II SA/Rz 1156/10

WyrokWSA w Rzeszowie2011-02-23

Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Anna Bembenek, Joanna Zdrzałka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca opłatę adiacencką jest ważna, jeśli podstawa prawna w postaci uchwały rady miejskiej nie została należycie ogłoszona zgodnie z wymogami promulgacji?
Ratio decidendi
Decyzja ustalająca opłatę adiacencką jest nieważna, gdyż została wydana na podstawie uchwały rady miejskiej, która nie została opublikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym, co jest warunkiem jej wejścia w życie zgodnie z art. 88 Konstytucji RP oraz ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych. Brak należytej promulgacji uchwały oznacza, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej i podlega stwierdzeniu nieważności.
Stan faktyczny
Pani D.K. jest właścicielką nieruchomości w P., której wartość wzrosła w związku z wybudowaniem sieci kanalizacyjnej przez gminę. Prezydent Miasta P. ustalił opłatę adiacencką na podstawie uchwały Rady Miejskiej nr 103/2000, która określała stawkę procentową opłaty. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła niekonstytucyjność przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz naruszenie zasady równości i sprawiedliwości społecznej.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta P.; orzeczono, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądzono od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 212 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie SO (del.) Anna Bembenek /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 23 lutego 2011 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej D. K. kwotę 212 zł /słownie: dwieście dwanaście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [..].08.2010r. nr [...] Prezydent Miasta P. na podstawie art. 144 ust.1 , art.145 ust.1 , art. 146 i art. 148 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 201 Or. nr 102 , poz. 651 ze zm. ) , art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( DZ.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 z późn. zm. ) oraz uchwały Nr 103 /2000 Rady Miejskiej w P. z dnia 28 czerwca 2000r. w sprawie ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej ustalił opłatę adiacencką w kwocie 5.284,80 zł i zobowiązał Panią D.K. do jej uiszczenia w terminie 14 dni od dnia , w którym decyzja o ustaleniu opłaty stanie się ostateczna. U podstaw powyższej decyzji legło ustalenie, iż Pani D.K. jest właścicielką nieruchomości gruntowej położonej w P., przy ul. T. nr [x], oznaczonej w ewidencji jako działka nr [...] o pow. 0,4404 ha w obrębie [..]. Wartość tej nieruchomości wzrosła o kwotę 17.616 zł po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Warunki te powstały w związku z wybudowaniem w 2008r. sieci kanalizacyjnej ze środków własnych Gminy. Stawka procentowa opłaty adiacenckiej została ustalona uchwałą nr 103/2000 Rady Miejskiej w P. z dnia 28 czerwca 2000r. i wynosi 30 % różnicy między wartością , jaką nieruchomość miała przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej , a wartością, jaką posiada po wybudowaniu tej infrastruktury. Skoro zgodnie z operatem szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego różnica wartości nieruchomości według stanu sprzed wybudowania sieci kanalizacyjnej i po wybudowaniu tej sieci wynosi 17.616 zł , to opłata adiacencka stanowiąca 30 % tej kwoty wynosi 5.284,80 zł. Rozpatrując sprawę na skutek odwołania Pani D.K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [..] września 201Or. nr [...] na podstawie art. 138 par.1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. : DZ.U. z 2000r.nr 98, poz. 1071 z późn. zm,) i art. 144 ust.1, art. 145 ust.1 1 i art. 146 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( T.j. DZ. U. z 201 Or. , nr 102, poz. 651 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W pisemnych motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy w całości podzielił ustalenia prawne i faktyczne organu I instancji . W rozwinięciu argumentacji prawnej wskazano dodatkowo, iż zgodnie z art. 144 ust.1 i art. 145 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( zwanej dalej; u.g.n.) właściciele nieruchomości uczestniczą w kosztach budowy urządzeń , co oznacza, że wolą ustawodawcy było nałożenie na właścicieli opłat na rzecz gmin każdorazowo po stworzeniu warunków do podłączenia do urządzeń infrastruktury technicznej. Ponieważ z przeprowadzonego postępowania dowodowego wynika , że takie warunki zostały stworzone w związku z wybudowaniem sieci kanalizacyjnej przy ul. T. w P., a nadto budowa sieci sfinansowana została ze środków własnych Gminy , w świetle przepisów u.g.n. zachodzą warunki do obciążenia właścicieli nieruchomości opłata adiacencką, której stawkę procentową ustaliła Rada Miasta P. uchwałą z dnia 28 czerwca 2000r. nr 103/2000r. Organ wskazał nadto, iż warunki promulgacji uchwały zostały spełnione przez umieszczenie uchwały na tablicy ogłoszeń w okresie od 30 czerwca do 31 lipca 2000r. i publikacji w dzienniku " Super Nowości" z dnia 11 lipca 2000r. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ wskazał, iż stawka procentowa opłaty jest dla wszystkich jednakowa, stąd brak podstaw do wywodzenia nierówności obywateli wobec prawa. W ocenie organu nie zasadny okazał się również zarzut nieuwzględniania nakładów na wybudowanie sieci gazowej, wodociągowej i chodników z uwagi na to, iż te inwestycje nie były realizowane ze środków Gminy i w związku z ich dokonaniem opłata adiacencka nie była w ogóle pobierana. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła Pani D.K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta P., zasądzenie kosztów postępowania i orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze w pierwszej kolejności zarzucono, iż decyzje organów obu instancji oparte zostały na przepisach art. 143-146 u.g.n. , które są niezgodne z Konstytucją RP , co najmniej w zakresie , w jakim dopuszczają do dyskryminowania części obywateli poprzez niczym nie uzasadnione zróżnicowanie w zakresie obowiązku ponoszenia opłat adiaceńskich ze względu na przeznaczenie lub sposób wykorzystywania nieruchomości. Niekonstytucyjność w/w przepisów skarżąca wywodziła także z faktu, iż u.g.n. nakładając na obywateli obowiązek ponoszenia części kosztów budowy urządzeń infrastruktury technicznej nie przewiduje jednocześnie możliwości zwolnienia z tego obowiązku. W związku z tym zarzutem skarżąca wniosła o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie zgodności z Konstytucją kwestionowanych przepisów u.g.n. Ponadto w skardze sformułowano zarzut naruszenia art. 143 ust.1 i 145 ust.1 u.g.n. Uzasadniając poniesione zarzuty skarżąca podniosła, że nieruchomości przy ul. T. w P. wykorzystywane są rolniczo i nie zostały stworzone warunki podłączenia nieruchomości do sieci wobec nie wybudowania przyłącza . W ocenie skarżącej zaskarżona decyzja narusza zasadę sprawiedliwości społecznej i zaufania obywateli do państwa z tej przyczyny, iż mieszkańcy ul. T. w P. są jedynymi mieszkańcami P. obciążonymi opłatą adiaceńską na podstawie uchwały Rady Miasta z dnia 28 czerwca 2000r. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko dotychczas prezentowane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 184 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z 1997r. oraz art. 1 par.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153,poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest w aspekcie zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art.1 par.2 cytowanej ustawy). Zakres tej kontroli wyznacza art 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz. 1270 ze zm.) , zwanej dalej p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy , nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powyższe oznacza , że w postępowaniu sądowo- administracyjnym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy oraz trafność wykładni tych przepisów . W oparciu o przepis art. 145 par.1 pkt 1 p.p.s.a. , Sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla ją w całości lub w części , jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego , które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z innych powodów niż w niej podniesione. Zgodnie z art. 88 ust. Konstytucji RP z 02 kwietnia 1997r.( DZ.U. z z 1997r. nr 78, poz. 483 z późn. zm.) warunkiem wejścia w życie ustaw , rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Zasady i tryb ogłaszania aktów normatywnych określa ustawa z dnia 20 lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych ( DZ. U. 10.17.95 ), zwana dalej ustawą. Art.4 ust.1 tej ustawy stanowi, że akty normatywne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące , ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia , chyba, że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Zgodnie z art. 13 pkt 2 w/w ustawy akty prawa miejscowego stanowione przez organ gminy ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Uchwała Rady Miejskiej nr 103/2000 z dnia 28 czerwca 2000r. w sprawie ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej w związku z wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej podjęta na podstawie art. 18 ust.2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym w zw. z art. 146 ust.2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami jest niewątpliwie aktem prawa miejscowego zawierającym przepisy powszechnie obowiązujące na obszarze działania organu, który je ustanowił. Warunkiem zatem jej wejścia w życie jest publikacja w wojewódzkim dzienniku urzędowym . Skoro taka publikacja nie została dokonana, co wynika wprost z treści analizowanej uchwały, a poprzestano jedynie na ogłoszeniu uchwały na tablicach informacyjnych Urzędu Miejskiego w P. i publikacji w prasie lokalnej, brak jest podstaw do uznania, że analizowana uchwała spełnia warunek należytej promulgacji, który to warunek jest w świetle art. 88 ust.1 Konstytucji RP niezbędny dla uznania, że dany akt normatywny wszedł w życie. Zgodnie z art. 145 par.1 pkt 2 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części , jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przepis art. 156 par.1 pkt 2 K.p.a. stanowi natomiast, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji , która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Skoro zatem uchwała stanowiąca podstawę prawną skarżonych decyzji w wyniku braku należytej promulgacji nie może być uznana za akt, który wszedł w życie , uznać należy , że zarówno kwestionowana decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały bez podstawy prawnej . Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 par.1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 par.1 pkt 2 K.p.a. , art. 135 P.p.s.a. , 152 P.p.s.a. oraz art. 200 P.p.s.a. - należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło