II SA/Rz 154/24
WyrokWSA w Rzeszowie2024-06-11
Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Karina Gniewek - Berezowska, Jolanta Kłoda - Szeliga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę jest zgodna z prawem, jeśli projekt budowlany jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie kształtowania zabudowy, a zmiana planu nastąpiła w trakcie postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda Podkarpacki prawidłowo odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, ponieważ projekt był niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie dopuszczalnej zabudowy (zabudowa szeregowa zamiast wolnostojącej). Zmiana planu miejscowego w trakcie postępowania odwoławczego, która nastąpiła przed wydaniem decyzji przez Wojewodę, musiała zostać uwzględniona. Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, w tym kwestii kręgu stron postępowania, uznając je za bezzasadne.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o pozwolenie na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej. Po dwukrotnym uchyleniu decyzji przez Wojewodę, Starosta wydał pozwolenie na budowę. Wojewoda Podkarpacki, rozpatrując odwołanie, uchylił decyzję Starosty i odmówił zatwierdzenia projektu oraz udzielenia pozwolenia na budowę, stwierdzając niezgodność projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (MPZP) w zakresie dopuszczalnej zabudowy (zabudowa szeregowa zamiast wolnostojącej). W trakcie postępowania odwoławczego weszła w życie zmiana MPZP, która nadal zakazywała zabudowy szeregowej. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Sędziowie WSA Karina Gniewek - Berezowska AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 17 listopada 2023 r. nr I-III.7721.21.12.2023 w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę – skargę oddala –
Przedmiotem skargi M.K. (dalej w skrócie: "skarżący") jest decyzja Wojewody Podkarpackiego z 17 listopada 2023 r. nr I-III.7721.12.2023 wydana w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę.
W podstawie prawnej organ wskazał art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm. - dalej: "k.p.a."), art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm. - dalej: "P.b.").
Jak wynika z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy 26 maja 2021 r. wystąpił z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami, doziemnymi policznikowymi instalacjami energii elektrycznej, doziemnymi policznikowymi instalacjami gazu, budowa zjazdu indywidualnego na działkach nr ewid. [...] położonych w miejscowości G., obręb [...], gmina [...].
Dwukrotnie Starosta [...] udzielał pozwolenia na budowę dla wyżej wskazanej inwestycji odpowiednio decyzjami z 8 września 2021 r. nr AB.6740.3.171.2021 i z 15 czerwca 2022 r. nr AB.6740.3.171.2021. Decyzje te w administracyjnym toku instancji były uchylane a sprawa przekazywana do ponownego rozpoznania odpowiednio decyzjami Wojewody Podkarpackiego z 10 grudnia 2021 r. nr I-III.7721.7.20.2021 i z 9 listopada 2022 r. nr I-III.7721.21.9.2022.
Po ponowienie przeprowadzonym postępowaniu Starosta [...] decyzją z 14 kwietnia 2023 r. nr 404/3.171/2023 znak: AB.6740.3.171.2021 zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielił M.K. pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej: budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami, doziemnymi policznikowymi instalacjami energii elektrycznej, doziemnymi policznikowymi instalacjami gazu, budowa zjazdu indywidualnego, na działkach nr ewid. [...] położonych w miejscowości G., obręb [...], gmina [...].
Organ stwierdził, że kontrola dokumentów stosownie do wymagań art. 35 P.b. wskazała, że załączony projekt jest kompletny, został opracowany przez uprawnionego projektanta i posiada wymagane przepisami opinie i uzgodnienia. Projekt zgodny jest z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w [...] z dnia 6 grudnia 2007 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nr [...] terenu w miejscowości Z. (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z 2007 r. nr [...] poz. [...] - dalej w skrócie: "MPZP").
B.S.nie zgadzając się z powyższą decyzją złożył odwołanie i zarzucił:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
- art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. w zw. z art. 3 ust. 22 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. (Dz. U. 2002 r. nr 75, poz. 690 – dalej: "rozporządzenie") poprzez błędną wykładnię pojęcia "terenu biologicznie czynnego" i przyjęcie, że prawidłowe jest doliczenie przez inwestora do terenu biologicznie czynnego powierzchni jaką zajmują miejsca postojowe, zaprojektowane dla inwestycji podczas, gdy miejsce postojowe nie może stanowić terenu biologicznie czynnego zwłaszcza, gdy do utwardzenia takiego miejsca, zgodnie z projektem budowlanym, będzie użyta kostka ażurowa, której rodzaj, warstwa, oraz użyta podbudowa wyklucza istnienie warunków dla naturalnej wegetacji roślin, a tym samym, wyklucza możliwość zaliczenia jej do terenu biologicznie czynnego;
- art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 6 pkt 7 MPZP poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że inwestor w sposób zgodny z wymogami MPZP ustalił teren biologicznie czynny dla inwestycji, podczas gdy ujęte w powierzchni biologicznie czynnej, miejsca postojowe, utwardzone kostką ażurową, wskazaną przez inwestora wykluczają zakwalifikowanie ich jako terenu biologicznie czynnego, a tym samym naruszone zostały wymogi wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczące minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej w ogólnej powierzchni działki (min. 45%);
- art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 3 ust. 2 MPZP poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że zaprojektowana inwestycja jest zgodna z założeniami MPZP w zakresie spełnienia dla działki nr [...] obr. [...], wymogu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (symbol "MN"), podczas gdy z załączonych do projektu budowlanego rzutów wynika, że inwestycja składać się będzie z 1 budynku mieszkalnego wielorodzinnego, a nie z 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej, co jest niezgodne z wymogami MPZP;
2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez m. in. niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, błędne i wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego.
Wobec powyższych zarzutów odwołujący zawrócił się o zmianę decyzji i odmowę udzielenia pozwolenia na budowę, ewentualnie uchylenie decyzji w całości.
Wskazaną na wstępie decyzją z 17 listopada 2023 r. Wojewoda Podkarpacki uchylił w całości zaskarżoną decyzję i odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę dla ww. inwestycji.
Wojewoda wyjaśnił, że sporna inwestycja usytuowana jest na obszarze oznaczonym symbolem 5MN, według ustaleń MPZP z 6 grudnia 2007 r. W dniu 27 lipca 2023 r. weszła w życie uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 1 czerwca 2023 r. w sprawie uchwalenia I zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nr [...] terenu w mieście [...] obręb [...] w gminie [...] (Dz. U. z 2023 r. poz. [...]. W myśl § 6 ust. 1 MPZP, dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami: 1MN, 2MN, 3MN, 4MN, 5MN, 6MN, 7MN, 8MN, 9MN ustala się przeznaczenie terenu: zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. W zakresie kształtowania zabudowy obowiązuje budynek wolno stojący (ust. 3 pkt 1). Stosownie do § 6 MPZP w zakresie kształtowania zabudowy zakazuje się lokalizacji budynków w zabudowie szeregowej, bliźniaczej i grupowej.
Organ stwierdził zatem niezgodność projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stwierdził niezgodność dotyczącą kształtowania zabudowy. Wskazał, że z PZT i PAB wynika, że w ramach inwestycji projektowanych jest cztery budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie szeregowej, podczas gdy w terenie oznaczonym symbolem 5 MN obowiązuje nakaz budowy budynków wolnostojących oraz zakazuje się lokalizacji budynków w zabudowie szeregowej, bliźniaczej i grupowej. Brak jest także możliwości doprowadzenia do zgodności projektu z ustaleniami planu.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożył M.K. – reprezentowany przez pełnomocnika adw. K.K. Zwrócił się o uwzględnienie w całości skargi przez Wojewodę a w konsekwencji uchylenie decyzji i umorzenie postępowania odwoławczego, ewentualnie stwierdzenie nieważności decyzji w całości lub uchylenie decyzji i umorzenie postępowania odwoławczego oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Kwestionowanej decyzji zarzucił obrazę przepisów procesowych a mianowicie:
1. art. 7, art. 8, art. 12 § i § 2 k.p.a. przejawiającą się w niezastosowaniu przez organy I i II instancji ww. przepisów k.p.a. poprzez dopuszczenie się nieprawidłowości formalnych, np. błędnego ustalenia kręgu podmiotów uprawnionych do wzięcia udziału w postępowaniu, co m. in. poskutkowało przewlekłością postępowania do tego stopnia, że w trakcie postępowania odwoławczego zmienił się miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, czym organy I i II instancji mogły wyrządzić skarżącemu szkodę, bowiem gdyby na samym początku sprawy zbadano ją rzetelnie, wówczas nie doszłoby do przewlekłości liczonej w latach zwłaszcza, że do dnia zmiany MPZP brak było jakichkolwiek przesłanek merytorycznych aby takiego pozwolenia na budowę nie udzielić;
2. art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. poprzez wydanie w niniejszej sprawie decyzji z rażącym naruszeniem prawa i pomimo tego, że w sprawie zdaniem skarżącego od decyzji ostatecznej wniesiono odwołania przez osoby do tego nieuprawnione - niebędące stronami w sprawie;
3. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 127 § 1 i 64 § 1 i 2 k.p.a. poprzez rozpoznanie w niniejszej sprawie odwołania J. i B. S. od decyzji Starosty Rzeszowskiego z dnia 15 lipca 2022 r., podczas gdy zgodnie z zawartością akt przedmiotowej sprawy, odwołujący się nie uzupełnili w terminie braków formalnych, o których mowa w piśmie organu z 25 sierpnia 2022 r., wobec czego ww. odwołanie powinno zostać zostawione bez rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podkarpacki wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w kwestionowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;
Skarga jest oczywiście niezasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody Podkarpackiego z dnia 17 listopada 2023 r., którą uchylił on w całości zaskarżona doń decyzję Starosty [...] z dnia 14 kwietnia 2023 r. i odmówił skarżącemu zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wewnętrznymi instalacjami, doziemnymi policznikowymi instalacjami energii elektrycznej, doziemnymi policznikowymi instalacjami gazu, budowa zjazdu indywidualnego na działkach nr ewid. [...] położonych w miejscowości [...]., obręb [...], gmina [...].
Zgodnie z art. 35 ust. 1 P.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno- budowlanego z:
ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi;
kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno- budowlanego, w tym dołączenie:
(uchylona),
(uchylona),
kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego,
(uchylona);
3 a) dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9110;
posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie:
kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 - w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane – w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru;
4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie:
zaświadczenia, o którym rnowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane – w przypadku osób wpisanych do tego rejestru.
(uchylony).
Stosownie do art. 35 ust. 3 ustawy – P.b., w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno- budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia.
Zgodnie z art, 35 ust. 5 pkt 1 ustawy — P.b., organ administracji architektoniczno-budowlanej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w ust. 3.
Bezspornie planowana inwestycja usytuowana jest na obszarze oznaczonym symbolem 5MN, według ustaleń Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego nr [...] - terenu w miejscowości [...], zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 6 grudnia 2007 r. (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z 2007 r. nr [...] poz. [...]).
Nie jest kwestionowana także okoliczność, że w dniu 27 lipca 2023 r. weszła w życie uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 1 czerwca 2023 r. w sprawie uchwalenia I zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nr [...] terenu w mieście [...] obręb [...] w gminie [...] (Dz. Urz. Woj. Podkarp. 2023 r. poz. [...]).
W myśl § 6 ust. 1 MPZP, dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami: 1MN, 2MN, 3MN, 4MN, 5MN, 6MN, 7MN, 8MN, 9MN ustala się przeznaczenie terenu: zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. W zakresie kształtowania zabudowy obowiązuje budynek wolno stojący (ust. 3 pkt 1). Stosownie do § 6 ust. 6 MPZP, w zakresie kształtowania zabudowy zakazuje się lokalizacji budynków w zabudowie szeregowej, bliźniaczej i grupowej.
W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, iż dokonując w myśl art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a P.b., sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stwierdzono niezgodność dotyczącą kształtowania zabudowy. Z PZT i PAB wynika bowiem, że w ramach inwestycji projektowanych jest cztery budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie szeregowej, podczas gdy w terenie oznaczonym symbolem 5 MN obowiązuje nakaz budowy budynków wolnostojących, oraz zakazuje się lokalizacji budynków w zabudowie szeregowej, bliźniaczej i grupowej.
Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości (art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Oznacza to w szczególności, że ustalenia planów miejscowych mogą zawierać lub wprost zawierają ograniczenia w zakresie władztwa nad posiadanym gruntem. Jeżeli zatem plan miejscowy zakazuje w zupełności na danym terenie lokalizacji i budowy obiektów budowlanych bądź też dopuszcza możliwość lokalizacji i budowy, lecz jedynie ściśle określonych obiektów, organ administracji publicznej nie może wydać decyzji niezgodnej z tym planem. Powyższa reguła dotyczy również zmiany ustaleń MPZP, dokonanej również w trakcie prowadzonego postępowania w przedmiocie udzielania pozwolenia na budowę, które nie zostało zakończone decyzją ostateczną.
Sąd w tym zakresie w całości podziela stanowisko Wojewody.
Dokonał on prawidłowej wykładni ww przepisów MPZP w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b.
Sąd podziela także przywołany w uzasadnieniu decyzji Wojewody pogląd NSA zawarty w wyroku z dnia 16 października 2020 r., II OSK 729/18, który wskazał, że gdy organ stwierdzi niezgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przepis art. 35 ust. 3 p.b. ma zastosowanie. Tryb ten umożliwia inwestorowi doprowadzenie do zgodności projektu z ustaleniami planu. Jednak wtedy, gdy takie doprowadzenie nie jest możliwe, z uwagi na zasadniczą sprzeczność planowych robót z planem, organ jest uprawniony i zobowiązany do odmowy udzielenia pozwolenia na te roboty, na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b., bez wyczerpywania trybu określonego w art. 35 ust. 3 tej ustawy. Nie można od organu wymagać, aby wzywał inwestora do usunięcia braku nieusuwalnego.
Zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, 8, 12 § 1 i 2 k.p.a. poprzez dopuszczenie się nieprawidłowości formalnych, np. błędnego ustalenia kręgu podmiotów uprawnionych do wzięcia udziału w postępowaniu, co m. in. poskutkowało przewlekłością postępowania do tego stopnia, że w trakcie postępowania odwoławczego zmienił się miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, czym organy I i II instancji mogły wyrządzić skarżącemu szkodę, bowiem gdyby na samym początku sprawy zbadano ją rzetelnie, wówczas nie doszłoby do przewlekłości liczonej w latach zwłaszcza, że do dnia zmiany MPZP brak było jakichkolwiek przesłanek merytorycznych aby takiego pozwolenia na budowę nie udzielić są oczywiście chybione.
Zakres stanu faktycznego sprawy, ustalonego w toku postępowania wyjaśniającego jest pochodną kształtu przepisów prawa materialnego regulujących określony stosunek prawny, czy sytuację. Organ ma więc obowiązek ustalenia jedynie tych okoliczności sprawy, które pozostają prawnie istotne z punktu widzenia normy prawa materialnego.
Na datę orzekania przez Wojewodę obowiązywała już zmiana planu miejscowego wynikające z wejście w życie uchwały nr [...] rady Miejskiej w[...] z dnia 1 czerwca 2023 r. w sprawie uchwalenia I zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nr [...] terenu w mieście [...] obręb [...] w gminie [...].
Wojewoda miał obowiązek wziąć ten fakt pod uwagę jako przesłankę rozstrzygnięcia na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. i to uczynił.
Należy zauważyć, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego należy do aktów prawa miejscowego, które Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 87 ust. 2 zalicza do źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły. W świetle powyższego nie budzi wątpliwości fakt, że zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są źródłem prawa na obszarze, którego dotyczą i determinują możliwość realizacji inwestycji na terenie planem tym objętym. Jak wcześniej wskazano, pierwszym obowiązkiem organu administracji architektoniczno-budowlanej, w procesie zmierzającym do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jest badanie zgodności złożonego projektu z ustaleniami planu miejscowego. A zatem, gdy dla terenu objętego wnioskiem inwestora o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę obowiązuje plan miejscowy organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany poddać dokładnej analizie zapisy obowiązującego na danym obszarze planu miejscowego. Postanowienia planów miejscowych mogą na równi z regulacjami ustawowymi, wprowadzać ograniczenia prawa do zabudowy, stanowiącego istotny element prawa własności chronionej także normami konstytucyjnymi (art. 21 ust. 1, 64 ust. 1, 2, 3 Konstytucji RP). Z treści art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. jednoznacznie wynika, że projekt budowlany musi być bezwzględnie zgodny z obowiązującym planem miejscowym, albo decyzją o warunkach zabudowy, które to akty określają przeznaczenie działki, sposób zagospodarowania i warunki jej zabudowy. Negatywny wynik ustaleń odnośnie zgodności z planem, wyklucza możliwość zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 4 października 2017 r., sygn. akt II SA/Go 814/17 ten i pozostałe przywołane orzeczenia dostępne w bazie orzeczeń: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Kwestia długiego czasu trwania postępowania, wydania decyzji kasacyjnych w jego toku nie może być podstawą formułowania zarzutów co do legalności zaskarżonej decyzji. Zarzuty takie mogły być podstawą składania ponaglenia czy skargi na bezczynność organu do sądu administracyjnego.
Należy ponadto podkreślić, że ustawodawca w odniesieniu do postępowań w sprawach o pozwolenie na budowę zawęził pojęcie strony. Zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, dalej: P.b.), stronami w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W myśl art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym od 19 września 2020 r., przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu.
Sąd podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych, że do obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.b. zalicza się także teren, na którym uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się granicach dopuszczalnych, określonych przez przepisy prawa. Przymiot strony zgodnie z art. 28 ust. 2 P.b. nie jest bowiem zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza w tym względzie normy, lecz wynika też z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2019 r., sygn. II OSK 848/17, wszystkie powołane orzeczenia dostępne w bazie CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dokonując oceny, czy nieruchomości znajdują się w obszarze odziaływania projektowanego obiektu, należy mieć na uwadze, że istnienie interesu prawnego, jaki wynika z art. 28 ust. 2 P.b., nie jest uzależnione od tego, czy dana inwestycja będzie powodowała przekroczenie określonych norm, lecz czy istnieją przepisy nakazujące badać możliwość oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie (por. wyrok NSA z 12 maja 2021 r., sygn. II OSK 2097/20 i z 1 lipca 2021 r. sygn. II OSK 3317/18). Również w piśmiennictwie ukształtowany został pogląd, że podmioty określone w art. 28 ust. 2 P.b. w okolicznościach, w których powstaje uzasadnione podejrzenie istnienia wpływu projektowanej inwestycji na ich nieruchomości, powinny być stronami tego postępowania (zob. Komentarz aktualizowany do art. 28 Prawa budowlanego, pod red. A. Plucińskiej-Filipowicz, A. Kosickiego, SIP Lex pkt II – stan prawny - 31 lipca 2022 r.).
Utrwalony jest również pogląd, że przy ustalaniu kręgu stron na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego należy uwzględnić okoliczności związane z potencjalnym zagospodarowaniem i zabudową działek sąsiednich (obecnie tyko zabudową), gdy właściciele sąsiednich nieruchomości zgłoszą konkretne zastrzeżenia związane z własnymi planami inwestycyjnymi. W takich przypadkach zachodzi potrzeba dokonania wyważenia interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich, a co za tym idzie uwzględnienia zarówno istniejącej na tych działkach zabudowy, jak i możliwości ich zabudowy w przyszłości (por. wyroki NSA z 15 maja 2018 r., II OSK 1549/16 i z 12 grudnia 2019 r., II OSK 303/18 oraz powołane tam orzecznictwo NSA i wypowiedzi komentatorów Prawa budowlanego).
Oznacza to, że już tylko potencjalna możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie jest wystarczającą przesłanką do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. W judykaturze zasadnie podnosi się, że nawet jeżeli dany obiekt spełnia wszystkie konieczne normy prawa i odpowiada warunkom technicznym, jakim powinna odpowiadać dana inwestycja, to z tego względu podmiot legitymujący się tytułem prawnym do działki położonej w obszarze oddziaływania obiektu nie traci przymiotu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Przeciwnie, konieczność zachowania tych norm i wymagań świadczy o oddziaływaniu obiektu budowlanego na daną nieruchomość. Jej właściciel (użytkownik wieczysty, zarządca) musi mieć zapewnioną możliwość uczestnictwa w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, aby móc reagować na ewentualne nieprawidłowości związane z projektowaniem obiektu, bądź by mieć wiedzę, że obowiązujące normy i wymagania zostały w danej sprawie spełnione. Gdyby na tym etapie pominąć jakąkolwiek ze stron, utraciłaby ona możliwość ewentualnego zakwestionowania potencjalnych uchybień poczynionych przez inwestora, jego projektanta, czy nawet organu administracji architektoniczno-budowlanej (por. wyrok NSA z 18 października 2022 r. sygn. akt II OSK 3893/19,, zob. również wyrok WSA w Krakowie o sygn. II SA/Kr 1387/22, dost. baza CBOSA).
Pan B.S. wywodzi przymiot strony postępowania z tytułu współwłasności działki nr [...].
Z analizy projektu zagospodarowania terenu (rysunek Z1) wynika, iż odległość budynku ozn. Nr [...] od granicy działki P.P. S. będzie wynosiła 4,86 m (odległość najbardziej wysuniętej części budynku na poziomie drugiej kondygnacji).
Powyższe powoduje, iż działka [...] znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji wyznaczonym na podstawie § 271 ust. 1 rozporządzenia. Co więcej zauważyć wypada, iż z części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu wynika, że wzdłuż granicy północno-zachodniej terenu inwestycji projektowane jest utwardzenie terenu pełniące funkcje dojścia i dojazdu. Jak wskazał WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 24 października 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 897/18 wykonanie utwardzenia działki "może wiązać się z zaburzeniem dotychczasowego stanu wody na gruncie i wpływem na sąsiednią nieruchomość. (...) właściciele sąsiednich nieruchomości powinni mieć możliwość przeanalizowania konkretnych rozwiązań projektowych związanych z kwestią odprowadzania wód deszczowych z konkretnych obiektów objętych danym etapem realizacji inwestycji. Trudno bowiem z góry wykluczyć możliwość oddziaływania inwestycji na sąsiednią nieruchomość w tym zakresie.
Odwołanie B.S. rozpoznane zaskarżoną decyzją zostało złożone więc przez osobę mającą interes prawny w jego złożeniu. Kwestię tę zresztą rozstrzygnął prawidłowo Wojewoda w decyzji kasacyjnej z dnia 10 grudnia 2021 r.
Zarzuty skargi naruszenia art. 28 k.p.a., w zw. z art. 127 § 1 i 64 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. są oczywiście bezzasadne.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło