II SA/Rz 182/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Piotr Godlewski Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ WSA Ewa Partyka Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Ł. A. na decyzję Dowódcy [...] Brygady Strzelców Podhalańskich w [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie braku wyrażenia zgody na zawarcie kontraktu -skargę oddala- Przedmiotem skargi Ł. A. jest decyzja Dowódcy [...] Brygady [...] w [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], w przedmiocie nie wyrażenia zgody na zawarcie kontraktu. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy wynika, że st. szer. Ł. A. pełnił zawodową służbę wojskową na podstawie kontraktu zawartego do dnia [...] grudnia 2015 r. na stanowisku służbowym działonowy operator w [...] Batalionie [...]. W dniu [...] sierpnia 2015 r. wyżej wymieniony zwrócił się do Dowódcy [...] Batalionu [...] o zawarcie kolejnego kontraktu na pełnienie zawodowej służby wojskowej. Rozkazem personalnym z dnia [...] października 2015 r. Nr [...] Dowódca [...] Batalionu [...] nie wyraził zgody na zawarcie kontraktu na pełnienie zawodowej służby wojskowej. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1414 ze zm. – zwana dalej "ustawą"), warunkiem zawarcia kolejnego kontraktu jest posiadanie przez żołnierza ogólnej oceny co najmniej dobrej w ostatniej opinii służbowej. St. szer. Ł. A. w ostatniej opinii służbowej z dnia [...] września 2015 r. otrzymał ocenę dostateczną. Powyższe zamyka ww. żołnierzowi drogę do ubiegania się o zawarcie kontraktu. Odwołanie od tej decyzji wniósł Ł. A. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że strona skarżąca zasługuje na ocenę dostateczną przy otrzymanych 41 pkt. Wskazał na wewnętrzną sprzeczność oceny zawartej w opinii a mianowicie uznanie go za osobę przewyższającą wymagania w zakresie rozwoju i kwalifikacji przy jednoczesnym uznaniu, że w zakresie samodzielności i inicjatyw spełnia wymagania w ograniczonym zakresie. Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. Dowódca [...] Brygady [...] organ wyjaśnił, że decyzja w przedmiocie zawarcia kolejnego kontraktu albo jego odmowy ma charakter uznaniowy. Powołał się na stanowisko sądów administracyjnych zgodnie z którym żaden przepis materialnego prawa administracyjnego w trybie administracyjnym nie przyznaje żołnierzowi prawa (roszczenia) o zawarcie kolejnego kontraktu zawodowej służby wojskowej, stąd złożenie wniosku przez żołnierza w tym przedmiocie, nie jest dla organu wiążące. Zwrócił uwagę, że opinia służbowa ma na celu ocenę wykonywania przez żołnierza zawodowego obowiązków służbowych i stanowi podstawę do określenie dalszego przebiegu służby (art. 26 ustawy). Szczegółowe regulacje dotyczące opiniowania zawiera rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 26 maja 2014 r. w sprawie opiniowania służbowego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 764). Organ odwoławczy podkreślił, że ocena dostateczna (art. 42 ust. 4 pkt 3, art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy) stanowi fakultatywną przesłankę do zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Zwrócono uwagę, że w dniu [...] września 2015 r. została sporządzona opinia służbowa st. szer. Ł. A., od której opiniowany złożył odwołanie. W wyniku jego rozpoznania w dniu [...] października 2015 r. opinia służbowa została zmieniona w ten sposób, że w rubryce "ocena kompetencji i predyspozycji" zwiększono liczę punktów z 13 na 17. W efekcie łączna liczba punktów za wywiązywanie się z obowiązków lub zadań służbowych oraz za kompetencje i predyspozycje wyniosła 41. Jednakże jak wskazał organ zwiększenie ilości punktów nie zmieniło oceny uzyskanej z opiniowania. Ocena dostateczna otrzymywana jest bowiem za uzyskanie punktów od 25 do 49. Opinia wydana wskutek odwołania jest ostateczna (art. 26 ust. 13 ustawy). Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy warunkiem zawarcia kolejnego kontraktu z żołnierzem jest posiadanie przez niego ogólnej oceny dobrej w ostatniej opinii służbowej. W okolicznościach sprawy st. szer. Ł. A. otrzymał ocenę dostateczną, zatem brak było możliwości zawarcia z nim kolejnego kontraktu na pełnienie zawodowej służby wojskowej. Podkreślono, że organ wojskowy nie ma obowiązku zawarcia kolejnego kontraktu. Prowadząc postępowanie odwoławcze związany jest dostateczną ogólną oceną zawarta w opinii okresowej i nie ma możliwości dokonywania ponownej weryfikacji opinii służbowej, która podlega kontroli w odrębnym postępowaniu. Natomiast w przedmiotowym postępowaniu organ bada jedynie takie okoliczności jaki prawidłowość opiniowania, sposób doręczenia opinii, pouczenie o prawie i trybie wniesienia odwołania oraz czy opinia sporządzona została w przepisanym terminie. W ocenie organu odwoławczego powyższe wymogi zostały spełnione a postępowanie dotyczące opiniowania służbowego przeprowadzone prawidłowo. Końcowo organ podkreślił, że zawodowa Służba wojskowa podlega szczególnym rygorom i ograniczeniom wynikającym ze szczególnej Konstytucyjnej funkcji Sił Zbrojnych RP. Żołnierz zawodowy musi poddać się regułom pełnienia tej służby, nacechowanej istnieniem nie tylko uprawnień ale i obowiązków. Przy czym prymat interesu publicznego nad interesem jednostki w tej dziedzinie jest uzasadniony. W dobie profesjonalizacji Sił Zbrojnych w interesie społecznym leży, aby żołnierze zawodowi spełniali nie tylko wymagania formalne, ale też dawali gwarancję wypełniania swoich zadań w sposób profesjonalny. Ł. A. skierował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję Dowódcy [...] Brygady [...] w [....], wnosząc o jej uchylenie w całości oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niewyjaśnieniu zarzutu niespójności merytorycznej kryterium oceny jego osoby a przyjętej w opinii służbowej. Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 K.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie okoliczności stanu faktycznego, dotyczących celowości skierowania na kurs doskonalący kwalifikacje, przy jednoczesnym założeniu niewyrażenia zgody na zawarcie z nim kolejnego kontraktu. W odpowiedzi na skargę Dowódca [...] Brygady [...] w [...] wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne powołane są m.in. do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zakres tej kontroli wyznacza z kolei art. 134 § 1 ustawy z dnia 30sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. ,poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", a który stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu usunięcie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1lit. a – c Ppsa). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest objęty jedną z wad wymienionych w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w inny przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa). Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa. W konsekwencji więc, zgodnie z art. 151 Ppsa, skarga podlegała oddaleniu. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2014 r. , poz. 1414 ze zm), zwana dalej "ustawą". Służbę kontraktową, o której mowa w tej ustawie charakteryzuje zawarcie kontraktu o charakterze cywilnym, który jest koniecznym warunkiem przystąpienia do służby. Kontrakt ten zawęża pełnienie służby do określonej jednostki, wyznaczonego stanowiska służbowego oraz ściśle określonego czasu. Według art. 13 ust. 2 ustawy kontrakt zawierany jest na okres od osiemnastu miesięcy do sześciu lat. Zgodnie z art. 15 ust. 1 tej ustawy żołnierz służby kontraktowej najpóźniej na trzy miesiące przed dniem upływu okresu, na jaki został zawarty kontrakt, może wystąpić z wnioskiem o zawarcie kolejnego kontraktu lub powołanie do służby stałej. Z inicjatywą zawarcia kolejnego kontraktu albo powołania do służby stałej może wystąpić również dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz służby kontraktowej pełni kontraktową służbę wojskową (ust. 2). Odmowa zawarcia kontraktu jest dokonywana w formie decyzji administracyjnej, jednakże żaden przepis materialnego prawa administracyjnego w trybie administracyjnym nie przyznaje skarżącemu prawa (roszczenia) o zawarcie kolejnego kontraktu (zob. wyrok NSA z dnia 5.04.2006 r. I OSK 1348/05). Z kolei ust. 3 art.15 ustawy cytowanej wyżej stanowi, że warunkiem zawarcia kolejnego kontraktu z żołnierzem jest posiadanie przez niego ogólnej oceny co najmniej dobrej w ostatniej opinii służbowej. Regulacja powyższa oznacza, że bez spełnienia przesłanki określonej w tym przepisie nie jest możliwe zawarcia kolejnego kontraktu z żołnierzem. Bezspornym w sprawie niniejszej jest, że skarżący pełniący służbę kontraktową na stanowisku służbowym działonowy operator w dniu [...] sierpnia 2015 r. czyli z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 15 ust. 1 cyt. wyżej ustawy, wystąpił do Dowódcy [...] Batalionu [...] z wnioskiem o zawarcie kolejnego kontraktu. Nie jest też sporne, znajdując potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, że skarżący w ostatniej opinii służbowej uzyskał ogólną ocenę dostateczną. Jak wynika z akt sprawy, po wpłynięciu wspomnianego wyżej wniosku, została sporządzona opinia służbowa st. Szer. Ł. A., tj. w dniu [...] września 2015 r., która – wskutek odwołania wniesionego przez w/w – została zmieniona w dniu [...] października 2015 r. i jest to, zgodnie z art. 26 ust. 13 ustawy, opinia ostateczna. W opinii tej skarżący uzyskał łączną liczbę punktów wynoszącą 41 i mimo zwiększenia liczby punktów z 13 na 17 w rubryce "ocena kompetencji i predyspozycji", nie spowodowało to zmiany oceny uzyskanej w opinii pierwotnej ( z dnia [...].09.2015 r.). Zgodnie bowiem z § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 maja 2014 r. w sprawie opiniowania służbowego żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 764) ocenę dostateczną wystawia się, jeżeli opiniowany uzyskał od 25 do 49 punktów. Skoro więc skarżący w ostatniej opinii służbowej uzyskał ogólną ocenę dostateczną, to tym samym nie została spełniona przesłanka wymieniona w art. 15 ust. 3 ustawy warunkująca zawarcie kolejnego kontraktu z żołnierzem. W tej sytuacji odmowa zawarcia kolejnego kontraktu ze skarżącym nie narusza prawa. Sąd nie podziela zarzutu skargi, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym art.7 Kpa i mającej go wspierać argumentacji. Przypomnieć należy, że naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych. Z kolei treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa jednoznacznie stanowi, że warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, iż stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czyli treść decyzji. Tego rodzaju naruszenia przepisów procesowych, dających podstawę do wzruszenia zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził. Podkreślić należy, że opinia służbowa żołnierza podlega weryfikacji w odrębnym trybie (w ramach wewnętrznych struktur wojskowych) i przy dokonywaniu kontroli legalności zaskarżonej Sąd nie jest władny do oceny kierowanych wobec niej zarzutów. Poza zakresem kontroli Sądu pozostaje również kwestia oceny celowości skierowania skarżącego na kurs doskonalący kwalifikacje. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 Ppsa skarga została oddalona.