II SA/Rz 1266/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-02-08
Skład orzekający: Sędzia WSA Krystyna Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, w tym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych, może zostać rozpoznany pozytywnie, jeśli strona nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i rodzinny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wymaga od strony wykazania, że nie posiada żadnych możliwości współuczestniczenia w kosztach postępowania. Niewywiązanie się z obowiązku przedstawienia wymaganych dokumentów źródłowych, takich jak wyciągi bankowe czy zeznania podatkowe, skutkuje brakiem możliwości pozytywnego rozpoznania wniosku, nawet po wniesieniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego.Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu nieprzedstawienia przez skarżącego wymaganych dokumentów finansowych. Skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza, prosząc o zrozumienie jego trudnej sytuacji. Sąd rozpoznał sprzeciw, stwierdzając, że wniosek o przyznanie prawa pomocy będzie rozpoznawany ponownie, ale podkreślił konieczność wykazania przesłanek do jego przyznania.Rozstrzygnięcie
Utrata mocy prawnej postanowienia referendarza sądowego w wyniku wniesienia sprzeciwu, co skutkuje ponownym rozpoznaniem wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Sędzia WSA Krystyna Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego, na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, z dnia 9 listopada 2006 r., o sygn. akt II SA/Rz 419/06. w sprawie wprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] zmiany własności działek, - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżący J. S. do sprawy o sygn. II SA/Rz 1266/11 złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów oraz o ustanowienie adwokata. Wniosek strony o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany odmownie na mocy postanowienia referendarza sądowego WSA z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 1266/11. O tym rozstrzygnięciu zaważył fakt, że skarżący nie odpowiedział na wezwanie referendarza sądowego do nadesłania wyciągów z rachunków bankowych osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym za miesiąc grudzień i 2011 r. i styczeń 2012 r., a także zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe.
Skarżący J. S. od opisanego wyżej postanowienia wniósł w ustawowym terminie sprzeciw. W jego treści wniósł o uchylenie w całości postanowienia referendarza sądowego. Strona prosi o zrozumienie jej trudnej sytuacji.
Stwierdzono, co następuje:
Wniesienie sprzeciwu od nieprawomocnego postanowienia referendarza sądowego spowodowało utratę mocy prawnej tego orzeczenia. Oznacza to, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy będzie rozpoznawany ponownie.
Strona ubiegająca się o ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych powinna wykazać przesłanki uzyskania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec tego żądania, sytuacja majątkowa i rodzinna strony powinna odpowiadać przesłankom określonym w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; ze zm., dalej jako p.p.s.a). W świetle tego przepisu, strona obowiązana jest wykazać, że nie posiada jakichkolwiek możliwości współuczestniczenia w kosztach postępowania sądowego, na które składają się koszty sądowe oraz wynagrodzenie fachowego pełnomocnika.
Strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy została wezwana przez referendarza sądowego do nadesłania określonych dokumentów i oświadczeń. Referendarz sądowy w treści wezwania oznaczył skutki niewykonania jego treści w określonym terminie. Nie ulega wątpliwości, że z tego obowiązku wnioskujący wywiązał się tylko częściowo, skoro nie nadesłał wyciągów z rachunków bankowych osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym za miesiąc grudzień i 2011 r. i styczeń 2012 r., a także zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe. Tego rodzaju dokumenty źródłowe wymieniają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. Nr 227, poz. 2245). Także w treści sprzeciwu J. S. nie wyjaśnił przyczyn swego zaniechania, a więc nieprzedstawienia dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy. Wobec tego nie można przyjąć, że zostały wykazane przez strony rygorystyczne przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jakie nakreśla art. 245 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Ten sposób oceny wniosku strony, która nie nadesłała żądnych przez sąd dokumentów źródłowych potwierdza stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w postanowieniu z dnia 6 kwietnia 2011 r., sygn. II GZ 153/11, iż niedostarczenie żądanych przez Sąd danych, a także przedstawienie ich w sposób niekompletny, bądź mało czytelny powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne, niewystarczające do wydania pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia. Tym samym, w takiej sytuacji Sąd uprawniony jest do sformułowania oceny, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieuzasadniony.
Z tych powodów należało odmówić przyznania prawa pomocy w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1, art. 255, art. 260 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło