II SA/Rz 1372/15
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-11-10
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek pełnomocnika o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, musi zawierać oświadczenie o nieuiszczeniu tych kosztów przez stronę?Ratio decidendi
Wniosek pełnomocnika o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, musi zawierać oświadczenie o tym, że koszty te nie zostały przez stronę uiszczone ani w całości, ani w części. Brak takiego oświadczenia stanowi materialnoprawną przesłankę do utraty prawa do wynagrodzenia i skutkuje odmową przyznania tych kosztów.Stan faktyczny
Skarżący J. P. uzyskał prawo pomocy, w tym ustanowienie adwokata z urzędu. Po zmianie pełnomocnika, adwokat A. W. sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę J. P. i wniosła o przyznanie kosztów tej opinii. Wniosek nie zawierał jednak wymaganego oświadczenia o nieuiszczeniu kosztów przez stronę.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania adwokat A. W. od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie kosztów pomocy prawnej z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat A. W. o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postaci sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia części postępowania dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości do odrębnego postępowania - postanawia - odmówić przyznania adwokat A. W. od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie kosztów pomocy prawnej z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zmienił postanowienie referendarza sądowego z dnia 26 listopada 2015r. i przyznał skarżącemu J. P. prawo pomocy poprzez zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie adwokata. Początkowo pełnomocnikiem dla strony wyznaczony został adwokat M. L., o czym Okręgowa Rada Adwokacka w [...] poinformowała tut. Sąd w piśmie z dnia 17 lutego 2016 r., jednak następnie adwokat ten został zwolniony z obowiązku reprezentacji skarżącego, a wyznaczony został nowy pełnomocnik – adwokat A. W. (pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia 31 maja 2016 r.).
Z kolei postanowieniem z dnia 25 maja 2016 r. tut. Sąd odrzucił skargę J. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie wyłączenia części postępowania dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości do odrębnego postępowania.
W dniu 19 sierpnia 2016 r. do tut. Sądu wpłynęła sporządzona przez adwokat A. W. opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej postanowienia Sądu z dnia 25 maja 2016 r. W dołączonym do niej piśmie pełnomocnik wniosła o przyznanie jej kosztów z tego tytułu.
Wyznaczony w ramach instytucji prawa pomocy pełnomocnik strony ma prawo do otrzymania wynagrodzenia za podjęte w sprawie czynności, a podstawę tego stanowi art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". W zakresie zasad przyznawania takiego wynagrodzenia przepis ten odsyła do szczegółowych regulacji dotyczących poszczególnych kategorii zawodowych pełnomocników. W przypadku adwokatów przedmiotowe unormowania zawiera rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. (Dz. U. poz. 1714). Jednak w myśl jego § 22, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jego wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Z kolei § 24 tego aktu stanowi, że wchodzi on w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, a ta ostatnia czynność miała miejsce 18 października 2016 r.
Dlatego też w niniejszej sprawie zastosowanie znajdzie dotychczas obowiązujący w tym przedmiocie akt tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801). W świetle jego § 3, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Jednoznaczne brzmienie powołanego unormowania, w szczególności zawarte w nim sformułowanie "zawiera oświadczenie" oznacza, że wskazane oświadczenie jest nieodłącznym wymogiem każdego wniosku pełnomocnika o przyznanie mu kosztów udzielonej stronie pomocy prawnej. Kwestia ta nie budzi zresztą jakichkolwiek wątpliwości w orzecznictwie sądowym, wedle którego oświadczenie że opłaty z tytułu udzielenia pomocy prawnej nie zostały wypłacone w całości lub w części, jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została wynagrodzona. Brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia. Nie stanowi zaś uchybienia formalnego, które można uzupełnić na wezwanie Sądu w trybie art. 49 P.p.s.a.(tak np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18.06.2008 r. I OZ 390/08, oraz z dnia 25.03.2009 r. II FZ 90/09, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wniosek adwokat A. W. nie zawiera oświadczenia o tym, że koszty sporządzenia przez nią opinii o bezpodstawności wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie nie zostały przez stronę uiszczone ani w całości ani w części. Brak jest tym samym podstaw do uwzględnienia jej żądania.
O odmowie przyznania pełnomocnikowi skarżącego kosztów udzielonej mu w niniejszej sprawie pomocy prawnej orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w zw. z § 22, § 24 wymienionego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. i § 3 również wskazanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło