II SA/Rz 1178/19
WyrokWSA w Rzeszowie2019-12-04
Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Elżbieta Mazur - Selwa, Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. (uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji) w sytuacji, gdy podstawą uchylenia była wadliwość postępowania wznowieniowego polegająca na udziale pracownika, który wcześniej wydał decyzję w sprawie, podczas gdy ten pracownik wydał jedynie postanowienie o wznowieniu postępowania, a merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie wznowienia podjął inny pracownik?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. W sytuacji, gdy pracownik, który wydał pierwotną decyzję, podpisał jedynie postanowienie o wznowieniu postępowania, a merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie wznowienia podjął inny pracownik, nie zachodzi przesłanka wyłączenia z art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania nie jest tożsame z udziałem w merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy.Stan faktyczny
Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę oraz postanowienie o wznowieniu postępowania, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Podstawą uchylenia było stwierdzenie naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., gdyż pracownik, który wydał pierwotną decyzję o pozwoleniu na budowę, podpisał również postanowienie o wznowieniu postępowania. Inwestor wniósł sprzeciw, zarzucając nieuzasadnione zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie wznowienia podjął inny pracownik.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ WSA Piotr Godlewski Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2019 r. sprawy ze sprzeciwu J. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] J. L. z siedzibą w [...] od decyzji Wojewody z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego J.L. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] z siedzibą w [...] kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem kontroli jest decyzja Wojewody ( dalej: "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w pkt 1 uchylająca na podstawie art 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. dalej: "K.p.a.") decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...].05.2019 r. znak [...] odmawiającą uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia[...] .12.2018 r. znak [...] w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę inwestycji pn.: "Budowa pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwuklatkowych wraz z instalacjami wod-kan., gazową, c.o., elektryczną, utwardzeniem terenu oraz budową 20 miejsc postojowych na działkach ewidencyjnych nr 736/15, 736/16 obr. [...] przy ul. S. i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, w punkcie 2 uchylająca postanowienie z dnia [...].02.2019 r. znak: [...] o wznowieniu przedmiotowego postępowania.
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: zaskarżoną decyzją z dnia [...].05.2019 r. znak [...] Prezydent Miasta , działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia[...].12.2018 r. znak [...]w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę inwestycji pn.: "Budowa pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwuklatkowych wraz z instalacjami wod-kan., gazową, c.o., elektryczną, utwardzeniem terenu oraz budową 20 miejsc postojowych na działkach ewidencyjnych nr 736/15, 736/16 obr. [...] przy ul. S.".
W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił następujący stan faktyczny: Prezydent Miasta decyzją Nr [...]z dnia [...].12.2018 r. znak [...]udzielił pozwolenia na budowę ww. inwestycji. W dniu 15.01.2019 r. G i R.S., J.S., E.i J.T. oraz J i J. W. złożyli pismo o treści : "Skarga na bezczynność i niezgodne z prawem oraz zasadami współżycia społecznego postępowanie urzędników Wydziału Architektury UM wraz z żądaniem uchylenia decyzji i natychmiastowym wstrzymaniem budowy pięciu budynków mieszkalnych dz. nr 736/15, 736/16 ohr. [...] nr pozwolenia [...][...] inwestor [...] J. L. ".
Pismem z dnia 15 lutego 2019 r. skarżący wskazali przepisy prawa na podstawie których stwierdzili, że są stroną postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ stwierdził, iż wznowienie postępowania w oparciu o wniosek G. i R. S., J. S., E. i J. T. oraz J. i J. W. nie jest dopuszczalne, ponieważ nie został spełniony podstawowy wymóg art. 147 K.p.a., tj. wniosek nie został złożony przez podmiot, któremu przysługuje przymiot strony w sprawie.
Organ stwierdził też, że wnioskodawcy nie wykazali w żaden sposób, że istnieje jakikolwiek przepis prawa materialnego, który powodowałby ograniczenia zabudowy lub zagospodarowania ich własnych nieruchomości, spowodowane inwestycją objętą pozwoleniem na budowę, wobec powyższego stwierdził brak podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli G i R.S., J.S., E.i J.T. oraz J i J. W. nie zgadzając się z oceną, że nie mogą być stroną postępowania z uwagi na brak interesu prawnego.
Rozpoznając odwołanie organ II instancji uchylił decyzję z przyczyn, które wziął pod uwagę z urzędu. Wyjaśnił, że zaskarżona decyzja, jak również postanowienie o wznowieniu postępowania zostało wydane przez pracownika podlegającego włączeniu na podstawie art 24 § 1 pkt 5 K.p.a.
Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. wyłącza od orzekania w sprawie polegającej na kontroli decyzji administracyjnej (w trybie odwoławczym, wznowieniowym i nieważnościowym) osoby, która w przeszłości tę decyzję, będącą obecnie przedmiotem kontroli wydała.
Przeprowadzona przez organ II instancji analiza akt doprowadziła do stwierdzenia, że decyzja Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia [...].12.2018 r. znak [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca dla J. L. prowadzącego działalność gospodarczą pn.: [...] J. L. pozwolenia na budowę inwestycji pn.: "Budowa pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwuklatkowych wraz z instalacjami: wod-kan., gazową, c.o., elektryczną, utwardzeniem terenu oraz budową 20 miejsc postojowych na działkach ewidencyjnych nr 736/15, 736/16 obr. [....] przy ul. S." została podpisana przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Architektury Urzędu Miasta E. K. Przez tego samego pracownika zostało również wydane postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...].02.2019 r. znak [...]o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z [...].12.2018 r. znak [...]Nr [...].
Organ podkreślił, że w sytuacji, gdy decyzja (postanowienie) nie jest wydawana osobiście przez osobę piastującą funkcję organu (Prezydenta Miasta), lecz przez upoważnione przez niego osoby, przy wszczęciu postępowania w trybie nadzwyczajnym zastosowanie będzie miało wyłączenie, o którym mowa w art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., przy czym pracownik organu upoważniony do działania w imieniu organu, w żadnym wypadku nie może być uznany za osobę piastującą funkcję tego organu, która nie podlegałaby wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. Pojęcie pracownika organu administracji publicznej w rozumieniu art. 24 § 1 K.p.a ma szeroki zakres znaczeniowy, który obejmuje również upoważnionego do działania w imieniu Starosty (Prezydenta Miasta) dyrektora wydziału.
Mając powyższe na uwadze, organ II instancji stwierdził, że postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...].02.2019 r. znak: [...] o wznowieniu postępowania narusza zasadę bezstronności określoną w art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., co stanowi kwalifikowaną wadę procesową uzasadniającą uchylenie ww. postanowienia.
Stwierdzenie ww. wady na etapie postępowania odwoławczego, prowadziło do eliminacji zaskarżonej decyzji (oraz poprzedzającego ją postanowienia) niezależnie od postawionych w odwołaniu zarzutów.
Odniesienie się do zarzutów odwołania, na obecnym etapie postępowania organ odwoławczy uznał za niedopuszczalne. Stwierdzona wada prowadzi bowiem do konieczności wyeliminowania dotkniętego ją orzeczenia i konieczności ponownego rozpoznania sprawy. Dotychczasowe ustalenia i wnioski organu I instancji upadają, stają się "niebyłe", zatem czynienie do nich jakichkolwiek zarzutów jest niecelowe. Usunięcie tego naruszenia, w inny sposób aniżeli przez uchylenie, nie jest możliwe, gdyż prowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Na poparcie swoich twierdzeń organ powołał wyrok WSA z dnia 17.10.2018 r. sygn. akt II SA/Rz 823/18).
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy nakazał organowi I instancji wydać rozstrzygnięcie z uwzględnieniem przepisów art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a.
W sprzeciwie od powyższej decyzji Jarosław L. prowadzący działalność gospodarczą od firmą [...] J. L. ( dalej: "skarżący") zarzucił naruszenie art 138 § 2 K.p.a. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie i wydanie decyzji kasacyjnej w sytuacji, w której organ II instancji nie podjął żadnych działań w celu merytorycznego rozpoznania sprawy, pomimo, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji był kompletny i pozwalał na wydanie przez organ II instancji merytorycznego rozstrzygnięcia a także, że nie zachodzą jakiekolwiek inne podstawy do powtórzenia z urzędu całego postępowania w szczególności określone w art 24 § 1 pkt 5 K.p.a.
Na tych podstawach wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu do sprzeciwu wskazał, że uchylenie decyzji i przekazanie do ponownego rozpatrzenia jest błędne i sprzeczne z zasadą szybkości postępowania, o której mowa w art 12 K.p.a. Podkreślił, że E. K., która podpisała decyzję z dnia[...] grudnia 2018 r., nr [...]w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę nie brała udziału w merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy po wznowieniu postępowania administracyjnego. Merytoryczną decyzję podjął inny pracownik, który z mocy ustawy nie był wyłączony od prowadzenia postępowania.
W dalszej kolejności zarzucił nieprawidłowe zastosowanie art 138 § 2 K.p.a. przez brak wyczerpującego i wszechstronnego zebrania materiału dowodowego przez organ II instancji, a także nie wyjaśnienie przyczyn konieczności powtórzenia całego postępowania.
W piśmie procesowym zatytułowanym "odpowiedź na sprzeciw" organ wniósł o jego oddalenie powołując się na argumentację zawarta w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
sprzeciw okazał się uzasadniony.
Zgodnie z art. 151 a §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. (...). W przypadku nie uwzględnienia sprzeciwu oddala go ( § 2 ).
Instytucja sprzeciwu od decyzji została wprowadzona ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. z 2017 r., poz. 935). Dodany tą ustawą do przepisów P.p.s.a. art. 64a stanowi, że od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.
Zgodnie z art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji organ odwoławczy powinien wskazać, jakie okoliczności mają prawne znaczenie w sprawie i powinny być wyjaśnione przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Właściwe uzasadnienie decyzji kasacyjnej jest szczególnie ważne nie tylko z punktu widzenia strony, lecz także organu I instancji, który ma tę decyzję wykonywać, oraz organu kontroli (organu nadzoru oraz sądu administracyjnego); (zob. tezę pierwszą wyroku NSA z 23 stycznia 1998 r., I SA/Ł 704/97, "Serwis Podatkowy" 2001, nr 9, s. 21). Tylko bowiem takie postępowanie daje gwarancję realizacji zasady szybkości postępowania, ekonomii procesowej oraz chroni organ odwoławczy przed zarzutem naruszenia art 138 § 2 K.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 3011/17 podkreślił, że wprowadzony nowelą sprzeciw od decyzji kasatoryjnej powinien mobilizować organ odwoławczy do wykonania jego ustawowej funkcji wynikającej z obowiązku dwukrotnego merytorycznego, a nie wyłącznie kontrolnego rozpatrzenia sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu jest wydana na podstawie art 138 § 2 K.p.a. decyzja Wojewody uchylająca decyzję Prezydenta Miasta wydaną w postępowaniu wznowieniowym w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę.
Jak wynika z akt i uzasadnienia tej decyzji Wojewoda uchylając decyzję wytknął organowi I instancji naruszenie art 24 §1 pkt 5 K.p.a. polegający na wydaniu przez Prezydenta Miasta postanowienia z dnia [...] lutego 2019 r., nr [...]o wznowieniu postępowania przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta tego samego pracownika, który wydał ostateczną decyzję z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...]zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę tj. E. K.
Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 823/18 wskazał, że wydanie przez wyżej wymienionego pracownika postanowienia dotyczącego wznowienia postępowania narusza zasadę bezstronności, o której mowa w art 24 §1 pkt 5 K.p.a. i prowadzi do konieczności uchylenia zapadłej w następstwie takiego postanowienia decyzji, niezależnie od tego czy przy jej wydaniu brał udział wyłączony pracownik czy też nie.
Takiemu działaniu sprzeciwił się inwestor, zarzucając, że takie postępowanie organu prowadzi do naruszenia zasady szybkości postępowania i w efekcie także do nadużycia art 138 § 2 K.p.a.
Zarzuty okazały się zasadne.
Przez "branie udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji" należy rozumieć podejmowanie przez pracownika organu administracji publicznej czynności procesowych, przewidzianych w przepisach prawa, niezbędnych do załatwienia sprawy w formie decyzji, a także jeżeli pracownik został upoważniony do wydania decyzji w imieniu organu lub pełni funkcję organu - załatwienie sprawy w drodze decyzji.
Przy interpretacji art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. nie może umknąć z pola widzenia fakt, że zacytowane wyżej brzmienie, przepis uzyskał z dniem 11 kwietnia 2011 r., w wyniku nowelizacji wprowadzonej na mocy art. 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18 z późn. zm.). W uzasadnieniu projektu powołanej ustawy wskazano zaś, że "celem tej nowelizacji jest wyłączenie pracowników, którzy brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, zarówno pracowników organu I instancji, jak również pracowników ministerstw i urzędów centralnych, którzy przygotowują i podpisują decyzje ministrów i kierowników urzędów centralnych wydawanych na skutek rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy".
Kwestia wyłączenia pracownika organu jednoosobowego była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uchwale z 18 lutego 2013 r. sygn. akt I GPS 2/12 uznał, że art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej (przepis o analogicznej treści jak art. 24 § 5 K.p.a.) ma zastosowanie do pracownika organu jednoosobowego w postępowaniu odwoławczym. Wspomniana uchwała dotyczyła, co prawda wyłączenia pracownika monokratycznego organu podatkowego w postępowaniu odwoławczym, jednakże w jej uzasadnieniu NSA wyjaśnił także pojęcie "charakteru rozpatrywanej sprawy", do której odwołuje się ustawodawca. W uzasadnieniu uchwały czytamy, że właściwość instancyjna oznacza ogólną kompetencję do weryfikacji decyzji nie tylko w toku instancji, ale i w nadzwyczajnych trybach postępowania podatkowego.
Zgodnie z utrwaloną linia orzeczniczą wyrażenie "udział w wydaniu zaskarżonej decyzji" odnosi się do stadium decyzyjnego postępowania, i wiąże się z odpowiedzialnością za prawnie wiążące rozstrzygnięcie sprawy przez podpisanie projektu decyzji przez osobę zajmującą stanowisko organu albo pracownika imiennie upoważnionego przez osobę sprawującą stanowisko organu, tak jak w rozpoznawanej sprawie (wyroki NSA w sprawach o sygn. II FSK 1357/10 oraz I GSK 253/05).
W świetle powyższego przepisu, osoba biorąca udział w wydaniu decyzji w trybie "zwykłym" nie może brać udziału w postępowaniu nadzwyczajnym, którego celem jest ocena prawidłowości tej decyzji. W takim przypadku może zachodzić uzasadniona obawa, że pracownik, który był osobiście zaangażowany w określonym sposobie załatwienia sprawy nie będzie obiektywny przy ocenie wniosku o wznowienie postępowania i uchylenie takiej decyzji.
Kwestia wyłączenia osoby, która orzekała w postępowaniu "zwykłym" od udziału w postępowaniu "nadzwyczajnym" była ponadto przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego w wyroku o sygn. SK 6/07 (OTK-A 2008/8/137). Wyrok ten zapadł, na gruncie przepisów regulujących wyłączenie sędziego od orzekania w postępowaniu sądowym, jednakże rozważania tam poczynione mogą stanowić wskazówkę, przy wykładni przepisów K.p.a. regulujących tą samą kwestię. We wspomnianym wyroku Trybunał orzekł, że art. 18 § 1 pkt 6 P.p.s.a. w zakresie w jakim pomija jako podstawę wyłączenia od udziału w orzekaniu w postępowaniu sądowym toczącym się po wznowieniu postępowania administracyjnego, jego wcześniejszy udział w orzekaniu w sprawie dotyczącej decyzji wydanej we wznowieniowym postępowaniu administracyjnym, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Uzasadniając orzeczenie Trybunał wskazał, że istotą tzw. bezstronności obiektywnej jest "nie tylko to by sędzia orzekający w sprawie zachował się zawsze zgodnie ze standardami niezawisłości i bezstronności, lecz także by w ocenie zewnętrznej zachowanie takie odpowiadało standardom". Przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nawiązywał wyraźnie i celnie wskazywał na szereg zależności, jakie występują między postępowaniem nadzwyczajnym prowadzonym w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, a zwykłym postępowaniem administracyjnym w kontekście kontroli sądowej decyzji wydanych w każdym z tych postępowań.
Jednocześnie zauważyć należy, że w ujęciu czysto procesowym sprawa załatwiana w postępowaniu zwykłym nie jest tożsama ze sprawą załatwianą w postępowaniu nadzwyczajnym obejmującym wznowienie postępowania i postępowanie to istotnie różni się od "zwykłego".
Jednakże w ramach postępowania w sprawie wznowienia postępowania bada się między innymi to, czy w kwestionowanej decyzji tkwią określone wady. Uwzględniając ten aspekt, można przyjąć, że postępowanie nadzwyczajne dotyka bezpośrednio tego, co przyjęto w decyzji wydanej w trybie zwykłym, lub co towarzyszyło jej wydaniu. Oznacza to, że w ramach postępowania w trybie wznowieniowym ocenia się szeroko rozumiane elementy tkwiące w decyzji z trybu zwykłego.
W związku z zakresem tej oceny, uznać należy, że nie powinna jej dokonywać ta sama osoba, która wydała decyzję w trybie zwykłym. Osoba taka nie powinna brać udziału w kontrolowaniu prawidłowości decyzji, uprzednio przez nią podpisanej i to pod kątem ewentualnych wad przeprowadzonego postępowania, czy też naruszeń mających tkwić w wydanej decyzji. Wznowienie postępowania może doprowadzić do uchylenia decyzji z trybu zwykłego i merytorycznego ponownego załatwienia sprawy.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy wskazania wymaga, że pierwotna decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]grudnia 2018 r., nr [...] wydana w trybie zwykłym, podpisana została przez działającą z upoważnienia Prezydenta Miasta Z-ce Dyrektora Wydziału Architektury Urzędu Miasta E. K. Natomiast decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], którą po wznowieniu postępowania odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...], podpisana została przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Dyrektora Wydziału Architektury Urzędu Miasta A. S. Wspomniana E. K. podpisała się jedynie pod postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r., nr [...]dotyczącym wznowienia postępowania.
Zgodnie z utrwaloną linia orzeczniczą wyrażenie "udział w wydaniu zaskarżonej decyzji" odnosi się do stadium decyzyjnego postępowania, i wiąże się z odpowiedzialnością za prawnie wiążące rozstrzygnięcie sprawy przez podpisanie decyzji przez osobę zajmującą stanowisko organu albo pracownika imiennie upoważnionego przez osobę sprawująca stanowisko organu.
W przedmiotowym stanie faktycznym, organ dokonał zdaniem Sądu błędnej wykładni art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. polegającej na uznaniu, iż określenie "udział w wydaniu decyzji" obejmuje wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, podczas gdy decyzja w sprawie została wydana przez innego pracownika, w związku z czym doszło do naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i obligowało Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji organu odwoławczego.
Wskazać należy, że wydanie wskazanego postanowienia nie miało żadnego znaczenia dla ukształtowania merytorycznego rozstrzygnięcia, które wydał pracownik niebiorący dotychczas udziału w postępowaniu zwykłym.
Wydanie postanowienia w zakresie wznowienia postępowania stanowi pierwszą fazę postępowania, w której organ bada jedynie czy we wniosku o wznowienia postępowania została podana podstawa wznowieniowa. Nie rozstrzyga o meritum żądania. Rozstrzygniecie to nie ma charakteru decyzyjnego.
Tym samym E. K. nie brała udziału w kontrolowaniu prawidłowości decyzji o pozwoleniu na budowę - uprzednio przez siebie podpisanej.
Skoro stwierdzenie potrzeby wyłączenia pracownika było podstawową przyczyną dla której organ odwoławczy zastosował instytucję z art. 138 § 2 K.p.a., wydając decyzję o charakterze kasatoryjnym, to tym samym jej zanegowanie przez Sąd, stanowiło o braku przesłanki do uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia 14 maja 2019 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W toku powtórnego rozpatrzenia sprawy organ zobowiązany będzie do uwzględnienia przedstawionego w niniejszym wyroku stanowiska Sądu co do wykładni art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. w realiach niniejszej sprawy.
Nieuzasadnionym jest odwoływanie się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 823/18. Z uzasadnienia wyroku wynika, że uchylone przez organ odwoławczy w trybie art 138 § 2 K.p.a. postanowienie dotyczyło odmowy wznowienia postępowania z powodu braku przymiotu strony wnioskodawcy. W przeciwieństwie do niniejszego postanowienia miało charakter decyzyjny. Ocenie prawnej poddano interes prawny w wystąpieniu z wnioskiem.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W kwestii kosztów postępowania (punkt drugi sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło