II SA/Rz 1196/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-01-17
Skład orzekający: Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność materialno-techniczną polegającą na odmowie wydania map archiwalnych jest dopuszczalna, jeśli skarżący uchybił terminowi do skierowania wezwania do usunięcia naruszenia prawa?Ratio decidendi
Skarga na czynność materialno-techniczną polegającą na odmowie wydania map archiwalnych podlega odrzuceniu, jeśli skarżący uchybił terminowi do skierowania wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Prawo dostępu do materiałów geodezyjnych i kartograficznych jest indywidualne i konkretne, a jego realizacja wymaga przestrzegania procedury określonej w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym terminów na wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa.Stan faktyczny
Skarżący W.J. zaskarżył czynność materialno-techniczną Starosty powiatu polegającą na odmowie wydania archiwalnych map wsi z lat 1956-1964. Pomimo wielokrotnych żądań i korespondencji, organ konsekwentnie odmawiał wydania map z żądanego okresu, wskazując na ich brak lub oferując mapy z innego okresu. Skarżący wniósł skargę po wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, jednak sąd uznał, że skarżący uchybił terminowi do skierowania tego wezwania po otrzymaniu ostatecznej odpowiedzi organu.Rozstrzygnięcie
1. Odrzucono skargę. 2. Zwrócono skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu wpisu od odrzuconej skargi.Pełny tekst orzeczenia
z dnia 17 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2012 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.J. na czynność materialno-techniczną Starosty powiatu [...] z dnia 26 lipca 2011 r., nr [....] w przedmiocie odmowy wydania map - p o s t a n a w i a - 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić W.J. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu wpisu od odrzuconej skargi.
Skargą nadaną w dniu 2 listopada 2011 r. W.J. zaskarżyła czynność Starosty Powiatu [...] wyrażoną w piśmie z dnia 28 września 2011 r., nr [...], odmawiającej wydania żądanych prze nią map. W uzasadnieniu skargi podała, że w dniu 7 grudnia 2010 r. zwróciła się do wskazanego organu o wydanie map archiwalnych wsi O. z lat 1956 – 1964. Zamiast materiałów ze wskazanego okresu wydano jej mapy z roku 1967. Dlatego w dniu 23 stycznia 2011 r. ponownie zwróciła się do Starosty o wydanie map archiwalnych. W odpowiedzi z dnia 10 lutego 2011 r. Starosta odmówił ich wydania. W replice z dnia 22 lutego 2011 r. skarżąca ponowiła żądanie, jednak w odpowiedzi z dnia 4 marca 2011 r. po raz kolejny spotkała się z odmową i informacją, że map z żądanego okresu nie odnaleziono. W dniu 18 marca 2011 r. W.J. po raz kolejny wystąpiła z żądaniem wydania map, a w odpowiedzi organu z dnia 14 kwietnia 2011 r. podtrzymano dotychczasowe negatywne stanowisko. W dniu 26 maja 2011 r. jeszcze raz zażądała wydania map archiwalnych i w piśmie z dnia 14 czerwca 2011 r. poinformowano ją, że wystąpiono do Archiwum Państwowego w P. i Archiwum w R. Filii w S. celem odszukania map z tego okresu. W piśmie z dnia 26 lipca 2011 r. poinformowano ją, że dokumentów takich nie odnaleziono. Skarżąca podaje, że kolejne żądanie skierowała do Starosty w dniu 26 sierpnia 2011 r. Wobec nie otrzymania na nie odpowiedzi skierowała do Starosty Powiatu [...] wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi z dnia 28 września 2011 r. ponownie odmówiono jej wydania żądanych map. Na tej podstawie wniosła o zobowiązanie Starosty do wydania jej żądanych dokumentów.
W odpowiedzi na skargę Starosta Powiatu [...] wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Starosta przyznaje, że skarżąca wystąpiła z żądaniem wydania map nr [..] dla działki nr [..], mapy nr [..] dla działki nr [..] i mapy nr [..] dla działki nr [..] – z 1961 r., przedstawiając chronologię korespondencji ze skarżącą. Wyjaśnia też zasady udostępniania materiałów geodezyjnych z zasobów bazowych, użytkowych oraz przejściowych wskazując, że w dniu 21 stycznia 2011 r. poinformowano skarżącą o tym, że map z roku 1961 nie odnaleziono. Przesłano jej natomiast mapy z roku 1967 r. wyjaśniając, że powierzchnia działek nie jest treścią mapy ewidencyjnej – wbrew żądaniu skarżącej. Starosta podkreśla, że został wezwany do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia 22 lutego 2011 r. Ponowne takie wezwanie otrzymał w piśmie z dnia 18 marca 2011 r., a po raz trzeci w piśmie z dnia 26 sierpnia 2011 r.
Mając na względzie powyższe w ocenie Starosty skarga podlega odrzuceniu, ponieważ skarżąca mogła skutecznie tylko jeden raz skierować do niego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a następnie w terminach wynikających z art. 53 §2 ppsa wystąpić ze skargą. Powtórne wezwanie w jego ocenie nie było skuteczne, a skarga powinna zostać odrzucona, ponieważ termin do jej wniesienia powinien być liczony od wezwania z dnia 22 lutego 2011 r. Natomiast oddalenie skargi uzasadniono tym, że Starosta nie jest w posiadaniu żądanych przez skarżącą map. Poszukuje ona bowiem map z takiego okresu, który wykazywałby inny przebieg granicy niż aktualny uwidoczniony na mapie z 1984 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu, jednak z innych powodów niż podnoszone przez Starostę Powiatu L.
Kontrola sprawowana przez wojewódzki sąd administracyjny nad organami administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty, czynności lub bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych m.in. w art. 3 §2 pkt 1 - 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). W tej grupie spraw mieszczą się czynności polegające na odmowie wydania map (wyrysów z tych map) z zasobów geodezyjnych i kartograficznych. Z przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 193 z 2010 r., poz. 1287 z późn.zm.) wynika bowiem prawo obywateli dostępu do tego zasobu, w tym żądania wydania wypisów z rejestrów i wyrysów map na jego podstawie. Ustawa reguluje sprawy dotyczące m.in. państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (zob. art. 1 pkt 6 i art. 2 pkt 10 ustawy), który ma służyć m.in. obywatelom (art. 40 ust. 1 ustawy). Do prowadzenia zasobu oraz udostępniania materiałów w nim zgromadzonych zobowiązany jest m.in. starosta, i zasadniczo każdy może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym (zob. art. 7d), art. 20, art. 24, art. 40 ustawy). Ponadto zgodnie z art. 40 ust. 4 ustawy materiały z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, które utraciły przydatność użytkową, podlegają wyłączeniu z tego zasobu, przy czym ta część, która stanowi materiały archiwalne, jest przekazywana do właściwych archiwów państwowych. Nie podlega ona zatem zniszczeniu. O tym, że prawo dostępu do materiałów geodezyjnych i kartograficznych ma indywidualny oraz konkretny charakter i mieści się w kategorii spraw wymienionych w art. 3 §4 pkt 4) p.p.s.a. stwierdzono też m.in. w wyroku tut. Sądu z dnia 28 października 2010 r., sygn. akt II SA/Rz 389/10, na który w odpowiedzi na skargę powołuje się Starosta. Przedmiot skargi świadczy zatem o dopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie.
Skuteczne wniesienie skargi wymaga spełnienia szeregu wymogów proceduralnych. Przed przystąpieniem do merytorycznej kontroli zaskarżonej czynności Sąd zobowiązany jest ocenić, czy skarżący dopełnił wszystkich wymogów poprzedzających czynność wniesienia skargi, w tym czy wyczerpał przewidziany prawem tryb. Zasadniczo skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 §1 p.p.s.a.). Jeżeli jednak ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie 14 (czternastu) dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 §3 p.p.s.a.). W takim przypadku, zgodnie z art. 53 §2 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie 30 (trzydziestu) dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 (sześćdziesięciu) dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa, za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi (art. 54 §1 p.p.s.a.). Naruszenie tej procedury stanowi o niewyczerpaniu prawem przewidzianego trybu i o wniesieniu skargi po upływie terminu do jej wniesienia w rozumieniu art. 58 §1 pkt 2) p.p.s.a. lub jej niedopuszczalności w rozumieniu art. 58 §1 pkt 2) lub pkt 6) p.p.s.a. Takie ustalenie wymaga odrzucenia skargi.
Stanowisko Starosty Powiatu [...] jest słuszne co do zasady. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa może zostać skierowane jeden raz, w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Jeżeli tego nie uczynił, lub dopuścił się uchybienia tego terminu – wniesienie skargi staje się niedopuszczalne. Czynność wezwania do usunięcia naruszenia prawa ma jeszcze to istotne znaczenie, że od dnia skutecznego jego wniesienia do właściwego organu rozpoczyna bieg termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, o którym mowa w art. 53 §2 p.p.s.a. Jeżeli jednak strona uchyliła terminowi 14 dni, lub nie wniosła skargi w przepisanym terminie nie zamyka jej to drogi do ponownego zwrócenia się do właściwego organu z żądaniem dokonania określonej czynności, a otworzy to ponownie drogę dla procedury skargowej.
Postępowanie w sprawie zaspokojenia żądania administracyjno-prawnego o wskazanej treści nie toczyło się w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, dlatego nie można podzielić stanowiska Starosty Powiatu [...], że skoro W.J. domaga się wydania tych samych map to termin do skierowania wezwania do usunięcia naruszenia prawa i wniesienia skargi powinien być liczony od dnia 22 lutego 2011 r. Niemożność zastosowania do niniejszego postępowania przepisów k.p.a. powoduje, że nie mieliśmy do czynienia z powagą rzeczy osądzonej w sprawie administracyjnej. Każde kolejne żądanie, które swą treścią byłoby tożsame z poprzednim, wymagało więc załatwienia (wydania żądanych map tyle razy, ile wpłynęło wniosków). Każde takie żądanie inicjowało kolejne postępowanie, w którym możliwe było zainicjowanie procedury skargowej. Analiza pism W.J. prowadzi do wniosku, że w zasadzie w każdym z nich domagała się wydania z zasobu geodezyjnego i kartograficznego określonych map, dlatego każda kolejna odmowa ze strony Starosty uprawniała ją do skierowania do tego organu jednokrotnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a następnie wniesienia skargi na akt odmowy wydania żądanych materiałów geodezyjnych. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie.
Z akt sprawy wynika, że pisma z żądaniem wydania materiałów geodezyjnych skarżąca kierowała do Starosty Powiatu [...] w dniu: 7 grudnia 2010 r., 11 stycznia 2011 r., 21 stycznia 2011 r., 23 stycznia 2011 r. W pismach z dnia 22 lutego 2011 r. i z dnia 18 marca 2011 r. zawarte zostało tez wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie takie zawierało również pismo z dnia 23 stycznia 2011 r., w którym skarżąca domagała się, aby Starosta wpłynął na podwładnych pracowników celem uwzględnienia wniosku.
Następny wniosek pochodzi z dnia 26 maja 2011 r., po którym Starosta podjął starania odszukania żądanych materiałów w zasobach archiwalnych. Odpowiedzi odmownej w zakresie udostępnienia innych map niż z roku 1967 udzielonej pismem z dnia 26 lipca 2011 r., doręczono skarżącej w dniu 11 sierpnia 2011 r. W dniu 26 sierpnia 2011 r. drogą pocztową skarżąca skierowała do Starosty wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, na które odpowiedź została udzielona w dniu 28 września 2011 r., a doręczona w dniu 5 października 2011 r. Skargę wniesiono w dniu 2 listopada 2011 r.
Powyższe wskazuje jednak, że o ile skarżąca mogła wielokrotnie domagać się od Starosty wydania określonych materiałów geodezyjnych, także archiwalnych, o tyle uchybiła terminowi 14 dni od dnia otrzymania odpowiedzi z dnia 26 lipca 2011 r., doręczonej jej w dniu 11 sierpnia 2011 r., do skierowania wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Uczyniła to dopiero w dniu 26 sierpnia 2011 r., podczas gdy wskazany termin upłynął z dniem 25 sierpnia 2011 r. To zaś powoduje, że pomimo wniesienia skargi w przepisanym terminie od dnia otrzymania odpowiedzi Starosty na wniosek z dnia 26 maja 2011 r., co nastąpiło pismem z dnia 28 września 2011 r., doręczonym jej w dniu 5 października 2011 r., to jednak uchybienie terminu na wcześniejszym etapie postępowania świadczy o niedopuszczalności skargi z innych względów, w rozumieniu art. 58 §1 pkt 6) p.p.s.a.
Z przedstawionych powodów, na podstawie art. 58 §1 pkt 6) i §3 p.p.s.a. w zw. z art. 52 §3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
O zwrocie wpisu orzeczono zgodnie z art. 232 §1 pkt 1 i §2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło