II SA/Rz 1143/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa WSA Zbigniew Czarnik Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi B. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. II SA/Rz 1143/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...] Prezydent Miasta [...] odmówił przyznania B. W. dodatku mieszkaniowego z uwagi na brak tytułu prawnego do zajmowanego przez wnioskodawczynię lokalu mieszkalnego położonego w P. przy ul. R. [...]. Na skutek odwołania B. W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia, zarzucając Prezydentowi Miasta [...] brak dokonania właściwej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na toczące się przez Sądem Rejonowym [...] postępowania o podział majątku dorobkowego między wnioskodawczynią a jej byłym mężem, w tym o zniesienie współwłasności najmu przedmiotowego lokalu. Ze względu na powyższe Kolegium nakazało organowi I instancji rozważenie, czy kwestia ta nie wyczerpuje przesłanki zawieszenia postępowania określonej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W ponownym postępowaniu Prezydent Miasta [...], postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. Nr [...], zawiesił je z urzędu do czasu rozstrzygnięcia przez sąd powszechny zagadnienia wstępnego dotyczącego tytułu prawnego do zajmowanego przez B. W. lokalu mieszkalnego. B. W. złożyła zażalenie na to postanowienie, w którym zarzuciła organowi błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że nie posiada ona tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego przy ul. R. [...] w P., podczas gdy taki tytuł wynika z umowy najmu tego lokalu (zawartej 28.10.2003 r. z A. sp. z o.o. w P.), gdzie wskazana została przez najemcę jako osoba uprawniona do wspólnego zamieszkania z głównym najemcą R. R. – byłym mężem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło tego zażalenia i postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W podstawie prawnej Kolegium wskazało art. 123 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734, z późn. zm.). W uzasadnieniu organ zwrócił uwagę na art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie z którym dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i ust. 4, przysługuje najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych. Wskazał, że z zapisów umowy najmu lokalu mieszkalnego, którego dotyczy niniejsza sprawa, zawartej w dniu 28.10.2003 r. wynika, że najemcą tego lokalu jest R. R., natomiast B. W. została w umowie tej wskazana jako osoba uprawniona do wspólnego zamieszkania w tym lokalu. Kolegium oceniło, że z uwagi na wystąpienie przez B. W. na drogę postępowania sądowego o zniesienie współwłasności najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego na jej rzecz, zasadnym było zawieszenie postępowania o przyznanie dodatku mieszkaniowego do czasu rozstrzygnięcia przez sąd powszechny powyższego zagadnienia wstępnego.. W skardze na to postanowienie złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie B. W. wniosła o jego uchylenie oraz o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2012 r. o odmowie przyznania jej dodatku mieszkaniowego. Zwróciła uwagę na naruszenie dyspozycji art. 2 pkt 3 i pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych przez przyjęcie, iż nie jest uprawniona do otrzymania dochodzonego świadczenia w sytuacji, gdy co najmniej od 3 lat samodzielnie ponosi wydatki związane z zajmowanym lokalem mieszkalnym, jak też posiada do niego tytuł prawny wynikający z umowy najmu tego lokalu (zawartej 28.10.2003 r.), gdzie wskazana została przez najemcę jako osoba uprawniona do wspólnego zamieszkania. Skarżąca podkreśliła, że zajmowany przez nią lokal mieszkalny stanowi własność Gminy Miejskiej [...], a w związku z tym twierdzenia Kolegium dotyczące postępowania o zniesienie współwłasności tego lokalu na jej rzecz są "chybione". Podniosła, iż w grę może wchodzić jedynie podział wniesionego wkładu budowlanego, jednakże jest to zupełnie inne zagadnienie, które nie może stanowić przeszkody w przyznaniu jej dodatku mieszkaniowego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, ponawiając argumentację zaskarżonego rozstrzygnięcia. Dodatkowo zwróciło uwagę na konieczność rozróżnienia najemcy lokalu od osoby uprawnionej do wspólnego zamieszkiwania z najemcą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem legalności czyli zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy zaskarżony akt narusza prawo w sposób określony w ostatnio cytowanej ustawie. W przypadku zaskarżenia decyzji lub postanowienia Sąd zobowiązany jest zgodnie z art. 145 P.p.s.a. do ich uchylenia - jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – lub do stwierdzenia nieważności takiej decyzji lub postanowienia, jeśli zachodzą przesłanki przewidziane w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Przedmiotem kontroli Sądu, wyznaczonym granicami sprawy, jest postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego. Zgodnie z art. 2 ust. 1. ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz., U. Nr 71, poz. 734, ze zm.) do otrzymania dodatku mieszkaniowego uprawnieni są (po spełnieniu określonych w tej ustawie warunków); 1) najemcy oraz podnajemcy lokali mieszkalnych, 2) osoby mieszkające w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osoby mieszkające w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właściciele samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) inne osoby mające tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszące wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekujące na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. W zaskarżonym postanowieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko Prezydenta Miasta [...] zawarte w postanowieniu z dnia [...] października 2012 r., że w niniejszej sprawie zaistniała kwestia prejudycjalna dotycząca tytułu prawnego do lokalu. Kwestia ta zostanie rozstrzygnięta przez sąd powszechny, do którego skarżąca zwróciła się z pozwem m. in. o zniesienie współnajmu zajmowanego mieszkania. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w dniu 28.10.2003 r. zawarta została umowa najmu lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku "[...]" przy ul. F. w P. pomiędzy R. R. a A. sp. z o.o. w P. Umowa ta została zawarta na czas nieoznaczony, a w jej § 4 wskazano, że osobami uprawnionymi do wspólnego zamieszkania z najemcą są jego żona B. R. (skarżąca) i syn P. R. Z powyższego wynika, że umowa najmu została zawarta w trakcie trwania małżeństwa skarżącej z R. R. Obecnie, po rozwodzie z R. R. skarżąca nadal zamieszkuje w ww. mieszkaniu i opłaca wszystkie świadczenia. Wobec zawarcia umowy najmu w trakcie małżeństwa oraz mając na względzie ustrój wspólności majątkowej małżeńskiej, w tym także wyrażoną w art. 36 § 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 788) zasadę, że każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, co obejmuje również zaciąganie zobowiązań, uznać należy, że skarżąca jest współnajemcą zajmowanego lokalu mieszkalnego. To zaś przy uwzględnieniu faktu, iż współnajemca jest najemcą wymienionym w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wskazuje zaś, że skarżąca posiada tytuł prawny do lokalu, a co za tym idzie nie zaistniała przesłanka do zawieszenia postępowania o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wymieniona w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. (wymagające rozstrzygnięcia zagadnienie wstępne). Tym samym zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] października 2012 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., pozostającym w związku z naruszeniem prawa materialnego – art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W odniesieniu do zawartego w skardze wniosku o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2012 r. odmawiającej B. W. przyznania dodatku mieszkaniowego Sąd zwraca uwagę, że rozstrzygnięcie to zostało uchylone decyzją kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...], a sprawa przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, a ponadto i tak nie mogło ono być objęte kontrolą Sądu z uwagi na granice tej kontroli wyznaczone zaskarżonym postanowieniem, które dotyczyło kwestii zawieszenia postępowania. Ocena prawna wyrażona w niniejszym wyroku wiąże jednak organy prowadzące postępowanie w niniejszej sprawie na mocy art. 153 P.p.s.a. Na marginesie należy ponadto zauważyć, że umowa najmu z 28.10.2003 r. dotyczyła lokalu nr [...] przy ul. F. w P., natomiast dodatek mieszkaniowy dotyczy lokalu przy ul. R. [...] w P. Materiał dowodowy wskazuje, że chodzi o ten sam lokal mieszkalny, jednakże kwestia zmiany nazwy ulicy winna zostać wyjaśniona w prowadzonym postępowaniu. Biorąc pod uwagę wszystkie te okoliczości, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. . W związku z uwzględnieniem skargi Sąd zastosował art. 152 P.p.s.a. i stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.