II SA/Rz 1109/24
WyrokWSA w Rzeszowie2024-12-05
Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Karina Gniewek - Berezowska, Jolanta Kłoda-Szeliga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zmiana użytku gruntu w ewidencji gruntów z "innych terenów zabudowanych" na "las" powoduje bezprzedmiotowość decyzji ustalającej opłatę roczną z tytułu trwałego zarządu, co uzasadnia jej wygaśnięcie na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zignorowały znaczenie zmiany użytku gruntu w ewidencji gruntów z "innych terenów zabudowanych" na "las" dla oceny bezprzedmiotowości decyzji ustalającej opłatę roczną. Wbrew stanowisku organów, wpisy w ewidencji gruntów nie mają wyłącznie charakteru informacyjnego, a mogą decydować o kwalifikacji gruntu jako lasu w rozumieniu ustawy o lasach, co z kolei może prowadzić do bezprzedmiotowości decyzji o opłacie. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych (RDLP) wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z 1987 r. ustalającej opłatę roczną z tytułu zarządu nieruchomością, argumentując, że zmiana użytku gruntu w ewidencji na "las" czyni decyzję bezprzedmiotową. Organy administracji (Prezydent Miasta i Wojewoda Podkarpacki) odmówiły stwierdzenia wygaśnięcia, powołując się na wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych, które uznały, że nieruchomość nie ma charakteru leśnego. RDLP złożyła skargę do WSA w Rzeszowie, zarzucając organom naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o lasach.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Podkarpackiego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, zasądzając jednocześnie od Wojewody na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 5 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 28 czerwca 2024 r. nr N-V.7581.3.5.2024 w przedmiocie ustalenia opłaty rocznej I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 29 lutego 2024 r. nr G.6844.2.2024.R; II. zasądza od Wojewody Podkarpackiego na rzecz strony skarżącej Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [....] kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi Dyrektora R. D. L. P. w [...] (dalej: "Dyrektor RDLP") jest decyzja Wojewody Podkarpackiego (dalej: "Wojewoda", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia 28 czerwca 2024 r. nr N-V.7581.3.5.2024 w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w sprawie opłaty z tytułu zarządu.
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:
Wnioskiem z dnia 14 grudnia 2023 r. Dyrektor RDLP w [...], zwrócił się o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego nr [...] w [...] z dnia 18 lutego 1987 r. jako bezprzedmiotowej, w związku ze zmianą w ewidencji gruntów i budynków użytku gruntowego na dz. ewid. [...] położonej w [...], w obrębie [...] (przed zmianą numeracji [...]) z "Bi" - inne tereny zabudowane na "Ls" – lasy.
W uzasadnieniu wskazano, że zmiana użytku gruntowego na przedmiotowej działce powoduje bezprzedmiotowość decyzji, gdyż objęta nią nieruchomość jako przedmiot zarządu została wyłączona spod przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, a objęta została przepisami ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2024 r. poz. 530 – dalej: "ustawa o lasach"), w której zarządca nie ponosi opłat rocznych na rzecz Skarbu Państwa.
Prezydent Miasta [...] (dalej: "Prezydent" lub "organ I instancji") decyzją z 29 lutego 2024 r. nr [...] orzekł o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji wydanej przez Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z 18 lutego 1987 r. nr [...]. Uzasadniając podjętą decyzję, organ I instancji wyjaśnił, że brak jest przesłanek do wydania decyzji zgodnie z żądaniem Dyrektora RDLP.
W odwołaniu od powyższej decyzji Dyrektor R. D. L. P. w [...], zarzucił organowi I instancji naruszenie przepisów postępowania. W uzasadnieniu podniesiono, że żądanie zawarte we wniosku z 14 grudnia 2023 r. ma na celu doprowadzenie istniejącego stanu rzeczy do stanu zgodnego z prawem tj. ujawnienia w oficjalnych dokumentach formy władania nieruchomością jaką jest zarząd wynikający z ustawy o lasach.
Opisaną na wstępie decyzją Wojewoda Podkarpacki działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 162 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wyjaśniając, że w sprawie nie została spełniona podstawowa przesłanka stwierdzenia wygaśnięcia decyzji jaką jest bezprzedmiotowość decyzji.
Wojewoda podkreślił, że nie sposób zgodzić się z odwołującym, jakoby Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] przysługiwał zarząd do działki nr [...], a nie trwały zarząd. W tej kwestii wiążącym jest stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie zawarte w wyroku z 27 września 2000 r. sygn. akt SA/Rz 218/99.
Podkreślono, że z okoliczności sprawy wynika, że przedmiotowa nieruchomość została decyzją Wojewody [....] z 26 września 1977 r. nr [...] przekazana na rzecz Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych w [...] z przeznaczeniem na pomieszczenia biurowe dla jednostki przejmującej. Podnoszona przez odwołującego kwestia wygaśnięcia decyzji z 18 lutego 1987 r. ze względu na związek z gospodarką leśną i tym samym posiadanie zarządu do przedmiotowej nieruchomości wynikającego z ustawy o lasach była już przedmiotem orzekania przez Wojewodę Podkarpackiego (nr [...]), Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (sygn. akt II SA/Rz 531/16) i Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt I OSK 962/17). Ostatecznie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 28 lutego 2019 r. oddalił skargę kasacyjną wyczerpując środki zaskarżania na drodze administracyjnej.
Organ II instancji podzielił stanowisko zawarte w kwestionowanej decyzji, wskazując że zmiana użytku gruntowego na przedmiotowej działce z "Bi" na "Ls" nie powoduje zmian w stanie prawnym nieruchomości. W zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, nie doszło do zmiany istotnych okoliczności faktycznych ani uwarunkowań prawnych.
Wojewoda podkreślił, że kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma ustalenie, czy wskazana nieruchomość mieści się w ustawowej definicji lasu, zawartej w art. 3 ustawy o lasach. Ww. wyroki WSA w Rzeszowie SA/Rz 218/99 oraz NSA I OSK 962/17 przesądziły, że działka nie mieści się w definicji lasu z art. 3 ustawy o lasach. Nie może być inaczej, zważywszy, że działka zabudowana jest budynkiem biurowym, w którym znajduje się siedziba odwołującego, a cała nieruchomość znajduje się na terenie [....]. Grunt ten w sposób oczywisty nie jest przeznaczony do produkcji leśnej, nie jest również związany z gospodarką leśną.
W ocenie Organu II instancji, wbrew stanowisku odwołującego, nie zachodzi bezprzedmiotowość w kwestii ustalenia opłat z tytułu trwałego zarządu przedmiotowego gruntu. Ustalenie takie powoduje, brak możliwości zastosowania dyspozycji art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. i stwierdzenie wygaśnięcia decyzji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożył Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [....] zaskarżając opisaną wyżej decyzję w całości, wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na zaniechaniu poczynienia własnych ustaleń odnośnie tego czy zachodzą kodeksowe przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z powodu jej bezprzedmiotowości;
- art. 4 ust. 1 w zw. z art. 75 ust. 2 oraz art. 3 ust. 2a ustawy o lasach oraz w zw. z przepisem art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami polegające na zaniechaniu rozważenia podnoszonych we wniosku wszczynającym sprawę administracyjną kwestii dotyczących powstania ustawowego zarządu nad nieruchomością.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja odmawiająca stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z 18 lutego 1987 r., Nr [...] w sprawie ustalenia opłaty rocznej za pozostającą w zarządzie Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...], położoną w [...] przy ul. [...].
W sprawie spór pomiędzy stroną, a organem dotyczy charakteru prawnego zarządu sprawowanego przez PGL Lasy Państwowe i oceny czy Skarżąca włada zabudowaną nieruchomością na zasadzie "trwałego zarządu" w rozumieniu przepisów u.g.n., czy też sprawuje "zarząd" uregulowany przepisami ustawy o lasach.
Strona skarżąca twierdzi, że zmiana użytku spornej nieruchomości z przeznaczenia: "inne cele mieszkaniowe" na "las" powoduje, że zarządzana przez nią nieruchomość mieści się w zakresie prowadzonej gospodarki leśnej i podlega ustawie o lasach, która nie przewiduje żadnej opłaty z tego tytułu. Co za tym idzie, zdaniem Skarżącej, z dniem dokonania tej zmiany w ewidencji gruntów, decyzja ustalająca opłatę stała się bezprzedmiotowa i zachodzi podstawa do jej wygaszenia.
Przeciwnego zdania są Organy, które powołując się na dotychczas reprezentowane stanowisko organów, jak i sądów, twierdzą, że nieruchomość nie ma charakteru leśnego.
Podstawę materialnoprawną decyzji stanowi art. 162 k.p.a.
Zgodnie z tym przepisem:
§ 1. Organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja:
1) stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony;
2) została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku.
§ 2. Organ administracji publicznej, o którym mowa w § 1, uchyli decyzję, jeżeli została ona wydana z zastrzeżeniem dopełnienia określonych czynności, a strona nie dopełniła tych czynności w wyznaczonym terminie.
§ 3. Organ stwierdza wygaśnięcie decyzji lub uchyla decyzję na podstawie przepisów § 1 i 2 w drodze decyzji.
Organ administracji publicznej jest obowiązany stwierdzić wygaśnięcie decyzji, jeżeli łącznie są spełnione następujące przesłanki:
1)decyzja stała się bezprzedmiotowa,
2)stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo stwierdzenie wygaśnięcia decyzji leży w interesie społecznym lub w interesie strony.
W piśmiennictwie przyjmuje się, że "bezprzedmiotowość wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, a to z powodu zgaśnięcia podmiotu, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającego wykonanie decyzji albo z powodu zmiany w stanie prawnym, ale tylko w przypadku gdy powoduje ona taki skutek" (J. Borkowski [w:] Komentarz, 1996, s. 750–751). Decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji jest decyzją deklaratoryjną. Decyzja tego rodzaju wywołuje skutki prawne ex tunc, tzn. od dnia, w którym powstały przesłanki wygaśnięcia decyzji, czyli od dnia, w którym decyzja stała się bezprzedmiotowa.
W sprawie zasadnicze znaczenie ma zatem ustalenie bezprzedmiotowości. Nie trzeba bowiem szerzej uzasadniać tego, że wygaśniecie decyzji ustalającej stronie opłatę leży w jej interesie.
Celem rozważenia pierwszej przesłanki konieczne jest zarysowanie stanu sprawy, na którym Organ w zasadzie opiera swoje stanowisko.
Jak wynika z akt decyzją Wojewody [....] z 26 września 1977 r. przekazano na podstawie § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 31 maja 1962 r. w sprawie przekazywania terenów w miastach o osiedlach ( Dz.U. z 1962, r., Nr 3, poz. 19) na rzecz Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych w [...] obiekt pn.: [...] położony w [...] składający się z dwóch budynków wraz parcelą na której są usytuowane, na pomieszczenia biurowe. Przekazanie nastąpiło na podstawie protokołu zdawczo odbiorczego. Z protokołu wynika, że przekazano: budynek p.n.: [...], budynek gospodarczy parterowy, śmietnik, kanał rewizyjny dla samochodów, dwie studnie kopane, instalacja kanalizacyjna wraz z osadnikami Inhoffa, ogrodzenie siatkowe drogi wewnętrzne, place, chodniki z trelinki i płytek chodnikowymi, oświetleniową instalację zewnętrzną, kotłownię wraz z urządzeniami C.O. hydorfornię, centralę telefoniczną, instalację sanitarną i wodną z urządzeniami, montowane w ściany szafy drewniane z pawlaczami. W decyzji wskazano, że przekazany obiekt przeznaczony zostanie na pomieszczenia biurowe jednostki przejmującej.
Z dniem 1 stycznia 1992 r. Okręgowy Zarząd Lasów Państwowych w [...] stał się Regionalną Dyrekcją Lasów Państwowych w [...] – jednostką organizacyjną Lasów Państwowych nieposiadającą osobowości prawnej, zarządzającą majątkiem Skarbu Państwa w granicach określonych przepisami.
Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych z siedzibą w [...] od początku kwestionowała pobieranie opłaty z tytułu zarządu nieruchomością. Skarżąc między innymi decyzję Prezydenta Miasta [...] z 10 lipca 1998 r., Nr [...] zmieniającą wysokość stawki procentowej opłaty rocznej, podnosiła, że działka nr [...] to grunty Skarbu Państwa związane z państwowym gospodarstwem leśnym, których zarząd reguluje ustawa o lasach, a nie ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości.
