II SA/Rz 1331/17

WyrokWSA w Rzeszowie2018-02-15

Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Elżbieta Mazur - Selwa, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, której nie przyznano statusu strony w postępowaniu administracyjnym, a która nie otrzymała decyzji organu pierwszej instancji, przysługuje prawo do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, która stała się ostateczna?
Ratio decidendi
Osobie, której nie przyznano statusu strony w postępowaniu administracyjnym i która nie otrzymała decyzji organu pierwszej instancji, nie przysługuje prawo do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji, która stała się ostateczna. Termin do wniesienia odwołania nie rozpoczął biegu dla takiej osoby, a właściwą drogą obrony jej interesów jest wniosek o wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
J. M. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. J. M. nie został uznany za stronę postępowania przez Starostę i nie doręczono mu decyzji. Wojewoda odmówił przywrócenia terminu, wskazując, że termin do wniesienia odwołania nie rozpoczął biegu dla J. M., a decyzja stała się ostateczna. J. M. zaskarżył postanowienie Wojewody, argumentując, że powinien być uznany za stronę postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. M. na postanowienie Wojewody odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Maciej Kobak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 lutego 2018 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Wojewody z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania -skargę oddala- Postanowieniem z dnia [...] października 2017 r. nr [...] Wojewoda [...] odmówił J. M. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. Nr [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ wskazał art. 58 i art. 59 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.). Wskazaną decyzją z dnia [....] sierpnia 2017 r. Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. A. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z wewnętrzną instalacją gazową, zewnętrzną doziemną instalacją gazową i elektryczną oraz budowę przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego na działkach nr ewid. 104/11 i 104/5 w miejscowości T., gmina[...]. W dniu 7 września 2017 r. do Wojewody [...]. wpłynął wniosek J. M. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od powyższej decyzji wraz z przedmiotowym odwołaniem. Wymieniony wskazał, że jej odpis nie został mu doręczony, bowiem nie uznano go za stronę postępowania zakończonego tą decyzją, na co złożył zażalenie. O wydaniu tego rozstrzygnięcia dowiedział się dnia 29 sierpnia 2017 r., kiedy jego pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy toczącej się przed SKO na skutek tego zażalenia. Wobec powyższego J. M. stwierdził, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Wojewoda [...] wymienionym wyżej postanowieniem z dnia [...] października 2017 r. odmówił J. M. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. Organ wskazał, że J. M. nie był stroną postępowania prowadzonego przez Starostę [...] w sprawie pozwolenia na budowę. W konsekwencji nie został on powiadomiony o tym postępowaniu, gdy było ono jeszcze w toku i nie otrzymał kończącej go decyzji. Wojewoda podkreślił, że nie oznacza to, iż wymieniony nie był uprawniony do wniesienia odwołania, tylko że termin w tym zakresie biegł mu tak jak dla strony, która w postępowaniu tym brała udział i która najpóźniej otrzymała decyzję o pozwoleniu na budowę. Wojewoda wskazał, że decyzja Starosty [...] została doręczona wszystkim biorącym w postępowaniu udział stronom, a one w przepisanym terminie nie wniosły środka zaskarżenia, tym samym decyzja ta uzyskała przymiot ostateczności z dniem 31 sierpnia 2017 r., a wniosek o przywrócenie terminu do złożenia od niej odwołania nadany został w placówce pocztowej dopiero 5 września 2017 r. Organ zauważył, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy jedynie stronie, której organ doręczył decyzję. Można bowiem przywrócić tylko termin, który rozpoczął swój bieg. W sytuacji zaś, gdy wnioskodawcy nie została doręczona decyzja, termin do wniesienia odwołania nie rozpoczął w ogóle biegu. W oparciu o powyższe Wojewoda [....] stwierdził, że J. M. nie przysługiwała możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji Starosty [....]. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem Wojewody [...] J. M. złożył na niego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o jego zmianę poprzez przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, ewentualnie uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, jak też o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podkreślił, że zwrócił się do Starosty [....](w piśmie z dnia 11 kwietnia 2017 r.) o przyznanie mu statusu strony w postępowaniu z wniosku M. A. o pozwolenie na budowę, jednak organ ten w piśmie z dnia 2 sierpnia 2017 r. odmówił mu przyznania takiego przymiotu, co jego zdaniem było zupełnie nieuzasadnione, zwłaszcza że przymiot taki został mu przyznany w toku postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji. W świetle tego należy, zdaniem skarżącego, przyjąć, że również w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę jest uprawniony do bycia jego stroną. Decyzja, która zapadnie w tej sprawie będzie bowiem naruszała jego prawo własności do części działki nr 224 w T., bowiem aktualne dane dotyczące tej działki a znajdujące się w ewidencji gruntów i budynków są niezgodne z rzeczywistym stanem prawnym. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że kwestia, czy J. M. przysługiwał przymiot strony w postępowaniu odnoszącym się do udzielenia M. A. pozwolenia na budowę nie może być przedmiotem rozważań na obecnym etapie, gdzie istotne było zbadanie, czy wymieniony był uprawniony do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od udzielonego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrolą w niniejszej sprawie objęto postanowienie Wojewody [...] odmawiające J. M. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [....]sierpnia 2017 r. Zaskarżone rozstrzygnięcie jako kończące postępowanie stanowi jedną z form działalności organu administracji publicznej, poddaną kognicji sądu administracyjnego, o czym przesądza art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Kontrola ta odbywa się pod względem zgodności z prawem, jak stanowi brzmienie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017r. poz. 2188). W świetle z kolei treści art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., tylko określone w tym przepisie uchybienia mogą stanowić podstawę uchylenia analizowanego postanowienia w całości lub w części. Są to mianowicie: naruszenie prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, zaskarżone postanowienie Wojewody [...] jest zgodne z prawem, przez co skarga na nie podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona. Podstawową kwestią, która podlega badaniu przy rozpatrywaniu wniosku o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej jest ustalenie, czy terminu nie dotrzymano, a więc czy bezskutecznie upłynął. Jak bowiem stanowi art. 58 § 1 K.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Jeśli więc określony termin albo nie rozpoczął w ogóle biegu albo też jeszcze nie upłynął, to brak jest podstaw do jego przywrócenia. Niniejsza sprawa dotyczy przywrócenia J. M. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego dla M. A., w którym to postępowaniu wymieniony nie brał udziału. Zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. J. M. nie doręczono wspomnianej decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r., bowiem organ ten nie przyznał wymienionemu statusu strony prowadzonego przez niego postępowania. W takiej sytuacji w orzecznictwie sądowym, które Sąd w niniejszym składzie podziela przyjmuje się, że strona postępowania administracyjnego, niebędąca jedyną stroną tego postępowania, która została w tym postępowaniu pominięta przez niedoręczenie jej decyzji organu pierwszej instancji, może wnieść odwołanie w terminie, który biegnie dla stron postępowania, którym decyzję doręczono, zaś po tym terminie nie służy jej prawo wniesienia odwołania, lecz podanie o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy zaś jedynie stronie, której organ doręczył decyzję [tak: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z 24.11.2010r. II OSK 1762/09, z 14.12.2007 r. II OSK 1759/06, z dnia 16.07.2002 r. II SA 2230/00]. W sprawie nie jest kwestionowane, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. została doręczona podmiotom uznanym przez ten organ za strony tego postępowania, przy czym żadna z tych osób nie złożyła środka odwoławczego od tego rozstrzygnięcia, co spowodowało, że z dniem 31 sierpnia 2017r. decyzja ta uzyskała przymiot ostateczności. Natomiast odwołanie złożone zostało przez J. M. w dniu 5 września 2017 r. (data nadania w urzędzie pocztowym w [...]), a zatem już po upływie czternastodniowego terminu, o którym mowa w cytowanym wyżej art. 129 § 2 K.p.a. W takiej zaś sytuacji, jako właściwą formę obrony interesów należało uznać wystąpienie przez skarżącego z podaniem o wznowienie postępowania zakończonego wskazaną decyzją, nie zaś złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, skoro stała się ona już ostateczna. Od tego zaś rodzaju rozstrzygnięć, w myśl art. 16 K.p.a., przysługują tylko nadzwyczajne sposoby weryfikacji przewidziane w wypadkach określonych bądź w K.p.a. bądź w przepisach szczególnych. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzono, że postanowienie Wojewody [...] o odmowie przywrócenia J. M. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. jest właściwe, bowiem zgodne z obowiązującymi regulacjami prawnymi. Skoro bowiem termin do wniesienia środka zaskarżenia od wskazanej decyzji nie rozpoczął w ogóle biegu względem skarżącego i upłynął już wobec uznanych stron przedmiotowego postępowania, a jednocześnie rozstrzygnięcie, które zamierzał on zakwestionować stało się już ostateczne z uwagi na brak zaskarżenia przez te ustalone strony postępowania, to J. M. nie przysługiwała możliwość wnioskowania o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Dlatego też złożoną skargę oddalono na podstawie art. 151 P.p.s.a. W związku z kontrolą postanowienia procesowego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, poza analizą Sądu musiały znaleźć się wszystkie zarzuty skarżącego odnoszące się do kwestii pozbawienia go statusu strony postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło