II SA/Rz 1056/12
PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-11-27
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego może zostać uwzględniony w całości, czy tylko częściowo, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że nie posiada znacznych zasobów majątkowych ani dochodów, które pozwoliłyby na ustanowienie fachowego pełnomocnika z własnych środków, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Jednakże, nie wykazał całkowitego braku majątku ani dochodów, które uniemożliwiałyby mu poniesienie kosztów sądowych, zwłaszcza że koszty te nie są znaczne i mogą być rozłożone w czasie, co uzasadnia odmowę zwolnienia od całości kosztów sądowych.Stan faktyczny
K. P., reprezentowany przez żonę M. P., złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od całości kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej. Skarżący wraz z żoną i czwórką dzieci utrzymuje się z wynagrodzeń, posiada dom i nieruchomość rolną. Wskazał na koszty związane z rehabilitacją żony i córki oraz nauką dzieci.Rozstrzygnięcie
Postanowiono: 1) ustanowić adwokata, 2) odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
27.11.2012 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 27.11.2012 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku K. P. reprezentowanego przez żonę M. P., o zwolnienie od całości kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata lub radcę prawnego, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego, na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...].09.2012 r., nr [...], wydaną w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej, - postanawia – 1) ustanowić adwokata, 2) odmówić zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący K. P., działając przez swego pełnomocnika żonę M. P., zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (zwolnienie od opłat i wydatków sądowych) oraz o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Wniosek ten złożono do sprawy o sygn. akt II SA/Rz 1056/12, dotyczącej skargi wyżej wymienionego na postanowienie organu nadzoru budowlanego o ustaleniu wysokości opłaty legalizacyjnej. Należy zauważyć, iż sprawa o sygn. II SA/Rz 1056/12 nie została zakończona przed WSA. Wniesienie skargi sądowoadministracyjnej na postanowienie organu administracji wiąże się z koniecznością uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł.
Sytuacja majątkowa strony została dokładnie przedstawiona w treści urzędowego formularza PPF oraz w treści skargi. Wobec tego istnieją podstawy do rozpoznania żądania strony bez potrzeby prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Z treści złożonego wniosku PPF wynika, że K. P. wraz ze swoją małżonką M. P. oraz czwórką dzieci tworzy sześcioosobowe gospodarstwo domowe. Rodzina utrzymuje się dzięki wynagrodzeniu K. P. – od 2000 do 3000 zł, oraz wynagrodzeniu N. P. – 1500 zł. Skarżący zamieszkuje w domu o pow. 100 m². Jest również właścicielem nieruchomości rolnej o pow. 0,52 ha. Dwójka jego dzieci pobiera naukę. Zdaniem wnioskującego działka rolna nie jest w stanie utrzymać rodziny. W uzasadnieniu wniosku podkreślono, że żona i córka skarżącego wymaga zabiegów rehabilitacyjnych. Wiąże się to kosztami przekraczającymi skromne możliwości rodziny.
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek strony skarżącej dotyczy obu instytucji składających się na prawo pomocy – zwolnienia od kosztów oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika. Ze względu na tak zakreślone granice wniosku, strona powinna udowodnić, że poniesienie kosztów postępowania sądowego nie jest możliwe ze względu na brak jakiegokolwiek majątku (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. z 2012 r. Nr 270, zwana dalej P.p.s.a./). W aktualnej sytuacji procesowej, w jakiej znajduje się osoba wnioskująca o prawo pomocy, koszty sądowe obejmują wpis sądowy w wysokości 100 zł. Oprócz tej kwoty strona może na kolejnych etapach rozpoznawania skargi zostać zobowiązana do uiszczenia wpisów należnych z tytułu wniesienia zażalenia, skargi kasacyjnej czy opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia uzasadnienia wyroku WSA.
Skarżący oraz pozostali członkowie jego rodziny nie posiadają zasobów majątkowych dających szanse na ustanowienie z własnych zasobów fachowego pełnomocnika. Jego wynagrodzenie może przekraczać kwotę 240 zł za reprezentowanie strony przed sądem pierwszej instancji.
Wydatki o charakterze koniecznym sześcioosobowego gospodarstwa pochłaniają znaczną część osiąganych dochodów. Wysokość otrzymywanych wynagrodzeń może wystarczyć do zapłaty za podstawową żywność oraz opłaty za dostarczone media. W skład rodziny wchodzi dwójka uczących się dzieci. Koszty ich utrzymania znacząco obniżają zdolność majątkową strony skarżącej. Ponadto stan zdrowia małżonki skarżącego oraz córki generuje koszty związane z leczeniem. Z tych powodów należy przyjąć, że strona wnioskująca nie posiada znacznej zdolności zaoszczędzenia środków pieniężnych, a pokrycie kosztów sądowych mogłoby spowodować uszczerbek na utrzymaniu koniecznym gospodarstwa. Ponieważ o kontynuowaniu postępowania sądowego nie mogą decydować wyłącznie posiadane przez wnioskodawcę zasoby dochodowe i majątkowe, skarżącego należy zwolnić od kosztów ustanowienia fachowego pełnomocnika.
Wnioskodawca nie wykazał, że nie posiada żadnego majątku, z którego można byłoby pokryć koszty sądowe (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Kosztami sądowymi są opłaty sadowe oraz wydatki. To tego stanowiska przekonuje posiadanie przez rodzinę domu i nieruchomości. Zarówno skarżący oraz jego córka uzyskują stałe dochody. Ich córka Andżelika jest osobą gotową do podjęcia pracy. Wobec tego nie można stwierdzić braku jakiejkolwiek zdolności strony do współuczestniczenia w kosztach niniejszego postępowania. Nie można pominąć, iż koszty sądowe niniejszej sprawy nie są znaczne. Oprócz wpisu sądowego mogą obejmować opłatę kancelaryjną w wysokości 100 zł oraz w tej samej wysokości wpis od skargi kasacyjnej. Te koszty mają charakter potencjalny a nie pewny. Ponadto, jeżeli w ogóle wystąpią to będą rozłożone w czasie. Skarżący nie będzie tych opłat uiszczać jednorazowo. Daje to możliwość zaoszczędzenia potrzebnych kwot na wydatkach zbędnych dla utrzymania koniecznego rodziny. Ustalona sytuacja rodzinna i finansowa skarżącego wypełnia wymogi uzyskania prawa pomocy w zakresie częściowym. Te przesłanki określone zostały przez prawodawcę w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego.
Z przedstawionych powodów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w części poprzez zastosowanie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło