II SA/Rz 1055/25

WyrokWSA w Rzeszowie2025-11-18

Skład orzekający: Elżbieta Mazur-Selwa, Magdalena Józefczyk, Maria Mikolik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedłużenie okresu zatrzymania prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami jest zasadne, jeśli istnieją wątpliwości co do prawidłowości i daty wprowadzenia informacji o zatrzymaniu prawa jazdy do Centralnej Ewidencji Kierowców?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że stan faktyczny sprawy w zakresie prawidłowości i daty wprowadzenia informacji o elektronicznym zatrzymaniu prawa jazdy do CEK jest wątpliwy. Organy nie ustaliły prawidłowo, kiedy i w jaki sposób informacja o zatrzymaniu prawa jazdy została ujawniona w CEK i jak została usunięta, obciążając skarżącego błędami technicznymi po stronie organów. W związku z tym, nie można było jednoznacznie stwierdzić zasadności przedłużenia okresu zatrzymania prawa jazdy.
Stan faktyczny
Skarżący zakwestionował decyzję o przedłużeniu okresu zatrzymania prawa jazdy. Pierwotnie prawo jazdy zostało zatrzymane na 3 miesiące decyzją z 2016 r. z powodu przekroczenia prędkości. W 2024 r. Starosta ustalił rozbieżności w danych CEK i dokonał wpisu o zatrzymaniu prawa jazdy w grudniu 2024 r. Następnie, po informacji o kierowaniu pojazdem pomimo zatrzymania, Starosta przedłużył okres zatrzymania do 6 miesięcy. Skarżący zarzucił błędy w ustaleniu stanu faktycznego, w szczególności daty zatrzymania prawa jazdy oraz przerobienie dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...]. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur-Selwa /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Maria Mikolik Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2025 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 23 maja 2025 r. nr SKO.4121/21/2025 w przedmiocie przedłużenia okresu zatrzymania prawa jazdy I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty [...] z dnia 24 marca 2025 r. nr KT.5430.5.224.2025; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz skarżącego E. P. kwotę 697 zł /słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi E. P. (dalej: "skarżący") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie (dalej: "SKO", "Kolegium" lub "organ odwoławczy") z dnia 23 maja 2025 r. nr SKO.4121/21/2025 w sprawie przedłużenia okresu zatrzymania prawa jazdy, wydana w następującym stanie faktycznym. W dniu 29 sierpnia 2016 r. Wydział Komunikacji Urzędu Miasta [...] otrzymał informację z Komendy Powiatowej Policji w [...] o kierowaniu przez skarżącego pojazdem z prędkością przekraczającą prędkość dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Jednocześnie wskazano, że prawo jazdy nie zostało skarżącemu zatrzymane w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 2025 r. poz. 1251, dalej: "p.r.d.") z powodu braku dokumentu podczas kontroli. Prezydent Miasta [...] (dalej: "Prezydent"), działając na podstawie ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1210 z późn. zm.; dalej: "u.k.p."), decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...], zatrzymał skarżącemu prawo jazdy kat. B, C, BE, CE nr [...], seria [...], wydane w dniu [...] listopada 2004 r. przez Starostę [...] na okres 3 miesięcy licząc od dnia zwrotu prawa jazdy. Następnie SKO decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] utrzymało ww decyzję Prezydenta Miasta [...] w mocy. W dniu 23 kwietnia 2024 r. skarżący zawiadomił Starostę [...] (dalej: "Starosta" lub "organ I instancji") o zmianie miejsca swojego zamieszkania i wówczas Starosta ustalił, że zachodzi rozbieżność pomiędzy danymi zgromadzonymi w Centralnej Ewidencji Kierowców a danymi zamieszczonymi w bazie lokalnej oraz w teczce kierowcy, polegająca na tym, że pomimo zatrzymania skarżącemu prawa jazdy na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta z dnia [...] października 2016 r., prawo jazdy widniało jako wydane, a dane o dokumencie prawa jazdy, kategorie i ważność uprawnień pozostawały niezmienione i dostępne m. in. dla organów kontrolnych. W związku z powyższym Starosta podjął działania zmierzające do wyeliminowania opisanej niezgodności, m.in. zwracając się do skarżącego o zwrot prawa jazdy do depozytu urzędu. W odpowiedzi skarżący oświadczył, że nie zwróci prawa jazdy. W dniu 2 grudnia 2024 r. Starosta dokonał wpisu do Centralnej Ewidencji Kierowców potwierdzającego zatrzymanie skarżącemu prawa jazdy na podstawie decyzji Prezydenta z dnia [...] października 2016 r. Następnie w dniu 18 lutego 2025 r. do Starosty wpłynęło zawiadomienie z Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] nr [...], informujące, że skarżący w dniu [...] lutego 2025 r. w [...] kierował pojazdem marki [...] nr rej. [...] w okolicznościach, o których mowa w art. 102 ust. 1d u.k.p., tj. pomimo zatrzymania w dniu [...] grudnia 2024 r. prawa jazdy. Wobec powyższego, Starosta decyzją z dnia 24 marca 2025 r. nr KT.5430.5.224.2025, działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: "k.p.a."), art. 102 ust. 1 pkt 4, ust. 1d i ust. 1e u.k.p. i art. 7 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541 z późn. zm.), przedłużył okres, na który zatrzymano skarżącemu prawo jazdy kat. B, C, BE, CE, wydane w dniu [...] listopada 2004 r. przez Starostę [...] do 6 miesięcy, tj. od dnia [...] grudnia 2024 r. do dnia [...] czerwca 2025r. W uzasadnieniu wydanej decyzji Starosta wskazał, że stosownie do art. 102 ust. 1d u.k.p., jeżeli osoba kierowała pojazdem silnikowym pomimo wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu jej prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 albo zatrzymania prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, starosta wydaje decyzję administracyjną o przedłużeniu okresu, na który zatrzymano prawo jazdy, do 6 miesięcy. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 102 ust. 1e okres, zatrzymania prawa jazdy oblicza się na zasadach określonych w k.p.a., przy czym dla ustalenia początku okresu jest właściwa data zatrzymania prawa jazdy. Jeżeli w chwili wydawania decyzji prawo jazdy było już w posiadaniu starosty z innego tytułu, okres zatrzymania prawa jazdy liczy się od dnia wydania tej decyzji. Na tej podstawie organ I instancji przyjął, że początkiem 3 miesięcznego okresu zatrzymania prawa jazdy, w opisanych okolicznościach będzie dzień wprowadzenia zatrzymania do Centralnej Ewidencji Kierowców przez Starostę, tj. [...] grudnia 2024 r. Z wydanym rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, zarzucając błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, w szczególności niewłaściwe ustalenie daty zatrzymania prawa jazdy, nieprawdziwość danych przedstawionych w zawiadomieniu Policji z dnia 11 sierpnia 2016 r. oraz przerobienie dokumentów zalegających w teczce kierowcy poprzez ich opatrzenie podpisem, pieczęcią i datą wsteczną. W wyniku rozpatrzenie odwołania, SKO opisaną na wstępie decyzją z dnia 23 maja 2025 r. utrzymało zaskarżoną decyzję Starosty w mocy. Organ odwoławczy stwierdził, że wobec kierowania przez skarżącego pojazdem pomimo zatrzymania prawa jazdy, przedłużenie okresu zatrzymania prawa jazdy było prawidłowe, jak też podzielił stanowisko Starosty odnośnie ustalenia daty zatrzymania prawa jazdy skarżącemu. Kolegium wyjaśniło również, że przedmiotem postępowania zakończonego decyzją Starosty [...] z dnia 24 marca 2025 r. nr KT.5430.5.224.2025 nie jest ocena prawidłowości decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r. o zatrzymaniu prawa jazdy, a zatem wszelkie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. przy wydawaniu ww. decyzji Prezydenta należy uznać za niezasadne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 102 ust. 1e u.k.p., poprzez brak ustalenia właściwej daty zatrzymania prawa jazdy i ustalenia jej w sposób dowolny przez pracownika organu wydającego decyzję; 2. art. 102 ust. 1 aa u.k.p., poprzez brak ustalenia czy nie zachodziły przesłanki określone w tym przepisie, w sytuacji kiedy skarżący w dniu [...] sierpnia 2016 r. pełnił stanowisko służbowe jako [...], a miejsce kontroli oznaczone przez organy [...] wskazywało na podróż w kierunku miejsca pełnienia służby [...]; 3. art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., w zakresie w jakim organ pominął dokonanie ustaleń czy w przedmiotowej sprawie decyzja nie została wydana w oparciu o stan faktyczny, do którego zastosowano przepis prawa w części w której został on uznany za niezgodny z art. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt K 24/15 z dniem 29 grudnia 2016 r.; 4. art. 102 ust. 1d u.k.p., poprzez wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy do 6 miesięcy pomimo braku w teczce kierowcy potwierdzenia doręczenia skarżącemu decyzji SKO o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta Miasta [...]; 5. § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Cyfryzacji z dnia 29 marca 2016 r. w sprawie katalogu danych gromadzonych w centralnej ewidencji kierowców (Dz. U. z 2016 r. poz. 427) poprzez uznanie się za organ właściwy do stwierdzenia i usunięcia niezgodności w danych zgromadzonych w centralnej ewidencji kierowców; 6. § 2 pkt 2 lit. s oraz t ww. rozporządzenia, poprzez samowolne i niepoprzedzone prawidłowymi ustaleniami stanu sprawy uznanie daty [...] grudnia 2024 r. za dzień zatrzymania prawa jazdy; 7. art. 270 Kodeksu karnego, poprzez przerobienie dokumentów zalegających w teczce kierowcy, na których wydający decyzję dokonał zgłoszenia do CEK zatrzymania prawa jazdy, a tym samym oparcie jej na dokumencie pochodzącym z przestępstwa; 8. art. 304 Kodeksu postępowania karnego, poprzez zaniechanie przez członków SKO obowiązku zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa, o którym wiedzę powzięli w związku z treścią złożonej przez skarżącego skargi; 9. art. 6 k.p.a., poprzez działanie pomimo braku umocowania w przepisach prawa, a w ten sposób uznanie się za organ właściwy do kwestionowania działań Urzędu Miasta [...], stwierdzenia nieprawidłowości wpisów ujawnionych w CEK, wydawania wiążących poleceń pracownikom Minerstwa Cyfryzacji celem zmiany ujawnionego wpisu w CEK; 10. art. 7 k.p.a., poprzez nieustalenie pełnego stanu faktycznego i art. 77 poprzez nie zebranie materiału dowodowego, w sposób prawidłowy i wyczerpujący i w efekcie samowolne przyjęcie, że wpis zamieszczony w CEK jest nieprawidłowy; 11. art. 7 k.p.a., poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia sprawy i co za tym idzie dokonanie wpisu zatrzymania prawa jazdy, pomimo że rozbieżność danych w dalszym ciąga nie została rozwiązana, a w konsekwencji dokonanie zatrzymania prawa jazdy na 6 miesięcy pomimo niewyjaśnienia stanu sprawy na etapie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na okres 3 miesięcy; 12. art. 8 i art. 80 k.p.a., polegające na nieprawidłowym, niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i nie podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym nie wyjaśnienie kto był kierującym pojazdem marki [...], gdyż skarżący nigdy pojazdu takiego nie posiadał, oraz czy dana okoliczność - prowadzenia przez skarżącego pojazdu marki [...] o nr rej. [...] i przekroczenie prędkości o 51 km jest bezsporna i niczym nieograniczona; 13. art. 8 k.p.a., poprzez dokonanie wpisu zatrzymania prawa jazdy w CEK na okres 3 miesięcy na podstawie akt teczki kierowcy zawierającej przerobione dokumenty, uzyskane poprzez dopuszczenie się przez funkcjonariusza [...] popełnienia czynu zabronionego; 14. art. 9 k.p.a., poprzez samowolne oznaczenie daty zatrzymania skarżącemu prawa jazdy, w konsekwencji dokonanie wpisu w CEK bez poinformowania skarżącego, a na skutek tego przyjęcie, że nastąpiły przesłanki z art. 102 ust. 1 pkt 4, ust. 1d i ust. 1e u.k.p.; 15. art. 8,11 i 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji, z uwagi na zawarcie w uzasadnieniu zbyt ogólnych stwierdzeń, co do podstaw stwierdzenia, że wpis w CEK jest nieprawidłowy, brak powołania dowodów, na podstawie których organ dokonał powyższych ustaleń, brak podania podstawy prawnej przyjęcia daty zatrzymania prawa jazdy na dzień [...] grudnia 2024 r. i zawiadomienia strony co do powyższej kwestii; 16. art. 35 §1, 2 i 3, art. 36 §1 k.p.a., poprzez wydanie decyzji po upływie miesiąca od sporządzenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania, pomimo że w sprawie nie przeprowadzano postępowania dowodowego i organ nie podejmował żadnych czynności mających wpływ na wydłużenie terminu, jak też brak zawiadomienia strony o zwłoce w załatwieniu sprawy; 9. art. 72 § 1 k.p.a. w zw. z art. 76 § 1 i § 2 k.p.a., poprzez utrwalenie czynności organu w postaci innej niż protokół, bez opatrzenia jej datą sporządzenia oraz podpisem pracownika, który dokonał sporządzenia adnotacji, a następnie po wszczęciu przez organ postępowania w sprawie dokonanie przerobienia dokumentu; 10. art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a., z uwagi na brak adekwatnego uzasadnienia decyzji przejawiający się w niewyczerpującym i nieprzekonującym wyjaśnieniu motywów wydanego rozstrzygnięcia, a przede wszystkim brak odniesienia się przez SKO do formułowanych przez skarżącego zarzutów, w szczególności do podawanych faktów dopuszczenia się przez organ przestępstwa przerobienia dokument oraz wydania decyzji z naruszeniem zasad opisanych w art. 35 i 36 k.p.a. Na podstawie sformułowanych w ten sposób zarzutów, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty oraz o dopuszczenie i załączenie do akt sprawy dowodu z dokumentu: fotografii pojazdu o numerze rej. [...] i kserokopii koperty z adnotacją o złożeniu do KMP Policji w [...] zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez W. A. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Skarga jest zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja SKO z dnia 23 maja 2025 r. wydana w sprawie przedłużenia okresu zatrzymania prawa jazdy. Materialnoprawną podstawą kontrolowanej decyzji były przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2024 r., poz. 1210). Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym. Stosownie do art. 102 ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami jeżeli osoba kierowała pojazdem silnikowym pomimo wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu jej prawa jazdy na podstawie ust. 1 pkt 4, 5 lub 7 albo zatrzymania prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 lub 2a albo art. 135a ust. 1 pkt 2 lub 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, starosta wydaje decyzję administracyjną o przedłużeniu okresu, na który zatrzymano prawo jazdy, do 6 miesięcy. Jeżeli decyzja, o której mowa w ust. lc, nie została jeszcze wydana, starosta wydaje tę decyzję na okres 6 miesięcy. W myśl art. 102 ust. 1e ustawy o kierujących pojazdami okres, o którym mowa w ust. 1c i 1d, oblicza się na zasadach określonych K.p.a., przy czym dla ustalenia początku okresu jest właściwa data zatrzymania prawa jazdy. Jeżeli w chwili wydawania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4, 5 lub 7, prawo jazdy było już w posiadaniu starosty z innego tytułu, okres zatrzymania prawa jazdy liczy się od dnia wydania tej decyzji. Kluczową kwestią w niniejszej sprawie było ustalenie czy zasadne było wszczęcie przez Starostę postępowania na skutek zawiadomienia Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] - pismem z dnia 13 lutego 2025 r. - o tym, że skarżący w dniu [...] lutego 2025r. w miejscowości [...] kierował pojazdem marki [...] nr rej. [...] w okolicznościach, o których mowa w art. 102 ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami, tj. pomimo zatrzymania w dniu [...] grudnia 2024 r. prawa jazdy. Stosownie do art. 102 ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami jeżeli osoba kierowała pojazdem silnikowym pomimo wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu jej prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 albo zatrzymania prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, starosta wydaje decyzję administracyjną o przedłużeniu okresu, na który zatrzymano prawo jazdy, do 6 miesięcy. Jeżeli decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy nie została jeszcze wydana, starosta wydaje tę decyzję na okres 6 miesięcy. Skarżący kwestionuje bowiem legalność działań Starosty, który dniu [...] grudnia 2024 r. dokonał wpisu do Centralnej Ewidencji Kierowców potwierdzającego zatrzymanie E. P. prawa jazdy na podstawie decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r. SKO, afirmując działania Starosty polegające na dokonaniu polegające na dokonaniu ww wpisu z dniem [...] grudnia 2024 r. do CEK o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy na podstawie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2016 r., szeroko je uzasadniło. Wyjaśniło, że "w dniu 29 sierpnia 2016 r. do Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta [...] wpłynęła informacja z Komendy Powiatowej Policji w [...] o kierowaniu przez E. P. pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Jednocześnie wskazano, że prawo jazdy nie zostało E. P. zatrzymane w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym z powodu braku dokumentu podczas kontroli. Na podstawie z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...] zatrzymał P. E. P. prawo jazdy kat. B, C, BE, CE nr [...], seria [...], wydane dnia [...] listopada 2004 r. przez Starostę [...] na okres 3 miesięcy licząc od dnia zwrotu prawa jazdy. Samorządowe Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2016 r. po rozpatrzeniu odwołania E. P. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r. o zatrzymaniu Panu E. P. prawa jazdy. Zdaniem odwołania organ I instancji naruszył art. 102 ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami poprzez wydanie decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy do 6 miesięcy pomimo braku w teczce kierowcy potwierdzenia doręczenia do skarżącego ww. decyzji SKO o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta Miasta [...]. Zarzut ten nie jest zasadny. Starosta [...] nie jest właściwy do przechowywania dowodów doręczeń innych organów, w tym organu odwoławczego. Decyzja SKO jest zaś decyzją ostateczną. Odwołanie formułuje także zarzut naruszenia art. 102 ust. 1 aa ustawy o kierujących pojazdami poprzez brak ustalenia czy nie zachodziły przesłanki określone w tymże przepisie prawa w sytuacji kiedy skarżący w dniu [...] sierpnia 2016 r. pełnił stanowisko służbowe jako [...], a miejsce kontroli oznaczone przez organy [...] wskazywało na podróż w kierunku miejsca pełnienia służby [...]. Poza tym odwołanie stawia zarzut naruszenia art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami poprzez nie dokonanie ustaleń czy w przedmiotowej sprawie decyzja nie została wydana w oparciu o stan faktyczny do którego zastosowano przepis prawa w części, w której został on uznany za niezgodny z art. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt K 24/15. Zarzuty te są zdaniem Składu orzekającego bezprzedmiotowe w niniejszym postępowaniu; przedmiotem postępowania zakończonego decyzją Starosty [...] z dnia [...] marca 2025 r. znak: [...] nie jest ocena prawidłowości decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r. Nie zasadne są wobec tego w niniejszym postępowaniu wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a przy wydaniu przez Prezydenta Miasta [...] decyzji nr [...] z dnia [...] października 2016 r. W dniu 23 kwietnia 2024 r. P. E. P. zawiadomił Starostę [...] o zmianie miejsca swojego zamieszkania, tj. z [...], ul. [...] na [...]. Starosta [...] stwierdził w wyniku analizy przekazanych mu za pismem Prezydenta Miasta [...] nr [...] w dniu [...] kwietnia 2024 r. akt kierowcy, iż zachodziła rozbieżność pomiędzy danymi zgromadzonymi w Centralnej Ewidencji Kierowców, a bazie lokalnej oraz w teczce kierowcy, polegająca na tym, iż pomimo zatrzymania E. P. prawa jazdy na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r., prawo jazdy widniało jako wydane, a dane o dokumencie prawa jazdy, kategorie i ważność uprawnień pozostawały niezmienione i dostępne m. in. dla organów kontrolnych. W związku z powyższym Starosta [...] podjął kroki służące wyeliminowaniu wyżej opisanej niezgodności, w dniu [...] maja 2024 r. zwracając się pismem nr [...] do E. P. o zwrot prawa jazdy nr [...], druk nr [...], wydanego dnia [...] listopada 2004 r. przez Starostę [...] do depozytu urzędu celem wykonania decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r. Przyjęło, że iż zgodnie z art. 104a ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami zawieszeniu ulegają uprawnienia do kierowania pojazdami osoby, której starosta wydał decyzję administracyjną o zatrzymaniu dokumentu stwierdzającego posiadanie uprawnienia do kierowania pojazdami na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4. Jednocześnie, w myśl art. 104a ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy zawieszenie uprawnień do kierowania pojazdami następuje od dnia następującego po dniu doręczenia decyzji administracyjnej o zatrzymaniu dokumentu stwierdzającego posiadanie uprawnienia do kierowania pojazdami. Osoby, których uprawnienia do kierowania pojazdami zostały zawieszone, uznaje się za nieposiadające uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie i w okresie, w których uprawnienia te są zawieszone (art. 104a ust. 5)". Zdaniem Kolegium zaszły przesłanki do zastosowania regulacji art. 102 ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami. "E. P. w dniu [...] lutego 2025 r. w miejscowości [...] kierował pojazdem marki [...] nr rej. [...] w okresie obowiązywania decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r. o zatrzymaniu prawa jazdy na okres 3 miesięcy. Zgodnie z art. 102 ust. le cyt. ustawy okres, zatrzymania prawa jazdy oblicza się na zasadach określonych w K.p.a., przy czym dla ustalenia początku okresu jest właściwa data zatrzymania prawa jazdy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt IOSK 1872/17 z dnia 10 grudnia 2019 r. stwierdził: "Zgodnie z art. 102 ust. 1c ustawy z 2011 r. o kierujących pojazdami starosta zobowiązuje kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument nie został zatrzymany. Oznacza to, że decyzja taka może być wydana w sytuacji, gdy przy zatrzymaniu przez policjanta kierujący nie ma przy sobie prawa jazdy. Brak prawa jazdy podczas kontroli wpływa jedynie na sposób obliczenia okresu zatrzymania prawa jazdy, który zgodnie z art 102 ust le ustawy z 2011 r. o kierujących pojazdami biegnie w takim wypadku od daty zwrotu dokumentu do organu właściwego". Prawo jazdy nie zostało zatrzymane przez funkcjonariuszy Policji w dniu [...] sierpnia 2016 r. z uwagi na fakt, iż E. P. nie posiadał dokumentu podczas przeprowadzonej kontroli. Starosta [...] w dniu [...] grudnia 2024 r. dokonał adnotacji w Centralnej Ewidencji Kierowców o zatrzymaniu E. P. prawa jazdy. Tym samym dopiero od dnia [...] grudnia 2024 r. prawo jazdy E. P. widoczne było dla organów kontroli ruchu drogowego jako zatrzymane. Przyjąć należy wobec tego, że początkiem 3 miesięcznego okresu zatrzymania prawa jazdy, jest dzień wprowadzenia informacji o zatrzymaniu prawa jazdy do Centralnej Ewidencji Kierowców przez Starostę [...], tj. [...] grudnia 2024 r. Okoliczność tę potwierdza również przesłana do Starosty [...] informacja Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2025 r. Zarzut odwołania o naruszeniu art. 102 ust. le ustawy o kierujących pojazdami poprzez brak ustalenia rzeczywistego początku okresu zatrzymania prawa jazdy, a to poprzez brak ustalenia właściwej daty zatrzymania prawa jazdy i ustalenia jej w sposób dowolny i indywidualnie określony wyłącznie przez pracownika organu wydającego decyzję, jest w ocenie Składu orzekającego niezasadny. Skład orzekający Kolegium podzielił stanowisko Starosty [...], iż w związku kierowaniem przez E. P. pojazdem pomimo wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, Starosta [...] zobligowany był do wydania decyzji o przedłużeniu okresu zatrzymania prawa jazdy do 6 miesięcy, przy czym okres zatrzymania prawa jazdy należy liczyć od chwili zatrzymania prawa jazdy w Centralnej Ewidencji Kierowców E. P. tj. od dnia [...] grudnia 2024 r. do dnia [...] czerwca 2025 r.". Sąd nie podziela stanowiska organów w tym zakresie. W ocenie Sądu data wpisu do CEK zatrzymania prawa jazdy skarżącemu na skutek decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2016 r. budzi uzasadnione wątpliwości. W aktach sprawy znajduje się np. notatka urzędowa z dnia [...] lipca 2024 r. z rozmowy telefonicznej z pracownicą Urzędu Miasta [...], z której wynika, że decyzja z dnia [...] października 2016 r. została wprowadzona pracownika Urzędu Miasta [...] do systemu CEK przez zakładkę "zatrzymanie" (karta 7 akt administracyjnych). Z pisma Starosty do Centralnego Ośrodka Informatyki w [...] z dnia [...] lipca 2024 r. (k. 9 akt administracyjnych) wynika, że prawo jazdy skarżącego zostało zatrzymane elektronicznie w aplikacji Kierowca. Dalej, z notatki służbowej z dnia [...] października 2024 r. (karta 11 akt administracyjnych) - rozmowa z pracownikiem Urzędu Miasta [...] - wynika, że od momentu przekazania akt (kwiecień 2024r.) Urząd Miasta [...] nie podejmował żadnych czynności w systemie Kierowca wobec E. P. Jednocześnie zapytano, kiedy wprowadzono zatrzymanie prawa jazdy oraz czy została wpisana data końca zatrzymania. Z udzielonej przez M. K. informacji wynikało, że zatrzymanie wprowadzone zostało [...].09.2016r., a data końca zatrzymania przypadała na dzień [...].12.2020r. W związku z faktem, że na podglądzie danych z CEK stan dokumentu figuruje jako wydany, podana jest data zmiany stanu: [...].09.2024r. oraz podmiot zmiany stanu - Urząd Miasta w [...] zapytałam, czy na kierowcy widnieje ikona "automatycznego zwrotu prawa jazdy", jednak M. K. wskazał, że takiej ikony nie ma. Po uzyskaniu powyższych informacji skontaktowano się z konsultantem HP, który poinformował, iż COI prawdopodobnie nie będzie w stanie rozwiązać powyższego problemu i zasugerował, że tut. urząd powinien wprowadzić zatrzymanie do systemu. Po wskazaniu, że Starosta [...] nie zatrzymywał prawa jazdy E. P., konsultant ponownie przekazał zgłoszenie do COI".. Na karcie 12 akt administracyjnych zalega odpowiedź "na zgłoszenie MP z dnia 17 października 2024 r. o następującej treści: "Szanowny Użytkowniku, Zgłaszana niezgodność nie występuje. Dokument prawa jazdy jest zatrzymany. Prosimy o weryfikację. Analiza danych na bazie CEK pokazała, że w dniu [...].09.2024 został wykonany autozwrot z uwagi na to , że dane kierowcy spełniały warunki do wykonania zwrotu i stan dokumentu zmienił się na WYDANY. Organ rejestrujący przysłał po tym autozwrocie komunikat zatrzymania dokumentu i stan dokumentu zmienił się znów na ZATRZYMANY. Czyli powodem zmiany stanu , który nie wprowadzał organ była operacja autozwrotu. Zespół ServiceDesk". Starosta w dniu 28 października 2024 r. wystąpił z pismem do Urzędu Miasta [...] w celu uzyskania informacji, czy Prezydent Miasta [...] wprowadził do Centralnej Ewidencji Kierowców zatrzymanie prawa jazdy kat. B, C, BE, CE nr [...], seria [...], wydanego dnia [...].11.2004r. przez Starostę [...] na nazwisko P. E. oraz w przypadku gdy takie zatrzymanie zostało wprowadzone o podanie jaka data końca zatrzymania została wpisana. Z udzielonej w dniu 25.11.2024r. przez Prezydenta Miasta [...] odpowiedzi na powyższe pismo wynika, iż E. P. miał wydaną w dniu [...].10.2016r. przez Prezydenta Miasta [...] decyzję o zatrzymaniu powyższego prawa jazdy. Powyższa decyzja była wydana na okres 3 miesięcy licząc od dnia zwrotu dokumentu prawa jazdy. W piśmie podano również, że z uwagi na fakt, że E. P. nie zwrócił dokumentu do depozytu urzędu brak było możliwości wprowadzenia daty końcowej zatrzymania prawa jazdy. Jednocześnie wskazano, że stan dokumentu prawa jazdy E. P. figuruje jako wydany, data zmiany stanu - [...].09.2024r., podmiot zmiany stanu - Urząd Miasta [...] wyjaśniając, że zmiana ta nastąpiła najprawdopodobniej automatycznie w związku z wejściem w życie komunikatu o automatycznym zwrocie prawa jazdy. Zdaniem Sądu, mimo uzyskania informacji o wprowadzeniu do CEK informacji o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącemu niewątpliwa jest dostępność informacji o zatrzymaniu tegoż prawa jazdy w CEK przed [...] grudnia 2024 r. poprzez aplikację Kierowca, czyli za pośrednictwem np. mObywatela. Starosta uznał, że błędy organów przy technicznym wprowadzaniu elektronicznego zatrzymania prawa jazdy obciążają skarżącego. Sąd nie podziela tego stanowiska. Stan faktyczny sprawy w tym zakresie, istotny dla rozstrzygnięcia, jest bardzo wątpliwy. Rzeczą organów będzie więc szczegółowe ustalenie kiedy wprowadzono informację o elektronicznym zatrzymaniu prawa jazdy skarżącemu, w jaki sposób, w jakim okresie ta informacja została ujawniona w CEK i w jaki sposób, jak i kiedy została usunięta z CEK. Sąd zwraca uwagę na zmieniające się od 2016 r. przepisy ustawy o kierujących pojazdami i ustawy prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1268 z późn. zm., dalej jako u.k.p.), starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. W myśl art. 102 ust. 2 u.k.p. zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania. Z akt niniejszej sprawy wynika, że w dniu 29 sierpnia 2016 r. do Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta [...] wpłynęła informacja z Komendy Powiatowej Policji w [...] o kierowaniu przez skarżącego pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Jednocześnie wskazano, że prawo jazdy nie zostało mu zatrzymane w trybie art. 135 ust. 1 pkt la lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym z powodu braku dokumentu podczas kontroli. Na podstawie z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...] zatrzymał P. E. P. prawo jazdy kat. B, C, BE, CE nr [...], seria [...], wydane dnia [...] listopada 2004 r. przez Starostę [...] na okres 3 miesięcy licząc od dnia zwrotu prawa jazdy. Jest poza sporem, że decyzja ta z uwagi na brak złożenia przez skarżącego odwołania stała się ostateczna, a nadto, że pozostaje w obrocie prawnym. Stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 1517, dalej jako ustawa zmieniająca), Minister właściwy do spraw informatyzacji miał obowiązek ogłosić w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej ministra właściwego do spraw informatyzacji - komunikat określający dzień wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających weryfikację danych o kierującym pojazdem w centralnej ewidencji kierowców i wprowadzanie do centralnej ewidencji kierowców informacji o zatrzymaniu wydanego w kraju prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem oraz o ich zwrocie. Komunikat musiał zostać ogłoszony w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie. Zgodnie z Komunikatem Ministra Cyfryzacji z 4 września 2020 r. w sprawie określenia terminu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających weryfikację danych o kierującym pojazdem w centralnej ewidencji kierowców i wprowadzanie do centralnej ewidencji kierowców informacji o zatrzymaniu wydanego w kraju prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem oraz o ich zwrocie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1533), termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających weryfikację danych o kierującym pojazdem w centralnej ewidencji kierowców i wprowadzanie do centralnej ewidencji kierowców informacji o zatrzymaniu wydanego w kraju prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem oraz o ich zwrocie ustanowiony został na dzień 5 grudnia 2020 r. Zgodnie z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym przed dniem 5 grudnia 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 110, 284, 568, 695 i 1087; dalej: "ustawa poprzednio obowiązująca") policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. W dniu 5 grudnia 2020 r. weszła w życie ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 1517, dalej: "ustawa nowelizująca"), która dokonała modyfikacji brzmienia art. 135 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, który od tego momentu do dnia dzisiejszego (Dz. U. z 2022 r. poz. 988 - t.j.; dalej: "p.r.d.") nie posługuje się jednostką redakcyjną oznaczoną "1a". Przypadek zaś zatrzymania prawa jazdy przez policjanta w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym został przeniesiony i uregulowany w art. 135 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Jak wskazano w projekcie (rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, druk sejmowy nr 388), który następnie po przejściu procedury legislacyjnej wszedł w życie jako ustawa nowelizująca: Zmiany dokonane w art. 135-139 i wprowadzone nowe art. 135a i art. 135b stanowią konsekwencję zniesienia obowiązku posiadania przy sobie i okazywania na żądanie organu kontroli ruchu drogowego wydanego w kraju prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem i regulują zasady postępowania przy zatrzymaniu prawa jazdy w dwóch przypadkach: - w przypadku dokumentu wydanego w kraju, tj. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, - w przypadku dokumentu wydanego przez państwo inne niż Rzeczpospolita Polska. Art. 135 w nowym brzmieniu reguluje przesłanki i kwestie związane z zatrzymaniem wydanego w kraju prawa jazdy. Artykuł ten jest również stosowany dla pozwolenia na kierowanie tramwajem. Z dotychczasowego brzmienia przepisu wykluczono przesłanki do zatrzymania dokumentu dotyczące jego zniszczenia, podejrzenia podrobienia, wydanego postanowienia lub decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, a także orzeczonego zakazu lub wydanej decyzji o cofnięciu uprawnienia. Dostosowano odpowiednio przepisy dotyczące pokwitowania zatrzymania prawa jazdy. Wprowadzone zmiany legislacyjne zatem miały charakter dostosowawczy, wobec modyfikacji modelu technicznego wykonania czynności zatrzymania prawa jazdy, które od 5 grudnia na mocy art. 135b p.r.d. następuje przez wprowadzenie informacji o zatrzymaniu do centralnej ewidencji kierowców niezwłocznie po stwierdzeniu wystąpienia przesłanek. Postępowanie o zatrzymaniu prawa jazdy zostało wszczęte i zakończone przed 5 grudnia 2020 r. kiedy to obowiązywał przepis art. 102 ust. 1e u.k.p. określający, że zatrzymanie prawa jazdy liczone jest od fizycznej daty zwrotu dokumentu. Przepis ten w zakresie obowiązku zwrotu prawa jazdy organowi i daty liczenia zatrzymania prawa jazdy został zmieniony z dniem 5 grudnia 2020 r. na mocy ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 1517, dalej także jako ustawa zmieniająca) oraz Komunikatu Ministra Cyfryzacji z dnia 4 września 2020 r. w sprawie określenia terminu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających weryfikację danych o kierującym pojazdem w centralnej ewidencji kierowców i wprowadzanie do centralnej ewidencji kierowców informacji o zatrzymaniu wydanego w kraju prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem oraz o ich zwrocie, to jednak w art. 25 ustawy zmieniającej wyraźnie określono, że do postępowań dotyczących zatrzymania prawa jazdy, wszczętych a niezakończonych przed dniem 5 grudnia 2020 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym, w myśl art. 25 ustawy zmieniającej wykonanie obowiązku z decyzji o zatrzymaniu fizycznym prawa jazdy z 2016 r. niewykonanej ewentualnie do 5 grudnia 2020 r. mogło nastąpić w drodze elektronicznej wg zasad obowiązujących od 5 grudnia 2020 r. Zdaniem Sądu istotne znaczenie w spawie może mieć art. 104a ust. 1 i 2 u.k.p. w brzmieniu obowiązującym od 5 grudnia 2021 r. (Dz.U. z 2021 r., poz. 1997) art. 4. Nie przesądzając kwestii materialnoprawnych, wobec nieustalonego prawidłowo stanu faktycznego sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło