II SA/Rz 1211/19

PostanowienieWSA w Rzeszowie2020-03-31

Skład orzekający: Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji może w trybie autokontroli uchylić własne postanowienie dotyczące kosztów zastępstwa procesowego zawarte w wyroku i zasądzić wyższą kwotę, jeśli uzna, że pierwotne rozstrzygnięcie było błędne co do podstawy prawnej jego ustalenia?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny pierwszej instancji może w trybie autokontroli, na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a., uchylić własne postanowienie dotyczące kosztów zastępstwa procesowego zawarte w wyroku, jeśli uzna je za oczywiście błędne co do podstawy prawnej jego ustalenia. W przypadku, gdy przedmiot zaskarżenia dotyczy należności pieniężnej, podstawę do zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego stanowi § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, a nie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) tego rozporządzenia.
Stan faktyczny
Gmina Miasto [...] wniosła zażalenie na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 stycznia 2020 r., domagając się zmiany wyroku w zakresie kosztów zastępstwa procesowego i zasądzenia wyższej kwoty, a także zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd uznał zażalenie dotyczące kosztów zastępstwa procesowego za oczywiście uzasadnione i uchylił własne postanowienie w tym zakresie.
Rozstrzygnięcie
I. uchylono postanowienie zawarte w pkt III wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 stycznia 2020 r. II SA/Rz 1211/19 dotyczące kosztów zastępstwa procesowego; II. zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej Gminy Miasto [...] kwotę 3 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; III. oddalono wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w osobie: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia Gminy Miasto [...] na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 stycznia 2020 r. II SA/Rz 1211/19 wydanego w sprawie ze skargi Gminy Miasto [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie przeliczenia opłaty naliczonej w decyzji, w której udzielono zezwolenia na usunięcie drzew - p o s t a n a w i a - I. uchylić postanowienie zawarte w pkt III wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 stycznia 2020 r. II SA/Rz 1211/19 dotyczące kosztów zastępstwa procesowego; II. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej Gminy Miasto [...] kwotę 3 600 zł /słownie: trzy tysiące sześćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; III. oddalić wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. II SA/Rz 1211/19 U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2020 r. II SA/Rz 1211/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lipca 2019 r. nr [...] i decyzję Marszałka Województwa [...] z [...] czerwca 2019 r. nr [...] (pkt I), umorzył postępowanie administracyjne (pkt II) oraz zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej Gminy M. [...] (reprezentowanej przez radcę prawnego) kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt III). Postanowieniem z 18 lutego 2020 r. II SA/Rz 1211/19 WSA w Rzeszowie działając z urzędu w trybie art. 224 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.), zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej Gminy M. [...] kwotę 3 156 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, wynikających z braku objęcia rozstrzygnięciem o kosztach w pkt III sentencji wyroku opłaconego od skargi wpisu (stosownie do tego przepisu, "jeżeli w toku postępowania sąd nie orzekł o obowiązku ponoszenia kosztów sądowych lub też orzeczeniem nie objął całej kwoty należnej z tego tytułu, postanowienie w tym przedmiocie wyda na posiedzeniu niejawnym wojewódzki sąd administracyjny"); jak wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru, postanowienie to zostało doręczone stronom postępowania odpowiednio 20 i 21 lutego 2020 r. i wskutek braku wniesienia w ustawowym terminie zażaleń, stało się prawomocne. 28 lutego 2020 r. Gmina M. [...] (reprezentowana przez radcę prawnego) wniosła natomiast – kierowane za pośrednictwem WSA w Rzeszowie do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - zażalenie na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zawarte w pkt III wyroku z 15 stycznia 2020 r., wnioskując o jego zmianę i przyznanie tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego kwoty 3 600 zł oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego wg norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 195 § 2 P.p.s.a., "jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo". W myśl art. 200 P.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony (art. 205 § 2 P.p.s.a.). W kwestii ustalenia wysokości wynagrodzenia pełnomocnika strony skarżącej należy wskazać, że w niniejszej sprawie wpis od skargi został ustalony jako wpis stosunkowy uzależniony od wartości przedmiotu zaskarżenia, który stanowiła przeliczona opłata za nasadzenia wykonane - wg orzekających w sprawie organów - niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu na usunięcie drzew, tj. 29 057,33 zł. W sytuacji, gdy w rozpoznawanej sprawie przedmiot zaskarżenia dotyczy należności pieniężnej, trafnie podniósł w zażaleniu pełnomocnik strony skarżącej, że podstawę do zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika będącego radcą prawnym stanowi § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, Dz. U. z 2018 r., poz. 265 (zgodnie z którym stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - stawkę obliczoną na podstawie § 2), a nie jak przyjęto zasądzając koszty zastępstwa procesowego w pkt III wyroku z 15 stycznia 2020 r., wynikająca z ust. 1 pkt 1 lit. c) tego paragrafu (dotyczącego tzw. innych spraw, tj. takich w których przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna albo decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego) kwota 480 zł. Wg § 2 pkt 5 powołanego rozporządzenia, stawka minimalna przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 10 000 zł do 50 000 zł wynosi 3 600 zł i tyle w konsekwencji powinna w sprawie wynosić kwota należna stronie skarżącej tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Powyższe wskazuje, że złożone zażalenie należało uznać za oczywiście uzasadnione, co stanowiło podstawę do uchylenia w trybie autokontroli o jakim mowa w art. 195 § 2 P.p.s.a. postanowienia zawartego w pkt III wyroku WSA w Rzeszowie z 15 stycznia 2020 r. II SA/Rz 1211/19 dotyczącego kosztów zastępstwa procesowego i zasądzenia z tego tytułu od SKO na rzecz strony skarżącej Gminy M. [...] kwoty 3 600 zł. Ponieważ jak wynika z przywołanego już wyżej art. 205 § 2 P.p.s.a., do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez fachowego pełnomocnika zalicza się oprócz należnego im wynagrodzenia i wydatków także koszty sądowe (co do których Sąd nie orzekł we wskazanym wyroku), rozstrzygnięcie zawarte w pkt II niniejszego postanowienia (co do kosztów zastępstwa procesowego) nie ma wpływu na wynikający z wydanego w sprawie postanowienia z 18 lutego 2020 r. obowiązek zwrotu przez SKO na rzecz skarżącej Gminy M. [...] kwoty 3 156 zł z tytułu opłaconego wpisu od skargi. Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o zasądzenie wg norm przepisanych zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego należy wyjaśnić, że nie mógł zostać uwzględniony z braku podstaw prawnych do ich skutecznego żądania w trybie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Zgodnie z art. 209 P.p.s.a., wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. Żaden z tych przepisów nie znajduje zastosowania do postępowania zażaleniowego, a art. 209 nie może być interpretowany rozszerzająco. Podstawy do zwrotu kosztów takiego postępowania nie mogą w szczególności stanowić art. 203 i art. 204, które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego i nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek zażalenia; wynika to z art. 197 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, a który to przepis nie zawiera jednak odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym. Oznacza to więc także, że nie istnieje podstawa prawna do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a. (por. m.in. uchwała NSA z 4 lutego 2008 r. I OPS 4/07, wyrok NSA z 15 listopada 2012 r. II GZ 395/12 – LEX nr 1245516, postanowienie NSA z 18 stycznia 2018 r. II GZ 950/17 - LEX nr 2427291). Mając powyższe na uwadze, Sąd postanowił jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło