II SA/Rz 1202/18

WyrokWSA w Rzeszowie2018-11-13

Skład orzekający: Małgorzata Wolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprzeciw od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego wydanej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., może badać materialnoprawne podstawy rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji kasacyjnej wydanej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. bada jedynie legalność wydania tej decyzji, w tym prawidłowość zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. Zakres orzekania sądu ogranicza się do kontroli formalno-procesowej podstawy decyzji kasacyjnej, a nie do merytorycznej oceny sprawy. Sąd nie może uwzględnić żądań strony dotyczących nakazania opracowania projektu budynku zgodnego z pierwotnym projektem, gdyż wykracza to poza jego kompetencje w postępowaniu sprzeciwowym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu J.R. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która uchyliła decyzję PINB nakładającą na I.K. obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dotyczącego rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego. WINB uchylił decyzję PINB z powodu nieprawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji, w tym braku oceny wszystkich odstępstw od projektu budowlanego i ich istotności. J.R. kwestionowała m.in. przekroczenie wysokości budynku, wykonanie okien w łazience blisko granicy działki oraz zmiany w pokryciu dachowym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono sprzeciw.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Małgorzata Wolska /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2018 r. sprzeciwu J. R. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego oddala sprzeciw. Przedmiotem sprzeciwu J.R. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: WINB) z dnia [...] września 2018 r. ([...]) uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: PINB) z dnia [...] czerwca 2018 r. ([...]) nakładająca na I.K. przedstawienie projektu budowlanego zamiennego dotyczącego rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego uwzględniającego wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz w razie potrzeby wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oraz analizy zacienienia działki sąsiedniej w terminie do 31 października 2018 r., i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Z uzasadnienia w/w decyzji i akt sprawy wynika, że WINB decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. ([...]) utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] października 2015 r. ([...]) umarzającą w całości jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie prawidłowości zmiany pokrycia dachowego na budynku mieszkalnym oraz nadbudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego, stanowiącego obecnie własność I.K., na działce nr 2251 w miejscowości C., gm. [...] Wyrokiem z dnia 19 października 2016 r., I SA/Rz 80/16 WSA w Rzeszowie uchylił w/w decyzję WINB z dnia [...] grudnia 2015 r. i decyzję PINB z dnia [...] października 2015 r. w zakresie dotyczącym wymiany pokrycia dachowego budynku mieszkalnego i oddalił skargę w pozostałym zakresie. W skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez J.R. NSA wyrokiem z dnia 24 listopada 2017 r., II OSK 200/17 uchylił zaskarżony wyrok w pkt drugim i uchylił decyzję WINB z dnia [...] grudnia 2015 r. oraz decyzję PINB z dnia [...] października 2015 r. w części dotyczącej nadbudowy budynku mieszkalnego. W wyroku WSA wskazano, że postępowanie dowodowe i ustalenia faktyczne dotyczące prac związanych z wymianą pokrycia dachu nie spełniają wymogów z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Skarżąca J.R. kwestionuje, że wykonane roboty spowodowały, iż dach jest niezgodny ze stanem poprzednim, ma zastrzeżenia co do rozmiarów okapu, że został dodatkowo wysunięty co skutkowało, że obecnie wypust znajduje się w odległości ok. 15 cm od działki nr 2249 (a wcześniej go nie było). Nadto na dachu wykonano dodatkowo właz, według nie dach miał być dwuspadowy a faktycznie w zdecydowanej większości jest wielospadowy. Sad podał, że w uzasadnieniu decyzji brak jest odniesienia się do zarzutów nowopowstałego włazu na dachu. NSA wskazał, że zarówno WSA i organy obu instancji nie dokonały ustaleń w zakresie zarzutów skargi dotyczących dokonania przez inwestora istotnych odstępstw od zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego z dnia [...] września 1998 r., tj. wybicia otworów okiennych w łazienkach, przekroczenia wysokości budynku z 8,7 m nr 10,3 m oraz zlikwidowania ściany przeciwpożarowej oraz braku ich oceny pod względem naruszenia art. 36a ust. 1 w związku z art. 36a ust. 5 pkt 1 oraz 2 ustawy Prawo budowlane. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy zalecił uwzględnić wyrażone uwagi i dokonać oceny, czy ewentualnie stwierdzone odstępstwa maja charakter istotnych w rozumieniu art. 36a ust. 1 oraz ust. 5 P.b. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, PINB na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257), wydał w dniu [...] czerwca 2018 r. decyzję ([...]), zakwestionowaną następnie w odwołaniu I.K., która nie zgadza się z dokonanymi pomiarami wysokości budynku (rozbieżności w tym względzie powstały w wyniku różnicy poziomu terenu na jej działce). Jej zdaniem nadbudowa i rozbudowa została przeprowadzone zgodnie z projektem i decyzją. Decyzja PINB narazi ją na niepotrzebne koszty, gdyż projekt zamienny przy prawidłowej wysokości nie byłby potrzebny. Orzekając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy wskazał, że podjął to rozstrzygnięcie z przyczyn innych niż podane w odwołaniu. Stwierdził, że PINB ponownie rozpoznając sprawę nie zastosował się do wskazań zawartych w przywołanych wyżej wyrokach (WSA w Rzeszowie i NSA). Organ ten ustalił, że na działce nr 2251 w miejscowości C. znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny murowany, posiadający fundamenty betonowe, stropy żelbetowe, konstrukcja dachu drewniana, pokrycie dachu z blachy trapezowej z dobudowanym gankiem o wymiarach 2,50 x 1,44 m. Budynek jest orynnowany, rury spustowe skierowane na własną działkę. Przedmiotowy budynek posiada wymiary 12,65 x 10,10. Jego wysokość od strony działki nr 2249 własności J.R. wynosi 10,27 m. Odległość tego budynku od krawędzi drogi gminnej wynosi od 6,26 m do 6,45 m, od strony zachodniej do istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr 2555 wynosi 8,34 m, do ogrodzenia od strony w/w działki wynosi 0,41 m. Przedmiotowy budynek został wybudowany w latach 1947 r. W 1988 miała miejsce nadbudowa i rozbudowa w kierunku północno – zachodnim przedmiotowego budynku, wykonana na podstawie pozwolenia na budowę (decyzja z dnia [...] października 1988 r., [...] Głównego Architekta Wojewódzkiego w T.), natomiast w 2014 r. zmieniono pokrycie dachowe z dachówki na blachę trapezową bez zmiany konstrukcji dachu (na podstawie zgłoszenia wniesionego do Starosty T. (w dniu [...] września 2014 r.). PINB ustalił, że inwestor dokonując rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na działce nr 2251 w C. zmienił wysokość budynku z wskazanej w zatwierdzonym projekcie budowlanym 8,70 m na rzeczywistą 10,30 m. Wysokość tego budynku została zwiększona o 160 cm w stosunku do wysokości projektowanej, co stanowi 18,4 % wysokości budynku i przekracza dopuszczalną tolerancję 2% określona w art. 36a ust. 5a pkt 1 Prawa budowlanego. Odstępstwo w tym zakresie jest istotne, gdyż nastąpiła zmiana parametrów obiektu budowlanego, tj. jego wysokości i kubatury; stanowi to okoliczność, o której mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Przedmiotowe postępowanie dotyczy robót budowlanych wykonanych i zakończonych, nie zachodzi więc potrzeba wydawania postanowienia o wstrzymaniu robót, natomiast zasadnym jest zastosowanie przepisów art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Powołując treść art. 151 ust. 1 pkt 3 P.b. wskazano, że w przypadku nałożenia obowiązku projektu budowlanego zamiennego organ administracji architektoniczno – budowlanej uchyla pozwolenie na budowę, natomiast nałożenie projektu budowlanego zamiennego jest dopuszczalne wtedy, gdy obiekt nie narusza przepisów techniczno – budowlanych i gdy pozwolenie na budowę istnieje w obrocie prawnym. W rozpatrywanym przypadku pozwolenie na rozbudowę i na odbudowę zostało wydane w 1988 r., zostało skonsumowane, gdyż rozbudowa i nadbudowa przedmiotowego budynku została zakończona. W związku z powyższym w sprawie niniejszej zasadnym byłoby przeprowadzenie postępowania w zakresie wyznaczonym przepisami art. 51 ust. 1 pkt 1 lub 2 P.b., które zgodnie z art. 51 ust. 7 P.b. stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Wskazano również, że w orzecznictwie sądowo – administracyjnym pojawia się stanowisko, iż w przypadku robót budowlanych, które już zostały zakończone, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie i w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, istnieje możliwość nałożenia przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, ale również organ musi nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Wyjaśniając ideę postępowania naprawczego (art. 51 P.b.), podkreślając, że celem tych czynności - w istocie polegających na weryfikacji podjętych przez stronę robót budowlanych pod kątem ich zgodności z przepisami budowlanymi – jest zagwarantowanie bezpieczeństwa wszystkimi użytkownikami danego obiektu oraz ochrona osób trzecich. PINB nakładając obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego dotyczącego rozbudowy i nadbudowy uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych rób budowlanych nie dokonał oceny wszystkich odstępstw od projektu dotyczącego rozbudowy i nadbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego i czy ewentualnie stwierdzone odstąpienia mają charakter istotnych. Nie badał czy przedmiotowy budynek mieszkalny odpowiada rozwiązaniom zastosowanym w projekcie dotyczącym rozbudowy i nadbudowy zatwierdzonym pozwoleniem na budowę. Jeżeli kształt przedmiotowego budynku odpowiadałby temu co zakładał projekt budowlany to zbędnym byłoby żądanie od inwestora sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, a jedynie mogłaby zachodzić potrzeba wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia tego budynku do stanu zgodnego z przepisami. Natomiast w razie ustalenia przez organ, że inwestor wybudował budynek inny niż przewidywał projekt, to żądanie sporządzenia i przedstawienia projektu zamiennego jest uzasadnione, ale również konieczne jest nałożenie robót doprowadzających przedmiotowy obiekt do stanu zgodnego z przepisami, w tym ochrony przeciwpożarowej. Nadto PINB nie wyjaśnił kwestii wykonania okien w pomieszczeniach łazienki w ścianie północno – wschodniej, a których budowę kwestionowała J.R., właściciela działki nr 2249. Nie dokonał pomiarów odległości tych okien od granicy z sąsiednią działką nr 2249. Z pomiarów organu powiatowego wynika, że okna te znajdują się w odległości mniejszej niż 3m od ogrodzenia z w/w działką. Nie poczynił żadnych ustaleń w zakresie robót wykonanych przy zmianie pokrycia dachowego i zmian dokonanych przy wykonywaniu tych robót, tj. wykonania włazu czy ewentualnego przedłużenia okapu dachu oraz nie dokonał oceny czy zmiany te wpływają na interesy właścicieli działek sąsiednich. Nadto żądanie przedłożenia analizy zacienienia działki sąsiedniej nie znajduje uzasadnienia – w przepisach techniczno – budowlanych chodzi o zacienienie pomieszczeń w budynkach przeznaczonych na pobyt ludzi, tj. ograniczenie dopływu światła do tych pomieszczeń a nie o zacienienie sąsiedniej działki. Zatem nałożenie przez PINB obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego wydaną przez niego decyzją w dniu [...] czerwca 2018 r. jest nieprawidłowe i nie znajduje uzasadnienia w przedmiotowej sprawie. Organ powiatowy winien rozważyć jakie przepisy art. 51 P.b. mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie. W tych okolicznościach orzeczono w myśl art. 138 § 2 K.p.a., podając jednocześnie, że wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z niniejszego uzasadnienia. Z uwagi na przesłankę do ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji, organ odwoławczy nie ustosunkował się do merytorycznych zarzutów zawartych w odwołaniu. W sprzeciwie wniesionym do opisanej decyzji z dnia [...] września 2018 r. J.R. zarzuciła, że przekroczenie wysokości budynku I.K. o 1,6 m, a w związku z tym jego kubatury utrudnia jej korzystanie z działki nr 2249, domu, jak również budowę domu. Dom i znaczna część działki są zacienione przez nielegalnie i nadmiernie rozbudowany dom sąsiadów i ni są to jedyne odstępstwa od projektu. Po latach użytkowania rozbudowanego domu sąsiedzi wybili otwory okienne w dwóch pomieszczeniach, sztucznie podwyższyli teren wokół budynku mieszkalnego od strony swojego podwórza tworząc sztuczny, mający wysokość ponad 1 m spod terenu w kierunku jej działki, co powoduje spływ wody na teren jej działki także z dalszej części działki sąsiada. Zmieniając pokrycie dachu z dachówki na blachę wydłużyli dach z wszystkich stron – od strony jej działki o ok. 15 cm – podczas gdy ściana budynku znajduje się 10 cm od granicy działki. Wysuwając dach zlikwidowali ścianą przeciwpożarową. J.R. podkreśliła, że według projektu dach na budynku mieszkalnym powinien być dwuspadowy z połaciami w kierunku drogi i działki inwestora, tymczasem jest pięciospadowy – jedna połać jest skierowana w stronę jej działki. Nadto w 1999 r. sąsiedzi dobudowali ganek i balkon na piętrze, których nie było w projekcie, a ich legalizacja nastąpiła w drodze uzyskania pozwolenia. Aktualnie sąsiedzi ocieplają kontrolowany budynek. Zdaniem J.R. wszystkie nielegalne działania sąsiadów powodują znaczną uciążliwość w korzystaniu z jej działki, znacznie też obniżyły jej wartość. Obecna wysokość budynku sąsiadów 10,30 m zamiast 8,70 m podanej w projekcie oraz związane z tym powiększenie kubatury nadmiernie rozbudowanego i nadbudowanego budynku mieszkalnego są niedopuszczalne. Wyrażając sprzeciw od decyzji WINB w całości, J.R. wnosiła o nakazanie opracowania projektu budynku mieszkalnego zgodnego z pierwotnym projektem oraz doprowadzenie parametrów budynku do stanu zgodnego z projektem. Odpowiadając na sprzeciw WINB podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w kwestionowanej decyzji z dnia [...] września 2018 r. ([...])i wniósł o jego oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Sądy administracyjne, jak stanowi art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kierując się zatem kryterium legalności dokonują kontroli zgodności zaskarżonego aktu (tu decyzja) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 151a § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej "P.p.s.a." sąd uwzględniając sprzeciw od decyzji uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. W przypadku nieuwzględnienie sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw (art. 151 § 2 ). Przypomnieć należy, że instytucja sprzeciwu od decyzji została wprowadzona ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935). Dodany ta ustawą do przepisów P.p.s.a. art. 64a stanowi, iż od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej "K.p.a.", skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Wspomniana zmiana wyłączyła możliwość wnoszenia skarg na decyzje kasacyjne organu odwoławczego pozostawiając ich kontrolę jedynie w ramach nowego środka sprzeciwu, na podstawie którego sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a. (art. 64e P.p.s.a.). Należy tez podkreślić, że sprzeciw nie jest środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji ani prawidłowości zastosowania przez organ drugiej instancji przepisów procesowych niezwiązanych z podstawami kasatoryjnymi. Rozpoznając sprzeciw, sąd zobligowany jest dokonać oceny prawidłowości zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. mając na uwadze wykładnię prawa materialnego przyjętą przez organ drugiej instancji (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 listopada 2017 r., IV SA/Wa 2751/17, cbois.nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 138 § 2 wspomnianym wyżej K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Zastosowanie zatem tego przepisu uwarunkowane jest przesłankami procesowymi. Pierwsza z nich polega na tym, że doszło do naruszenia przepisów postępowania podczas postępowania zakończonego decyzją organu pierwszej instancji, natomiast druga sprowadza się do tego, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Zaznaczyć przy tym należy, wykazanie zaistnienia tych przesłanek następuje na określonej podstawie materialnoprawnej. Tylko niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych zapisanych w hipotetycznym stanie faktycznym daje podstawy do ustalenia, że spełniona jest przesłanka, według której konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (zob. B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz,", C.H. Beck 2017 r., s. 728). W ramach badania przesłanek do wydania decyzji przewidzianej w art. 138 p 2 K.p.a., a uprawnia do tego art. 64e P.p.s.a., mieści się ocena materialnoprawna warunkująca przyjęcie, że zaistniałą przesłanka konieczności wyjaśnienia zakresu sprawy mającego wpływ na rozstrzygnięcie. Sytuacja taka ma miejsca, gdy naruszenie procesowe stanowiące pierwsza z przesłanek wymienionych w art. 138 § 2 K.p.a. skutkuje niewyjaśnieniem istotnych okoliczności sprawy. Trzeba również wyraźnie podkreślić, że będąca przedmiotem zaskarżenia decyzja kasacyjna organu odwoławczego jest rozstrzygnięciem formalno – procesowym, które – mając charakter niemerytoryczny – nie rozstrzyga sprawy co do istoty i dlatego tez zakres orzekania sądowoadministracyjnego ogranicza się do kontroli legalności wydania tego rodzaju rozstrzygnięcia w świetle ustawowych przesłanek. Po przeanalizowaniu zarzutów sprzeciwu oraz treści wydanej w sprawie decyzji kasacyjnej, Sąd doszedł do przekonania, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej było prowadzone na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1202), dalej "P.b.". Wydana w pierwszej instancji decyzją z dnia 5 czerwca 2018 r. organ nadzoru budowlanego, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b., nałożył na I.K. (właścicielkę działki nr 2251 w miejscowości C.) obowiązek przewidziany we wspomnianym art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b., a także obowiązek przedstawienia analizy zacienienia działki sąsiedniej w terminie do 31 października 2018 r. Według niekwestionowanych ustaleń tego organu znajdujący się na w/w działce budynek mieszkalny jednorodzinny, pochodzący z 1947 r. został w latach 1988 – 1989 rozbudowany i nadbudowany w kierunku północno – zachodnim (pozwolenie na budowę z dnia [...] października 198 r., nr [...]) z przekroczeniem wysokości budynku określonej w tym pozwoleniu (z 8,70 m na 10,30 m), skutkującym zwiększeniem jego kubatury. Odstępstwo to sklasyfikowane zostało jako istotne. Nadto wcześniej na przedmiotowym budynku zmienione zostało pokrycie dachowe (zgłoszenie złożone [...].09.2014 r.). Roboty przy tym budynku zostały wykonane i zakończone, nie zachodziła więc potrzeba ich wstrzymania (art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b.). Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, w rozpoznawanej sprawie (a więc przy skonsumowaniu pozwolenia na budowę z dnia [...].10.1988 r.) zasadnym staje się przeprowadzenie postępowania w zakresie objętym regulacjami art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 P.b., stosowanymi odpowiednio z mocy art. 51 ust. 7 P.b. Zgodzić się tez należało ze stanowiskiem organu odwoławczego, powołującego się na orzecznictwo sądowadministracyjne, że w przypadku zakończenia robót budowlanych zrealizowanych jednakże z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę możliwe jest nałożenie obowiązku przewidzianego w art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b., ale w takim przypadku organ nadzoru budowlanego musi jednocześnie nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych celem doprowadzenia tego warunku nie spełnia decyzja pierwszoinstancyjna. Prawidłowo przy tym podniesiono, iż celem czynności podejmowanych w postępowaniu naprawczym (art. 50 i art. 51 P.b.) jest zapewnienie bezpieczeństwa użytkownikom danego obiektu budowlanego, jak również ochrona interesów osób trzecich. Stąd też przedłożone jedynie projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych nie doprowadzi istniejącego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji przekonuje do skasowania decyzji wydanej w pierwszej instancji. W uzasadnieniu tym organ odwoławczy wskazał uchybienia i braki w ustaleniach faktycznych, a tym samym wadliwość postępowania wyjaśniającego tego organu i prawidłowo wskazał na konieczność postępowania w trybie instancji. Na aprobatę zasługuje stanowisko organu odwoławczego i argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu jego decyzji, iż wydanie decyzji z dnia [...] czerwca 2018 r. nie zostało poprzedzone zbadaniem wszystkich odstąpień od projektu budowlanego dotyczącego rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na działce nr 2251, jak i ich charakteru. W szczególności nie zbadano, czy ten budynek odpowiada rozwiązaniom zawartym w projekcie w/w zatwierdzonym pozwoleniem na budowę i wskazując przy tym jednocześnie, że w przypadku takiej zgodności zbędnym byłoby nałożenie na inwestora obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego a mogłaby zachodzić jedynie konieczność wykonania określonych czynności lub robót budowlanych celem doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem. W przeciwnym razie taki obowiązek byłby konieczny, zarazem z obowiązkiem wykonania robót budowlanych doprowadzających ten budynek do stanu zgodnego z prawem, w tym też z przepisami w zakresie ochrony przeciwpożarowej. Wątpliwości organu budzi również – kwestionowana przez J.R., właścicielkę sąsiedniej działki nr 2249 – sprawa wybudowania okien w pomieszczeniach łazienki w ścianie północno – wschodniej budynku. Nadto organ odwoławczy wytknął brak pomiarów odległości tych okien od granicy z w/w działką nr 2249, a także brak ustaleń dotyczących zakresu robót wykonanych przy zmianie pokrycia dachowego i dokonanych wówczas zmian, tj. wykonania włazu czy tez ewentualnego przedłużenia okapu dachu oraz oceny wpływu tych zmian na interesy właścicieli sąsiednich działek. Niezależnie od powyższego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji trafnie wskazano, iż żądanie od I.K. przedstawienia analizy zacienienia działki, w świetle przepisów techniczno – budowlanych, jest nieuprawnione (przepisy te odnoszą się do "zacienienia" pomieszczeń w budynku przeznaczonych na pobyt ludzi). Prawidłową jest więc kwalifikacja, iż organ I instancji rozważyć musi jakie przepisy art. 51 P.b. mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Wobec powyższego stwierdzić należy, że organ odwoławczy zastosował przepis art. 138 § 2 K.p.a. w sposób uprawniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że braki w skompletowaniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego nie mogły być sanowane przez organ odwoławczy w drodze dodatkowego postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 136 K.p.a. Zawarte w sprzeciwie J.R. żądanie – nakazanie opracowania projektu budynku mieszkalnego zgodnego z projektem pierwotnym – z przyczyn wyjaśnionych na wstępie, a dotyczących kompetencji sądu administracyjnego nie mogło zostać uwzględnione. Natomiast analiza treści zarzutów zawartych w sprzeciwie prowadzi bez wątpienia do wniosku, iż dotyczy on okoliczności, które w ocenie organu odwoławczego zostały już zauważone i podlegać muszą zbadaniu oraz oceni w postępowaniu przed organem I instancji. W rezultacie nie uzasadniają wzruszenia decyzji, od której wniesiony został sprzeciw. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 151a § 2 P.p.s.a. sprzeciw został oddalony.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło