II SA/Rz 1515/16

WyrokWSA w Rzeszowie2017-04-11

Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Elżbieta Mazur - Selwa, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien umorzyć postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jeśli w trakcie jego trwania wszedł w życie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obejmujący teren objęty wnioskiem?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek umorzyć postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy, gdy w trakcie jego trwania wejdzie w życie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obejmujący teren objęty wnioskiem. Uchwalenie planu miejscowego czyni postępowanie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy bezprzedmiotowym, ponieważ określenie sposobu zagospodarowania terenu następuje w planie miejscowym, a wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe tylko przy braku takiego planu.
Stan faktyczny
Spółdzielnia złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budynków mieszkalnych wielorodzinnych. W trakcie postępowania uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który obejmował teren planowanej inwestycji, przeznaczając go pod zieleń parkową z dopuszczeniem usług oświaty. Prezydent Miasta umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółdzielnia zaskarżyła decyzję SKO do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i u.p.z.p. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Maciej Kobak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi Spółdzielni "[...]" w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy -skargę oddala- Decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 4 ust. 2 oraz art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016 r., poz. 778 ze zm. – zwana dalej "u.p.z.p."). Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] października 2015 r. Spółdzielnia "[...]" w R. zwróciła się o wydanie decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą: "budynki mieszkalne wielorodzinne nr 1-4 wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu (wraz ze stanowiskami garażowymi)" na działkach nr 222, 221, 219/2, 225/4, 226/4 obr. [...] położonych przy ul. [...] w R. Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. Prezydent Miasta [...] umorzył postępowanie w sprawie wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy na powyżej wskazane zamierzenie inwestycyjne. W uzasadnieniu wskazał na podjętą w dniu [...] czerwca 2016 r. przez Radę Miasta [...] uchwałę nr [...] mocą której uchwalony został Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego nr [...] w rejonie ul. M. i ul. S. w R., obejmujący teren planowanej inwestycji. Wskazał, że w granicach planu przeznaczono teren oznaczony na rysunku symbolem ZP/Uo o pow. 0,45 ha pod zieleń parkową urządzoną, jako tymczasowe zagospodarowanie tego terenu, z dopuszczeniem usług oświaty, w szczególności przedszkola, jako docelowe jego zagospodarowanie. Organ wskazał, że zgodnie z art. 59 ust. 1 u.p.z.p. ustalenia warunków zabudowy w drodze decyzji wymaga zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego. W przedmiotowej sprawie, zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.z.p. ustalenie przeznaczenia terenu nastąpi w oparciu o ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania terenu. W tej sytuacji postępowanie w sprawie warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji jest w ocenie organu bezprzedmiotowe. Odwołanie od tej decyzji złożyła Spółdzielnia "[...]" w R. zarzucając naruszenie art. 105 ust. 1 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy brak było podstaw do umorzenia postępowania; naruszenie art. 61 ust. 1 u.p.z.p. poprzez niewydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy w sytuacji, gdy nie zachodzą negatywne przesłanki, które nie pozwalałyby na wydanie wnioskowanej decyzji, w szczególności poprzez bezpodstawne przyjęcie, że na wnioskowanym terenie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego. Spółdzielnia zawnioskowała o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i wydanie decyzji orzekającej o istocie sprawy; względnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. SKO opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję W uzasadnieniu jako słuszne uznało stanowisko organu I instancji o bezprzedmiotowości prowadzenia dalszego postępowania, a w konsekwencji jego umorzenie. Powodem powyższego jest fakt, że dla terenu objętego wnioskiem inwestora został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W takiej sytuacji wydanie decyzji merytorycznie rozstrzygającej wniosek jest prawnie niedopuszczalne. Zgodnie z art. 4 ust. 2 oraz art. 59 ust. 1 u.p.z.p. ustalenie warunków zabudowy w drodze decyzji możliwe jest wyłącznie w sytuacji, gdy brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tym samym od chwili wejścia w życie planu miejscowego postępowanie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowaniu terenu nie może być kontynuowane, staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. SKO podało, że teren określony we wniosku o ustalenie warunków zabudowy obejmuje działki nr 222, 221, 219/2, 225/4, 226/4 obr. [...] położone przy ul. [...] w R. Działki te zlokalizowane są w terenie, dla którego uchwalony został Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego nr [...] w rejonie ul. M. i ul. S. w R. - uchwała Rady Miasta [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., opublikowana w Dz. Urz. Województwa [...] z [...] lipca 2016 r., poz. [....]. Plan ten obowiązuje od [...] sierpnia 2016 r. (art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 296) zgodnie z którym akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy i § 12 ww. uchwały Rady Miasta [...]). Kolegium podkreśliło, że uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu objętego wnioskiem o wydanie warunków zabudowy, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie tego wniosku i czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Bez wpływu na rozstrzygniecie sprawy pozostaje fakt, że w momencie wszczęcia postępowania z wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy jego merytoryczne rozpoznanie było możliwe. Końcowo SKO zauważyło, że podnoszony przez Spółdzielnię zarzut przedwczesnego umorzenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, tj. zanim przedmiotowa uchwała Rady Miasta [...] weszła w życie, stając się częścią obowiązującego porządku prawnego, jest uzasadniony. Jednakże od chwili wejścia uchwały w życie, tj. od dnia 21 sierpnia 2016 r., zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy, utraciły kompetencję do rozstrzygania tej sprawy w ramach postępowania administracyjnego, z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie przez Spółdzielnię "[...]" w R. Strona zawnioskowała o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że skoro SKO stwierdziło wadliwość wydanej przez organ I instancji decyzji winno wyeliminować ją z porządku prawnego. Sprawą wtórną jest zaś kwestia merytorycznej oceny wniosku Spółdzielni. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle brzmienia z kolei przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." sądy administracyjne badają, czy kwestionowany akt (tu decyzja) nie narusza prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy lub przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Nadto badają, czy organ administracji nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością aktu z przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach. Przy czym, jak wynika z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy i w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Poddawszy zaskarżoną decyzję ocenie legalności w zakresie wyznaczonym przez cytowane wyżej przepisy Sąd doszedł do przekonania, że przy wydaniu kontrolowanej decyzji nie doszło do naruszenia prawa. W konsekwencji więc, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu. Z przepisów art. 4 ust. 2 oraz art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wynika, że ustalenie warunków zabudowy w drodze decyzji może nastąpić wyłącznie w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Niekwestionowaną bowiem zasadą – na gruncie wspomnianej ustawy – jest, że określenie sposobu zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w planie miejscowym (art. 4 ust. 1). Oznacza to, że od chwili wejścia w życie planu miejscowego postępowanie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie może być kontynuowane, staje się ono bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu w myśl art. 105 § 1 K.p.a. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Jeżeli zatem organ administracji publicznej ustala bezprzedmiotowość postępowania, oceniając, czy strona ma prawo żądać od organu skonkretyzowania w drodze decyzji administracyjnej jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego, to ocena ta winna być przeprowadzona w świetle regulacji zawartych w przepisach prawa materialnego. W sprawie niniejszej takimi przepisami były przywołane wyżej przepisy u.p.z.p. Z akt sprawy wynika, że skarżąca Spółdzielnia wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy działek nr 222, nr 221, nr 219/2, nr 225/4 i nr 226/4 obr. [...] przy ul. [...] w R., dla zamierzenia inwestycyjnego p.n. "budynki wielorodzinne nr 1 – 4 wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu (wraz ze stanowiskami garażowymi" złożyła, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu obejmującego w/w działki nie istniał. Jednakże teren ten został objęty uchwałą nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego nr [...] w rejonie ul. M. i ul. S. w R. Nie jest kwestyjne, że przed podjęciem żądanej decyzji organ I instancji uzyskał z Biura Rozwoju Miasta [...] (pismo z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...]) opinię, z której wynikało, iż teren planowanej inwestycji koliduje z ustaleniami projektowanego planu miejscowego – wg tego planu przestrzennego przeznaczonego pod zieleń parkową urządzoną z placem zabaw z dopuszczeniem usług oświaty (przedszkole) – co skutkowało zawieszeniem postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego (postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r.), na okres nie dłuższy niż 9 miesięcy od dnia złożenia wniosku (art. 62 u.p.z.p.). Postępowanie to zostało podjęte w dniu [...] czerwca 2016 r., tj. po uchyleniu przez Radę Miasta [...] uchwałą nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego nr [...] w rejonie ul. M. i ul. S. w R., obejmującego teren planowanego zamierzenia inwestycyjnego. Według ustaleń planu teren oznaczony symbolem ZP/Uo o pow. 0,45 ha przeznaczony pod zieleń parkową urządzoną jako tymczasowe zagospodarowanie terenu, z dopuszczeniem usług oświaty, w szczególności przedszkola, jako docelowe jego zagospodarowanie. Plan ten, uchwalony w/w uchwałą nr [...] wszedł w życie w dniu [...] sierpnia 2016 r. i stąd też trafnie wywiedziono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż z tą datą organy obu instancji utraciły kompetencję do rozstrzygania sprawy w ramach postępowania administracyjnego wobec braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy. W takiej sytuacji, gdy postępowanie z wniosku skarżącej Spółdzielni bez wątpienia stało się bezprzedmiotowe – wydanie rozstrzygnięcia in merito tym samym stało się niemożliwe – zakończenie postępowania musiało nastąpić przy zastosowaniu art. 105 § 1 K.p.a. Sąd w składzie tu orzekającym podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 65/06 (przywołane w uzasadnieniu skarżonej decyzji), iż powstała w toku postępowania administracyjnego jego bezprzedmiotowość stanowi przesłankę umorzenia postępowania i tego skutku nie zmienia fakt, że w chwili wszczęcia postępowania z wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy jego merytoryczne rozpoznanie było możliwe. W rezultacie Sąd nie znajduje powodów do usunięcia zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a. skarga została oddalona.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło