II SA/Rz 13/09

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 11 luty 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K., o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi wyżej wymienionej, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2008 r., nr [...], wydaną w sprawie ustalenia warunków zabudowy, - postanawia – zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w połowie pełnej ich wysokości. K. K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od pełnej wysokości kosztów sądowych. Wniosek ten złożono w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 13/09, dotyczącej skargi wyżej wymienionej osoby na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. (dalej SKO) wydaną w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Sprawa o sygn. II SA/Rz 13/09 nie została zakończona przed WSA w Rzeszowie. W aktualnym stanie, skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł. Taka wysokość wpisu wynika z przedmiotu skargi K. K.. Oprócz tej kwoty, skarżąca może zostać w przyszłości zobowiązana do uiszczenia wpisu od środków odwoławczych wnoszonych od orzeczeń (np. skargi kasacyjnej) oraz opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia uzasadnia do wyroku WSA. Sytuacja majątkowa i rodzinna strony skarżącej została bardzo szczegółowo opisana w druku urzędowym PPF. Z treści tego dokumentu wynika, że wnioskodawczyni żyje wraz z mężem i synem w domu o pow. 98 m². Dochód rodziny stanowi wynagrodzenie ze stosunku pracy K. K. oraz zasiłek przedemerytalny K. K.. Dochody z obu tytułów wynoszą łącznie 2’997,55 zł. brutto. Natomiast dochód netto stanowi kwota – 2’192 zł. (rubryka nr 5 wniosku PPF). Syn wnioskodawczyni, P.K. nie uzyskuje dochodów, jest uczeniem i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Wydatki konieczne stanowią według strony ciężar w wysokości 1’185 zł w skali miesiąca. Poszczególne składniki tych wydatków zostało przez wnioskodawczynię opisane w części uzasadnienia wniosku PPF. W rubryce nr 11 wniosku, uwypuklono wydatki związane z zakupem lekarstw oraz rehabilitacją członków rodziny. Stwierdzono, co następuje: Wniosek strony skarżącej decyzję SKO w Rzeszowie dotyczy wyłącznie instytucji częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Ze względu zakreślone granice wniosku, strona zobowiązana jest udowodnić, że poniesienie kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków sądowych), spowoduje znaczne obniżenie warunków, w jakich egzystuje. Według treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego. Opisana przez stronę sytuacja majątkowa i rodzinna udowodnia brak możliwości pokrycia wiążących się z procesem kosztów sądowych w pełnej ich wysokości. Podstawy finansowe utrzymania rodziny K., a także pozostałe składniki majątku przedstawionego we wniosku, nie pozwoliłyby na poniesienie tych kosztów w pełnej wysokości. Strona posiada pewne możliwości majątkowe, lecz są one ograniczone koniecznością ponoszenia wydatków na leczenie oraz rehabilitację członków rodziny (rubryka nr 11 wniosku PPF). Otrzymywany dochód może wystarczyć wyłącznie na częściowe współuczestniczenie strony w kosztach finansowych niniejszej sprawy. Z wyliczeń przedstawionych przez stronę wynika, że koszty ciężarów koniecznych rodziny wynoszą w skali miesiąca 1185 zł. Ta wysokość wydatków nie uwzględnienia kosztów zakupu produktów żywnościowych. Podana przez K. K. kwota musi zostać skorygowana, gdyż w dwóch pozycjach uwzględnia wydatki niekonieczne dla utrzymania rodziny. Wydatkami koniecznymi w świetle orzecznictwa oraz poglądów doktryny nie są z pewnością koszty ponoszone na utrzymanie samochodu osobowego oraz koszty dostępu do Internetu (por. postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. II GZ 16/08, niepubl.). Od poniesienia tych kosztów nie zależy utrzymanie poziomu egzystencji rodziny. Zdolność strony do uiszczenia wydatków niemających wpływu na zachowanie poziomu koniecznego utrzymania osób tworzących wraz z nią gospodarstwo domowe nie zasługuje według ustawodawcy na ochronę. Oznacza to, że wydatki niezbędne rodziny K. wynoszą 1070 zł. Po odjęciu wydatków obiektywnie koniecznych, rodzinie pozostaje do dyspozycji 1125 zł. Ta część dochodów rodziny powinna wystarczyć zarówno na zakup podstawowej żywności oraz na pokrycie połowy kosztów sądowych niniejszej sprawy. K. K. jak również pozostali członkowie nie poniosą żadnego uszczerbku na swym utrzymaniu koniecznym, jeżeli zwolnienie od koszów sądowych wyniesie połowę pełnej kwoty tych kosztów. To rozstrzygnięcie odpowiada woli strony, skoro wnosiła o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Na obecnym etapie rozpoznawania sprawy zniesienie połowy pełnej kwoty kosztów oznacza, że K. K. będzie zobowiązana do uiszczenia 250 zł. wpisu sądowego tj. połowy 500 zł. Kolejny koszt sądowy postępowania, jeżeli w ogóle wystąpi, to nie powinien przekraczać podanej powyżej wysokości wpisu sądowego. Z tych powodów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w połowie ich wysokości w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.