II SA/Rz 1428/14

WyrokWSA w Rzeszowie2015-02-17

Skład orzekający: Ewa Partyka, Magdalena Józefczyk, Małgorzata Wolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia nowego postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej tej samej linii elektroenergetycznej, jeśli toczy się już inne postępowanie w tej samej sprawie, nawet jeśli skarżący podnosi nowe okoliczności faktyczne dotyczące stanu technicznego i przebiegu linii?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia nowego postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 Kpa, gdy toczy się już postępowanie w tej samej sprawie, nawet jeśli skarżący podnosi nowe okoliczności faktyczne. Kwestie te powinny być badane w ramach toczącego się postępowania legalizacyjnego, a nie w odrębnym postępowaniu. Odmowa wszczęcia postępowania jest uzasadniona zarówno w przypadku prawomocnego zakończenia sprawy, jak i w sytuacji, gdy postępowanie jest w toku.
Stan faktyczny
Skarżący K.Ć. złożył wniosek o nakazanie rozbiórki linii elektroenergetycznej 15kV przebiegającej przez jego działki, powołując się na nowe okoliczności dotyczące stanu technicznego i przebiegu linii. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na toczące się już postępowanie w tej samej sprawie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie o odmowie. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując argument o nowych okolicznościach.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk NSA Małgorzata Wolska Protokolant sekretarz sądowy Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 lutego 2015 r. sprawy ze skargi K. Ć. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania -skargę oddala- Przedmiotem skargi K.Ć. jest postanowienie [.] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [.] (dalej: WINB w [.]) z dnia [.] września 2014 r. nr [.] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania, które wydano w następującym stanie sprawy; Podaniem z dnia 28 maja 2014 r. KĆ zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [.] o wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę reszty linii elektroenergetycznej 15kV [.] przebiegającej m.in. przez jego działki nr 1739, na której usytuowany jest słup nr 30, oraz działki nr 1740/1 i 1740/2 położone w [.]. Skarżący wyjaśnił, że złożenie kolejnego wniosku w tej sprawie spowodowane jest pojawieniem się nowych okoliczności związanych z tą linią. Stan rzeczywistego przebiegu linii jest bowiem odmienny od przedstawianego na mapach. W poprzednich sprawach nie dokonano natomiast żadnego pomiaru, jak też nie sprawdzono przebiegu linii, a ponadto na słupach nr 28 i 29 pojawiły się druty zbrojeniowe z powodu wykruszenia się betonu. Wobec tego domagał się wydania nakazu usunięcia całej linii, słupa nr 30 i linek przebiegających pomiędzy słupami nad jego działkami. Postanowieniem z dnia [.] lipca 2014 r. nr [.], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [.] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie z uwagi na to, że ww. linia elektroenergetyczna jest już przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego. Wobec tego, stosownie do art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: "Kpa"), powyższą okoliczność uznać należało za przeszkodę do wszczęcia kolejnego postępowania dotyczącego tej samej linii. W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie KĆ podtrzymał stanowisko co do pojawienia się w sprawie nowych okoliczności faktycznych dotychczas nieznanych i wskazał, że dotychczasowe postępowanie prowadzone jest w sprawie usunięcia słupa, a obecnie jego żądanie dotyczy usunięcia całej linii. Wobec tego połączenie tych dwóch spraw nie jest w jego ocenie dopuszczalne. Opisanym na wstępie postanowieniem WINB w [.] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy uznając, że odmowa wszczęcia postępowania uzasadniona była toczącym się już postępowaniem w tej samej sprawie. Dotychczasowe postępowanie dotyczyło bowiem zarówno słupa nr 30 jak i linii na działce 1739, a jak dotychczas nie zostało ono prawomocnie zakończone; sprawa toczy się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie KĆ podtrzymał dotychczas wyrażane stanowisko o pojawieniu się w sprawie nowych okoliczności faktycznych, o jakich mowa w art. 145 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dlatego w jego ocenie wszczęcie kolejnego postępowania było konieczne. W odpowiedzi na skargę WINB w [.] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (zob. art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej zwana: "Ppsa", stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 Ppsa). W myśl art. 145 Ppsa, sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem tylko wówczas, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach. Tak przeprowadzona kontrola wykazała, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a zaskarżone rozstrzygnięcia są zgodne z prawem. Kontroli Sądu poddano postanowienia organów nadzoru budowlanego o odmowie wszczęcia postępowania na żądanie skarżącego z dnia 28 maja 2014 r. domagającego się wszczęcia postępowania w sprawie rozbiórki "reszty" linii elektroenergetycznej 15kV [.] przebiegającej m.in. przez jego działkę nr 1739, na której usytuowany jest słup nr 30 oraz działki nr 1740/1 i 1740/2 w związku z pojawieniem się "nowych okoliczności" związanych z tą linią dotyczących jej stanu technicznego. W ocenie organów przedmiotowa linia elektroenergetyczna jest już przedmiotem prowadzonego postępowania legalizacyjnego, a zatem istnieje przeszkoda procesowa do wszczęcia i prowadzenia kolejnego postępowania dotyczącego tej samej linii. Podstawę prawną zaskarżonych postanowień stanowił art. 61a § 1 Kpa. Przepis ten został wprowadzony do procedury administracyjnej na mocy ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r.o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18 z późn. zm.) i obowiązuje od dnia 11 kwietnia 2011 r. Stanowi on, że organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Do okoliczności, z powodu których postępowanie administracyjne nie może być wszczęte, zalicza się – poza przypadkiem braku legitymacji procesowej, m.in. sytuację, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 Kpa, tj. gdy żądanie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Decyzja wydana na skutek takiego kolejnego postępowania obarczona byłaby bowiem wadą nieważności. Przeszkodą taką będzie również toczące się postępowanie w tej samej sprawie wszczęte wcześniej i niezakończone (por. wyrok WSA w Kielcach z 4 października 2012 r. II SA/Ke 557/12; G. Łaszczyca, Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego (art. 61a k.p.a.), [w:] Postanowienie administracyjne w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Lex 2012). Sądowi wojewódzkiemu z urzędu wiadome jest, że organy nadzoru budowlanego prowadzą postępowanie legalizacyjne dotyczące przedmiotowej linii elektroenergetycznej, a sprawa ta była już dwukrotnie kontrolowana przez tut. Sąd. Po raz pierwszy wyrokiem z dnia 14 września 2011 r. II SA/Rz 385/11 uchylono decyzje organów nadzoru budowlanego o umorzeniu postępowania dotyczącego tej linii przebiegającej m.in. przez działki skarżącego, w tym słupa oznaczonego nr 30 usytuowanego na jego działce, a skarga kasacyjna WINB w [.] od tego orzeczenia została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2013 r. II OSK 2541/11. Następnie wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2014 r. II SA/Rz 57/14 uchylono decyzje organów nadzoru budowlanego udzielające dysponentowi obiektu pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej linii. To ostatnie orzeczenie nie jest jednak jeszcze prawomocne, ponieważ skarga kasacyjna wniesiona przez WINB w [.] nie została dotychczas rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny; sprawę zarejestrowano pod sygn. II OSK 2330/14. Analiza akt administracyjnych dotyczących tamtych spraw oraz żądania skarżącego zgłoszonego organom nadzoru budowlanego aktualnie dotyczącego "nakazania rozbiórki reszty linii elektroenergetycznej" jednoznacznie przemawia za legalnością podjętych przez te organy rozstrzygnięć w niniejszej sprawie. W istocie bowiem, jak prawidłowo zidentyfikowały to organy, skarżący domagał się (co zresztą wynika literalnie z treści pisma z dnia 26 maja 2014 r.) wszczęcia kolejnego postępowania w sprawie dotyczącej nielegalnej budowy linii elektroenergetycznej przebiegającej przez jego działkę, m.in. z powodu "pojawienia się nowych okoliczności związanych z tą linię" dotyczących jej przebiegu i stanu technicznego. Kwestie te niewątpliwie podlegają badaniu w toku postępowania legalizacyjnego prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229), a to z uwagi na treść art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) oraz datę realizacji rzeczonej linii. Wskazania do stosowania powołanej ustawy z 1974 r. płyną z prawomocnego uzasadnienia wyroku z dnia 14 września 2011 r. II SA/Rz 385/11, którymi z mocy art. 153 Ppsa organy, ale też Sąd, są związane. Nie ulega zaś wątpliwości, że w myśl przepisów art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. legalizacja obiektu budowlanego nie jest dopuszczalna, jeżeli obiekt budowlany lub jego część, wybudowana niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Tak więc niewątpliwie zarówno kwestia lokalizacji linii jak i jej stanu technicznego podlega badaniu w postępowaniu legalizacyjnym i z akt spraw wynika, że stan ten był przez organy badany. M.in. w aktach sprawy nr [.] znajduje się postanowienie PINB w [.] nakładające na dysponenta linii obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu technicznego linii. Skoro więc zagadnienia te są obowiązkowym elementem procedury legalizacyjnej to przyjąć należało, że prowadzenie odrębnego postępowania w tych samych kwestiach nie może mieć miejsca. Kwestie te skarżący może zatem podnosić w tamtym postępowaniu, również w formie zarzutów zawartych w skardze na akt administracyjny kończący postępowanie legalizacyjne kwestionujących legalność określonego sposobu zakończenia postępowania. Dlatego podzielić należało ocenę organów, że brak było podstaw do wszczęcia kolejnego postępowania dotyczącego rzeczonej linii. W ocenie Sądu, nie ma istotnego znaczenia dla losów podania skarżącego z dnia 28 maja 2014 r. to, czy sprawa dotycząca samowolnej budowy linii elektroenergetycznej została już zakończona przez organy nadzoru budowlanego prawomocną decyzją administracyjną, czy nie. W rzeczy samej, ostateczna decyzja WINB w [.] z dnia [.] grudnia 2013 r., jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji z dnia [.] sierpnia 2013 r., zostały uchylone wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2014 r. II SA/Rz 57/14 i orzeczenie to nie jest jeszcze prawomocne, choć opatrzone klauzulą ochrony tymczasowej stanowiącej o tym, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Niemniej, podstawę do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 Kpa stanowi zarówno fakt ostatecznego i prawomocnego zakończenia postępowania administracyjnego prowadzonego w danej spawie, jak i okoliczność prowadzenia takiego postępowania zmierzającego dopiero do wydania decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Dlatego w każdej z tych sytuacji wszczęcie kolejnego postępowania było niedopuszczalne, choć przeszkoda do wszczęcia postępowania – co należy wyraźnie podkreślić, musi być znana już w chwili złożenia wniosku (por. wyrok WSA w Kielcach z 4 października 2012 r. II SA/Ke 557/12). Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 151 Ppsa, orzeczono o oddaleniu skargi jako niezasadnej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło