystkich zainteresowanych stron: skarżącego, właścicieli sąsiednich nieruchomości i wskazania przez nich przebiegu granic i dopiero wówczas będzie możliwe stwierdzenie istnienie sporu granicznego. Aktualnie przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty. Organ odwoławczy wykazał zasadność stanowiska organu pierwszej instancji odnośnie braku podstaw do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. Materiał dowodowy sprawy dowodzi, że dla wsi J. w 1969r. założono ewidencję gruntów na bazie mapy katastralnej w skali 1:2880. W rejestrze gruntowym działka nr 631/10 o pow. 0,10 ha powstałą w wyniku zniesienia parcel gruntowych 631/10, 631/21 i parceli budowlanej 101 została wykazana na rzecz S. W. Na podstawie wniosku z dnia 12.09.1983r. Państwowe Biuro Notarialne założyło dla działki nr 631/10 o pow. 0,10 ha Kw nr [...] wykazaną na rzecz S. W. W latach 1986-87 na terenie wsi J. dokonano odnowienia ewidencji gruntów na bazie nowoopracowanej mapy w skali 1:2000. W wyniku zmiany oznaczenia działek ewidencyjnych, dotychczasową działkę nr 631/10 o pow. 0,10 ha podzielono na działki nr 977/2 o pow. 0,07 ha oraz nr 977/1 o pow. 0,06 ha. Z archiwalnego materiału dowodowego wynika, że podczas wyłożenia operatu ewidencyjnego nowy stan prawny zaakceptowała własnoręcznym podpisem J. N. (siostra). W aktach tamtej sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki (498) wysłane do S. W. informujące o pracach przy odnowieniu ewidencji gruntów odebrane 23.06.1986r. W toku prac związanych z odnowieniem operatu ewidencyjnego wsi J. na mapie w skali 1:2000 dokonano pomiaru stanu rzeczywistego władania, zgodnie ze wskazaniem przez J. N. w oparciu o istniejącą osnowę geodezyjną. Na podstawie współrzędnych punktów załamania granic obliczono powierzchnię tych działek na 0,13 ha. Działka ewidencyjna nr 977/2 o pow. 0,07 ha i działka nr 9771 o pow. 0,06 ha wykazano w operacie ewidencji gruntów na rzecz S. W. i taki stan istnieje od czasu odnowienia operatu ewidencji gruntów. Natomiast powierzchnia wykazana w Kw nr [...] dowodzi istnienia błędu w wykazaniu jej w operacie ewidencyjnym wsi J. w czasie założenia ewidencji gruntów w 1969r. na bazie mapy katastralnej, gdzie powierzchnię działki nr 631/10 określono jako sumę powierzchni parcel 631/10, 631/21 i 101. Dane zwarte w operacie ewidencji gruntów podlegają modernizacji oraz odnowie i w wyniku pomiarów i obliczeń może nastąpić zmiana powierzchni. Jeżeli niezgodność powierzchni nieruchomości podanej w Kw z danymi ewidencji gruntów wynika nie ze zmiany granic, lecz nowych pomiarów podstawą zmiany oznaczenia nieruchomości w Kw są dane z ewidencji gruntów. Zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r. nr 124, poz. 1361 ze zm.) podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane z ewidencji gruntów, a nie odwrotnie. Celem sprostowania ewentualnych błędów w ewidencji gruntów w dniu 19 maja 2006r. na gruncie organ pierwszej instancji dokonał ustalenia przebiegu granic nieruchomości stanowiącej własność S. W. z działkami sąsiednimi. Z treści protokołu oraz szkicu do protokołu wynika, że przebieg granicy działki nr 977/1 od strony północnej S. W. wskazał inaczej, niż wynika to z mapy ewidencji gruntów o około 50-70 m w działkach nr nr 978, 982/1 i 982/2. Właściciele tych działek podali do protokołu, że nie znają dokładnego przebiegu granic i zgadzają się na wyznaczenie granicy w postępowaniu rozgraniczeniowym. Przebieg granicy działki nr 977/2 od strony południowo-wschodniej S. W. wskazał częściowo po istniejącym drewnianym ogrodzeniu oraz działce nr 986 stanowiącej własność J. Ć., która również wyraziła zgodę na określenie granic w postępowaniu rozgraniczeniowym. Określenie granic tych działek i określenie ich zasięgu powinno nastąpić w toku postępowaniu o rozgraniczenie. Z tych też przyczyn żądanie skarżącego, ponowione w treści odwołania o wprowadzenie w ewidencji gruntów powierzchni działki wynikającej z księgi wieczystej nie mogło zostać uwzględniony. W skardze do Sądu skarżący S. W. zarzucił naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 20 oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne przez przyjęcie, że rozstrzygnięcie kwestii wprowadzenia zmiana w operacie ewidencyjnym w latach 1986-1987 nie należy do kompetencji rozpatrującego sprawę organu, a sprawa dotyczy sporu granicznego oraz naruszenie prawa procesowego to jest art. 10 § 1 k.p.a. poprzez poczynienie ustaleń w sprawie na podstawie wyjaśnień osoby nie będącej stroną w postępowaniu i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej decyzji Starosty z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...]oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że organy poczyniły ustalenia w sprawie na podstawie map, wypisów i wyrysów dla terenu objętego odnowieniem, jednak z uzasadnienia decyzji nie wynika, aby organ rozpatrujący sprawę na przedmiotowych mapach oparł zaskarżoną decyzję. Mapy ewidencyjne, szczególnie mapa z 1969r., a także wypisy i wyrysy dla działek 631/10, 631/21 oraz Pb 101 -sprzed odnowy powinny być uczynione częścią materiału dowodowego sprawy. Organ nie ustosunkował się do faktu, że błąd w powierzchni nowopowstałych działek w wyniku prac nad odnowieniem operatu mógł być wynikiem nieprawidłowych wskazań na gruncie przez J. N., a nie wynikiem dokładnych obliczeń. Nie wyjaśniono, czy organ dokonując aktualizacji danych w ewidencji prawidłowo wyrysował mapę obejmującą powierzchnię nieruchomości skarżącego. Nie została w dalszym ciągu wyjaśniona kwestia zmian w zakresie numerów i powierzchni działek powstałych w wyniku odnowienia ewidencji. Organ nie podał, w jaki sposób działka nr 977/1 została włączona do działki skarżącego skoro nie powstała z działki 631/10, ani relacja działek skarżącego do mienia wiejskiego, z części którego miała powstać działka nr 977/3 wpisana na skarżącego. Końcowo stwierdził, ze ewidencja nie odzwierciedla stanu prawnego jego nieruchomości. Zdaniem skarżącego odnowienie ewidencji dokonane w latach 1986-1987 nastąpiło w sposób sprzeczny z prawem a dokonane podziały działki nr 631/10 są nieważne i nie wywołały skutków prawnych i nie zostały ujawnione w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości skarżącego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 stawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej w skrócie p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest ona naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Poddawszy takiej kontroli zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna i wskazania w zakresie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego z udziałem wszystkich stron postępowania zostały zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2005r. sygn. akt II SA/Rz 797/05. W aktach administracyjnych sprawy zalega protokół przesłuchania stron z dnia 19 maja 2006r. (karta akt admin. I inst. nr 66), z treści którego wynika, że J. N. zmarł, a spadkobiercami są E. N., D. C. i G. K. Dodać wypada, okoliczność śmierci J. N. organ nie poparł żadnym dowodem. W toku postępowania sądowego Sąd ustalił, że J. N. zmarł 15 stycznia 2003r. roku - pismo Kierownika Urzędu stanu Cywilnego w C. z dnia 16 stycznia 2007r. nr [...] (karta akt sądowych nr 53) - a więc przed wydaniem zaskarżonej decyzji ([...] września 2006r.), jak i decyzji pierwszoinstancyjnej ([...] czerwca 2006r.). Z ustaleń Sądu wynika, że wymienieni w protokole przesłuchania świadków z dnia 19 maja 2006r następcy prawni po J. N. nie są jedynymi następcami prawnymi. Na rozprawie przed Sądem E. N. oświadczył, że po zmarłym J. N. żyje wdowa J. N. zam. [...], która również należy do kręgu następców prawnych wobec faktu, że zmarły J.N. nie pozostawił testamentu. Zatem J. N. jest stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Mając na uwadze tę okoliczność należy stwierdzić, iż postępowanie administracyjne przed organami I i II instancji obarczone jest wadą przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która skutkować musi uchyleniem zarówno decyzji zaskarżonej, jak i decyzji ją poprzedzającej. Postępowanie administracyjne toczyło się bez prawidłowego ustalenia następców prawnych. Oznacza to, iż krąg stron postępowania administracyjnego nie został ustalony w sposób prawidłowy i pełny, a w konsekwencji strony nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym bez swojej winy. Przyjąć więc należy, iż wbrew treści art. 10 i art. 28 k.p.a. w postępowaniu nie brały udziału podmioty korzystające z przymiotu strony. Okoliczność ta, stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Uchylenie decyzji powoduje, że zbędnym jest odnoszenie się do treści i zarzutów skargi. Mając całość powyższego na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, działając przy tym na zasadzie art. 145 § 1 ust. 1 lit. b P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.