Stanowisko to nie zyskało akceptacji organów, jak również sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie w wyroku z 27 września 2000 r., sygn. akt SA/Rz 218/99 oddalając skargę na decyzję Wojewody [...] z 30 grudnia 1998 r., Nr [...] utrzymującą w mocy wyżej opisaną decyzję stwierdził, że w ustawie o lasach chodzi o bezpośrednie prowadzenie działalności leśnej. Tego rodzaju działalność, jak podkreślił Sąd, prowadzą tylko nadleśnictwa i wynika to wyraźnie ze statutu Państwowego Gospodarstwa Leśnego, takiej zaś działalności nie prowadzą Dyrektorzy Regionalni. Działka nr [...] zabudowana jest budynkiem biurowym, w którym znajduje się siedziba Strony skarżącej, a cała nieruchomość leży na terenie [....], oznacza to, że grunt ten w sposób oczywisty nie jest przeznaczony do produkcji leśnej (art. 3 pkt 1 lit. a ustawy o lasach), nie jest również związany z gospodarką leśną (art. 3 pkt 2 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach). O ile Sąd przyznał, że pomieszczenia biurowe są konieczne do sprawnego zarządzania każdą jednostką organizacyjną, o tyle nie znaczy to, że grunty na których się znajdują będą korzystały z szczególnych przywilejów, w szczególności z braku konieczności uiszczania należnych opłat (art. 80 i art. 222 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Wykonywanie zarządu w myśl art. 4 ust. 1 ustawy o lasach możliwe jest jedynie wówczas, gdy przedmiotowy grunt 1) stanowi własność Skarbu Państwa oraz 2) mieści się w definicji lasu z art. 3 ustawy o lasach. Wobec niespełnienia drugiego z tych warunków, brak jest podstaw do twierdzenia, że działka nr [[[ nie podpada pod regulacje ustawy o gospodarce gruntami wywłaszczeniu nieruchomości (odpowiednio - wyroki NSA z 8.11.2018 r. w sprawach: I OSK 1012/18, I OSK 1023/18, I OSK 1024/18).
W dalszej kolejności Strona skarżąca podjęła próbę wygaszenia decyzji Urzędu Miejskiego w [...] z 18 lutego 1987 r. z uwagi na, jak wskazała, bezprzedmiotowość. Pierwotny wniosek w tej sprawie złożyła w dniu 20 maja 2015 r. Wniosek ten został oddalony prawomocną decyzją. Kwestia ta ostatecznie została przesądzona wyrokiem NSA z 28 lutego 2019 r., sygn. akt I OSK 962/17, który oddalił skargę kasacyjną od wyroku tutejszego Sądu z 19 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 531/16 oddalającego skargę od decyzji w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w sprawie opłaty rocznej.
NSA zgodził się ze stanowiskiem Sądu I instancji i orangami, że w sprawie aktualne pozostaje stanowisko Sądu wyrażone w wyroku z 27 września 2000 r., sygn. akt SA/Rz 218/99 odnośnie charakteru przedmiotowej działki, w którym przesądzono, że jej charakter nie mieści się w pojęciu "gospodarki leśnej" zdefiniowanej w ustawie o lasach.
Na tle tak ustalonego stanu faktycznego strona wystąpiła z kolejnym wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji (wniosek z 14 grudnia 2023 r.) żądając stwierdzenia wygaśnięcia od daty 1 marca 2022 r., tj. od daty zmiany w ewidencji gruntów i budynków dotychczasowego użytku działka nr [...] ( dawna działka [...]) z "Bi" (inne tereny zabudowane) na "Ls" (lasy). Jak wskazał Prezydent Miasta [...] po rozpatrzeniu wniosku, zawiadomieniem z 1 marca 2022 r. poinformował o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków, zmieniając dotychczasowy rodzaj użytku.
Ponownie odmawiając wygaśnięcia decyzji Organy powołały się na stanowiska zawarte w poprzednio wydanych w sprawie wyrokach, które zdaniem Organów przesądziły o charakterze przedmiotowej nieruchomości. Jedocześnie
Organy wskazały, że zmiany zapisów w ewidencji gruntów nie mają znaczenia w sprawie ponieważ zapisy te mają wyłącznie charakter informacyjny nie powodują zmian w stanie prawnym nieruchomości.
Strona skarżąca zarzuca organom brak ustosunkowania się do podniesionych zarzutów, brak oceny charakteru nieruchomości i powołanie się wyłącznie na dotychczasowe stanowisko Sądów.
W tym zakresie Sąd uznał zarzuty za uzasadnione. O ile bowiem należy zgodzić się z Organami, że do czasu zmiany charakteru użytku w ewidencji gruntów dotychczasowe stanowiska sądów w zakresie charakteru nieruchomości należało uznać za wiążące i wszelkie próby podważenia takiego stanowiska, w związku z treścią art. 153 p.p.s.a., musiały zostać ocenione negatywnie, gdyż nie można dokonywać interpretacji zmierzającej do obejścia zajętego przez Sąd stanowiska Sądów, o tyle w ocenie Sądu sytuacja ta uległa zmianie po dokonaniu zmiany zapisów ewidencyjnych, które wbrew stanowisku Organów nie mają charakteru czysto informacyjnego.
Dokonanie zmian zapisów ewidencyjnych w zakresie użytku nieruchomości, co do której charakteru istnieje spór rodzi pytanie o przyczynę takiego stanu rzeczy i obowiązek organu w zakresie wyjaśnienia takiego stanu rzeczy, czego w sprawie w ogóle nie uczyniono.
Nie jest zrozumiałe nie tylko dla Strony skarżącej ale również dla Sądu stwierdzenie, że dokonane zmiany mają wyłącznie charakter informacyjny i nie mają znaczenia prawnego.
Zgodnie z załącznikiem Nr 1 pkt 10 do rozporządzenia egib: do lasów zalicza się grunty określone jako "las" w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2023 r. poz. 1356, z późn. zm.) załącznik nr 1 pkt 10 do rozporządzenia egib.
Analiza orzecznictwa w tym zakresie prowadzi do zgoła odmiennych wniosków aniżeli te, które wyciągnęły Organy.
W wyroku WSA w Bydgoszczy z 18 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 490/23 Sąd stwierdził, że: "o tym czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o lasach, decyduje w pierwszej kolejności zapis w ewidencji gruntów. Tego dowodu nie mogą samodzielnie kwestionować organy administracji poprzez klasyfikowanie danego gruntu jako lasu wyłącznie w oparciu o definicję ustawową zawartą w ustawie o lasach i z pominięciem wpisu w ewidencji. Lasem w rozumieniu powołanej ustawy jest więc każdy grunt, który spełnia prawne przesłanki przewidziane w jej art. 3 pkt 1 lub 2, bez względu na to, czy na gruncie tym znajduje się roślinność leśna i czyją pozostaje własnością. Za las należy także uznać grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi), drzewami i krzewami oraz runem leśnym, który nie spełnia żadnego dodatkowego kryterium z art. 3 pkt 1 lit. a, b i c ustawy (nie jest przeznaczony do produkcji leśnej, nie stanowi rezerwatu przyrody, ani nie został wpisany do rejestru zabytków. O tym, czy dany grunt jest lasem decyduje zatem, co do zasady, zapis w ewidencji gruntów".
W innym wyroku z kolei czytamy, że: "O kwalifikacji gruntu jako lasu w oparciu o kryterium przeznaczenia co do zasady rozstrzygają dane z ewidencji gruntów - mogą być one podważone poprzez wykazanie niezgodności zapisów zawartych w ewidencji z rzeczywistym stanem rzeczy. Wymaga to dokonania ustaleń w terenie, ewentualnie zgromadzenia dokumentów potwierdzających przeznaczenie istniejącego lasu. Z powyższego wynika, że ustalenie, iż mamy do czynienia z lasem w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach wymaga ustalenia stanu faktycznego pod kątem spełnienia przez dany grunt wszystkich przesłanek z art. 3 ustawy o lasach, pozwalających uznać go za las, w szczególności spełnienia przesłanki "przeznaczenia do produkcji leśnej.( wyrok WSA w Bydgoszczy z 2 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Bd 1055/21). Powyższe stanowiska sąd w pełni podziela.
W sprawie 1 marca 2022 r. dokonano zmiany użytku przedmiotowej działki z: "innych terenów zabudowanych" na "las". W świetle powyższego oparcie się przez Organy wyłącznie na poprzednio zajętym stanowisku Sądów bez konfrontacji ze zmienionymi okolicznościami faktycznymi naraziło Organ na słuszny zarzut naruszenia zasad postępowania, w tym obowiązku wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, jak również zasady działania w zaufaniu do organów państwa, które w jednym postepowaniu zmieniają charakter użytku by w drugim postępowaniu stwierdzić, że zmiana ta nie ma żadnego znaczenia. Zwrócić należy przy tym uwagę, że we wniosku o zmianę przeznaczenia Dyrektor wskazywał na związek nieruchomości z prowadzoną przez Lasy Państwowe gospodarka leśną. Zaznaczył, że działka ewidencyjna o numerze [...] (poprzednio działka [...]) została objęta planem urządzania lasu obowiązującym na lata 2018-2027, który został zatwierdzony przez Ministra Środowiska. Zgodnie z ustaleniami tego planu urządzania lasu, nieruchomość objęta wnioskiem stanowi grunt związany z gospodarką leśną.
W świetle powyższego zadaniem Organu będzie ustosunkowanie się do twierdzeń strony skarżącej w kontekście zaprezentowanej również linii orzeczniczej sądów administracyjnych w zakresie wpływu zapisów ewidencji gruntów na ocenę leśnego charakteru nieruchomości.
Mając to na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, jak również decyzję ją poprzedzającą działając przy tym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c. p.p.s.a. i 135 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 §1 i 209 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło