II SA/Rz 1232/10
WyrokWSA w Rzeszowie2011-02-23
Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Anna Bembenek, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca wysokość opłaty adiacenckiej jest nieważna z powodu braku należytej promulgacji uchwały Rady Miejskiej stanowiącej podstawę prawną tej decyzji?Ratio decidendi
Decyzje ustalające opłatę adiacencką oparte na uchwale Rady Miejskiej, która nie została należycie opublikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym, są nieważne z powodu braku podstawy prawnej. Brak należytej promulgacji uchwały powoduje, że akt ten nie wszedł w życie, co skutkuje nieważnością decyzji wydanych na jego podstawie.Stan faktyczny
Pani B.C. jest właścicielką nieruchomości w P., której wartość wzrosła w związku z wybudowaniem sieci kanalizacyjnej przez Gminę. Prezydent Miasta P. ustalił opłatę adiacencką w wysokości 3.370,80 zł na podstawie uchwały Rady Miejskiej z 2000 roku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zaskarżyła decyzję, podnosząc m.in. niezgodność przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami z Konstytucją oraz zarzuty dotyczące nierównego traktowania.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzji Prezydenta Miasta P., wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzono zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie SO (del.) Anna Bembenek /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 23 lutego 2011 r. sprawy ze skargi B. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej B. C. kwotę 135 zł /słownie: sto trzydzieści pięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [..].08.2010r. nr [...] Prezydent Miasta P. na podstawie art. 144 ust.1 , art. 145 ust.1 , art. 146 i art. 148 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 201 Or. nr 102 , poz. 651 ze zm. ) , art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( DZ.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 z późn. zm. ) oraz uchwały Nr 103 /2000 Rady Miejskiej w Przemyślu z dnia 28 czerwca 2000r. w sprawie ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej ustalił opłatę adiacencką w kwocie 3.370,80 zł i zobowiązał Panią B.C. do jej uiszczenia w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu opłaty stanie się ostateczna.
U podstaw powyższej decyzji legło ustalenie, iż Pani B.C. jest właścicielką nieruchomości gruntowej położonej w P., przy ul. T. nr [x], oznaczonej w ewidencji jako działka nr [..] w obrębie [..]. Wartość tej nieruchomości wzrosła o kwotę 11.236 zł po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Warunki te powstały w związku z wybudowaniem w 2008r. sieci kanalizacyjnej ze środków własnych Gminy. Stawka procentowa opłaty adiacenckiej została ustalona uchwałą nr 103/2000 Rady Miejskiej w P. z dnia 28 czerwca 2000r. i wynosi 30 % różnicy między wartością, jaką nieruchomość miała przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej , a wartością, jaką posiada po wybudowaniu tej infrastruktury. Skoro zgodnie z operatem szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego różnica wartości nieruchomości według stanu sprzed wybudowania sieci kanalizacyjnej i po wybudowaniu tej sieci wynosi 11.236 zł , to opłata adiacencka stanowiąca 30 % tej kwoty wynosi 3.370,80 zł.
Rozpatrując sprawę na skutek odwołania Pani B.C. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia 04 października 201Or. nr [...] na podstawie art. 138 par.1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. : DZ.U. z 2000r.nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) i art. 144 ust.1, art. 145 ust.1 1 i art. 146 ust.1-3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( T.j. DZ. U. z 201 Or. , nr 102, poz. 651 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W pisemnych motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy w całości podzielił ustalenia prawne i faktyczne organu I instancji . W rozwinięciu argumentacji prawnej wskazano dodatkowo, iż zgodnie z art. 144 ust.1 i art. 145 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( zwanej dalej; u.g.n.) właściciele nieruchomości uczestniczą w kosztach budowy urządzeń , co oznacza, że wolą ustawodawcy było nałożenie na właścicieli opłat na rzecz gmin każdorazowo po stworzeniu warunków do podłączenia do urządzeń infrastruktury technicznej. Ponieważ z przeprowadzonego postępowania dowodowego wynika , że takie warunki zostały stworzone w związku z wybudowaniem sieci kanalizacyjnej przy ul. T. w P., a nadto budowa sieci sfinansowana została ze środków własnych Gminy, w świetle przepisów u.g.n. zachodzą warunki do obciążenia właścicieli nieruchomości opłata adiacencką, której stawkę procentową ustaliła Rada Miasta P. uchwałą z dnia 28 czerwca 2000r. nr 103/2000r. Organ wskazał nadto, iż warunki promulgacji uchwały zostały spełnione przez umieszczenie uchwały na tablicy ogłoszeń w okresie od 30 czerwca do 31 lipca 2000r. i publikacji w dzienniku " Super Nowości" z dnia 11 lipca 2000r. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ wskazał, iż stawka procentowa opłaty jest dla wszystkich jednakowa, stąd brak podstaw do wywodzenia nierówności obywateli wobec prawa. W ocenie organu nie zasadny okazał się również zarzut nieuwzględniania nakładów na wybudowanie sieci gazowej, wodociągowej i chodników z uwagi na to, iż te inwestycje nie były realizowane ze środków Gminy i w związku z ich dokonaniem opłata adiacencka nie była w ogóle pobierana.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła Pani B.C. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta P., zasądzenie kosztów postępowania i orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze w pierwszej kolejności zarzucono, iż decyzje organów obu instancji oparte zostały na przepisach art. 143-146 u.g.n. , które są niezgodne z Konstytucją RP , co najmniej w zakresie , w jakim dopuszczają do dyskryminowania części obywateli poprzez niczym nie uzasadnione zróżnicowanie w zakresie obowiązku ponoszenia opłat adiaceńskich ze względu na przeznaczenie lub sposób wykorzystywania nieruchomości. Niekonstytucyjność w/w przepisów skarżąca wywodziła także z faktu, iż u.g.n. nakładając na obywateli obowiązek ponoszenia części kosztów budowy urządzeń infrastruktury technicznej nie przewiduje jednocześnie możliwości zwolnienia z tego obowiązku. W związku z tym zarzutem skarżąca wniosła o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie zgodności z Konstytucją kwestionowanych przepisów u.g.n. Ponadto w skardze sformułowano zarzut naruszenia art. 143 ust.1 i 145 ust.1 u.g.n. Uzasadniając poniesione zarzuty skarżąca podniosła, że nieruchomości przy ul. T. w P. wykorzystywane są rolniczo i nie zostały stworzone warunki podłączenia nieruchomości do sieci wobec nie wybudowania przyłącza . W ocenie skarżącej zaskarżona decyzja narusza zasadę sprawiedliwości społecznej i zaufania obywateli do państwa z tej przyczyny, iż mieszkańcy ul. T. w P. są jedynymi mieszkańcami P. obciążonymi opłatą adiaceńską na podstawie uchwały Rady Miasta z dnia 28 czerwca 2000r.
W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko dotychczas prezentowane.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 184 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z 1997r. oraz art. 1 par.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153,poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest w aspekcie zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art.1 par.2 cytowanej ustawy). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz. 1270 ze zm.) , zwanej dalej p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy , nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powyższe oznacza , że w postępowaniu sądowo- administracyjnym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy oraz trafność wykładni tych przepisów . W oparciu o przepis art. 145 par.1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla ją w całości lub w części , jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego , które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z innych powodów niż w niej podniesione.
Zgodnie z art. 88 ust. Konstytucji RP z 02 kwietnia 1997r.( DZ.U. z z 1997r. nr 78, poz. 483 z późn. zm.) warunkiem wejścia w życie ustaw , rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Zasady i tryb ogłaszania aktów normatywnych określa ustawa z dnia 20 lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych ( DZ. U. 10.17.95 ), zwana dalej ustawą. Art.4 ust.1 tej ustawy stanowi, że akty normatywne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące , ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia , chyba, że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Zgodnie z art.13 pkt 2 w/w ustawy akty prawa miejscowego stanowione przez organ gminy ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Uchwała Rady Miejskiej nr 103/2000 z dnia 28 czerwca 2000r. w sprawie ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej w związku z wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej podjęta na podstawie art. 18 ust.2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym w zw. z art. 146 ust.2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami jest niewątpliwie aktem prawa miejscowego zawierającym przepisy powszechnie obowiązujące na obszarze działania organu, który je ustanowił. Warunkiem zatem jej wejścia w życie jest publikacja w wojewódzkim dzienniku urzędowym . Skoro taka publikacja nie została dokonana, co wynika wprost z treści analizowanej uchwały, a poprzestano jedynie na ogłoszeniu uchwały na tablicach informacyjnych Urzędu Miejskiego w P. i publikacji w prasie lokalnej, brak jest podstaw do uznania, że analizowana uchwała spełnia warunek należytej promulgacji, który to warunek jest w świetle art. 88 ust.1 Konstytucji RP niezbędny dla uznania, że dany akt normatywny wszedł w życie.
Zgodnie z art. 145 par.1 pkt 2 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części , jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przepis art. 156 par.1 pkt 2 K.p.a. stanowi natomiast, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji , która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Skoro zatem uchwała stanowiąca podstawę prawną skarżonych decyzji w wyniku braku należytej promulgacji nie może być uznana za akt, który wszedł w życie , uznać należy , że zarówno kwestionowana decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w warunkach nieważności, o których mowa w art. 156 par.1 pkt 2 K.p.a.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 par.1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 par.1 pkt 2 K.p.a. , art. 135 P.p.s.a. , 152 P.p.s.a. oraz art. 200 P.p.s.a. - należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło